(„ცხებული“) თავდაპირველად ეს იყო სამეფო პატივის გამომხატველი ზედწოდება, ძე ღვთისას მოვლენის შემდეგ გამოიყენება როგორც მისი საკუთარი სახელი. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) [სრულად »»]
ქრისტეფორე გარეჯელი, ნათლისმცემლის უდაბნოს მოღვაწე. სულიერი მოძღვრის კურთხევით ნეტარმა ქრისტესიამ დატოვა ყველაფერი და გარეჯში, იოანე ნათლისმცემლის უდანოში, დაეყუდა. წმ. მამამ მრავალი წელი [სრულად »»]
მონაზონი; მოხსენიებულია „წმ. შიო მღვიმელის სასწაულში“. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. რ. მეტრეველი, აკად. ა. არაბული].- თბ. : [სრულად »»]
საეკლესიო მოღვაწე; წარმოშობით ქართლიდან, თანამედროვე და თანამოღვაწე წმ. გრიგოლ ხანძთელისა. სამოღვაწეოდ გადასულა კლარჯეთში. დაარსა კვირიკეწმიდის სავანე. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X [სრულად »»]
ქრისტეს მოძღვრება, სამთაგან ერთ-ერთი მსოფლიო რელიგია (ბუდიზმთან და ისლამთან ერთად). ქრისტიანობა ყველაზე მრავალრიცხოვანი მონოთეისტური რელიგიაა მსოფლიოში. მას სამი ძირითადი მიმართულება აქვს: [სრულად »»]
წელთაღრიცხვის ძველი სისტემა, რომელიც მიღებული იყო ქრისტიანულ ქვეყნებში, კერძოდ, – საქართველოშიც; ქართული ქრონიკონის ციკლი, ანუ მოქცევა, შეიცავდა 532 წელს (XII მოქცევა დაიწყო 781 წ., XIII – [სრულად »»]
(„დამფუძნებელი“, „შემქმნელი“) პიროვნება, რომლის ხარჯითაც შენდება ან ხელახლა ირთვება ეკლესია. ქტიტორთა ასახვას საეკლესიო მხატვრობაში მრავალსაუკუნოვანი ისტორია აქვს. =ქართული [სრულად »»]
ქვათახევი // ქვაბთახევი, XII - XIII სს. ქართული მონასტერი ქართლში; ის ძველი ქართული მწიგნობარის კერაც იყო. სხვადასხვა დროს აქ მოღვაწეობდნენ მწერლები და კალიგრაფები: ფილიპე ბარათაშვილი (XVI [სრულად »»]
წამებულნი ქვათახევის მონასტერში; 1393 წ. თემურ ლენგმა გაანადგურა და ააოხრა ქვეყანა, მათ შორის – ქვათახევის მონასტერიც, სადაც თავს აფარებდნენ მონაზვნები და იქაური მცხოვრებნი. მონასტრის [სრულად »»]
ქვენადრისი, სოფელი შიდა ქართლში; ნახსენებია ანტონ I კათალიკოსის „მარტირიკაში“ (XVIII ს.). =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. რ. [სრულად »»]
ქვენატკოცა, სოფელი საქართველოში, შიდა ქართლის მხარის ქარელის მუნიციპალიტეტში. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. რ. მეტრეველი, [სრულად »»]
აია / / ქუთაია / / ქუთათისი / / ქუთათისიუმი, ქალაქი იმერეთში, მდ. რიონის ნაპირებზე; საქართველოს ერთ-ერთი უძველესი ქალაქია და მეხუთეა ევროპის უძველეს ქალაქებს შორის. ქალაქის ტერიტორია [სრულად »»]
ხუროთმოძღვარი; „წმ. სერაპიონ ზარზმელის ცხოვრების“ მიხედვით, ზანავის ეკლესიის პირველი მაშენებელი (ამასპოსთან ერთად). =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა [სრულად »»]
1. კლდოვანი, ციცაბო.2. მთა მესხეთის ქედზე, (ღადოს უწოდებდნენ ლიხის მთების გაგრძელებას) ბაღდადის სანახებში; მოქცეულია მდინარეების ქვაბლიანსა და მის მარცხენა შენაკად ოცხეს შორის (მტკვრის [სრულად »»]
მთა კლარჯეთში; ნახსენებია „წმ. გრიგოლ ხანძთელის ცხვრებაში“: „ღადოთა მთათა შინა მაღალთა“. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. რ. [სრულად »»]
მდინარე იორის ერთ-ერთი სახელწოდება; ნახსენებია ანტონ I კათალიკოსის „მარტირიკაში“: „ბახტრიანით ვიდრე ღანუჴამდე დაბანაკებულ სპარსთა“. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური [სრულად »»]
უფალი // მაცხოვარი, უზენაესი ძალის მქონე ზებუნებრივი არსება, სამყაროს შემქმნელი („შემოქმედი ცისა და ქუეყანისა“) და გამგებელი; სიყვარულის, რწმენისა და თაყვანისცემის ზებუნებრივი, „ყოველთა [სრულად »»]
წარუვალი ნათლით შემოსილი, ანუ განღმრთობილი. მის სინონიმად ხშირად გამოიყენება „რომელმან ქრისტე შეიმოსა“. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [სრულად »»]
თეოლოგია, საეკლესიო მოძღვრება, მეცნიერება ღვთისა და რწმენის შესახებ; არსებობს ღვთისმეტყველების ორი ძირითადი სახე: გამოცხადებითი (დამყარებული ღვთიურ გამოცხადებაზე) და ბუნებრივი. ქრისტიანული [სრულად »»]
ქართული აგიოგრაფიის (IV-XVIII სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი