(Модуль упругости, модуль юнга; Modulus of elasticity) წარმოადგენს ძაბვასა და მის შესატყვის დეფორმაციას შორის პროპორციულობის კოეფიციენტს: რიცხობრივად დრეკადობის მოდული ტოლია ძაბვისა More…
(Дренаж; Drainage) დაშრობის მეთოდი, რომელიც უზრუნველყოფს გრუნტის წყლების დონის დაწევას სხვადასხვა დრენებით (ჰორიზონტალური ან ვერტიკალური). =საინჟინრო-გეოლოგიური და გეოეკოლოგიური More…
(Дрен; Drain) მიწისქვეშა წყალსადენი (უფრო ხშირად მილები) გამოიყენება ნიადაგების დაშრობისა და აერაციისათვის, ხოლო ზედმეტად ტენიან ნიადაგებში მიწისქვეშა წყლების დონის დასაწევად. More…
(Дренированная площадь; Drained area) ფართობი, სადაც ბუნებრივად ხდება გრუნტის და ზედაპირული წყლების განტვირთვა (დრენირება), ან თუ ბუნებრივი პირობები ხელს არ უწყობს მაშინ დრენირება ხდება More…
(Временная зона; Temporary zone) ტერიტორია ერთნაირი მრავალწლიური რეჟიმის დამოუკიდებელი სწრაფცვლადი ფაქტორებით და, ასევე შესატყვისად მეწყრული და ღვარცოფების პროცესებით. More…
(Экзальная среда; Exal medium (environment)) სხვა ორგანიზმების სხეულზე მცხოვრებ ორგანიზმთა გარემო. =საინჟინრო-გეოლოგიური და გეოეკოლოგიური განმარტებითი ლექსიკონი = More…
(Экзарация (ледничковая эрозия); Exaration (glacial erosion)) მოძრავი მყინვარის ეროზიული მოქმედება კლდოვან ზედაპირზე, რის შედეგადაც წარმოიქმნება რელიეფის მყინვარული ფორმები (ტროგები, ვერძის More…
(Мониторинг экзогенных геологических процессов; Monitoring of exogenous geological process) ინფორმაციული სისტემა, რომელიც მოიცავს რეჟიმისა და ეგზოგენური გეოლოგიური პროცესების პროგნოზის More…
(Экзогенные процессы; Exogenic process) რელიეფწარმომქმნელი პროცესები, რომლებიც მიმდინარეობს დედამიწის ზედაპირზე ან დედამიწის ქერქის ყველაზე მაღალ ნაწილებში (ჰიპერგენეზის ზონაში) მზის More…
(Экзосфера; Exosphere) დედამიწის ატმოსფეროს გარე ნაწილი განლაგებული იონოსფეროზე, დაწყებული 800 კმ სიმაღლიდან დაახლოებით 1000 კმ სიმაღლეზე გადადის მიწის გვირგვინში. ჰაერის სიმკვრივე More…
(Эдафические факторы; Edaphic factors) ნიადაგების ფიზიკური და ქიმიური თვისებების ერთობლიობა, რომელსაც შესწევს უნარი მოახდინოს ეკოლოგიური გავლენა ცოცხალ არსებებზე. More…
(Эдафон; Edaphon) ცოცხალი არსებების ერთობლიობა, რომელიც ცხოვრობს ნიადაგში. ედაფონის გავლენა ნიადაგზე გამოიხატება ორგანული ნივთიერებების გახრწნით, ფიზიკური თვისებების შეცვლაში, აზოტის More…
(Эворзия (размиваные, разъедание); Evorsion (washing out)) სწრაფად გამდინარე ზედაპირული თუ მიწისქვეშა ნაკადის კალაპოტში ლოკალური ეროზია, რაც ხდება ვერტიკალურად მსრბოლი ნაკადის ტრიალით More…
(Эврибионтные организмы; Eurybiontic organisms) ორგანიზმები, რომელთა არსებობა შესაძლებელია განსხვავებული მნიშვნელობის სხვადასხვა ფაქტორების გარემოში (ტემპერატურა, სინათლე, ტენიანობა და ა.შ.) More…
(Эвритермные организмы; Eurythermic organism) ორგანიზმები, რომლებიც შეგუებულია ცხოვრებას გარემოს ტემპერატურის ცვალებადობის პირობებში. მათ ეკუთვნით ყველა მიწისზედა საშუალო და მაღალი განედის More…
(Евритермические виды; Eurythermic species) ცხოველთა სახეობები, რომლებიც წყლის ტემპერატურის დიდ დიაპაზონში ცხოვრობენ. მაგ. მუცელფეხიანი მოლუსკები, რომლებიც უძლებენ ტემპერატურას (-1)◦ C-დან More…
(Эврифаги; Euryphagous) ყოვლისმჭამელი ცხოველები, რომლებიც იკვებებიან მცენარეული და ცხოველური წარმოშობის სხვადასხვა საკვებით (მწვანე ბალახით, მწერებით, პატარა მღრღნელებით და სხვა). More…
(Эвтрофные растения; Eutrophic plant) მცენარეულობა, რომელთა წარმატებით განვითარებისათვის აუცილებელია ისეთი ნიადაგი, რომელიც მდიდარია მკვებავი ნივთიერებებით. ევტროფულს ეკუთვნის მდელოს და ტყის More…
(Эвтрофное озеро; Eutrophic lake) შედარებით თხელი ტბა, სადაც ტემპერატურა მაღალია და პროდუქტიულობა დიდი. ხრწნის პროცესი ჩქარი ტემპით მიმდინარეობს, წყლის ფერი მომწვანოა; თევზები კმაყოფილდებიან More…
საინჟინრო-გეოლოგიური და გეოეკოლოგიური განმარტებითი ლექსიკონი
to main page 
top of page