(1818-1887) რუსი პუბლიცისტი და გამომცემელი. რედაქტორობდა ჟურნალ „русский вестник” და „московские ведомости“ - ის რომელშიც 1882 წ. დაიბეჭდა მტრული წერილი თბილისის თეატრების დადგმებზე, [სრულად »»]
პატიმრობა, შეერთებული მძიმე იძულებით სამუშაოებთან. =„მეფის მთავრობამ კუზმა კილგას ამბოხებაში მონაწილეობის მიღებისათვის უვადო კატორღა მიუსაჯა“ („ჰაკი აძბა“ ლ. ქიაჩ.). =სასკოლო [სრულად »»]
ქართული ზეპირმეტყველების პოეტური ჟანრი, სატირულიულ იუმორისტული ხასიათის ლექსი, რომელიც ექსპრომტად გამოითქმება. მოუმზადებლად, სახელდახელოდ თქმული ლექსი, ექსპრომტი, მუნასიბი. =სასკოლო [სრულად »»]
გიაური, ღვთის უარმყოფელი, ურჯულო, ქრისტიანი, ან საერთოდ არამუსლიმანი. =„მართლმორწმუნე „სალამ ალეიქუმს“ მხოლოდ თავისიანებისათვის იმეტებს, კაფირისათვის კი „ალაჰ სახსალან“ ან „ხოშ გელდი“ [სრულად »»]
(1615 წ.) კახეთის მოსახლეობის ბრძოლა ყიზილბაშ დამპყრობთა წინააღმდეგ. ირანის შაჰის აბას I-ის ლაშქრობათა შედეგად შევიწროვებული კახეთის მოსახლეობა შესაფერის მომენტს უცდიდა აჯანყების [სრულად »»]
თხრილის ან მდინარის კიდე, ცერაღმად შემართული. =„დედაკაცის ყივილზე კაკბები კრიახით.. გადაიხვეწნენ კბოდედას" („დიდოსტატის მარჯვენა“- კ. გამს.) =სასკოლო ლიტერატურული [სრულად »»]
პურეულის სალეწი იარაღი ტრაპეციის ან სამკუთხედის ფორმისა. შეკრულია გათლილი ფიცრებისაგან. შ.-ის ძირი ქვით ან ქვითა და რკინით არის მოკოხილი (რკინა ჭრიდა, ქვა კი ბუდიდან მარცვალს ფშვნეტდა). [სრულად »»]
ზნეობრივად ფაქიზი, დიდსულოვანი, კაცთმოყვარე, პატიოსანი. ძ. ადამიანი. ასეთი ადამიანის შესაფერი. კ. საქციელი, კ. სურვილი. ◊ დახვეწილი, ფაქიზი, ნატიფი. სახის ძ. ნაკვთები. ◊ [სრულად »»]
კანის მძიმე გადამღები სნეულება, ითვლება უკურნებლად. =„კეთრი აღმოაჩნდა ეზოსმოძღვარს" („დიდოსტატის მარჯვენა“ კ. გამს.).; „მკვდარს აღუდგენდა, კურნავდა კეთროანს, წყალმანკიერსო“ (დ. [სრულად »»]
იმპერატორის ტიტული ძველ რომში.(ქ. მწ) თვითმპყრობელი, უმაღლესი გამგებელი, მეფეთა-მეფე. =„მიეც კეისარს კეისრისა.“ =სასკოლო ლიტერატურული ლექსიკონი-ცნობარი/ ეთერ კაკალაძე, ნინო ბერიძე ; [სრულად »»]
(1879-1962) (ქსე) ქართველი ფილოლოგი, ლიტერატურათმცოდნე, საქ. სსრ აკად. აკადემიკოსი საქ. მეცნ. დამს. მოღვაწე სწავლობდა თბილისის სას. სემინარიაში დაამთავრა კიევის სას. აკადემია. [სრულად »»]
თესალიელ ცხენკაცთა მძლავრი მოდგმა, ტყისა და გამოქვაბულთა დემონი. არსება, რომელსაც აქვს ცხენის ტანი და ადამიანის გულმკერდი და თავი. =„ცაცხვები დგანან შენს საფლავთან, ვით ცენტავრები მათ [სრულად »»]
(1829-1892) ქართველი პუბლიცისტი, მწერალი, საზოგადო მოღვაწე, რედაქტორგამომცემელი. 1850 წ. დაამთავრა თბილისის პირველი გიმნაზია. 1851 წ. სამეგრელოს მთავარმა დავით დადიანმა მიიწვია ზუგდიდში [სრულად »»]
ღვთაების ქანდაკება, რომელსაც თაყწარმართული ვანს სცემენ. ვინმესთვის თაყვანსაცემი პიროვნება. (ქ. მწ.) ადამიანის, ან სხვა რამის გამოსახულება (ქანდაკება), რომელიც წარმართებს ღმერთად მიაჩნიათ. [სრულად »»]