(ქსე) ისტორიული ციხე-ქალაქი შავი ზღვის პირას, ქ.ტუაფსეს (კრასნოდარის მხარე) ჩრდ. დას. 47 კმ-ზე. ნანგრევები შემორჩეს-ილია მ სიმაღლის კედელზე. პირველად მოხსენიებულია V ს. ანონიმ ავტორთან. მემატიანე ფლავიუს არიანეს (II ს.ე) ცნობით აქ უფრო ადრეც ყოფილა ქალაქი ძვ. ლაზიკეს სახელწოდებით. XVI ს.-დან თანდათან გამოეთიშა საქ პოლიტ. და კულტ. გავლენას. გვიანდ. ფეოდ. ხანაში იგი უკვე ნაქალაქარია.
- „ნიკოფსიიდან დარუბანდამდე გაჭენებული და გამოჭენებული.“ („ოდესმე დიდი ყოფილა საქართველო“ მ.ლებან.).
წყარო: სასკოლო ლიტერატურული ლექსიკონი-ცნობარი/ ეთერ კაკალაძე, ნინო ბერიძე ; [რედ.: ნაზი მიქელაძე]. - ბათუმი : ალიონი, 2002. - 524გვ. ; 20სმ.см.. - ISBN 99928-43-54-3
ძირითად გვერდზე 
გვერდის დასაწყისი