არაორგანული ბუნების (კლიმატური, ჰიდროგრაფიული და ნიადაგური) კომპონენტები და ფაქტორები (ტემპერატურა, სინათლე, წყლები, ჟანგბადი, დედამიწის მაგნიტური ველი, ნიადაგები), რომლებიც ცოცხალ ორგანიზმებზე უშუალო (პირდაპირ) ან მეშვეობით ზემოქმედებას ახდენენ.
Source: გარემოს პრობლემების ტერმინოლოგიური ცნობარი-ლექსიკონი (პროცესები, ცნებები, განმარტებები). ავტორი - მელორ ალფენიძე; რედაქტორები: ბიოლოგიურ მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი ზაურ ლომთათიძე, გეოგრაფიულ მეცნიერებათა დოქტორი, პროფესორი ზურაბ სეფერთელაძე; რეცენზენტები: გეოგრაფიის აკადემიური დოქტორი, პროფესორი მერაბ გონგაძე ბიოლოგიის აკადემიური დოქტორი, პროფესორი ილია გოროზია. სოხუმის სახელმწიფო უნივერსიტეტი, გეოგრაფიის პროგრამული მიმართულება; თბილისი, 2011.