ეკლესიასტეს განმარტებათა გელათური ვერსიის სტილისა და მისი გამოსახვის ტერმინოლოგიური თავისებურებების საკითხი : (ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ხელნ. A 61) // ბიზანტინოლოგია საქართველოში 2 : ეძღვნ. აკად. გრიგოლ წერეთლის ხსოვნას : ტ. 2 / თსუ; კლასიკ. ფილოლ., ბიზანტ. და ნეოგრეც. ინ-ტი; რედ.: ნ. მახარაძე, მ. გიორგაძე. - თბ., 2009. - გვ.548-572. - რეზ. ინგლ. ენ.[MFN: 2]

UDC:  821.353.1.09 + 811.353.1'373.46 + 1(479.22)(09) + 27-47(479.22) + 091(=353.1)

ანოტაცია:  ქართული ფილოსოფიური ენის სტილისა და ტერმინოლოგიური სტრუქტურის ჩამოყალიბება. გელათის საღვთისმეტყველო სკოლის მთარგმნელ-მოღვაწეთა ძირითადი თეორიული პრინციპები და კონცეფციები. სალიტერატურო ენის განვითარების ეტაპები

მოხსენიებული პირები:  ეფრემ მცირე (ფილოსოფოსი); მიტროფანე სმირნელი; ოდიმპიოდორე ალექსანდრიელი; ბასილ კესარიელი (მწერალი).

ორგანიზაცია:  გელათის აკადემია.

თემატიკა:  ლიტერატურული კრიტიკა; ენათმეცნიერება; ფილოსოფია; განათლება; ხელნაწერები.

საკვანძო სიტყვები:  ძველი ქართული მწერლობა; ფილოსოფიური ტერმინები; თარგმანები; ქართული სალიტერატურო ენა; სასულიერო განათლება.

საქართველოში დაცული V-VII სს.-ს ბერძნული ლიტურგიკული ტექსტები პალესტინიდან // ბიზანტინოლოგია საქართველოში 2 : ეძღვნ. აკად. გრიგოლ წერეთლის ხსოვნას : ტ. 2 / თსუ; კლასიკ. ფილოლ., ბიზანტ. და ნეოგრეც. ინ-ტი; რედ.: ნ. მახარაძე, მ. გიორგაძე. - თბ., 2009. - გვ.625-637. - ტექსტი ფრანგ. ენ.. - რეზ. ქართ. ენ.[MFN: 6]

UDC:  821.353.1.09 + 091(=353.1) + 726(479.22) + 27-528(479.22)

ანოტაცია:  ძველი ქართული ლიტურგიკული დოკუმენტების შესწავლისა და თარგმანის საკითხები

მოხსენიებული პირები:  კირილე სკვითოპოლელი.

გეოგ.დასახელება:  პალესტინა.

თემატიკა:  ლიტერატურული კრიტიკა; ხელნაწერები; სასულიერო ხუროთმოძღვრება; ლიტურგია.

საკვანძო სიტყვები:  ძველი ქართული მწერლობა; ჰაგიოგრაფია; თარგმანები; ქართული ეკლესია-მონასტრები საზღვარგარეთ; ანასტასის ეკლესია; გოლგოთის ეკლესია; სიონის ეკლესია; ელეონის ეკლესია; საბა-წმინდის ეკლესია; ოქტიოხოსი.

მეფე მირიანის ბაზილიკა // ბიზანტინოლოგია საქართველოში 2 : ეძღვნება აკადემიკოს გრიგოლ წერეთლის ხსოვნას : ტ. 2 / თსუ; კლასიკ. ფილოლ., ბიზანტ. და ნეოგრეც. ინ-ტი; რედ.: ნ. მახარაძე, მ. გიორგაძე. - თბ., 2009. - გვ.733-789. - სტატიას ახლავს ფოტომასალა. - რეზ. ინგლ. ენ.[MFN: 12]

UDC:  94(479.22)"IV" + 726(479.22) + 091(=353.1) + 27(479.22)

ანოტაცია:  პირველი ქართველი ქრისტიანი მეფე მირიანის მიერ აგებული ეკლესია "მოქცევაი ქართლისაის" როგორც შატბერდის, ასევე ჭელიშური ვერსიების მიხედვით. სამთავროს ფერისცვალების გუმბათოვანი ტაძრის არქეოლოგიური შესწავლის მონაცემები და მისი პარალელები ამავე ეპოქის სირიულ ძეგლებთან

პერსონალია:  მირიანი (ქართლის მეფე); წმ. ნინო; ნანა (საქართველოს დედოფალი).

მოხსენიებული პირები:  ლეონტი მროველი (მემატიანე); ილია II (საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი); ვახტანგ VI (საქართველოს მეფე); ფაღავა ხიტუ (ოდიშის თავადი); ნისიმე (მონაზონი); ალექსიევ-მესხიევი ბარბარე იაკინთეს ასული; ანნა (მონაზონი, ნიკოლოზ ბაგრატიონ-მუხრანსკის ასული); გრძელიშვილი გრიგოლ ილარიონის ძე; ევდემონი (მთავარეპისკოპოსი).

გეოგ.დასახელება:  მცხეთა; მაყვლოვანი.

თემატიკა:  ისტორია; საეკლესიო ხუროთმოძღვრება; ხელნაწერები; რელიგია.

საკვანძო სიტყვები:  ქართველი მეფეები; ქართველი დედოფლები; საქართველოს ეკლესია-მონასტრები; ქართლის ეკლესია-მონასტრები; სამთავროს ფერისცვალების ეკლესია; სამთავროს დედათა მონასტერი; შატბერდის კრებული; ჭელიშური კრებული; ქრისტიანობა.

ბერძნული ლექსიკა იოანე სინელის "კლემაქსის" - "სამოთხის კიბის" პეტრე გელათისეულ თარგმანში // ბიზანტინოლოგია საქართველოში 2 : ეძღვნება აკადემიკოს გრიგოლ წერეთლის ხსოვნას : ტ. 2 / თსუ; კლასიკ. ფილოლ., ბიზანტ. და ნეოგრეც. ინ-ტი; რედ.: ნ. მახარაძე, მ. გიორგაძე. - თბ., 2009. - გვ.859-870. - ნაშრომს დართული აქვს თარგმანში არსებული ბერძნული სიტყვების ნუსხა. - რეზ. ინგლ. ენ.[MFN: 18]

UDC:  821.353.1(092) + 091(=353.1)

ანოტაცია:  პეტრე გელათელის მოღვაწეობა გელათის მონასტერში. ბერძნული ლექსიკა, წინადადებათა კონსტრუქციები იოანე ნოსელის თხზულების პეტრე გელათისეულ თარგმანში. "კლემაქსის" ქართული ტექსტის შემცველი ორმოცდაათზე მეტი ნუსხა დაცულია კ.კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტში

პერსონალია:  პეტრე გელათელი (მწერალი); იოანე ნოსელი (მწერალი).

ორგანიზაცია:  გელათის აკადემია; კორნელი კეკელიძის სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტი.

თემატიკა:  ლიტერატურული კრიტიკა; ხელნაწერები.

საკვანძო სიტყვები:  ძველი ქართული მწერლობა; თარგმანები; ქართული ხელნაწერები.

პაპი ლეონ დიდის ეპისტოლე ფლაბიანე კონსტანტინენოპოლისადმი // ბიზანტინოლოგია საქართველოში 2 : ეძღვნება აკადემიკოს გრიგოლ წერეთლის ხსოვნას : ტ. 2 / თსუ; კლასიკ. ფილოლ., ბიზანტ. და ნეოგრეც. ინ-ტი; რედ.: ნ. მახარაძე, მ. გიორგაძე. - თბ., 2009. - გვ.871-887. - რეზ. ინგლ. ენ.[MFN: 19]

UDC:  821.353.1.09 + 091(=353.1)

ანოტაცია:  პაპი ლეონ I-ის ეპისტოლეს (28-ე) ქართული თარგმანი დაცული არსენ იყალთოელის "დოგმატიკონში". ქართული თარგმანის შედარება ბერძნულ და ლათინურ ტექსტებთან

პერსონალია:  ლეონ I (რომის პაპი); არსენ იყალთოელი (ფილოსოფოსი); ფლაბიანე კონსტატინოპოლელი.

თემატიკა:  ლიტერატურული კრიტიკა; ხელნაწერები.

საკვანძო სიტყვები:  ძველი ქართული მწერლობა; თარგმანები.

ანდრია კრეტელის "სინანულის კანონის" ქართულ ძლისპირთა კომპოზიციური თავისებურებები // ბიზანტინოლოგია საქართველოში 2 : [2007 წლის 26-28 ოქტომბრის ბათუმი-ტრაპიზონის საერთაშორისო კონფერენციის მასალები] : ეძღვნება აკადემიკოს გრიგოლ წერეთლის ხსოვნას : ტ.1 / თსუ, კლასიკ. ფილოლ., ბიზანტ. და ნეოგრეც.ინ-ტი; რედ.: ნ. მახარაძე, მ. გიორგაძე. - თბ., 2009. - გვ.419-427. - რეზ. ინგლ. ენ.[MFN: 280]

UDC:  27-535(495) + 091(=353.1)

ანოტაცია:  ძლისპირთა სანოტო ჩანაწერები დაცულია საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის Q ფონდში

პერსონალია:  ანდრია კრეტელი (ბიზანტიელი ჰიმნოგრაფი).

ორგანიზაცია:  საქართველოს ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი.

თემატიკა:  მუსიკა; ხელნაწერები.

საკვანძო სიტყვები:  ჰიმნოგრაფია; ნოტები.

იოსებ ფლავიოსის თხზულების "მოთხრობანი იუდაებრივისა ძუელსიტყუაობისანი" : ქართული თარგმანის ისტორიისათვის // ბიზანტინოლოგია საქართველოში 2 : [2007 წლის 26-28 ოქტომბრის ბათუმი-ტრაპიზონის საერთაშორისო კონფერენციის მასალები] : ეძღვნება აკადემიკოს გრიგოლ წერეთლის ხსოვნას : ტ.1 / თსუ, კლასიკ. ფილოლ., ბიზანტ. და ნეოგრეც.ინ-ტი; რედ.: ნ. მახარაძე, მ. გიორგაძე. - თბ., 2009. - გვ.504-517. - რეზ. ინგლ. ენ.[MFN: 282]

UDC:  821.353.1.09 + 091(=353.1) + 003.077(=353.1)(092)

ანოტაცია:  ხელნაწერების გადაწერა და შესწორებების შეტანა დავით დადიანისა და დავით ინანიშვილის მიერ შესრულებული XIX ს-ში.

პერსონალია:  იოსებ ფლავიუსი (ებრაელი ისტორიკოსი); დადიანი დავით; ინანიშვილი დავით.

თემატიკა:  ლიტერატურული კრიტიკა; ხელნაწერები; კალიგრაფია.

საკვანძო სიტყვები:  ძველი ქართული მწერლობა; თარგმანები; ქართველი გადამწერნი.

განათლება და მეცნიერება ბიზანტიაში : ბასილ კესარიელის თხზულებათა შემცველი ბერძნული ხელნაწერი (COD TBILISI. GR 33/48) და მისი მწიგნობრული თავისებურებანი // ბიზანტინოლოგია საქართველოში 2 : [2007 წლის 26-28 ოქტომბრის ბათუმი-ტრაპიზონის საერთაშორისო კონფერენციის მასალები] : ეძღვნება აკადემიკოს გრიგოლ წერეთლის ხსოვნას : ტ.1 / თსუ, კლასიკ. ფილოლ., ბიზანტ. და ნეოგრეც. ინ-ტი; რედ.: ნ. მახარაძე, მ. გიორგაძე. - თბ., 2009. - გვ.77-118. - რეზ. ინგლ. ენ.[MFN: 418]

UDC:  821.353.1(092) + 091(=353.1)(495)

• ოთხმეზური, თამარ; 

ანოტაცია:  თხზულება დაცულია ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრის ბერძნულ ხელნაწერთა კოლექციაში

პერსონალია:  ბასილ კესარიელი (მწერალი).

ორგანიზაცია:  ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრი.

გეოგ.დასახელება:  ბიზანტია.

თემატიკა:  ლიტერატურული კრიტიკა; ხელნაწერები.

საკვანძო სიტყვები:  ძველი ქართული მწერლობა; თარგმანები; ბერძნული ხელნაწერები.

ქართლის წარჩინებულნი : ასტირონ/ასტრიონ გუასპურაგნელი // ქართლი გაქტისტიანების გზაზე : ადამიანები და სიწმინდეები / ზ. კიკნაძე. - თბ., 2009. - გვ.71-73[MFN: 621]

UDC:  27(479.22) + 352(479.221.1) + 091(=353.1) + 94(479.22-21)

ანოტაცია:  წმ. ნინოს თანამედროვე მცხეთელი მთავარი მოხსენიებული ჭელიშურ და სინურ ხელნაწერებში

პერსონალია:  ასტირონ (მცხეთელი მთავარი).

მოხსენიებული პირები:  წმ. ნინო.

გეოგ.დასახელება:  ქართლი; მცხეთა.

თემატიკა:  ისტორია; რელიგია; ადგილობრივი თვითმმართველობა; ხელნაწერები.

საკვანძო სიტყვები:  ქრისტიანობა; მცხეთის ისტორია; ქართლის ისტორია; სინური ხელნაწერი; ჭელიშური ხელნაწერი; მცხეთის სამთავრო.

თანაშე ფორმა გელათის ბიბლიაში და შე- ელემენტიანი ზმნიზედები ქართულში // ფილოლოგიური ძიებანი : (სტატიების კრებული) / დ. მელიქიშვილი. - თბ., 2009. - გვ.338-347[MFN: 697]

UDC:  811.353.1.09 + 091(=353.1) + 27-23(479.22) + 811.353.1'366

თემატიკა:  ენათმეცნიერება; ბიბლია; ხელნაწერები.

საკვანძო სიტყვები:  ძველი ქართული ენა; ზმნიზედა; ქართული ხელნაწერები; გელათური ბიბლია.