I. – σύστασις ἡ – აგება, შემტკიცება, გაერთიანება
[არსებას] არცა სხუასა შინა აქუნდეს არსებაჲ, არცა მოქენე იყოს სხჳსა ვისსამე შემოკრებასა (დამასკ., დიალ., ეფრ., 25,1) შდრ. // [არსებაჲ] არცა სხუასა შინა მქონებელი ყოფისჲ, არცა მოქენე სხჳსაჲ შესამტკიცებელად (არს.); ჩუენ ყოველთავე კაცთა არსებასა სულისაგან სიტყჳერისა და საცნაურისა და ნივთთა ურთიერთას შემოკრებისა, რომელ არიან ჴორცნი, ყოვლადბრძნისა დამბადებელისა მიერ შემტკიცებაჲ ჰხუდომიეს (ანასტ. სინ., არს., 168-170); – συνδρομή ἡ – ვიეთნიმე გუამყოფად იტყჳან შემოკრებასა თჳთებისმოქმედთა ხატოვნებითთა თჳთებათასა, რომელ აწ წარვთქუენით. ხოლო ბუნებითნი თჳთებანი სწორებით იპოებიან ყოვლისა ნათესავისა შორის (ანასტ. სინ., არს. II, 272-273);
II. – ლოგიკ.
1.საგნის, მოვლენის განსაზღვრების შედგენა – συνίστημι
ხოლო შემოკრბების განსაზღვრებაჲ ნათესავთაგან და თითოსახეთაგან არსებითთა განყოფილებათა (დამასკ., დიალ., ეფრ. 16,4); – προσλαβών (προσλαμβάνω) – განუკუეთელი საკუთრად განიკუთვნებს გუამოვნებისა სახელსა, რამეთუ მას შინა შემოკრბების მოქმედებაჲ არსებისაჲ მის-თანა შემოკრებითა შემთხუევითთაჲთა (დამასკ., დიალ., ეფრ. 28,5);
2. – ლოგიკ. სილოგიზმი – συλλογισμός ὁ
შემოკრებაჲ შეინივთების ორთა ჭეშმარიტთა წინადადებათაგან და შესრულებათა (დამასკ., დიალ., ეფრ. 51,1);
III. დოგმატ. – σύνθεσις ἡ
სამება არს ბუნებისაებრ უკუე წესისა შემოკრებაჲ ერთთაჲ, ხოლო საღმრთოჲსა არსებისაებრ ზესთა რიცხჳსა მყოფობაჲ (ანასტ. სინ., არს. II, 123-124)
© 2007 David A. Mchedlishvili | Powered by Glossword 1.8.9 |