ბიოსფეროს ცოცხალი ორგანიზმების ერთობლიობა. ცოცხალ მატერიაში დაახლოებით 40 ქიმიური ელემენტი იქნა ნაპოვნი, რომელთა შორის უდიდესი მნიშვნელობა ენიჭება ჟანგბადს, წყალბადს, ნახშირბადს, აზოტს, გოგირდს და ფოსფორს. ი. ვ. ვერნადსკის მობილური წონასწორობის სისტემაში გაზი - წყალი - ქანები - ცოცხალი ნივთიერება - ადამიანი, ცოცხალი ნივთიერება იკავებს საკვანძო პოზიციას.
Source: გუნია, გარი. ეკოლოგიის საფუძვლების ტერმინების განმარტებითი გლოსარიუმი: დედამიწისა და გარემოს შემსწავლელ მეცნიერებათა დარგში = Explanatgory Glossary of Terms on Basics of Ecology: In the field of sciences about Earth and Ennvironment: [სახელმძღვანელო] / გარი გუნია; რედაქტორი თენგიზ ცინცაძე; საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი, ჰიდრომეტეოროლოგიის ინსტიტუტი. თბილისი, 2024