(Lefebvriani) მიმდევრები სქიზმატიკოსი მთავარეპისკოპოსის, მარსელ ლეფევრისა (1906-1991), რომელმაც ხელი მოაწერა ვატიკანის II კრების მნიშვნელოვან დოკუმენტებს, თუმცა შემდეგ რამდენიმე მათგანის More…
(ლათ. lector „ლექტორი“) (Lettore) დანიშნული (და არა ხელდასხმითი) მსახური, რომელსაც ევალება ლიტურგიული თავყრილობის დროს საღმრთო სიტყვის კითხვა (სახარების გამოკლებით), ლიტურგიისათვის შემზადება, More…
(Lectorium) გამყოფი კედელი ქოროსა და ნავს შორის, რომელსაც XII საუკუნიდან აშენებდნენ საგუნდო მსახურების მქონე ეკლესიებში (საკათედრო, სააბატო, კოლეგიუმის ეკლესიები). მას ხშირად ეფუძნებოდა More…
(ლათი. lectionarium (სიტყვიდან lectio „კითხვა“)) (Lezionario) წიგნი, რომელიც ლიტურგიისათვის განკუთვნილ საღმრთო წერილის მონაკვეთებს შეიცავს. დღესასწაულთა თანმიმდევრობის მიხედვით დალაგებულ More…
(ლათ. libellum „პატარა წიგნი“) (Libelli/libello) ლიტურგიაში აღნიშნავს განსაზღვრული ეკლესიისათვის განკუთვნილ მცირე კრებულს, რომელიც ერთ ან რამდენიმე წირვას შეიცავს. ასეთი კრებულები ლიტურგიული More…
(Teologia liberale) XIX საუკუნის პროტესტანტული მიმდინარეობა, რომელიც განმანათლებლობის ხანიდან იღებს დასაბამს. ლიბერალური თეოლოგია ქრისტიანული რწმენისა და გონების შესახებ თანამედროვე More…
(ლათ. limbus „ნაპირი“, „კიდე“) (Limbo) ღმრთის გულწრფელი და საყოველთაო მხსნელი ნებისა და ნათლობის აბსოლუტური აუცილებლობის თეზისებმა განაპირობეს XIII საუკუნეში აღმოცენება მოძღვრებისა ლიმბუსის More…
(ბერძ. litanéia „ვედრება“) (Litania) დიალოგის ფორმის ცნობილი ლოცვა, შედგება მღვდელმსახურის მოწოდებებისა და მორწმუნეთა პასუხებისაგან. ცნობილია სხვა რელიგიებშიც. ქრისტიანობაში IV საუკუნიდან More…
(ბერძ. léiton érgon „საზოგადო საქმე“) (Liturgia) კლასიკურ ბერძნულ საზოგადოებაში ლიტურგია ეწოდებოდა სახელმწიფოს ან ღმრთაებისათვის („რელიგიური მსახურება“) შესრულებულ მეტ-ნაკლებად სავალდებულო More…
(ლათ. statio „შეჩერების ადგილი“) (Statio, liturgia della) აღნიშნავს რომისათვის დამახასიათებელ ძველ ლიტურგიულ ქმედებას: მსვლელობას ერთი ეკლესიიდან (შესაკრებელი ეკლესიიდან) სხვა ეკლესიამდე More…
(Colori liturgici) საღმრთო სამოსლის განსხვავებული ფერები ლიტურგიული წლის განმავლობაში (აგრეთვე, გარეგან ნიშანთა მეშვეობით) რწმენის საიდუმლოებათა განსაკუთრებული ნიშან-თვისებებისა და More…
(Anno liturgico) ეწოდება მზის წლის ხანგრძლივობის დროის მონაკვეთს, რომლის განმავლობაშიც ეკლესია დადგენილ დღეებში ქრისტეს მხსნელ ქმედებას განადიდებს (შდრ. SC, 102), წმიდა ხსოვნის აღსანიშნავი More…
(Pietà; pietas) ლათინურ ცნება – „pietas“ – რამდენიმე მნიშვნელობას ატარებს:ა) გულისხმისყოფა, გულისხმიერება – აღნიშნავს ერთ-ერთს სული წმიდის შვიდ ნიჭთაგან;ბ) თანალმობა – ზნეობრივი სათნოება, More…
(ბერძნ. logos „სიტყვა“) (Logos) თეოლოგიაში აღნიშნავს უმთავრესად იესო ქრისტეს, როგორც მამა ღმერთთან არსებულს, მისივე ღმრთაებრივი ბუნების თანამოზიარეს, შექმნისა და გამოცხადების დასაბამსა და More…
(Lollardi) ინგლისელი ერეტიკოსები. სახელის ჰოლანდიური წარმოშობა (lollen „დარწევა“), დაკავშირებული ბეგინ ქალთა და ბეგარდთა მიერ ავადმყოფთათვის გაწეულ სამსახურთან და XIV საუკუნის დასაწყისში More…
(პროვანს. pregueira (ნაწარმოებია ლათინურიდან precarius „ლოცვებით მოხვეჭილი“)) (Preghiera) „ლოცვა არის სულის ამაღლება ღმერთთან ან საჭირო სიკეთეთა ღმრთისათვის თხოვნა“ (იოანე დამასკელი). ღმერთი More…
(ლათ. breviarium „კომპენდიუმი“, „მოკლე შინაარსი“) (Breviario) ლიტურგიული წიგნი, რომელიც შეიცავს ჟამნის – ეკლესიის საჯარო ლოცვისთვის ყველა აუცილებელი შემადგენელი ნაწილის სრულ ტექსტს. ლოცვანი More…
(ლათ. monitio „გაფრთხილება“, „მოწოდება“, „მოხმობა“) (Monizione) ასეთებია: „ვილოცოთ“, „ილოცეთ, ძმანო“, „მაღლა გულნი“ და სხვ. გარდა ჩამოთვლილისა, გათვალისწინებულია, აგრეთვე, სხვა მომენტებიც, More…
(Luteranesimo) ამ ტერმინით აღინიშნება როგორც ლუთერის (1483-1546) თეოლოგიური ნააზრევის საფუძველზე აღმოცენებული რელიგიური მოძრაობა, ისე ამ მოძრაობის სახასიათო დოქტრინალური მემკვიდრეობა. ის More…
(ლათინურიდან luminare, ნაწარმოებია სიტყვიდან lumen „შუქი“) (Luminare) ვერტიკალური ან დახრილი ღიობი, გაკეთებული კატაკომბებში, კუბიკულუმთა ან დერეფანთა სინათლითა და ჰაერით უზრუნველყოფის მიზნით. More…