მამის ბიძაშვილები; მამის გვარის ხალხი. =მამის ძმათ მალექსებელსა ნამუს ვინ მისცა ქალსაო? („ფშაველი დედაკაცის მდგომარეობა...“). =ვაჟა-ფშაველას მცირე ლექსიკონი/ შეადგინა ალექსი [სრულად »»]
ბიბლიური ნოეს ეპითეტია. =ესიამოვნა მამათმთავარსა და დაუტევა იმიერ გლოვა („ნოე და ღვინო“) =ვაჟა-ფშაველას მცირე ლექსიკონი/ შეადგინა ალექსი ჭინჭარაულმა ; [მთ. რედ. ა. ჩიქობავა]; [სრულად »»]
ჭირისუფალი, ვინც მიცვალებულს გაიხსენებს, შენდობას ეტყვის და სხვ. =ხომ იცით, უთვისტომო ვარ, მამგონე არა მრჩებბო („მწყემსის ანდერძი“);; ვიცოცხლო იმის მამგონედ, ვინც გულს მაჩნიეა წყლულია [სრულად »»]
ასე მიმართავს აზალგაზრდა ქალი მამას ან მამის ზნის მამაკაცს: მამობას გეფიცები. =„სამოყვროდ მოველ, მამილამ. თუკი უფალმაც ინება“ („ბახტრიონი“ VIII). =ვაჟა-ფშაველას მცირე ლექსიკონი/ [სრულად »»]
,,სამშობლო“ (ვაჟა); მშობლების ადგილი; მამის ბიძაშვილები (გათხოვილი ქალისთვის). =რა თქმა უნდა, არც თავისი მამისახლი დაუვიწყნია, უბარებდა: „დავიღუპენითო, მოგვხედეთო“ („ფშაველი და...“, II);; [სრულად »»]
მამაკაცი. =ხალხმა რაც მოუტანა კარახელის ოჯახს, ისევ თან წაიღო დიაცთ ზურგით და მამრთ მუცლით („ფშაველი და...“, V). =ვაჟა-ფშაველას მცირე ლექსიკონი/ შეადგინა ალექსი ჭინჭარაულმა ; [მთ. [სრულად »»]
(ხევსურული) მოტეხა, მომტვრევა. =ან შეშას აღარ უნდა კარით შინ „შამოღებაი“, ან საქონისად ჭერხოდამ საჭმელს „ჩამოყრაი“ ან „ნაკერს“ მანაყად მოღებაი? („რამე-რუმე მთისა“). =ვაჟა-ფშაველას [სრულად »»]
მგლოვიარე. =თქვენ არ მიგდებდით მაშინ ყურს, ვინ გაბრიყვებდათ წყეული?! „კვდებაო - გულში ამბობდით თავს მანდილჩამოხეული“ („შინ ბრუნდებიან“). =ვაჟა-ფშაველას მცირე ლექსიკონი/ შეადგინა [სრულად »»]
„ორ-ტოტი ხე“ (ვაჟა); ხე ორი გაუსხეპავი ტოტით. (იყენებენ მარხილის მაგიერ ბარგის საზიდად). =მარხილით ან მანჯიკით საქონლის საჭმელს ეზიდებოდა, ან შეშას („ფშაველი და...“ V). [სრულად »»]
ძველებური თოფი (მადიარული, უნგრული წარმოშობისა). =ზედი-ზედ გატყვრა მაჟრები, სიათეების ჩქამია („გალაშქოება...“): „ამასთან შენი მაჟარა ვერ მოვა, ძვისო, ეს სხვა ჯურაა“ („მოკვეთ.“, მოქმ. I, [სრულად »»]
მარგებელი, სასარგებლო. =ამგვარი გაზაფხულები გულს არ უცვნია მარგადა („რად ამბობთ...“). =ვაჟა-ფშაველას მცირე ლექსიკონი/ შეადგინა ალექსი ჭინჭარაულმა ; [მთ. რედ. ა. ჩიქობავა]; [სრულად »»]
მარიხი, მარსი (პლანეტა). =რა გგონიათ, ჩვენმა ინტელიგენციამ მარეხისა მეტი იცის, ვიდრე თავისის ქვეყნია და ხალხისა? („ფიქრები“, უნდა...). =ვაჟა-ფშაველას მცირე ლექსიკონი/ შეადგინა ალექსი [სრულად »»]
მართლმსაჯულება. =ცდილობს თითოეული მათგანი მეორეზე მეტი არაყი შეასვას მსაჯულთა, უფრო გული მოიგოს, რომ მართლიერების სასწორმა იმისკენ გადიწიოს („წვრილი ფშავის ზევიდამ“). =ვაჟა-ფშაველას [სრულად »»]