(ლათინური. urbanus - ქალაქური) 1) ქალაქების ზრდა და განვითარება; ქვეყანაში, რეგიონში და მსოფლიოში ურბანული მოსახლეობის წილის ზრდა; 2) სოფლის მიერ ქალაქისთვის დამახასიათებელი გარეგნული და სოციალური მახასიათებლების შეძენა. საზოგადოების განვითარებაში ქალაქების როლის ზრდის პროცესი, საქალაქო ცხოვრების წესის გავრცელება და მისი თანმხლები საზოგადოებრივი პროცესები. ურბანიზაცია მჭიდრო კავშირშია სახელმწიფოში არსებულ მრავალ პოლიტიკურ პროცესთან (და, მეტწილად, ამ ინსტიტუტის რეალურად გაჩენასთან). ქალაქების არსებობა სახელმწიფოს აუცილებელ მახასიათებლად ითვლება. ასე რომ, ურბანიზაციის პირველი ფაზა ფიქსირდება IV-III ათასწლეულის დასაწყისში ჩვენს წელთაღრიცხვამდე და ასოცირდებოდა ადრეული სახელმწიფოების წარმოქმნასთან. პირველი განვითარებული სახელმწიფოს გაჩენამ (ძველ ეგვიპტეში ჩვენს წელთაღრიცხვამდე II ათასწლეულის შუა პერიოდში) შესამჩნევი გავლენა მოახდინა ურბანიზაციის დინამიკაზე. სოფლად მოსახლეობის შემოდინება ქალაქებში აღემატება შრომის საჭიროებას, რაც ხშირად იწვევს უმუშევრობის ზრდას და სოციალურ - ეკონომიკური პრობლემების გამწვავებას. ამავდროულად, სამრეწველო საზოგადოებაში შობადობის სწრაფი შემცირების გამო, ურბანიზაცია ხელს უწყობს განვითარებად ქვეყნებში დემოგრაფიული აფეთქების უარყოფითი შედეგების აღმოფხვრას 2014 წლის მონაცემებით, დედამიწის მოსახლეობის ნახევარზე მეტი ქალაქებში ცხოვრობს - 3.9 მილიარდი ადამიანი. მოქალაქეთა რაოდენობა კვლავ იზრდება.
Source: გუნია, გარი. ეკოლოგიის საფუძვლების ტერმინების განმარტებითი გლოსარიუმი: დედამიწისა და გარემოს შემსწავლელ მეცნიერებათა დარგში = Explanatgory Glossary of Terms on Basics of Ecology: In the field of sciences about Earth and Ennvironment: [სახელმძღვანელო] / გარი გუნია; რედაქტორი თენგიზ ცინცაძე; საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი, ჰიდრომეტეოროლოგიის ინსტიტუტი. თბილისი, 2024
to main page 
top of page