ბერძნულ მითოლოგიაში სიბრძნის, ხელოვნებისა და ომის ქალღმერთი, რომელიც დაიბადა ზევსის თავიდან (რომაულ მითოლოგიაში მას შეესაბამება მინერვა). მისი სახელი ერქვა ქალაქ ათენს, რომელიც მის [სრულად »»]
ძველი ქალაქი–სახელმწიფო (პოლისი) ძვ. საბერძნეთში. ნეოლითის ხანიდანაა დასახლებული, მიკენურ ხანაში (მიკენის კულტურა). განსაკუთრებით ძვ. წ. XIV-XIII ს.ს. იქცა მნიშვნელოვან დასახლებად, რომლის [სრულად »»]
(ბიბლ.) ათი მითითება, დარიგება, სავალდებულო მცნება, რომელნიც ძველი აღთქმის მიხედვით იაჰვემ უქადაგა სინას მთაზე მოსეს. 1 მე ვარ უფალი შენი, ღმერთი შენი და არა იყვნენ შენდა ღმერთნი უცხონი [სრულად »»]
ჭუჭრუტანიდან ბნელში შემოსული სინათლის სხივი. იხ. . =„ის დიდი ათინათი ბრწყინვალებისა, რომელიც ასდიოდა აზ შესანიშნავ ქვეყანას (ბიზანტიას), ანათებდა მთელს წინა აზიას“ („დიდოსტატის მარჯვენა“ [სრულად »»]
„ივერიონი“. ძველი ქართული მწერლობისა და კულტურის უმნიშვნელოვანესი კერა საბერძნეთში ათონის მთაზე, ქალკედონის ნახევარკუნძულზე. დაარსდა 980-983 წლებში. მისი შექმნა დაკავშირებულია იოანე [სრულად »»]
კოლხეთის სამეფო და მისი დედაქალაქი ანტიკური ხანის ავტორების მიხედვით. =სასკოლო ლიტერატურული ლექსიკონი-ცნობარი/ ეთერ კაკალაძე, ნინო ბერიძე ; [რედ.: ნაზი მიქელაძე]. - ბათუმი : ალიონი, [სრულად »»]
წმ. სოფია, ცნობილი ტაძარი ავგუსტინეოსის მოედანზე კონსტანტინოპოლში (ამჟამად სტამბოლში). =„ფარსმანმა შეაკეთა აია სოფია და რამდენიმე ტაძარი ანატოლიაში“ („დიდოსტატის მარჯვენა“კ. გამს.). [სრულად »»]
ნაკურთხი წყალი. =„ფიქრიავ, შენ აიაზმის წყალი და სეფისკვერი მოიტანე“ („არსენა მარაბდელი“ მ. ჯავახ). და მის ქვეშ წყარო უკვდავებისა/სცემდა აიაზმას ერის ცხოვრებად“ („აჩრდილი“ ჭავჭ.). [სრულად »»]
ძველბერძნულ მითოლოგიაში მზის ღმერთის, ჰელიოსის ძე კოლხეთის დიდი და სახელგანთქმული მეფე, არგონავტების თქმულების ერთ-ერთი გმირის, მედეას მამა. =სასკოლო ლიტერატურული ლექსიკონი-ცნობარი/ [სრულად »»]
სხვადასხვა სამეცნიერო დაწესებულების, საზოგადოებისა და სასწავლებლების სახელწოდება. წარმოდგება მითური გმირის აკადემეს სახელიდან. ბ. ერქვა იმ ადგილს ათენთან, სადაც ძვ. წ. IV ს. პლატონი [სრულად »»]
მემარჯვენე მისწრაფებების გამომხატველ მწერალთა ერთი ფრთა XX ს. 20-30-იანი წლების ქართულ ლიტერატურაში. მასში შედიოდნენ: კ. გამსახურდია, კ. მაყაშვილი, პ. ინგოროყვა, ალ. აბაშელი. ისინი [სრულად »»]
წყალში გახსნილი საღებავი, რომელსაც ჩვეულებრივ მცენარეულ წებოსაც ურევენ, გამოიყენება ფერწერაში. =„გალაკტიონის პოეზია ეს არის მსუბუქი აკვარელით შესრულებული უაღრესად დახვეწილი ფერწერა“ (გ. [სრულად »»]
დეკადენტური ბურჟუაზიულ-თავადაზნაურული მიმდინარეობა XX ს. პირველი მეოთხედის რუსულ ლიტერატურაში. სახელწოდება მომდინარეობს ბერძნული AKME-დან, რაც მწვერვალს ნიშნავს. მის პარალელურად იხმარება [სრულად »»]
აჩემება, რაღაც აზრის ადევნება. =„არსენა გიჟი არ არის, მაგრამ გლეხების ბედი კვიატივით აქვს აჩემებული“ („არსენა მარაბდელი“ მ. ჯავახ.). =სასკოლო ლიტერატურული ლექსიკონი-ცნობარი/ ეთერ [სრულად »»]
წითელი ფერის ძვირფასი ქვა. (ქ. მწ.) =„ვარდი და აყიყი ერთმანეთში აეყვავებინა.“ (ს. ს. ორბ.). =სასკოლო ლიტერატურული ლექსიკონი-ცნობარი/ ეთერ კაკალაძე, ნინო ბერიძე ; [რედ.: ნაზი [სრულად »»]