- სამღდელოთა შვილთა უსამღდელოესო ღმრთისა მიერ და საღმრთოო (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 1.1); რაჲსათჳს სამღდელოთა ჭურჭელთაგანთა რომელთამე ჳაკინთონთაჲ უბრძანა ზედა-დასხმაჲ საბურველთაჲ, ხოლო რომელთამე ზედა – პორფირთაჲ? (თტე., რიცხ. 6, გელ., A 1108, 39v); ვინაჲცა ამას მაცხოვარებასა არა გარეგან წესისა სამღდელოთა ღმრთის-მეტყუელებათაჲსა უგალობდეს ვინმე (არეოპ., საღმრ., ეფრ., 8.9); ამისთჳს საჭირო ვჰგონე, სამღდელოო კაცო ღმრთისაო, რაჲთა ამისცა ჩუენდა მომართისა უღონოებისაგან გიჴსნე შენ (არეოპ., საღმრ., ეფრ., 11.6); რამეთუ სამართლად სამღდელოსა ტომსა სამღდელოჲ შეაუღლა ადგილი (თტე., II სჯ. 45, გელ., A 1108, 146r); ზიარებითისა და საღმრთოჲსა ნიჭისაგან ძალისაებრად მათდა თითოეულნი ყოველნი სამღდელონი დასნი მიიღებენ თჳსისაებრ მათისა განღმრთობისა აღყვანებისა და სრულებისა ყოფისა (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 6.III.5); რომელ არიან სამწყსონი მათნი მოწესენი და სამღდელოჲ ერი და განწმედილთა იგი დასი (არეოპ., ეპ., ეფრ., 8.1); და სხუათავე თანა სამღდელოთა კაცთა (ἀνήρ), რომელნი იყვნენ მუნ, ამბორს-უყოფს მას და ზიარ ჰყოფს ღმერთ-მთავრობითთა საიდუმლოთა (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 6.II); ხოლო ჩუენ მიზეზისაგანთა ამათგან თჳთ მათ მიზეზთა ამათთა მიმართ შევიდეთ სამღდელოჲსაებრ კრებისა (σύναξις) ჩუენისა (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 3.III.2); ხოლო პირ მღდელთ-მთავრობისა არს ღმრთისა მიმართი... მსგავსებაჲ და ერთობაჲ მისისა მქონებელობითა წინამძღურად ყოვლისავე სამღდელოჲსა ჴელოვნებისა და მოქმედებისა (ἡ ἱερὰ ἐνέργεια, ἐπιστημή) (არეოპ., ზეც., ეფრ., 3.2); ეგრეთვე რომელი მღდელთ-მთავარსა იტყოდის, განღმრთობილსა და საღმრთოსა კაცსა მოასწავებს, ჴელოვანსა ყოვლისავე სამღდელოჲსა მეცნიერებისასა (ἱερὰ γνῶσις) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 1.3); ანუ მოწაფეთა მისთა ღმრთივ მოცემულთა და ღმრთის მიმსგავსებულთა მოქალაქობათა და სამღდელოთა მოძღურებათა (ἱερὰ διδασκαλία) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 3.III.4); შემოჰკრებს საღმრთოჲ მღდელთ-მთავარი სამღდელოსა მწყობრსა (ἱερὸς χῶρος) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 7.II); და ზიარებათა ყოვლისავე სამღდელოჲსა მხიარულებისაგან (ἱερὰ εὐφροσύνη) აღვსებული (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 6.I.2); ვითარცა საზოგადოდ ღმრთისა მიერ ჩუენდა მოწევნულად სამღდელოდ ნიჭად (ἱερὸν δώρον) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 3.III.7); რაჟამს სამღდელოჲ იგი სახელის-დებაჲ (ἱερὰ ἐπωνυμία) მათი ცეცხლის სახეობასა მოასწავებდა (არეოპ., ზეც., ეფრ., 13.4); აწინდელი ესე სამღდელოჲ სრულმყოფელობაჲ (ἱερὰ τελετουργία)... (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 4.III.4); არამედ, ჵ საღმრთოო და სამღდელოო სრულებაო (ἱερὰ τελετή ἡ) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 3.III.2); ხოლო სამღდელოსა მას სრულებასა (ἱερὰ τελείωσις) და სრულ-ქმნილთა ქადაგებასა მღდელთ-მთავარი ჴმობს საიდუმლოჲთა უწყებითა (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 5.III.5); რამეთუ არა შეჰგავს სიწმიდით სრულ-მყოფელთა ანუ სიწმიდით სრულ-ყოფადთა ყოვლად მოქმედებად რასმე გარეგან სამღდელოთა მათ წესთა (ἱερὰ διάταξις) თჳსისა მის სრულთ-მთავრობისათა (არეოპ., ზეც., ეფრ., 3.2); სრულთ-მთავრობითსა საფარველსა, რომლისა ქუეშე, ვითარცა შვილნი სამღდელონი (παῖς ἱερός), შემოუკრებიან მამობრივ (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 5.III.2); და სრულ-ჰყოფს მის ზედა შჯულთაებრ სამღდელოთა (θεσμὸς ἱερός) სრულ-ყოფადსა მას წესსა სიწმიდით აღსრულებულთა ზედა (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 7.I.3); ვინაჲცა სრულ-მყოფელობითი მიანიჭა მათ მადლი სამღდელომან შჯულის-დებამან (ἱερὰ θεσμοθεσία) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 6.I.3); ხოლო განწმედადთა დასნი სამღდელოჲსა ხედვისა (ἱερὰ ἐποψία) და ზიარებისაგან მიუღებელ არიან, ვითარცა ჯერეთ აწღა განწმედადნი (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 6.III.5); რამეთუ ყოველივე სამღდელოჲ ღმრთისმეცნიერებაჲ (ἱερὰ θεογνωσία) და ღმრთის მსგავსებაჲ ღმერთ-მთავრობითისა გამობრწყინვებისაგან გამომავალი მათ მიერ მოიწევის მათ ყოველთა მიმართ და ჩუენდა მომართ (არეოპ., ზეც., ეფრ., 13.3); წმიდისაცა საკურთხეველისა სამღდელოჲ სრულ-ყოფაჲ (ἱερὰ τελείωσις) წმიდათა მათ სრულ-ყოფათა შჯულის-დებისაებრ წმიდისა მიჰრონისა ყოვლად წმიდითა დასხმითა სრულ იქმნების (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 4.III.12); ვითარცა დასასრულისა მიმართ სამღდელოთა ღუაწლისა (ἱερὸς ἀγών) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 7.I.1); მოვედ, რაჲთა ზეცისათა მათ გონებათა სამღდელოები შესამოსლები (ἱερὸν περίβλημα) და ორღანოები ძალისაებრ ჩუენისა განვჰმარტოთ (არეოპ., ზეც., ეფრ., 15.4); მოუჴდების საღმრთოჲ მღდელთ-მთავარი და ლოცვასა სამღდელოსა (εὐχὴ ἱερωτάτη) ჰყოფს მის ზედა (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 7.II); ვინაჲცა სიტყუათა იგი სამღდელოჲ სიბრძნე (ἱερωτάτη σοφία) ფრთეებისა მაზმნობელობასა წმიდათ-მწერლობს (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 4.III.7); – ἱερατικός – ვინაჲცა სამღდელოჲსა მოცემისა (παράδοσις) ჩუენისა მიერ სრულ-მყოფელად და ნათლის მომცემელად და განმწმედელად ძალად უდარესთა მათ უპირატესნი იგი გონებანი სახელ-იდებიან (არეოპ., ზეც., ეფრ., 8.2); რამეთუ სამართლად სამღდელოსა (ἱερατική) ტომსა (φυλή) სამღდელოჲ (ἱερὸν) შეაუღლა ადგილი (τόπον) (თტე., II სჯ. 45, გელ., A 1108, 146r); მღდელთმთავართა მიერ ჴელთდასხმულნი და სამღდელოჲსა ღირსებისა (ἀξία) მიმღებელნი (თტე., რიცხ. 18, გელ., A 1108, 53r); რამეთუ რაჟამს სამღდელოჲთა გუარითა (ἕξις) და ძალითა და საღმრთოჲთა წოდებითა და ჴელთ-დასხმითა სამღდელოჲსა სრულ-ყოფისა მიმართ მიიწიოს გონებაჲ წმიდაჲ (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 5.III.6); ესე უკუე არიან სამღდელონი დასნი (τάξις) და წილთ-ხუდომანი, ძალნი მათნი, მოქმედებანი და სრულებანი (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 6.I); ვინაჲცა სამღდელოჲსა მოცემისა (ἱερατικὴ παράδοσις) ჩუენისა მიერ სრულ-მყოფელად და ნათლის მომცემელად და განმწმედელად ძალად უდარესთა მათ უპირატესნი იგი გონებანი სახელ-იდებიან (არეოპ., ზეც., ეფრ., 8.2); საღმრთოსა მღდელთ-მთავარსა არა თჳთ აღძრვით უჴმს ქმნად სამღდელოთა სრულ-ყოფათა (ἱερατικὴ τελεσιουργία) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 5.III.5); ხოლო აწ სამღდელოჲ შემკობილებაჲ (ἱερατικὴ διακόσμησις)... მოგუეთხრობვოდედ განყოფილი განმწმედელთობად და განმანათლებელთობად და სრულ-მყოფელთობად კეთილად წესიერებად (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 5.I.3); გარნა ვინაჲთგან საღმრთოთა მოქმედებათა ხატ არიან სამღდელონი ესე შემკობილებანი (ἱερατικὴ διακόσμησις) (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 5.I.7); – ἱερολογία ἡ – და აღპყრობითა ჴელთაჲთა უბრძანებს აღსაარებად შედგომასა ქრისტესსა და ყოველთავე ღმრთივ მოცემულთა სამღდელოჲს მეტყუელებათასა (არეოპ., საეკლ., ეფრ., 2.II.6)
Source: ძველქართულ-ძველბერძნული ფილოსოფიურ-თეოლოგიური ტერმინოლოგიის დოკუმენტირებული ლექსიკონი = Old georgian-greek documented dictionary of philosophical-theological terminology: (მასალები) / [ქართველოლ., ჰუმანიტ. და სოც. მეცნ. ფონდი რუსთაველის ფონდი; პროექტის ავტ. და სამეცნ. ხელმძღვ. დამანა მელიქიშვილი; პ/მგ რედ. ანა ხარანაული, ბერძნ. ტექსტის რედ.: ლევან გიგინეიშვილი, ვიქტორია ჯუღელი]. - I-ლი გამოც.. - თბ.: ბაკურ სულაკაურის გამ-ბა, 2010. - 29სმ.