თვითმპყრობელობა, პოლიტიკური სისტემა, მონარქის განუსაზღვრელ უფლებებზე დაფუძნებული. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. უ.ს. პოლიგრაფტრესტის More…
( 100—44 წ. ქრ. წ. ) რომის სახელგანთქმული სარდალი. დაიპყრო ესპანეთი, გალია და სხვ. ქვეყნები. პლებსის და ჯარის დახმარებით გამეფდა რომში და გაილაშქრა სენატის წინააღმდეგ; მოკლულ იქნა 44 წ. ქ. More…
( caesura-caedere-დან „განკვეთა“. ) ლექსთაწყობაში — შეჩერება, პაუზა, ლექსის დაყოფა ნაწილ-ნაწილად. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. უ.ს. More…
( Zeug-დან „იარაღი, ნივთი“ და Haus-დან „სახლი“. ) სამხედრო სურსათ-სანოვაგის და იარაღის შესანახი შენობა. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. More…
( coelibatus-coelebs. ) უცოლობა, კათოლიკურ სამღვდელოების უცოლოდ ცხოვრება. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. უ.ს. პოლიგრაფტრესტის I-ლი More…
( 1701—44. ) შვედელი ასტრონომი და ფიზიკოსი. ამ სახელითვე იწოდება თერმომეტრი (ც ე ლ ს ი ს თ ე რ მ ო მ ე ტ რ-ი), რომელიც დაყოფილია 100 გრადუსად. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე More…
( cella — „უჯრედი“: ) 1) მცენარის უჯრედოვან გარსების მთავარი შემადგენელი ნაწილი; 2) ქსოვილისებური ნივთიერება, რომელიც მიიღება ხეების მერქანის და ბამბის გადამუშავებისაგან. =„უცხო More…
აზოტურ სიმჟავით დამზადებული უჯრედი. გამსჭვირვალე, მაგარი და მოქნილი ნივთიერება. იხმარება სავარცხლების, სახაზავ სამკუთხედების და სხ. გასაკეთებლად ძვლის მაგიერ. =„უცხო სიტყვათა More…
( caementum. ) დუღაბი, განსაკუთრებით დამზადებული კირი. იხმარება სააღმშენებლო მასალად. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. უ.ს. More…
( census-censere „დაფასება“. ) მოქალაქეთა ქონების შეფასება და ამის მიხედვით სხვადასხვა უფლების მინიჭება. ცენზი შეიძლება იყოს ქონებრივი, განათლების, ჩამომავლობითი და სხ. =„უცხო More…
( census-censere „დაფასება“. ) მოქალაქეთა ქონების შეფასება და ამის მიხედვით სხვადასხვა უფლების მინიჭება. ცენზი შეიძლება იყოს ქონებრივი, განათლების, ჩამომავლობითი და სხ. =„უცხო More…
( censere-დან — „გასინჯვა, განხილვა“. ) მთავრობის დაწესებულება, რომელიც მეთვალყურეობას უწევს ბეჭდვით სიტყვას ანუ პრესას; აქედან: ცენზორ-ი — ბეჭდვითი სიტყვის მეთვალყურე. =„უცხო More…
( centum-დან — „ასი“: ) 1) გერმანიაში — წონის ერთეული = 50 კილოგრამს; 2) ინგლისში — 3 ფ. და 3 გირვ. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. უ.ს. More…
( centrum — „შუა ადგილი“: ) 1) მათემატიკაში — წერტილი, რომელიც თანაბარ მანძილით არის დაშორებული წრე-წირისაგან; 2) პარლამენტში — პოლიტიკური პარტია, რომელსაც შუა ადგილი უჭირავს მემარცხენე და More…
( centralisatio. ) ერთ ადგილას შეჯგუფება, თავყრილობა; აქედან: ცენტრალისტ-ი — ცენტრის გაძლიერ. მომხრე. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. More…
ერთგვარი აპარატი, რომელიც ცენტროსრბოლი ძალის საშუალებით აშორებს ერთმანეთს თხიერ და მაგარ ნივთიერებას. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. More…
( centumvir. ) ძველად რომში — ასეული, რომელიც არჩევდა მფლობელობის, მემკვიდრეობის და სხ. სამოქალაქო საქმეებს. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. More…
( centurio. ) რომაელ ხალხის ასეულებად დაყოფა; აქედან: ცენტურიონ-ი ასის თავი. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. უ.ს. პოლიგრაფტრესტის I-ლი More…
საჰაერო ხომალდი, სახელწოდება მიიღო მის გამომგონ გერმანელ გრაფ ც ე პ ე ლ ი ნ-საგან. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. უ.ს. პოლიგრაფტრესტის More…
( Cerberus. ) ბერძნულ მითოლოგიაში: სამ-თავიანი ძაღლი, ქვესკნელის დარაჯი; გადატ. მნიშვნ.: ერთგული დარაჯი. =„უცხო სიტყვათა ლექსიკონის“ მესამე გამოცემა - იოსებ იმედაშვილი, ავტ.; ს. ს. მ. More…