კორპუსკულარული (ალფა-, ბეტა-, გამა-სხივები, ნეიტრონების ნაკადი) და/ან ელექტრომაგნიტური ენერგიის ნაკადი, რომლის განსაზღვრული დოზა სასიკვდილოა ადამიანისათვის. რადიაციის განზომილების More…
იონიზირებული გამოსხივება, რომელიც დედამიწაზე შემოდის კოსმოსიდან ან კიდევ რადიოაქტიური იზოტოპების ხანგრძლივი დაშლის (ნახევარდაშლის მაღალი ხანგრძლივობით) შედეგად და შედიან ქანებისა და More…
ბუნებრივი რადიოაქტიური გამოსხივება, რომელთა წყაროებს კოსმოსური სხივები, პლანეტის საკუთარი ნივთიერებების (რადონი, ურანი და სხვ) ბუნებრივი დაშლის გამოსხივებები წარმოადგენენ. =გარემოს More…
მიღებულია ორი სხვადასხვა სისტემის ერთეულები: - საერთო ხმარებაში არსებული SI სისტემა;- კიური (კი), 3,7х10-11 კი = 1 ბკ (ბეკკერელი); - რენტგენი (რ), 3.876 რ = 1 კლ/კგ (კულონი კილოგრამზე); - More…
რადიოაქტიური ნივთიერებების გარდაქმნების შედეგად წარმოქმნილი (თხევადი და მყარი) პროდუქტები, რომლებიც რადიაციულ ნორმებზე უფრო მაღალ რადიოაქტიურ იზოტოპებს შეიცავენ. თხევად რანებს ჰყოფენ: სუსტი More…
ზოგი ქიმიური ელემენტისა და იზოტოპის (ნუკლიდების) თვითდაშლის უნარის გამო იონიზირებული გამოსხივების მიმდინარეობა, რომელიც ელექტრომაგნიტურ ან გამოსხივებას, ან კორპუსკულარულ ნაკადებს იძლევა. More…
ქიმიური ელემენტი (Rn), ინერტული რადიაქტიური აირი, რადიუმის დაშლის პროდუქტი. იგი იშლება ალფა- და გამმა-ნაწილაკების გამოსხივებით. ყველაზე უფრო სახიფათოა მისი იზოტოპი Rn-222 3,8 წლიანი More…
ტერიტორიები, სადაც მიმდინარეობს სახეობათა ერთი ან მისი ჯგუფების (ხშირად, მთელი ბუნებრივი კომპლექსის) განსაკუთრებულ დაცვას აქვს ადგილი. განასხვავებენ ჭაობების, ბოტანიკურ, ზოოლოგიურ, More…
სპეციალური ტექნოლოგიების გამოყენებით, ადამიანის სამეურნეო საქმიანობასთან დაკავშირებით დარღვეული (ნიადაგების, მცენარეულობის, რელიეფის, ლანდშაფტების) ტერიტორიების აღდგენა. =გარემოს More…
ადამიანთა საზოგადოების მოთხოვნილებათა დაკმაყოფილების მიზნით, პირდაპირ ან მეშვეობით, მოხმარებული (ათვისებული) საარსებო და ბუნებრივი გარემოცვის მნიშვნელოვანი კომპონენტებისა (წყლის, მიწის, More…
ბიოსფეროს, ჰიდროსფეროს, მიწის, ტყისა და სხვა ბუნებრივი რესურსები, რომელთა ხარჯვის (ტყის გაჩეხვა) ინტენსიურობასა და აღდგენის სიჩქარეთა (აღმოცენება) შორის დიდი სხვაობები ან არ არსებობს, ან More…
მემკვიდრეობითი გენეტიკური ინფორმაცია, რომელიც მოქცეულია ცოცხალი არსებების გენეტიკურ კოდში. =გარემოს პრობლემების ტერმინოლოგიური ცნობარი-ლექსიკონი (პროცესები, ცნებები, განმარტებები). More…
მჭიდროდ ურთიერთდაკავშირებული და ურთიერთდამოკიდებული (სისტემური) ნივთიერი, ენერგეტიკული და ინფორმაციული ბუნებრივი რესურსების სახეების ერთობლიობა ანუ საზოგადოების ცხოვრების ბუნებრივი More…
საწარმოო დაწესებულებებში წარმოქმნილი ენერგეტიკული (სათბობის), გადამუშავებისა და მოხმარების საგნების ნარჩენები, რომელეთა გამოყენება შესაძლებელია იმავე ან სხვა სახის წარმოებაში. More…
სახალხო მეურნეობის დარგებში გამოყენებული ან შესაძლო ათვისებას დაქვემდებარებული მიწები. =გარემოს პრობლემების ტერმინოლოგიური ცნობარი-ლექსიკონი (პროცესები, ცნებები, განმარტებები). More…
ხმელეთის წყლების, მსოფლიო ოკეანის, მიწისქვეშა წყლების, ნიადაგების ტენისა და ყინვარებში დაცული წყლების, თოვლის საფარის მექანიკური ან სითბური მარაგებისა, ან ენერგიის ერთიანი (ჯამური) More…
საწარმოო ციკლის მთლიან (ყველა) ეტაპებზე, საბოლოო პროდუქციის წარმოებისა და რეალიზაციის პროცესი, როცა მიღწეულია ნივთიერებათა და ენერგიების მინიმალური ხარჯები და ადამიანის ბუნებრივ სისტემებზე More…
შეფარდება ბუნებრივი რესურსებისა და მათი ათვისების სიდიდეებს შორის. მისი განზომილების ერთეულია რაიმე ბუნებრივი რესურსის მოცულობა (რაოდენობა) მისი სრული ათვისების ხანგრძლივობასთან შედარებით More…
ნარჩენების, ნაყარებისა და სხვ. ტექნოგენეზში მობრუნების პროცესი. =გარემოს პრობლემების ტერმინოლოგიური ცნობარი-ლექსიკონი (პროცესები, ცნებები, განმარტებები). ავტორი - მელორ ალფენიძე; More…
ადამიანის ან საზოგადოების (ეკონომიკური ან სოციალური ინსტიტუტები) ზემოქმედებები, რომელთა განხორციელება მიმდინარეობს ბუნებრივი ან ბუნებრივ-ანთროპოგენური გეომორფოლოგიური (რელიეფის) სისტემების More…
გარემოს პრობლემების ტერმინოლოგიური ცნობარი-ლექსიკონი
to main page 
top of page