selected terms: 1,381 page 18 of 70
გრადშტოკი
(gradus–ნაბიჯი, საფეხური; Stock–ღერო) ძველებური ხელსაწყო მნათობთა სიმაღლეების განსაზღვრისთვის, ასტროლაბზე უფრო ზუსტი. ჰქონდა რამდენიმე დასახელება: ი ა კ ო ბ ი ს ა რ გ ა ნ ი, ა ს ტ რ ო ნ ო მ ი More…
გროსბოტი
(Groβboot, groβ – დიდი; boot– ნავი) მოზრდილი შლუპი, გამოიყენებოდა ბალტიის ზღვის ქვეყნებში სავაჭრო ფლოტის გემებზე XXს-ის დასაწყისში. =ვარძელაშვილი, დიმიტრი. საზღვაო ლექსიკონი : More…
გროტანძა
ცხვირიდან მეორე და ყველა შემდეგი ანძა, კიჩოსეულის გარდა, მრავალანძიან იალქნიან გემზე (მაგ., შხუნაზე, ბარკენტინზე), შუა ანძა სამანძიან გემზე, უფრო მაღალი –ორანძიანზე. თუ გემზე მხოლოდ ერთი More…
გროტი
(groot; Groβ – დიდი) პირდაპირი, ყველაზე ქვემო იალქანი პირდაპირი აღჭურვილობის გემის გროტანძაზე, ან ირიბი იალქანი, ირიბი შეიარაღების გემის გროტანძაზე. წინსართი “გროტ” ემატება რანჰოუტის, More…
გუარი
გაფელური იალქნის სახესხვაობა. აეროდინამიკური მახასიათებლებით სჯობს გაფელურ იალქანს და ახლოსაა ბერმუდულთან. =ვარძელაშვილი, დიმიტრი. საზღვაო ლექსიკონი : [1500-მდე სიტყვა და გამოთქმა] / More…
გულეტი, გულეტა
აზოვისა და შავ ზღვებზე ორანძიანი იალქნიანი გემი XIX–XXსს-ის მიჯნაზე. ძირითადად ემსახურებოდა ტვირთების მიზიდვას ტაგანროგის რეიდზე მდგარ უცხოეთის გემებთან. გულეტზე იყო 12ნიჩბიანი ნავი ღუზის More…
გუფა
ძველი მესოპოტამიური მრგვალი გემი, ცურავდა დაახლ. 5000 წლის წინათ მდ. ევფრატზე, ტიგროსზე და მდ. ინდის აუზში. გუფები გამოიყენებოდა ხალხისა და ტვირთების გადასაზიდად ქვემოთ, მდინარის დინებით, More…
დაბუნკერება
(bunker–სანახშირე ტრიუმი) სათბობის მიღება გემზე. ტერმინი შენარჩუნდა დღემდე, თუმცა ნახშირი, როგორც გემის მექანიზმების სათბობი, აღარ იხმარება. =ვარძელაშვილი, დიმიტრი. საზღვაო ლექსიკონი More…
დაგლიქსი, დაგლისტი
(dagelijsanker – ყოველდღიური ღუზა) მარცხენა სადგომი ღუზის დასახელება საიალქნო და საიალქნოორთქლმავალი ფლოტის ხომალდებზე XIXს-ის 70-იან წლებამდე. =ვარძელაშვილი, დიმიტრი. საზღვაო More…
დამბა
(dam) საზღვაო ჰიდროტექნიკური ნაგებობა ზღვის სანაპირო დაბლობების დატბორვისგან დასაცავად, პორტის მისასვლელი არხების შემოსაღობად სანაოსნო პირობების გაუმჯობესების მიზნით, ავანპორტებისა და More…
დამკრენი მომენტი
გარეშე ძალების მომენტი, რომელიც გემის კრენს იწვევს. კრენის ძირითადი მიზეზები შეიძლება იყოს ქარისა და ტალღების მოქმედება, საბუქსირო გვარლის გაკვრები, გემის დატვირთვის არასიმეტრიულობა, More…
დამლუპერი
(dam–კაშხალი; loop–სვლა, სირბილი) სატვირთო და სამგზავრო გემი XVII– XVIIIსს-ის ჰოლანდიის არხებსა და მდინარეებზე. სიგრძე 14–18მ. =ვარძელაშვილი, დიმიტრი. საზღვაო ლექსიკონი : [1500-მდე More…
დამპინგი, დემპინგი
(dumping, dump–ჩაყრა) წარმოების ნარჩენების მოშორების მიზნით გამაჭუჭყიანებელი ნივთიერებების ზღვაში განზრახ ჩაყრა. დამპინგით მსოფლიო ოკეანეში მოხვედრილია გამაჭუჭყიანებელი ნივთიერებების 10%. More…
დატბორვის სისტემა
ხანძარსაწინააღმდეგო სისტემა, რომლის დანიშნულებაა ფეთქებადი და ადვილაალებადი ნივთიერებების საცავების წყლით დატბორვა გემზე ხანძრის ან აფეთქების საფრთხის დროს. =ვარძელაშვილი, დიმიტრი. More…
დაუ
See also: ბაგალა =ვარძელაშვილი, დიმიტრი. საზღვაო ლექსიკონი : [1500-მდე სიტყვა და გამოთქმა] / დიმიტრი ვარძელაშვილი ; [რედ.: ალექსანდრე ჯავახიშვილი, ნოდარ ებრალიძე (ლიტ. რედ.)]. - More…
დახურული ზღვა
ზღვა “დახურულად” ითვლება, თუ ის გარშემორტყმულია 2 ან რამდენიმე სახელმწიფოს ტერიტორიით და შეერთებულია მსოფლიო ოკეანესთან წყლის გზით, რომელსაც მხოლოდ ამ სახელმწიფოების ნაპირებთან მივყავართ. More…
დახურული პორტი
პორტი, შედგენილი აუზებისგან, რომლებიც რაბებით ან ნახევარრაბებით არის გამოყოფილი ზღვისგან; იქმნება წყლის დონის ცვალებადობის დიდი (5მ-ზე მეტი) ამპლიტუდების დროს ◊ პორტი, დაკეტილი More…
დეაერატორი
(de – წინსართი, რომელიც აღნიშნავს მოცილებას, დაქვეითებას; άήρ – ჰაერი) აპარატი, რომლის ძირითადი დანიშნულებაა გემზე საკვები წყლის გაწმენდა მასში შემავალი აირებისგან. =ვარძელაშვილი, More…
დებარკადერი
(debarquer– ნაპირზე გადატვირთვა) მოტივტივე ნავმისადგომი (არათვითმავალი გემი), რომელის დანიშნულებაა სამგზავრო ან სატვირთო გემების მიდგომა და მომსახურება. See also: ნავმისადგომი More…
დებარკაცია
(débarquer; disbarcare – გემიდან ნაპირზე გადმოსვლა, გადმოტვირთვა) ჯარების, შეიარაღების, ტექნიკისა და საბრძოლო მასალების გადატვირთვა გემებიდან სანაპიროზე, მოწინააღმდეგის მხრიდან More…
საზღვაო ლექსიკონი ლექსიკონები
to main page Top 10FeedbackLogin top of page
© 2008 David A. Mchedlishvili XHTML | CSS Powered by Glossword 1.8.9