The National Library of Georgia მთავარი - ბიბლიოთეკის შესახებ - ელ.რესურსები
Cover Image
close this book 0009უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი (ქ–ჰ)
close this folder
View the document ხა
View the document ხბ
View the document ხდ
View the document ხე
View the document ხვ
View the document ხთ
View the document ხი
View the document ხლ
View the document ხმ
View the document ხნ
View the document ხო
View the document ხრ
View the document ხს
View the document ხტ
View the document ხუ
View the document ხშ
View the document ხც
.. no related documents ..

ხრ

 

ხრაგახრუგი - იგივეა, რაც ხრაგუნი.

ხრაგუნი - მაგარ რამეზე ადგილის მონაცვლებით გამოწვეული ხმაური.

ხრათითი - თიხის ხელსაწყო ერთგვარი, დახრეტილია რამდენიმე ალაგას; ამ ნახრეტებში დებენ შამფურის ბოლოებს; იყენებენ მწვადის შესაწვავად (გავრცელებულია რაჭაში).

ხრაკი - დახრაკული, დამწვარ ხორცი (ქონი...).

ხრაკიანი - რასაც ხრაკის სუნი და გემო აქვს.

ხრალი - ხის ტოტებიდან აძრობილი ლაფნის ბოჭკოები; ხმარობენ ასახვევად, ჭილოფებისა და კალათების დასაწნავად.

ხრამარხი - არხი მარნეულის მუნიციპალიტეტში, ქვემო ქართლის ვაკეზე, ალგეთის მარცხენა მხარეს.

ხრამახრუმი - იგივეა, რაც ხრამუნი.

ხრამი

1) კლდიანი ღრმა ხევი; ღრანტე.

2) მდინარე წალკის, დმანისის, თეთრი წყაროს, ბოლნისის და მარნეულის მუნიციპალიტეტებში, მტკვრის მარჯვენა შენაკადი.

ხრამიანი - ხრამების შემცველი, დახრამული.

ხრამის წყალასაცავი - იხილე წალკის წყალსაცავი.

ხრამისწყარო - სოფელი ახალგორის მუნიციპალიტეტში.

ხრამული (Varicorhinus) (კაპოეტი) - თევზი კობრისებრთა ოჯახისა (მდინარე ხრამის სახელის მიხედვით); ფიჩხული.

ხრამუნა - რასაც ხრამუნი გააქვს.

ხრამუნი - მაგარი ან ხმელი რისამე ჭამის ხმა.

ხრამჰესი - სოფელი წალკის მუნიციპალიტეტში.

ხრანტალი - ყელში ხრიალი; ნახველის ამოწმენდის ხმა.

ხრაპახრუპი - ხმამაღლა ხვრეპის ხმა.

ხრაშახრუში - ხრეშზე ან გაყინულ ფხვიერ თოვლზე სიარულისას გამოწვეული ხმიანობა.

ხრაშუნა

1) რასაც ხრაშუნი, ხრაშახრუში გააქვს.

2) იგივეა, რაც არყასოკო.

ხრაშუნი

1) იგივეა, რაც ხრაშახრუში.

2) იგივეა, რაც ხრამუნი.

ხრახნი

1) ხვეული ღარის მქონე ლურსმნისებური ღერო (ლითონისა).

2) გემის ან თვითმფრინავის სამოძრავებელი მოწყობილობა - მბრუნავ ღერძზე დამაგრებული ლაპოტები (ფრთები).

ხრახნიანი - ხრახნის მქონე.

ხრახნისებრი (ხრახნული) - ხრახნის მსგავსი, ხრახნის მოყვანილობისა.

ხრეითი - სოფელი ჭიათურის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს რაჭის ქედის სამხრეთ კალთაზე, მდინარე ბუჯის (ჩოლაბურის მარცხენა შენაკადი) ზემოთში. სოფლის საკრებულოს ცენტრი. ზღვის დონიდან 920 მეტრი, ჭიათურიდან 18 კილომეტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 2706 კაცი. სოფელში არის მთამსვლელების სიმონ, ალიოშა და ალექსანდრა ჯაფარიძეების სახლ-მუზეუმი. წყაროებში პირველად იხსენიება XVI საუკუნეში.

ხრელკოვი ნიკოლაი რადევ - ბულგარელი პოეტი (1894-1950 წწ).

ხრენიკოვი ტიხონ - რუსი კომპოზიტორი და საზოგადო მოღვაწე, 1948-91 წლებში საბჭოთა კავშირის კომპოზიტორთა კავშირის თავმჯდომარე. საბჭოთა კავშირის სახალხო არტისტი (1913-2007 წწ).

ხრესილა - ქედი ხაშურის მუნიციპალიტეტში, თრიალეთის ქედის შტოქედი.

ხრესილი - სოფელი ტყიბულის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს იმერეთის ჩრდილოეთ მთისწინეთში. მდინარე წყალწითელას ხეობაში. თემის საკრებულოს ცენტრი. ზღვის დონიდან - 390 მეტრი, ტყიბულიდან - 15 კილომეტრი. 2002 წლის აღწერის მონაცემებით სოფელში ცხოვრობს 416 კაცი.

ხრესილის ბრძოლა - ქართველთა ლაშქრის ბრძოლა სოლომონ I-ის მეთაურობით ოსმალთა ლაშქრის წინააღმდეგ ხრესილის ველზე 1757 წელს.

ხრეში - მსხვილი ქვიშა.

ხრეშიანი - რაშიც ხრეში ურევია, რაზედაც ხრეში ყრია.

ხრეშმოყრილი - რაზედაც ხრეშია მოყრილი; ხრეშით დაფარული.

ხრეშოვანი - ხრეშის შემცველი, ხრეშიანი.

ხრიალა

1) რაც ხრიალებს.

2) ჩვილი ბავშვის გასართობი სათამაშო, ჩხარუნა.

3) (Alectorolophus) ერგვარი ბალახი; იკეთებს ყვითელ ყვავილს; ისხამს კოლოფა ნაყოფს; თესლი ნაყოფის კედლებს სცილდება და თიბვის დროს ხრიალი გააქვს.

ხრიალეთი - სოფელი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში.

ხრიალი

1) მაგარი წვრილი საგნების ცვენის ხმა; ჩხრიალი.

2) იგივეა, რაც გრიალი.

3) ყელში გამოცემული ყრუ, ხვრინვის მსგავსი ხმები.

4) (გადატანით) ხრინწიანი, არასუფთა (ხმა).

ხრიგინი - ეტლის, ურმის და მისთანების მოძრაობით გამოწვეული ხმაური.

ხრიკა

1) ორშიმო (ქვევრიდან ღვინის ამოსაღები ჭურჭელი).

2) იგივე ჭურჭელი სხვა რამ დანიშნულებისა.

3) მთა გორის და ქარელის მუნიციპალიტეტებში, თრიალეთის ქედზე (1674 მეტრი).

4) მთა გაგრის შემოგარენში, გაგრის ქედზე (2432 მეტრი).

5) გაიძვერული ხერხი რისამე მისაღწევად.

6) შესაკრავი კავი (ტანსაცმლისა); დუგმა.

ხრილი

1) ფქვილის მტვერი (წისქვილის ქვებზე).

2) მშრალი თოვლი, ხეზე დადებული.

3) ფოთლის ფიფქი, ნაფიფქი. || ჩურჩხელაზე, ტკბილისკვერზე თეთრად მოდებული შაქარი.

ხრინწი - ჩახლეჩილი ხმა.

ხრინწიანი

1) ჩახლეჩილი, არასუფთა (ხმა).

2) ვისაც, რასაც ასეთი ხმა აქვს.

ხრინწმორეული (ხრინწნარევი) - იგივეა, რაც ხრინწიანი.

ხრიოკი - სადაც მცენარე არ ხარობს; მოტიტვლებული, მწირი, უნაყოფო ადგილი.

ხრიოკიანი - ხრიოკად ქცეული.

ხრისაორი - ძველი ბერძნული მითოლოგიის თანახმად, პოსეიდონისა და მედუზას ვაჟი, ექიდნეს მამა.

ხრისტიჩი სტევან - სერბი კომპოზიტორი და დირიჟორი (1885-1958 წწ).

ხრისტოვი ბორის - ბულგარელი მომღერალი (1914-1995 წწ).

ხრისტოვი დობრი - ბულგარელი კომპოზიტორი, საგუნდო დირიჟორი, მუსიკის თეორიტიკოსი, პედაგოგი (1875-1941 წწ).

ხრისტოვი ხრისტო - ბულგარელი ისტორიკოსი (1915-1995 წწ).

ხრიწინი - ხრიალი, ხროტინი.

ხრო - იგივეა, რაც ხროვა.

ხროგი - მაღალი და გამხდარი; აყლაყუდა.

ხროვა

1) მტაცებელ ცხოველთა გუნდი.

2) (გადატანით-ლანძღვით) ჯგუფი ადამიანებისა, რომელიც საძრახის საქმეს სჩადის.

ხროვა-ხროვად - ხროვების სახით.

ხროიჭი - იგივეა, რაც ხაწიწი.

ხროტინი - იგივეა, რაც ხრიალი.

ხროხი - მოდიდო კაცი (საბა); ხროგი.

ხრტილი - შემაერთებელი ქსოვილის ერთ-ერთი სახეობა (მოქნილი და მკვრივი); კაკნატელა.

ხრტილოვანი - ხრტილის შემცველი.

ხრუნოვი ევგენი - რუსი მფრინავი-კოსმონავტი, პოლკოვნიკი, 1969 წლის ფრენის მონაწილე (დაიბადა 1933 წელს).

ხრუტუნა - იგივეა, რაც ღრუტუნა.

ხრუტუნი

1) იგივეა, რაც კრუტუნი.

2) იგივეა, რაც ღრუტუნი.

ხრუშჩოვი ნიკიტა - საბჭოთა ეპოქის სახელმწიფო და პოლიტიკური მოღვაწე, 1953-64 წლებში სკკპ ცკ-ს პირველი მდივანი, 1958-64 წლებში სსრკ-ს მინისტრთა საბჭოს თავმჯდომარე (1894-1971 წწ).

ხრუცკი ივანე - რუსი ფერმწერი, აკადემიკოსი (1810-1885 წწ).

ხრწნადი - რაც გაიხრწნება; ლპობადი.

ხრჭიალი - იხილე ღრჭიალი.