პატარა ლირიკული ლექსი, ჩვეულებრივ მიძღვნილი ქალისადმი, გავრცელებული სალონურ პოეზიაში XVIII-XX ს. ს. ="თეთრი ფიექები მახვევია მადრიგალებად“ (გ. ლეონ) =სასკოლო ლიტერატურული [სრულად »»]
უძველესი ქართული მრავალსიმიანი სამუსიკო საკრავი. ი. ჯავახიშვილის აზრით ე. ჩანგი და ქნარი სინონიმებია. იგი ხშირად გვხვდება ლიტერატურულ წყაროებში (რუსთაველი, შავთელი). =სასკოლო [სრულად »»]
ისტორიულად ძვ. ებრაელებიდან მომდინარე ხალხის საერთო ეთნიკური სახელი. იგივე ურიები, რაც უნდა მომდინარეობდეს მოსეს თანმხლები ებრაელის სახელიდან ური (ნათელი, სინათლე), რომელიც უფალმა აღავსო [სრულად »»]
პროფესიონალი მონადირე, რომელიც ქირით მუშაობს სამონადირეო მეურნეობაში, ემსახურება მოყვარულ მონადირეებს და თვალყურს ადევნებს ნადირობის კანონების დაცვას. ◊ ზოგი ქვეყნის არმიებში: [სრულად »»]
ძველ საბერძნეთში: თანამდებობა ქურუმთა წოდებაში. 2. სახელმწიფოში მაღალი წოდების იერარქი, რომელიც მართავს ადმინისტრაციულ ეთნიკურად განსხვავებულ დიდ საეკლესიო ეპარქიას. საქართველოს რუსეთთან [სრულად »»]
ერთგვაროვანი საგნების ცალკეული ნიმუში ამ ეგზემპლარში შემდეგ როშანის ავტორსაც შეუტანია შესწორებები“. =სასკოლო ლიტერატურული ლექსიკონი-ცნობარი/ ეთერ კაკალაძე, ნინო ბერიძე ; [რედ.: ნაზი [სრულად »»]
=სასულიერო მწერლობის დარგი, რომელიც მიზნად ისახავდა ბიბლიური ტექსტის ახსნა–განმარტებას. მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს ქართულ სასულიერო მწერლობაში. X ს-მდე უთარგმნიათ გრიგოლ ნოსელის „კაცის [სრულად »»]
მიმართულება თანამედროვე ფილოსოფიაში; მისი ძირითადი თემაა პიროვნების ბედიღბალი თანამედროვე სამყაროში, რწმენა და ურწმუნობა, სიცოცხლის აზრის დაკარგვა და შეძენა. =სასკოლო ლიტერატურული [სრულად »»]
უცხო ქვეყნების ბუნების, ყოფის, კულტურის უჩვეულო, ხშირად წარმტაცი თავისებურება, იერი. =„მადამ ფონ სტაუნს ეგზოტიკური ჩინური აბრეშუმის ტანისამოსი ძლიერ შვენოდა“ („დიონისოს ღიმილი“. კ. გამს.). [სრულად »»]
(XVIII ს) (ქ. მწ.) ისტორიკოსი, ვახტანგ VI-ის _სწავლულთა კაცთა“ კომისიის წევრი. როგორც ცნობილია, „ახალი ქართლის ცხოვრება“ (IV-XVI სს. ისტორიული ამბები) ვახტანგისაგან შეყრილ „სწავლულ კაცთა“ [სრულად »»]
საკუთარი ინტერესებს საზოგადოებრივზე წინ დაყენება, მხოლოდ პირად კეთილდღეობაზე ზრუნვა. (ლათ. ეგო მე). ეგოისტი ჰქვია ისეთ კაცს, ვინც მხოლოდ საკუთარ. თავზე ფიქრობს და ზრუნავს, სხვათა ბედი არ [სრულად »»]
ფილოსოფიური და ეთიკური პრინციპი, რომლის მიხედვით ინდივიდუმი, „მე“ არის სამყაროს ცენტრი. ფილოსოფიაში ე.-ს მივყავართ სუბიექტურ იდეალიზმამდე, რომლის წარმომადგენლები ან უარყოფენ ობიექტურ [სრულად »»]
ფართო მნიშვნელობით დას. საქართველოს ძვ. ქართული სახელწოდება. იგივეა, რაც კოლხიდა და ლაზიკა (ეგრი მომდინარეობს თარგამოსის მერვე შვილის ეგროს-ის სახელიდან). =სასკოლო ლიტერატურული [სრულად »»]
ბიბლიური ტრადიციით ადამიანის პირველსამყოფელი (სამოთხე). ძვ. ქართულ წყაროებში ე.-ს ა. სანიშნად იხმარება სამოთხე და მტილი. ◊ მადლით მოსილი ულამაზესი ადგილი დედამიწაზე. სასკოლო [სრულად »»]
(ხავა სიცოცხლე) იუდაისტურ, ქრისტიანულ და შემდგომ მუსლიმანური მითოლოგიის მიხედვით, ადამიანთა მოდგმის წინაპრის ადამის ცოლი, პირველი ქალი და „ყველა სულიერის დედა.“ ძველი აღთქმის მიხედვით,„ [სრულად »»]
სახარება.(ქ. მწ.) =„შუშანიკი წარვიდა მათ თანა და თანა წარიტანნა ევანგელე თვისი“ („შუშანიკის წამება“ ი. ცურტ.). =სასკოლო ლიტერატურული ლექსიკონი-ცნობარი/ ეთერ კაკალაძე, ნინო ბერიძე ; [სრულად »»]
თანდათანობითი, უწყვეტი ცვლილებების პროცესი, რომელსაც უნდა მოჰყვეს თვისებრივი ცვლილება. =„დიმიტრი ყიფიანს სწამდა ადამიანის გონების ურთულესი შემეცნებითი შესაძლებლობანი და მის კვალობაზე [სრულად »»]