(მეზო... + nephros – თირკმელი) გამომყოფი ორგანო, თირკმელი, რომელიც თევზებში და ამფიბიებში განვითარების ყველა სტადიაზე ფუნქციონირებს, ხოლო ქვეწარმავლებსა, ფრინველებსა და ძუძუმწოვრებში – მხოლოდ More…
(მეზო + პელაგიალი) წყლის მასა, 60-200 მ-ის სიღრმეზე ანუ პელაგიალის შუა ნაწილი. See also: პელაგიალი, პელაგიური ზონა =ელიავა, ი., მოკლე ზოოლოგიური ლექსიკონი / [რედ.: რ. ჟორდანია, ი. More…
(მეზო... + soma – სხეული) ქელიცერიანების ოპისთოსომის წინა ნაწილი. See also: ოპისთოსომა =ელიავა, ი., მოკლე ზოოლოგიური ლექსიკონი / [რედ.: რ. ჟორდანია, ი. ქორქია] / საგამომცემლო, თბ.: More…
(მეზო + ფაუნა) ნიადაგში ბინადარი მსხვილი უხერხემლოები (ჭიაყელები, მოლუსკები, მწერების მატლები და ჭუპრები და სხვ.), მ. გილიაროვის (1965) კლასიფიკაციით. =ელიავა, ი., მოკლე ზოოლოგიური More…
(მეზო... + phileo - მიყვარს) საშუალო სინოტივის პირობებში მცხოვრები ცსოველები. ადვილად ეგუებიან ტენიანობის მერყეობას. ტენიანობისადმი მოთხოვნილების მხრივ ჰიგროფილებსა და ქსეროფილებს შორის More…
(meiosis - შემცირება) სასქესო უჯრედების მომწიფების პერიოდში მზარდი სასქესო უჯრედების დაყოფა. მოიცავს 2 გაყოფას:რედუქციულსა და ეკვაციურს. 1. რედუქციული გაყოფის შედეგად უჯრედები პაპლოიდური More…
(melas (melanos) - შავი) მუქი პიგმენტის, მელანინის, ჭარბი რაოდენობა ცხოველთა ქსოვილებში. უპირატესად საფარველში. სხეული მუქი შეფერილობისაა და ასეთ ცხოველებს მელანისტებს უწოდებენ. More…
(melas (melanos) - შავი + phoros - მატარებელი) ეპიდერმისსა და საკუთრივ კანში განლაგებული პიგმენტური უჯრედები (ამფიბიებში და სხვა), რომლებიც შეიცავენ მელანინს. See also: პიგმენტები More…
ჭიჭინობელების მუცლის ტერგიტის გამოყოფილი ნაწილი. სპეციალური კუნთების შეკუმშვისას მ.ბ. იწყებს რხევას და გამოსცემს ძლიერ ბგერას. See also: ტერგიტი =ელიავა, ი., მოკლე ზოოლოგიური More…
(membrana - კანი, გარსი) ცხოველური უჯრედის გარსი, რომელიც უჯრედის ფუნქციურ ნაწილს წარმოადგენს არეგულირებს უჯრედის შედგენილობას, რადგან მისი მეშვეობით ხდება უჯრედში ნივთიერებათა შეღწევა და More…
(membrana-კანი, გარსი) ზოგ ინფუზორიაში შეწებებული წამწამებისაგან წარმოქმნილი ფირფიტა, რომელსაც ხშირად აქვს სამკუთხედის ფორმა. მისგან შეიძლება წარმოიქმნას ტალღისებურად მოძრავი აპკი. More…
ორგანიზმების თვისება თაობათა რიგში გაიმეოროს მსგავსი ნიშნები და თვისებები - ნივთიერებათა ცვლის ტიპი, ინდივიდური განვითარების ხასიათი და ა.შ. ცოცხალი მატერიის უცილობელი თვისება. More…
სწავლება ორგანიზმის ნიშანთვისებათა მემკვიდრეობითობის კანონზომიერებათა შესახებ. დაფუძნებულია ჰიბრიდოლოგიურ მეთოდზე. მეთოდი შემოთავაზებული იყო გ. მენდელის (1865) მიერ. ტერმინი მეცნიერებაში More…
(Meniskos - მთვარის ნამგალი, ამობურცულობა) 1. ძუძუმწოვრების მალებს შორის არსებული ხრტილოვანი დისკოები; 2. ძუძუმწოვრების მუხლის სახსრის ხრტილოვანი დისკო. =ელიავა, ი., მოკლე ზოოლოგიური More…
ჩონჩხის ნაწილი, რომელიც სხვა ელემენტებთან ერთად წარმოქმნის უკანა (ქვედა) კიდურების სარტყელს ხმელეთის ხერხემლიანებსა და ადამიანში. =ელიავა, ი., მოკლე ზოოლოგიური ლექსიკონი / [რედ.: რ. More…
გარეგანი ნიშნები, რომლებიც ერთი სქესის წარმომადგენლებს მეორისაგან განასხვავებენ. მაგ. მამრების ეშვები, ფრინველებისა და მწერების მამრების მკვეთრი შეფერილობა და სხვ. See also: დიმორფიზმი More…
ორმხრივ სიმეტრული ცხოველების ქვეგანყოფილება. პირველადპირიანებისაგან მათ განსხვავებით ბლასტოპორის ადგილზე უჩნდებათ უკანა ხვრელი, ხოლო პირი ვითარდება საპირისპირო მხარეს. მ-ში ფართოდაა More…
ცხოველები. რომელთაც აქვთ სხეულის მეორადი ღრუ - ცელომი: რგოლოვანი ჭიები, ნემერტინები, მოლუსკები. ეკალკანიანები, ქორდიანები. See also: ცელომი, ენტეროცელური თეორია =ელიავა, ი., მოკლე More…
ცნება. შემოტანილი მეცნიერებაში ი. პავლოვის მიერ, ადამიანის მეტყველების უნარის აღსანიშნავად. ჩვეულებრივი გამღიზიანებლისაგან განსხვავებით მ.ს.ს. ეყრდნობა პირობით რეფლექსებს, გაღიზიანებასთან More…