ხაზარები, ქვემო ვოლგისპირეთსა და ჩრდილოეთ კავკასიის აღმოსავლეთ ნაწილში მობინადრენი; VII ს. შექმნეს დამოუკიდებელი სახანო ჩრდილოეთ კავკასიაში. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) [სრულად »»]
ხარანი, ძველი ქალაქი სირიის ჩრდილოეთით; ქალაქის მეორე ბიბლიური დასახელებაა პადან-არამი. ხარანი ორ მნიშვნელოვან ქალაქს, გოზანსა და ქარხემიშს, შორის მმდებარეობდა. მასზე გადიოდა გზა, რომელიც [სრულად »»]
უნდო მაზარა; მატყლის უხეში ქსოვილი, ცხვრის ტყავის წამოსასხამი; მატყლის ქსოვილი) - მღვდელთა და მონაზონთა ზედა შესამოსელი, წამოსასხამი; „მოქცევაჲ ქართლისაჲს მიხედვით“, პირველი დიდი სიწმინდე, [სრულად »»]
ხანძთა, შუა საუკუნეების ქართული მონასტერი ისტორიულ სამხრეთ-დასავლეთ საქართველოში, კლარჯეთში; დააარსა სასულიერო მოღვაწემ წმ. გრიგოლ ხანძთელმა. VII ს. დასასრულს ააგეს ხის ეკლესია. შემდგომ [სრულად »»]
წმ. მღვდელმოწამე ხარალამპისი თესალიის ქალაქ მაგნეზიის (საბერძნეთი) ეპისკოპოსი, ქრისტეს სიტყვის მხურვალე მქადაგებელი; სამსჯავროზე წარდგენილმა მტკიცედ აღიარა ქრისტე და კერპებისათვის [სრულად »»]
(„ხატების განადგურება“) ხატმებრძოლეობა. ტერმინი აღნიშნავს როგორც რელიგიურ, ისე პოლიტიკურ მოძრაობას, რომელიც გმობს წმინდა ხატების თაყვანისცემასა და ხატებით სარგებლობას. მოძრაობა VIII – IX სს. [სრულად »»]
კაწარეთი, სოფელი გომბორის ქედის სამხრეთ-დასავლეთ კალთაზე, მდ. ივრის მარცხენა მხარეს; შუა საუკუნეებში იწოდებოდა კაწარეთის სახელწოდებით. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური [სრულად »»]
შუა საუკუნეების მონასტერი ისტორიულ სამხრეთ საქართველოში, ტაოში; დააარსა დავით კურაპალატმა. ის ძველი საქართველოს განათლების ერთ-ერთი კერა იყო. აქ მოღვაწეობდნენ მწიგნობრები და კალიგრაფები: [სრულად »»]
ხორეშან დედოფალი, გიორგი X-ის ასული, ლუარსაბ მეფის და, კახეთის მეფე თეიმურაზ I-ის მეუღლე. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. რ. [სრულად »»]
მთა კლარჯეთში; მოხსენიებულია გიორგი მერჩულის „წმ. გრიგოლ ხანძთელის ცხოვრებაში“. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. რ. მეტრეველი, [სრულად »»]
მამა სომხეთის პირველი ქრისტიანი მეფის თრდატ III-ისა. ღალატით მოკლა წმ. გრიგოლ განმანათლებლის მამამ ანაკ პართელმა. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა [სრულად »»]
მეფე თრდატის და; მოხსენიებულია ანტონ I კათალიკოსის „მარტირიკაში“ (XVIII ს.). =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. რ. მეტრეველი, აკად. [სრულად »»]
წმ. თადეოზ მოციქულის მოწაფე და ხელდასხმული ხუცესი; მის სახელთან დაკავშირებულიოა წმ. მოწამე სუქიასა და ქართველი დიდებულების წამება. ისინი დაემოწაფნენ ხრისოსს და გადაწყვიტეს, უფლის [სრულად »»]
მონაზონი; მოხსენიებულია „წმ. შიო მღვიმელის სასწაულში“. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. რ. მეტრეველი, აკად. ა. არაბული].- თბ. : [სრულად »»]
ნათელღებულნი წმ. ნეოფიტე ურბნელთან ერთად; მოხსენიებული არიან „წმ. ნეოფიტე ურბნელის წამებაში“. =ქართული აგიოგრაფიის (IV-X სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი/ საბა მეტრეველი ; [რედ.აკად. [სრულად »»]
სასულიერო მოღვაწე; მოხსენიებულია იოანე საბანისძის „წმ. აბოს წამების“ შესავალში. ქართლის კათოლოკოს სამოელს მისთვის გაუტანებია წერილი, იოანე საბანიძესთვიოს გადასაცემად, რომელშიც ითხოვდა წმ. [სრულად »»]
ქართული აგიოგრაფიის (IV-XVIII სს.) ენციკლოპედიური ლექსიკონი