მა მბ მგ მდ მე მზ მთ მი მო მრ მს მფ მქ მღ მყ მშ მჩ მც მწ მხ მჴ
selected terms: 484 page 18 of 25
მოქალაქობა
(πολιτεύεσθαι (πολιτεύω)) მოღვაწეობა, ცხოვრება =მისცა მთასა ზედა სინასა შჯული, რომლისაებრ უჴმდა მათ მოქალაქობაჲ (თტე., II სჯ. 1, გელ., A 1108, 93r); – πεπολιτευμένος – არამედ, More…
მოქალაქობითი ფილოსოფოსობაჲ
(πολιτική φιλοσοφία) პრაქტიკული ფილოსოფიის დარგი: პოლიტიკა =განიწვალების ვიდრემე საქმითი საყოფაქცეოჲსა მიმართ, სასახლისსჯულოჲსა და მოქალაქობითისა (ამონ., ტარიჭ., 15,28); საქმითი More…
მოქენე-ჲ
(ενδεής) ნეოპლატ. ვინც ან რაც მოითხოვს, საჭიროებს რასმე თავისი არსებობისათვის, უსრული, მოკლებული =ყოველი მოქენე სხჳსა – თჳსსა უპირველესისა არს მოქენე (პრ., კავშ., პეტრ., 40; 30.20); – τὸ More…
მოქმედ-ი
(ἐνεργῶν ὁ) =სხუაჲ უკუე არს მოქმედებაჲ და სხუაჲ მოქმედებობაჲ და სხუაჲ რაჲსა და ვითარ მოქმედებაჲ და სხუაჲ მოქმედებული, რომელ არს ნამოქმედებაჲ და სხუაჲ მოქმედებითი და კუალად სხუაჲ მოქმედი More…
მოქმედება
(ἐνεργέω) ქმედება =ჩუენ რაჲ ვმოქმედებდეთ და დაწყებასა ვჰყოფდეთ, შეგუეწევის ღმერთი (თეოფ. ბულ., მარკ., ჭიმჭ., S 404, 161 I); მოქმედებს თითოეული ბუნებაჲ თანაზიარებითა მეორისაჲთა, რაჲცა იგი More…
მოქმედება-ჲ
(ἐνέργεια ἡ) მოქმედება, ძალის (პოტენციის) გამოვლენა, სინამდვილე =საჴმარ-არს შემეცნებაჲ, ვითარმედ ყოველნი პირველთქუმულნი ძალნი, მეცნიერებითნიცა და ცხოვლობითნი და ბუნებითნი და ჴელოვნებითნი, More…
მოქმედებით
(κατ᾽ ἐνέργειαν) =ყოველმან გონებამან მოქმედებით უწყის, ვითარმედ გაიგონებს (პრ., კავშ., პეტრ., 168; 101.1) =ძველქართულ-ძველბერძნული ფილოსოფიურ-თეოლოგიური ტერმინოლოგიის More…
მოქმედებითი
(ἐνεργητικόν τό) =სათანადო არს ცნობად, ვითარმედ სხუაჲ არს მოქმედებაჲ და სხუაჲ – მოქმედებითი და სხუაჲ – მოქმედებული და სხუაჲ – მმოქმედებელი (დამასკ., გარდ., 188, არს.) სხუაჲ არს More…
მოქმედებითობაჲ
(τὸ ἐνεργητικῶς) მოქმედება =...მოქმედებითობაჲ, ყოვლად ძლიერობაჲ ... ყოველნი რაოდენნი ჰქონან მამასა, ძისანი არიან (დამასკ., ორთა ნებ., არს., S1463, 130v) =ძველქართულ-ძველბერძნული More…
მოქმედებობაჲ
(ἐνεργεῖν (ἐνεργέω)) =სხუაჲ უკუე არს მოქმედებაჲ და სხუაჲ მოქმედებობაჲ და სხუაჲ რაჲსა და ვითარ მოქმედებაჲ და სხუაჲ მოქმედებული (დამასკ,. ორთა ნებ., არს., S1463, 136r) მოქმედებობაჲ [არს] More…
მოქმედებული
(ἐνέργημα τό) მოქმედებული =შესრულებული მოქმედებისაჲ, ხოლო მმოქმედებელი – მჴუმეველი მოქმედებისაჲ, რომელ არს გუამი (დამასკ., გარდ., 188, არს.); – ἐνεργούμενος – ვინაჲთგან ეშმაკეულთასა More…
მოქმედობითი ძალი
(ἐνεργητικόν τό) =ყოველსა გუამსა კაცთასა აქუს ... მოქმედებითი ძალი (დამასკ., ორთა ნებ., არს., S1463, 129v) =ძველქართულ-ძველბერძნული ფილოსოფიურ-თეოლოგიური ტერმინოლოგიის More…
მოქცევ-ი
(περίοδος ἡ) დროის წრებრუნვა =რაჲზომთამე განჩენილთა ჟამის მოქცევთა-შინა (ნემეს., პეტრ., 47, 5-6); წრებრუნვა, მოქცევა, უკუქცევა (დასაბამთან, ერთთან მიბრუნება), პერიოდი, არსის წარმოების More…
მოქცევა
(ἀνανεύω) I. ჭეშმარიტი სარწმუნოების აღიარება =ვინაჲცა თჳთ სხუათა მათცა წარმართთა ნათესავთა, რომელთაგან ჩუენცა მოქცეულ ვართ (არეოპ., ზეც., ეფრ., 9.3); ◊ II. წრიული მოძრაობა, More…
მოქცევადი
(ἐπιστρεφόμενος) =და წინა-განგებისა და ცხოვნებისათჳს ღმრთისა მიმართ მოქცევადთაჲსა (არეოპ., ზეც., ეფრ., 15.9); ; მოქცევი ფილაქისა – ზოდიაქური წრე – ζῳδιακὸς κύκλος ὁ – (უფალმა) რომელიმე More…
მოღუაწე
(φιλόσοφος ὁ) ფილოსოფოსი =აღიძრნეს ჩუენგან ყოველნივე მოღუაწენი და ღმრთისმოყუარენი (ნაზ., ჰომ., ეფთ.) // სიბრძნისმოყვარე – შეიძრნეს ჩუენგან, რაოდენნი სიბრძნისმოყუარე და ღმრთისმოყუარე More…
მოღუაწებაჲ
(ἐγκράτεια ἡ) =ჟამ რაოდენმე ეპყრა მოღუაწებაჲ და ქალწულებაჲ (ეპიფ. კვ., პას., თეოფ., H 601, 152II); – ἀγών ὁ – მოღვაწეობა, საქმიანობა – არა მოწყინე ვიყვნეთ ჭირთა შინა და More…
მოყუასი
(μέτοχος ὁ) =უკუეთუ დაეცნენ ერთი, იგი აღადგინოს მოყუასმან თჳსმან (ეკლსტ., გელ., 114. II); – πλησίος ὁ – ხოლო შეიყუარო მოყუასიცა შენი, ვითარცა თავი შენი (თტე., მიქ. 6.8, გელ., K 1, More…
მოშიშებაჲ
(δειλία ἡ) =არს კუალად მოშიშებაჲ, განცემითა გულისსიტყჳსაჲთა შემთხუეული ურწმუნოებისაგან და შეცოდებისა და უმეცრებისაგანცა ჟამსა მას სიკუდილისასა (დამასკ., გარდ., 215, ეფრ.); მოშიშებისა More…
მოშურნე
(ζηλωτής ὁ) =ვინაჲცა საღმრთოდ განსწავლულნი მოშურნედცა სახელ-სდებენ მას, ვითარცა ფრიადსა არსთა მომართ სახიერებითითა ტრფიალებითა და ვითარცა შურად აღდგინებულსა (არეოპ., საღმრ., ეფრ., 4.13) More…
ძველქართულ-ძველბერძნული ფილოსოფიურ-თეოლოგიური ტერმინოლოგიის დოკუმენტირებული ლექსიკონი ლექსიკონები
to main page Top 10FeedbackLogin top of page
© 2008 David A. Mchedlishvili XHTML | CSS Powered by Glossword 1.8.9