მარსია ელანდი „იდენ პრერია ნიუს“-ის წინააღმდეგ
საჩივარი: მარსია ელანდი კენჭს იყრიდა, როგორც დემოკრატი კანდიდატი მინესოტას წარმომადგენელთა პალატაში 43A ოლქიდან. მისი მეტოქე რესპუბლიკელი ტომ უორკმანი იყო. ელანდმა იცოდა, რომ ოლქის მოსახლეობის დიდი ნაწილი რესპუბლიკელებს უჭერდა მხარს და მას თითქმის არ ჰქონდა გამარჯვების შანსი, თუმცა რესპუბლიკელი კანდიდატის ოპონირება მნიშვნელოვნად მიაჩნდა, რათა საარჩევნო კამპანიის დროს ამომრჩეველთა ყურადღების ფოკუსირება მნიშვნელოვან საკითხებზე მოეხდინა. მან არჩევნები წააგო.
ელანდმა იდენ პრერია ნიუსის მიერ წინასაარჩევნო კამპანიის ტენდენციურად გაშუქების გამო საბჭოში საჩივარი შეიტანა.
„მე არ მოვსულვარ აქ მხოლოდ ერთი ინციდენტის გამო. არამედ იმიტომ, რომ ვფიქრობ, საარჩევნო კამპანიის გაშუქება ზოგადად პრობლემად იქცა“, - განაცხადა მომჩივანმა. კანდიდატი თვლიდა, რომ გაზეთმა მას შეგნებულად შეუშალა ხელი, როცა არჩევნების წინ, ბოლო ნომერში არ გაუშვა არავითარი ინფორმაცია მასზე, მაშინ, როდესაც იმავდროულად აშკარად დაუჭირა მხარი მის ოპონენტს.
წერილები: გაზეთმა არ გამოაქვეყნა ელანდის მხარდასაჭერი ორი „წერილი რედაქტორს“ და არც თავად კანდიდატის წერილი. ამის მიზეზად რედაქციამ ის გარემოება დაასახელა, რომ წერილების ავტორები იდენ პრერიაში არ ცხოვრობდნენ, თუმცა მომჩივანის მტკიცებით, ადრე გაზეთში არაადგილობრივ მხარდამჭერთა წერილებიც ქვეყნდებოდა.
მხარდაჭერა: გაზეთმა მხარი დაუჭირა მის ოპონენტს ისე, რომ მისგან (ელანდისაგან) ინტერვიუც კი არ აუღია.
რეკლამა: გაზეთმა არ გამოაქვეყნა მომჩივანის რეკლამა ბოლო ნომერში, რომლის საფასურიც მას გადახდილი ჰქონდა. ელანდის ოპონენტის რეკლამა კი იმავე ნომერში დაიბეჭდა.
საბჭომ უარი განაცხადა რეკლამის განთავსებასთან დაკავშირებით საჩივრის მოსმენაზე, რადგან ორივე მხარეს კარგად ესმოდა, რომ რეკლამის გამოუქვეყნებლობა ტექნიკური შეცდომა იყო. საბჭომ ყურადღება ელანდის პირველ ორ საჩივარზე გაამახვილა.
გაზეთის პასუხი: გაზეთმა ელანდის მხარდამჭერების ბოლო ორი წერილის გამოუქვეყნებლობა ახსნა იმით, რომ წერილები ადგილობრივ მცხოვრებლებს არ ეკუთვნოდათ. რედაქტორის თქმით, საერთო ჯამში გაზეთმა ელანდის მხარდამჭერებს გაცილებით მეტი წერილი გამოუქვეყნა, ვიდრე მის ოპონენტს. რაც შეეხება ინტერვიუს, გაზეთის წარმომადგენლებმა განაცხადეს, რომ მათ მხარდასაჭერი ინტერვიუების მომზადების შეზღუდული შესაძლებლობები აქვთ და არ ჩათვალეს მასთან ინტერვიუს ჩაწერა სავალდებულოდ, რადგანაც უკვე ფლობდნენ ინფორმაციას კანდიდატების შესახებ სხვადასხვა წყაროებიდან.
განხილვა: საბჭო დაინტერესდა, ჰქონია თუ არა როდესმე გაზეთს წაყენებული ბრალდება მიკერძოებულობასა ან არაობიექტურობაში? რედაქტორის თქმით, გაზეთს ასეთი ბრალდებით არც ერთი წერილი არ მიუღია. კითხვაზე, გამოაქვეყნა თუ არა გაზეთმა საკუთარი სარედაქციო პოლიტიკა, რომელიც რუბრიკაში „წერილები რედაქტორს“ მასალების მიღებისა და გამოქვეყნების წესს განსაზღვრავს, რედაქტორმა უარყოფითი პასუხი გასცა, თუმცა თქვა, რომ მომავალი არჩევნებისათვის გაზეთი ასეთი პოლიტიკის შემუშავებას აპირებდა. მან ასევე აღნიშნა, რომ უშუალოდ არჩევნების წინ გაზეთს ხშირად არ ჰყოფნიდა საგაზეთო ფართი რედაქციაში შემოსული ყველა წერილის გამოსაქვეყნებლად.მ ამიტომაც მასალების შერჩევის დროს ისინი უპირატესობას ადგილობრივი მოქალაქეების წერილებს ანიჭებენ.
რაც შეეხება გაზეთის მხარდაჭერას, საბჭოს წევრის კითხვაზე, მწირი შესაძლებლობების პირობებში, რატომ აქვეყნებდა გაზეთი ამა თუ იმ კანდიდატისმხარდასაჭერ მასალებს, რედაქტორმა უპასუხა, რომ ისინი ამას საკუთარმოვალეობად თვლიან. „გაზეთმა შესძლო ინფორმაციის მოპოვება და თვლის,რომ ეს ინფორმაცია საშუალო ამომრჩევლისათვის ხელმიუწვდომელია, - განაცხადა მან, - აქედან გამომდინარე, ჩვენ ჩვენს თავს საკმარისად კვალიფიციურად და კომპეტენტურად მივიჩნევთ, რათა მკითხველს რეკომენდაციები შევთავაზოთ“. გაზეთის რედაქტორის მარკ ვებერის თქმით, ის ადრე ესაუბრა ელანდს და სხვა გაზეთში წაიკითხა მისი ინტერვიუ, სადაც კანდიდატმა ხაზი არ გაუსვა ტრანსპორტის საკითხს და ძირითადი აქცენტი განათლებაზე გადაიტანა. იდენ პრერია ნიუსს ელანდთან ინტერვიუ არ აუღია, თუმცა, როგორც ვებერი აცხადებს, არც თავად კანდიდატს უცდია რედაქტორთან დაკავშირება. ელანდს ჰკითხეს, მიაწოდა თუ არა მან საკუთარი პოლიტიკური შეხედულებების ამსახველი მასალები რედაქციას, რაზედაც ელანდმა უპასუხა, რომ რედაქტორს წერილით მიმართა, მაგრამ საარჩევნო კამპანიის მასალები არ გაუგზავნია, რადგან ელოდებოდა სატელეფონო ზარს გაზეთიდან ინტერვიუს თაობაზე.
გადაწყვეტილება: ვრცელი დისკუსიის შემდეგ საბჭომ განაცხადა, რომ სასურველი იქნებოდა, გაზეთს მკაცრად განსაზღვრული წესები შემოეღო, რომლებიც რუბრიკაში „წერილები რედაქტორს“ მასალების მიღება-განთავსების საკითხებს დაარეგულირებდა. ამასთანავე აღინიშნა ისიც, რომ გაშუქების პროცესში ორივე მხარემ ინიციატივის ნაკლებობა გამოამჟღავნა. მომჩივანს შეეძლო, მეტი მასალა მიეწოდებინა გაზეთისათვის, თუმცა გაზეთსაც შეეძლო ინტერვიუ აეღო კანდიდატისგან.
საბჭოს ერთ-ერთი წევრი არ დაეთანხმა საერთო განწყობას და განაცხადა, რომ როდესაც საუბარი სარედაქციო მასალას ეხება, „გაზეთის საქმეა, იყოს „მიკერძოებული“ პოლიტიკური გაგებით. სწორედ ამიტომაა, რომ ჯერ კიდევ არსებობს გაზეთი ისეთი სახელწოდებით, როგორიცაა „Red Wing Republican Eagle“ (წითელფრთიანი რესპუბლიკელი არწივი). ეს არის ის, რასაც გაზეთები ისტორიულად აკეთებდნენ. ისინი ყოველთვის გამოხატავდნენ მოსახლეობის გარკვეული სეგმენტის ხმას.“
კენჭისყრა: კითხვაზე, იყო თუ არა იდენ პრერია ნიუსი უსამართლო მარსია ელანდის მიმართ, საბჭომ 19 ხმით 3-ის წინააღმდეგ სარჩელი არ დააკმაყოფილა.
დენ რივა „ნორდვესტ ნიუსის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ბრუკლინ ცენტრ სიტის საბჭოს დეპუტატობის კანდიდატის, დენ რივას საჩივარი გაზეთ ნორდვესტ ნიუსში არჩევნების წინა დღეს გამოქვეყნებულ წერილს შეეხებოდა, რომელიც ამომრჩეველთა შეცდომაში შეყვანას ისახავდა მიზნად, როცა ამტკიცებდა, რომ ის (რივა) ათეისტი იყო. მომჩივანის აზრით, მთელი პუბლიკაციის ტონი მიკერძოებული და ტენდენციური იყო. მისი საარჩევნო შტაბის უფროსის საპასუხო წერილს ახლდა რედაქტორის მინაწერი, რომელიც მომჩივანის შეფასებით, „მტრულად განწყობილი“ იყო. ოპონენტთა წერილებთან შედარებით, რივას და მისი მომხრეების წერილების სიმწირე, მომჩივანის აზრით, გაზეთის აშკარა ცალმხრივობაზე მიუთითებდა. მიუხედავად იმისა, რომ რედაქტორს შეატყობინეს, რომ გაზეთში გამოქვეყნებული ინფორმაცია ფაქტობრივ უზუსტობებს შეიცავდა, რედაქციას არ გამოუქვეყნებია მცდარი ინფორმაციის შესწორება.
დენ რივა ბრუკლინ ცენტრის ქალაქის საბჭოში იყრიდა კენჭს 1992 წლის არჩევნებზე. იგი წინასწარ არჩევნებში მონაწილეობდა, თუმცა ძირითად არჩევნებში დამარცხდა.
რივას წინააღმდეგ მიმართულ წერილში ბრუკლინ ცენტრის ყოფილი მერი დინ ნიკვისტი ამბობდა: „1989 წლის მაისში სამი ადამიანი, რომელთაგან ორი ცნობილი ათეისტია, ღიად მოითხოვდა საბჭოს კრებების წინ ლოცვის აკრძალვას. ერთ-ერთი მათგანი ახლა საბჭოში იყრის კენჭს“.
რივა, რომელიც აღმსარებლობით კათოლიკეა, მართლაც იყო ამ ლოცვების წინააღმდეგი, მაგრამ ამის მიზეზი იყო ის, რომ იმჟამინდელმა მერმა ეს პროცედურა მხოლოდ საკუთარი რელიგიით შემოფარგლა. მას შემდეგ, რაც მერი გადადგა, ლოცვები მრავალფეროვანი (განსხვავებული აღმსარებლობებისთვის) გახდა, რისი საწინააღმდეგოც რივას არაფერი ჰქონდა. მისი მტკიცებით, გაზეთმა იცოდა, რომ ის ათეისტი არ იყო და მაინც გამოაქვეყნა ხსენებული წერილი. პუბლიკაციის შედეგად კი, რივას საარჩევნო კამპანიის წარმომადგენლებს ხალხი ცხვირწინ კარს უჯახუნებდა, რადგან ათეისტისთვის ხმის მიცემა არ სურდა. გარდა ამისა, წერილი უშუალოდ არჩევნების წინ, ბოლო მომენტში ახალ საკამათო საკითხს წამოჭრიდა და მას პასუხისათვის სათანადო დრო არ რჩებოდა.
გაზეთის პასუხი: რედაქტორმა როქსანა ბენჯამინმა აღიარა, რომ წერილი ბუნდოვანი იყო და მცდარი ინტერპრეტაციის საშუალებას იძლეოდა, მაგრამ ამასთანავე დასძინა, რომ წინასწარ და ძირითად არჩევნებს შორის მან გამოაქვეყნა რივას წერილი, რომელშიც ნათქვამი იყო, რომ ის (რივა) ქრისტიანი იყო. რედაქტორმა არ გაიზიარა ბრალდება, რომ ნიკვისტის წერილი ახალ პრობლემატიკას წამოჭრიდა, რადგან თემა 1989 წლის დისპუტს უკავშირდებოდა. რაც შეეხება საჩივარს რედაქტორის „მტრულ მინაწერზე“, რედაქციის აზრით, წერილი უშუალოდ გაზეთისადმი იყო მიმართული და რედაქტორისაგან პასუხს მოითხოვდა.
სარჩელი 1. საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს, რომელიც უშუალოდ არჩევნების წინ ისეთი პუბლიკაციების გამოქვეყნების უსამართლო პრაქტიკას აპროტესტებდა, რომელსაც შეცდომაში შეჰყავს მკითხველი. „ვინმესათვის ათეისტობის დაბრალება რეგიონში, სადაც რელიგიური საკითხები ისედაც მგრძნობიარე და საკამათო თემაა, სერიოზული პრობლემაა,“ - აღნიშნა საბჭოს ერთ-ერთმა წევრმა. მან ურჩია გამომცემელს, გამოეცხადებინა წერილებთან დაკავშირებული პოლიტიკა და არ დაებეჭდა თავდასხმები კანდიდატებზე, როცა მათ რეალურად საპასუხო დრო აღარ რჩებოდათ.
სარჩელი 2. ბრალდებას საარჩევნო კამპანიის მიკერძოებულ გაშუქებაზე საბჭომ მხარი არ დაუჭირა, რადგანაც მიიჩნია, რომ გაზეთი ყოველმხრივ შეეცადა არსებული დაპირისპირების დაბალანსებას.
რეიმონდ პლოეცი „სერქულეითინგ ფაინსის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: 1988 წლის შემოდგომაზე პლოეცი კენჭს იყრიდა კონგრესში. საარჩევნო ლიტერატურაში პლოეცმა გამოაქვეყნა ინფორმაცია მისი სამხედრო სამსახურის შესახებ, სადაც მითითებული იყო, რომ შეიარაღებულ ძალებში სამსახურის დროს ის ასწავლიდა „განიარაღებასა და კონტრდაზვერვას“; ასევე მუშაობდა სახელმწიფო დეპარტამენტში „აფრიკაში აშშ-ს საელჩოების უსაფრთხოების საკითხებზე“ და როგორც „ექსპერტ-კონსულტანტი კონტრ-ტერორიზმის საკითხებზე“. 3 ნოემბრის სერქულეითინგ ფაინსის სარედაქციო მასალაში გაზეთმა მხარი დაუჭირა პლოეცის ოპონენტს. „ჯაშუშები ხრიკებისა და შეთქმულებების დიდოსტატები არიან და დემოკრატიული საზოგადოების სამსახურში არ გამოდგებიან“, - ნათქვამი იყო სტატიაში. მიუხედავად იმისა, რომ ხსენებული ფრაზა სარედაქციო მასალაში გავიდა, პლოეცი აპროტესტებდა მის ჯაშუშად მოხსენიებას.
საბჭოს მოუწია პასუხის გაცემა შეკითხვაზე - არღვევდა თუ არა გაზეთი მომჩივანის „ჯაშუშად“ მოხსენიებით სამართლიანობისა და სიზუსტის ჟურნალისტურ სტანდარტებს?
განხილვა: დისკუსიის დროს პლოეცმა განაცხადა, რომ მის სამუშაოს კონტრდაზვერვაში არაფერი ჰქონდა საერთო „ჯაშუშობასთან“. მან ასევე განმარტა სხვაობა ჯაშუშებსა და კონტრდაზვერვას შორის, რისთვისაც სათანადო ლექსიკონიც დაიმოწმა.
მეორეს მხრივ, რედაქტორმა აღნიშნა, რომ, მისი აზრით, „კონტრდაზვერვა“ მხოლოდ ევფემიზმია ჯაშუშობისა და შპიონაჟის აღსანიშნავად. მან დასძინა, რომ სამხედრო დაზვერვა და მტრის დაზვერვისათვის ობსტრუქციის შექმნა ხშირად სწორედ „ჯაშუშობით“ ხდება, რაც საიდუმლო ინფორმაციის მოპოვებას ნიშნავს. არგუმენტაციის დროს რედაქტორმაც ორი ლექსიკონი მოიშველია. ცხადია, მხოლოდ ლექსიკონებიდან ციტირების საფუძველზე დავის გადაწყვეტა შეუძლებელია. საქმე ისაა, თუ როგორ გაიგო მკითხველმა პლოეცის სააგიტაციო ლიტერატურაში ნახსენები „კონტრდაზვერვა და კონტრტერორიზმი.“ ადამიანები ამ ტერმინების შეფასებისას დღევანდელ კულტურულ კონტექსტს ეყრდნობიან, რომელშიც მრავლადაა კინოფილმები, რომანები, ახალი ამბების მედია, რომლებიც აღწერენ ან გვიამბობენ ტერორიზმის აქტებზე, ინტრიგებსა და შპიონაჟზე.
ის გამონათქვამი, რომელიც საჩივრის საფუძვლად იქცა, გამოქვეყნდა სარედაქციო მასალაში და არა ახალ ამბებში. სარედაქციო სტატია ის გზაა, რომლითაც გაზეთს შეუძლია გამოხატოს საკუთარი ინდივიდუალობა და პოზიცია. მკითხველს ესმის, რომ სარედაქციო მასალა არის არა ფაქტებზე დაფუძნებული რეპორტაჟი, არამედ პირადი კომენტარი ფაქტებზე. თუმცა იმდენად, რამდენადაც რედაქტორის აზრი ფაქტებზეა დამოკიდებული, ეს ფაქტები ზუსტი და სამართლიანი უნდა იყოს.
გადაწყვეტილება: საბჭომ არ დააკმაყოფილა საჩივარი.
მოტივაცია: საბჭოს აზრით, ბევრი მკითხველი, როგორც წესი, ტერმინებს „კონტრდაზვერვა“ და „კონტრტერორიზმი“ ჯაშუშობას უკავშირებს. ამდენად, საბჭომ ჩათვალა, რომ გაზეთის მიერ სიტყვა „ჯაშუშის“ გამოყენება სარედაქციო კომენტარის ჩარჩოებში თავსდებოდა და საჩივარს მხარი არ დაუჭირა. სტატიაში გაკეთებული დასკვნა, რომ ფაქტობრივად პლოეცი ფარული არალეგალური საქმიანობით იყო დაკავებული, სინამდვილეს არ შეესაბამებოდა. ფაქტების გადამოწმება კი, საბჭოს აზრით, თავიდან ააცილებდა გაზეთს ამ გაუგებრობას. მეორეს მხრივ, პლოეცმა თავად გადაწყვიტა სააგიტაციო მასალებში ისეთი თემატიკის გამოყენება, რომელმაც სადავო ინტერპრეტაცია გამოიწვია. სწორედ ამ ლიტერატურის საფუძველზე დაიწერა სარედაქციო მასალა.
ლარი ბლაჰოვიცი
„ფაიფსთოუნ ქაუნთი სთარის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ფაიფსთოუნ სითის ქალაქის საბჭოს დეპუტატობის კანდიდატმა ლარი ბლაჰოვიცმა საბჭოს მიმართა და განაცხადა, რომ ფაიფსთოუნ ქაუნთი სთარი მას უსამართლოდ და დისკრიმინაციულად მოექცა, როდესაც არჩევნების წინა დღეს გამოსულ ნომერში მას სარეკლამო ფართობი არ დაუთმო. ეს მაშინ, როცა მისი კონკურენტის რეკლამა სწორედ ამ დღეს გამოქვეყნდა აღნიშნულ
როდესაც ბლაჰოვიცმა სცადა გვერდის მეოთხედი ზომის თავისი საარჩევნო რეკლამის განთავსება ფაიფსთოუნ ქაუნთი სთარში, მას უთხრეს, რომ მინესოტას შტატის კანონი უკრძალავდა გაზეთს ასეთი რეკლამის განთავსებას იმ ნომრებში, რომლებიც სავარაუდოდ არჩევნების დღეს უნდა გავრცელებულიყო. რედაქტორმა ბლაჰოვიცს განუცხადა, რომ ნომერში არ დაიბეჭდებოდა არავითარი პოლიტიკური რეკლამა, თუმცა ლარი ბლაჰოვიცის ერთ-ერთი კონკურენტის შედარებით მცირე ზომის რეკლამა გაზეთში მეორე დღეს მაინც გამოჩნდა. არჩევნები არც ერთ კანდიდატს არ მოუგია.
გაზეთის პასუხი: რედაქტორმა ბლაჰოვიცის მეუღლეს, მოგვიანებით კი საბჭოს აუხსნა, რომ კონკურენტი კანდიდატის რეკლამის გამოჩენის მიზეზი გაზეთის იმ თანამშრომლების შეცდომა იყო, რომლებიც კარგად არ იცნობდნენ გაზეთის სარეკლამო პოლიტიკას. მისი თქმით, ეს არ მომხდარა მოტივირებული პოლიტიკური მიზანშეწონილობით და რომ მიზეზი უფრო სარედაქციო უწესრიგობა იყო. რედაქტორმა წუხილი გამოთქვა უნებლიე დისკრიმინაციის გამო. ბოდიშის შემდეგ მომჩივანმა გადაწყვიტა საქმისათვის შემდგომი მსვლელობა აღარ მიეცა.
გადაწყვეტილება: საბჭომ მხარი დაუჭირა სარჩელს.
მოტივაცია: აღნიშნული საჩივარი მიგვითითებს იმაზე, რომ აუცილებელია ყველა გაზეთმა შეიმუშაოს განსაზღვრული წესები, რომელიც პოლიტიკური რეკლამის გამოქვეყნების საკითხებს დაარეგულირებს, რათა ყველა კანდიდატი სამართლიან და თანასწორ პირობებში აღმოჩნდეს. მსგავსი გაუგებრობების თავიდან ასაცილებლად, გაზეთმა მიღებული წესები უნდა გააცნოს ყველა თანამშრომელს და თუ შესაძლებელია, კანდიდატებსა და მათი საარჩევნო კამპანიის კომიტეტებს.
საბჭომ აგრეთვე აღნიშნა მინესოტას შტატის კანონის 211.15 მუხლის არაკონსტიტუციურობა. ეს კანონი კრძალავს პოლიტიკური რეკლამის წარმოებას არჩევნების დღეს, თუმცა ეს პრობლემა არა საბჭოს, არამედ სასამართლოს გადასაწყვეტია. პრობლემის გადაჭრის მიზნით, შესაძლოა, მართებული იყოს, რომ გაზეთმა შექმნას კანონის გასაჩივრების პრეცედენტი.
განსხვავებული აზრი: საბჭო მართალია, როდესაც გმობს შტატის კანონით გათვალისწინებულ არასწორ პოლიტიკას, რომელიც არჩევნების დღეს რეკლამას კრძალავს. მაგრამ ასევე უნდა დაიგმოს ის ცალკეული, კერძო წესები, რომლითაც უმრავლესობა პოლიტიკური რეკლამის შინაარსის უგულებელყოფას ახდენს, რადგან ეს წესები ისეთივე წარმატებით ზღუდავს პოლიტიკურ თავისუფლებას, როგორც ოფიციალური ქმედებები.
ედვარდ ტეკაუცი
„ჩიშოლმ ფრი პრეს-ტრიბუნ პრესის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ტეკაუცი 1984 წელს მსახურობდა ჩიშოლმის ქალაქის საკრებულოში. 1986 წლის საკრებულოს არჩევნებში კი ის 54 ხმით დაამარცხა მისმა კონკურენტმა. ახალი ამბების საბჭოს მან თავდაპირველად 1986 წლის 18 ნოემბერს მიმართა, საქმეს მსვლელობა კი 1987 წლის 11 მარტს მისცა. 1987 წლის შემოდგომაზე საჩივარი არ განხილულა თავად მომჩივანის თხოვნის საფუძველზე, რადგან იგი კვლავ იყრიდა კენჭს ქალაქის საკრებულოში. ამ არჩევნებზე მან გაიმარჯვა.
როცა ტეკაუცი 1986 წლის არჩევნებში თითქმის დამარცხებული იყო, ჩიშოლმ ფრი პრეს-ტრიბუნ პრესმა დაბეჭდა მისი ოპონენტის რენდიო შროეტერის რეკლამა და დეივ ენდრიუსის პოზიციის ამსახველი ღია წერილი. მომჩივანის განცხადებით, ორივე პუბლიკაციაში არასწორად იყო ასახული 1984 წლის კენჭისყრის შედეგები. რეკლამაცა და თვალსაზრისიც გაზეთში უშუალოდ არჩევნების წინ გამოქვეყნდა, რის გამოც მომჩივანს არ მიეცა შესაძლებლობა, არჩევნებამდე გაეცა პასუხი ოპონენტებისათვის (გაზეთი კვირაში ორჯერ - სამშაბათსა და ხუთშაბათს გამოდის).
ტეკაუცი ასაჩივრებდა იმას, რომ რეკლამაცა და წერილიც დამახინჯებულად წარმოაჩენდა მის რეიტინგს და იმ გარემოებას, რომ პუბლიკაციების უშუალოდ არჩევნების წინ გამოქვეყნებით მას არ მიეცა არჩევნებამდე პასუხის გაცემის შესაძლებლობა. საბჭომ ყურადღება გაამახვილა შროეტერის მიერ გაზეთში განთავსებულ რეკლამაზე, რომელიც მისი კონკურენტის, ტეკაუცის წინააღმდეგ იყო მიმართული:
მან ხმა მისცა AEOA-ს ავტობუსის მომსახურების წინააღმდეგ.
მან ხმა მისცა ჩიშულმის სასწრაფო დახმარების კონტრაქტის წინააღმდეგ.
მან ხმა მისცა კვირა დღეს ალკოჰოლური სასმელის გაყიდვის წინააღმდეგ.
მან ხმა მისცა სემინარის წინააღმდეგ, სახელწოდებით „უფლება, იცოდე“.
მან ხმა მისცა IRRRB-ის პროექტების წინააღმდეგ.
მან ხმა მისცა თანხების მოზიდვისა და საზოგადოებრივი უსაფრთხოების დეპარტამენტისათვის პოლიციის მანქანების შეძენის წინააღმდეგ.
მან ხმა მისცა ქალაქის ავტოსადგომისათვის ახალი ამწის შეძენის წინააღმდეგ.
მან ხმა მისცა დაბეგვრის პოლიტიკის წინააღმდეგ.
არ გვინდა უკან სვლა - ვიაროთ წინ!
რენდი შროეტერი
თქვენი წარმომადგენელი სათათბიროში.
მადლობა მხარდაჭერისათვის.
სარედაქციო მინაწერი:
,,ხარჯები დაფარულია თავად კანდიდატის მიერ“.
განხილვა: გაზეთს არც ერთი კანდიდატისათვის მხარი არ დაუჭერია და მომჩივანის პოზიცია აღნიშნულ საკითხებთან დაკავშირებით რეკლამის გამოქვეყნებამდე არ ყოფილა ზოგადად გაზეთის ახალი ამბების თემა.
მომჩივანმა საბჭოს განუცხადა, რომ როდესაც მან მოათავსა თავისი რეკლამა იმავე გაზეთში, გამომცემელმა ეჭვის ქვეშ დააყენა ტეკაუცის განცხადება იმის თაობაზე, რომ მისი ოპონენტი „ყოველთვის უჭერდა მხარს გადასახადების და მოსაკრებლების ზრდას“ და საპასუხოდ რეკლამიდან ამოაგდო სიტყვა „ყოველთვის“. ტეკაუცის მტკიცებით, იგი არ ჩააყენეს საქმის კურსში ოპონენტის რეკლამის თაობაზე და რომ მისი მეტოქისათვის ნამდვილად არ უთხოვიათ სარეკლამო განცხადებების სიზუსტის დამტკიცება ისე, როგორც ეს მომჩივანის შემთხვევაში მოხდა.
საბჭოს თავმჯდომარის მითითებით, აღმასრულებელი დირექტორი ჩიშოლმში გაზეთის გამომცემელს, მომჩივანსა და არჩევნებში მის მეტოქეს შეხვდა და სადავო რეკლამის თაობაზე ესაუბრა. მან ასევე შეამოწმა ხმის მიცემის ამსახველი ჩანაწერები ჩიშოლმ სითის საკრებულოს კრებების ოფიციალურ ოქმებში. საკითხის შესწავლის შემდეგ საბჭომ დაადგინა, რომ ცხრა შემთხვევაში შესაძლებელი იყო ხმის მიცემის შედეგების სხვადასხვაგვარი ინტერპრეტაცია ანუ რეკლამის შინაარსი, შესაძლოა, სწორიც ყოფილიყო და არასწორიც. მაგალითად,ავტობუსების სერვისის პროექტის შემთხვევაში, ტეკაუცმა საკითხს მხარი დაუჭირა: მან ხმა მისცა $3000-ის სუბსიდიის გამოყოფას აღნიშნულიპროექტისათვის, როდესაც მოთხოვნა $6300-ზე არსებობდა. გამომცემელიცა და ოპონენტიც ამ ჟესტს საწინააღმდეგოდ მიცემულ ხმად მიიჩნევდნენ, რადგან პროექტის ამუშავება სრული სუბსიდირების გარეშე შეუძლებლად მიაჩნდათ, მიუხედავად იმისა, რომ მოგვიანებით ტეკაუცმა სუბსიდიის $6300-მდე გაზრდას მაინც დაუჭირა მხარი.
არაერთგვაროვანი ინტერპრეტაციის საშუალებას იძლეოდა სემინართან („უფლება, იცოდე“) დაკავშირებული კენჭისყრის შედეგები: ტეკაუცმა მხარი დაუჭირა სემინარის ჩატარებას ეველეთში და წინააღმდეგი მისცა ხმა სენტპოლის შემთხვევაში. მაშინ, როდესაც ტეკაუცმა მხარი დაუჭირა IRRRB-ის (რკინის რესურსებისა და რეაბილიტაციის კომიტეტის) პროექტების უმეტესობას და ხმა მხოლოდ ერთი პროექტის წინააღმდეგ მისცა. არასწორი იყო, რომ მან მხარი არ დაუჭირა პოლიციისათვის ახალი მანქანების შესაძენად თანხების მოზიდვას. ოქმები ადასტურებს, რომ თავად მანქანების შეძენას ტეკაუცმა მხარი დაუჭირა, თუმცა გამოვიდა ძველი მანქანების გაყიდვის წინააღმდეგ (რადგანაც მანქანების მედდებისათვის დატოვება ჰქონდა განზრახული). თუ გავითვალისწინებთ, რომ ძველი მანქანების გაყიდვა ახლების შეძენის პირობა იყო, მისი პოზიცია ინტერპრეტაციის საშუალებას იძლევა.
საბჭომ განიხილა ტეკაუცის პოზიცია რეკლამის გაზეთში განთავსების დროსთან დაკავშირებით. საბჭოზე ადრეც განხილულა საჩივრები, რომლებიც პოლიტიკური რეკლამის წინასაარჩევნო კამპანიის ბოლო მომენტში განთავსებას უკავშირდებოდა და საბჭო აღიარებს, რომ ეს პრობლემატური საკითხია, როგორც გამომცემლებისათვის, ასევე კანდიდატებისთვისაც. ასეთი რეკლამა სერიოზულ გავლენას ახდენს რეპუტაციაზე, ხოლო თუ ის უშუალოდ არჩევნების წინ ქვეყნდება და რომელიმე მხარეს უარყოფის საშუალება არ ეძლევა, გავლენას ახდენს არჩევნების შედეგებზეც. მისასალმებელი იქნება, თუ გამომცემლები შეიმუშავებენ კონკრეტულ პოლიტიკას, თუ როგორ უნდა მოიქცნენ, როცა საარჩევნო კამპანიების პროცესში ვადებთან დაკავშირებული მსგავსი პრობლემები იჩენს თავს. ამ შემთხვევებში განსაკუთრებით მნიშვნელოვანი იყო დაინტერესებული მხარისათვის პასუხის გასაცემად დროის შეთავაზება, რადგანაც საპასუხო პუბლიკაციაში შესაძლებელი იქნებოდა კამათი იმის შესახებ, რომ რეკლამაში დასახელებული ფაქტები, სახელდობრ, კენჭისყრისას საკითხის წინააღმდეგ მიცემული ხმა, სინამდვილეში მხარდასაჭერ ხმას ნიშნავდა. ზოგიერთი გაზეთი ამ პრობლემას თავისებურად წყვეტს: ნებას არ აძლევს რედაქტორებს ისეთი პოლიტიკური სტატიები ან რეკლამები გამოაქვეყნონ, რომლებიც ახალ საკითხებს ისეთ ექსტრემალურ მომენტში წამოჭრიან, როდესაც ოპონენტს გამოხმაურების საშუალება აღარ რჩება. გაზეთები აფრთხილებენ დამკვეთებს, რომ უშუალოდ არჩევნების წინ რეკლამას მიიღებენ მხოლოდ იმ პირობით, თუ გაზეთი აღნიშნულ სარეკლამო მასალას ოპონენტს აჩვენებს და ამ უკანასკნელს იმავე ნომერში პასუხის განთავსების შესაძლებლობას შესთავაზებს.
გადაწყვეტილება: საბჭოს აზრით, რეკლამის, ისევე როგორც ღია წერილის სიზუსტე ერთგვარ ეჭვს იწვევდა, თუმცა უზუსტობასთან დაკავშირებული ბრალდება საბჭომ არ დააკმაყოფილა და მხარი დაუჭირა საჩივარს იმ ნაწილში, რომ უსამართლო იყო ამგვარი მასალების გამოქვეყნება ისეთ ვითარებაში, როდესაც მეორე მხარეს აღარ რჩებოდა სათანადო დრო პასუხის გასაცემად.
ჯიმ ჰოეზეს საარჩევნო კომიტეტი „ვაკონია პატრიოტის“,
„ნორვუდ თაიმსის“ და „ქარვერ ქაუნთი ნიუსის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: პრეტენზია ვაკონია პატრიოტის, ნორვუდ თაიმსის და ქარვერ ქაუნთი ნიუსის წინააღმდეგ 1984 წლის საარჩევნო კამპანიის დროს (35B ოლქიდან შტატის წარმომადგენელს ირჩევდნენ) ახალი ამბების გაშუქებას ეხებოდა. ქ.ჯ. მაკდონალდსა და მომჩივან ჯიმ ჰოეზეს შორის დაძაბულ საარჩევნო ბრძოლაში მაკდონალდსმა გაიმარჯვა. ლეიბორისტული პარტიის კანდიდატის ჯიმ ჰოეზეს საარჩევნო კომიტეტმა საბჭოს სამი გაზეთის წინააღმდეგ რამდენიმე პრეტენზია წაუყენა:
აღნიშნულ გაზეთებში ჰოეზეს პოლიტიკური რეკლამები მუდმივად არამომგებიან ადგილებზე იყო განთავსებული, რაც მის მიმართ საინფორმაციო საშუალებათა ტენდენციურ დამოკიდებულებას ადასტურებდა;
ჰოეზეს მხარდამჭერის წერილი რედაქტორის სახელზე არასათანადოდ იყო რედაქტირებული, რის შედეგადაც არასწორად მოხდა მისი ციტირება.
სარედაქციო თვალსაზრისში, რომელიც 1984 წლის 1 ნოემბერს გამოქვეყნდა, ისე გააკრიტიკეს ჰოეზეს საარჩევნო ბროშურა, რომ ამ უკანასკნელის მომხრეებს კრიტიკაზე პასუხის საშუალება არ მიეცათ;
გაზეთებმა ასევე უარი თქვეს, გამოექვეყნებინათ ჰოეზეს მხარდამჭერის წერილები რედაქტორის სახელზე, რომლებშიც მას მაკდონალდის საარჩევნო რეკლამებში გამოთქმული ბრალდებების უარყოფის საშუალება ექნებოდა.
35B ოლქის სპეციფიკიდან გამომდინარე, პარტიებს მიაჩნდათ, რომ ყველაზე ღირებული საშუალება პოლიტიკური რეკლამის განსათავსებლად გაზეთი იყო. რეგიონში ოთხი გაზეთი გამოდიოდა, მათგან სამივე, რომელიც საქმეში მოპასუხედ გამოდიოდა, გამომცემელ ჯეიმს დ. ბერეტს ეკუთვნოდა და თითოეულს საკუთარი რედაქტორი ჰყავდა.
რეკლამის განთავსება: ჰოეზეს კომიტეტის წევრები აცხადებდნენ, რომ მათი რეკლამა გაზეთში სისტემატურად ბოლო გვერდებზე ქვეყნდებოდა, ხოლო მაკდონალდისა პირველ, ან წინა გვერდებზე.
სამივე გაზეთის რედაქტორის მონაცემებით კი, მაკდონალდის საარჩევნო კომიტეტმა საერთო ჯამში მეტი რეკლამა განათავსა, ვიდრე ჰოეზეს კომიტეტმა. ზოგიერთ ნომერში ჰოეზეს რეკლამა საერთოდ არ დაბეჭდილა, ხოლო საკითხი იმის შესახებ, თუ რომელ გვერდზე უმჯობესია რეკლამის განთავსება - წინაზე თუ ბოლოზე, რედაქტორებმა სადავოდ მიიჩნიეს.
შეჯამების შედეგად გაირკვა, რომ იმ 19 ნომრიდან, რომლებშიც რეკლამა იყო განთავსებული 9 ნომერში ჰოეზეს რეკლამა მაკდონალდისაზე წინ იყო მოთავსებული, 2-ში ორივე კანდიდატის რეკლამა - შუა, ხოლო 8 ნომერში მაკდონალდის რეკლამა - წინა გვერდებზე იყო განთავსებული. ზოგიერთში კი ჰოეზეს შტაბმა საერთოდ არ განათავსა რეკლამა. საბჭო ვერ იტყვის, რომ რომელიმე შემთხვევაში მიკერძოებას ჰქონდა ადგილი და ვერც იმას, რომ სახეზეა ორი კანდიდატიდან ერთ-ერთის რეკლამის მომგებიანი განთავსების რაიმე კონკრეტული მაგალითი ან ზოგადი ტენდენცია.
დამატებით შეიძლება აღინიშნოს ისიც, რომ ჰოეზეს რეკლამა ჩვეულებრივ იგზავნებოდა ქარვერ ქაუნთი ჰერალდში (რომელიც არ ეკუთვნის ბერეტს და სხვა ქალაქში მდებარეობს) და იქვე მზადდებოდა. შემდეგ კი ურთიერთგაცვლის შეთანხმების საფუძველზე, ხსენებულ სამ გაზეთში იგზავნებოდა. ვაკონია პატრიოტის რედაქციაში შეტყობინება რეკლამის განთავსების შესახებ აღწევდა, მაგრამ ინფორმაცია მისი შინაარსისა და ზომების შესახებ ხშირად იგვიანებდა, რაც გაზეთის მაკეტზე მუშაობასთან დაკავშირებულ პრობლემებს ქმნიდა და ზოგჯერ ამა თუ იმ ნომერში რეკლამის განთავსების ადგილზეც მოქმედებდა. მაკდონალდის რეკლამები კი იმავე ქალაქში და კერძოდ, გაზეთ ვაკონია პატრიოტში მზადდებოდა. საჩივარი რეკლამების ტენდენციურად განთავსებასთან დაკავშირებით საბჭომ არ გაიზიარა.
არასწორად რედაქტირებული წერილი: ჯოელ კამერუდმა ჰოეზეს მხარდასაჭერად რედაქციაში ოთხი პუნქტისგან შემდგარი წერილი წარადგინა. ქარვერ ქაუნთი ნიუსმა გამოაქვეყნა ერთპარაგრაფიანი წერილი, რომელიც კანდიდატისადმი უბრალოდ ზოგად მხარდაჭერას გამოხატავდა. ეს ორი წერილი არსებითად განსხვავდებოდა ერთმანეთისაგან და ამდენად, ხსენებული ერთპარაგრაფიანი წერილი ვერ ჩაითვლებოდა პირველი წერილის რედაქტირებულ ვარიანტად. საინტერესოა, ხომ არ დაწერა ჯოელ კამერუდმა, რომელსაც საბჭოსთვის ჩვენება არ მიუცია, ორი სხვადასხვა წერილი, ან რაიმე გაუგებრობას ხომ არ ჰქონდა ადგილი? გაზეთები რედაქტირების ფაქტს უარყოფდნენ, ხოლო ახალი ამბების საბჭოს არ ჰქონდა საკმარისი ინფორმაცია იმისათვის, რომ ხსენებული საჩივრის საფუძველზე დასკვნა გამოეტანა.
მომჩივანმა განაცხადა, რომ ადგილი ჰქონდა ჰოეზეს საარჩევნო კომიტეტის თავმჯდომარის არასწორ ციტირებას. ინფორმაციის ავტორმა გადაამოწმა ჩანაწერები და განაცხადა, რომ მასალა ზუსტად ასახავდა ნათქვამის შინაარსს. საბჭომ შეწყვიტა დისპუტი და უარყო ბრალდება არასწორ რედაქტირებასა და მცდარ ციტირებასთან დაკავშირებით.
რედაქტორის სვეტი: გაზეთების გამომცემლისა და ერთ-ერთი კანდიდატის მაკდონალდის ხანგრძლივი მეგობრობის გამო, ბერეტის გაზეთების თანამშრომლებისთვის წინასაარჩევნო კამპანიის დაწყებამდეც კი მტკივნეული თემა იყოტენდენციურობასთან დაკავშირებით მოსალოდნელი ბრალდებები. შედეგად გამომცემელმა და რედაქტორებმა წინასწარ შეიმუშავეს პოლიტიკა, რომლის თანახმადაც, უარს აცხადებდნენ არჩევნებში რომელიმე კონკრეტული კანდიდატის მხარდაჭერაზე. გაზეთებმა გააკეთეს განცხადება, რომ ყველა ღონეს იხმარდნენ კამპანიის სამართლიანად გასაშუქებლად. თავისთავად სასიამოვნო იყო ის ფაქტი, რომ ჰოეზეს კომიტეტიდან არ ყოფილა სერიოზული საჩივარი მიმდინარე კამპანიის გაშუქებასთან დაკავშირებით, გარდა ერთისა, რომელიც არაზუსტ ციტირებას შეეხებოდა. მიუხედავად ამისა, არჩევნების წინა დღეს ვაკონია პატრიოტში დაიბეჭდა სარედაქციო სტატია, რომელიც ჰოეზეს ახალ საარჩევნო ბროშურას აკრიტიკებდა. ჰოეზეს კომიტეტის წევრებმა ბროშურაში ოთხი წლის წინანდელი ციტატა გამოიყენეს ვაკონია პრესის სტატიიდან, რომელშიც მაკდონალდი იყო გაკრიტიკებული, რათა შეექმნათ შთაბეჭდილება, რომ გაზეთი იმ დროს მაკდონალდის წინააღმდეგ იყო განწყობილი. ბერეტის გაზეთებმა პასუხი გასცეს ჰოეზეს მომხრეების ბროშურას იმ მიზნით, რომ მცდარი შთაბეჭდილება გაენეიტრალებინათ, თუმცა არც ამ შემთხვევაში დაუჭერიათ მხარი მაკდონალდისათვის, არამედ გამოაქვეყნეს მხოლოდ შესწორება. ამდენად, საბჭომ ბრალდება სარედაქციო წერილთან დაკავშირებითაც უარყო.
წერილის დაბეჭდვაზე უარი: 1984 წლის 25 ოქტომბერს მაკდონალდის მომხრეებმა გამოაქვეყნეს რეკლამა, რომელშიც ნათქვამი იყო, რომ მაკდონალდს მაღალი რეიტინგი ჰქონდა ფერმერთა კავშირში. ჰოეზეს მომხრეებმა მოიპოვეს ფერმერთა კავშირის წარმომადგენლის უილის ეკენის წერილი, რომელშიც ნათქვამი იყო, რომ მაკდონალდის რეიტინგი ფერმერთა კავშირში ძალიან დაბალი იყო და მოითხოვეს ამ მასალის, როგორც რედაქტორისადმი წერილის, გამოქვეყნება, რაზედაც უარი მიიღეს, იმ მოსაზრებით, რომ ეს იქნებოდა ახალი თემატიკის საარჩევნო კამპანიის ბოლო წუთებში წამოჭრა. შესაძლებელი იყო ჰოეზეს კომიტეტს მაკდონალდის პოლიტიკურ რეკლამაზე რეკლამითვე ეპასუხა, მაგრამ მათ რედაქტორის სვეტში წერილის გამოქვეყნება ამჯობინეს. საბჭოს აზრით, ეკენის წერილი უნდა გამოქვეყნებულიყო. ის არ ხსნიდა პოლემიკას ბოლო მომენტში, არამედ პასუხს სცემდა საკითხს, რომელიც მაკდონალდის კომიტეტმა ადრე წამოჭრა.
საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს ეკენის წერილთან დაკავშირებით.
განსხვავებული აზრი: საბჭოს სამი წევრი არ დაეთანხმა უმრავლესობის გადაწყვეტილებას ქარვერ ქაუნთი ნიუსთან მიმართებაში. მათი აზრით, გაზეთი აშკარა ტენდენციურობას იჩენდა მაკდონალდის რეკლამების პირველ გვერდზე, ხოლო ჰოეზეს ბოლო გვერდებზე განთავსების მხრივ. მაკდონალდის რეკლამა ბოლო გვერდზე მხოლოდ იმ კვირეებში იბეჭდებოდა, როდესაც ჰოეზე რეკლამას საერთოდ არ ათავსებდა გაზეთში.
კანდიდატები ისეთ რეგიონებში, როგორსაც ქარვერ ქაუნთი ნიუსი ემსახურება, თითქმის მთლიანად არიან დამოკიდებული ადგილობრივ გაზეთებზე, რათა ხმა მიაწვდინონ საკუთარ ამომრჩეველს. ამიტომ გამომცემლებმა უნდა აამოქმედონ პროცედურები, რომლებიც უზრუნველყოფენ სამართლიანობის დაცვას არა მხოლოდ პოლიტიკური კამპანიების გაშუქებისას, არამედ მკითხველისთვის გაზეთის ხელმისაწვდომობის თვალსაზრისითა და რეკლამისათვის ადგილის შერჩევის მხრივაც. ასეთი დამატებითი ძალისხმევა უზრუნველყოფს, რომ გაზეთი საზოგადოებამ აღიაროს, როგორც სამართლიანი და მიუკერძოებელი შუამავალი, რასაც სასიცოცხლო მნიშვნელობა აქვს დემოკრატიული საზოგადოებისათვის.
ჯონ მეინერსი „დელანო იგლის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ჯონ მეინერსი, რომელიც დელანო სითის მუნიციპალური საბჭოს დანიშნული წევრი იყო, კენჭს იყრიდა ამ თანამდებობაზე 1984 წლის 6 ნოემბრის არჩევნებზე. არჩევნებამდე რვა დღით ადრე, 29 ოქტომბერს, ადგილობრივ გაზეთ დელანო იგლში დაიბეჭდა შემდეგი შინაარსის პოლიტიკური რეკლამა:
კარგად გაიაზრეთ, ვის მისცემთ ხმას მომავალ არჩევნებზე. გახსოვდეთ, რომ მეინერსი იყო ქალაქის სათათბიროს ერთადერთი მოქმედი წევრი, რომელიც თანმიმდევრულად აძლევდა ხმას თითქმის ყველა ოფიციალური წინადადების წინააღმდეგ, რათა დელანოში ბოულინგის ახალი ცენტრი აშენებულიყო. დელანოს სჭირდება პროგრესი და არა ბრმა ნეგატივიზმი. აირჩიეთ ის, ვისაც დელანოს მომავალზე გული შესტკივა. ჯონის პოზიცია საზოგადოებისათვის ცნობილია!..“
სარედაქციო მინაწერი: „გადახდილია კლაიდ კ. უოდელის მიერ“. გაზეთის შემდეგ ნომერში გამოჩნდა კიდევ უფრო ვრცელი რეკლამა, რომელიც კვლავ კლაიდ კ. უოდელის მიერ იყო დაფინანსებული. მასში ვკითხულობთ, „ჩემი განცხადებები, რომლებიც გასული კვირის იგლში გამოქვეყნდა ყალბია და სიმართლეს არ შეესაბამება“. შემდგომ იგი უარყოფდა საკუთარ განცხადებებს და ბოდიშს უხდიდა მეინერსს. უარყოფის ტექსტი მეინერსს აკმაყოფილებდა და აშკარა იყო, რომ ტექსტის ფორმულირებაც მას ეკუთვნოდა. ფაქტობრივად, იმ მასალების მიხედვით, რაც მეინერსმა საბჭოს წარუდგინა, გამოდიოდა, რომ მას არ მიუცია ხმა ბოულინგის მშენებლობის საწინააღმდეგოდ, არამედ მხარი დაუჭირა პროექტს.
მეინერსი გაზეთს 29 ოქტომბრის რეკლამის გამოქვეყნების გამო ადანაშაულებდა და მოითხოვდა, რედაქციას საჯაროდ ეღიარებინა დანაშაული და მოეხადა ბოდიში. უოდელი, რომელმაც 29 ოქტომბრის ყალბი განცხადება გაავრცელა, ბოულინგის პროექტის ერთ-ერთი მესაკუთრე იყო და არც არჩევნებში იყრიდა კენჭს და არც რომელიმე კანდიდატის მხარდამჭერი ყოფილა. ცხადია,ნ რომ რეკლამის განთავსებისას მას პირადი მიზნები ამოძრავებდა. მომჩივანის განცხადებით, დელანო იგლს უნდა სცოდნოდა, რომ რეკლამა არასწორ ინფორმაციას შეიცავდა, რადგან გაზეთის კორესპონდენტი სათათბიროს ყველა სხდომას აშუქებდა და ოქმებსაც აქვეყნებდა. ნებისმიერ შემთხვევაში, მომჩივანის აზრით, გაზეთს უნდა გადაემოწმებინა ფაქტები ან შეეტყობინებინა რეკლამის შინაარსის შესახებ თავად მეინერსისათვის.
მეინერსის აზრით, 5 ნოემბრის ნომერში გამოქვეყნებული უოდელის უარყოფა ძალიან დაგვიანებული იყო. გაზეთი ორშაბათობით გამოდის, ხოლო არჩევნები მომდევნო დღეს გაიმართა. მეინერსი დარწმუნებული იყო, რომ გაყალბებულმა რეკლამამ უარყოფითი გავლენა მოახდინა მის საარჩევნო კამპანიაზე. იგი არჩევნებში ხმების მინიმალური სხვაობით დამარცხდა.
გაზეთის პასუხი: დელანო იგლიმ აღნიშნა, რომ უოდელი ღირსეული ბიზნესმენი იყო და მათ ეჭვი არ გასჩენიათ რეკლამის შინაარსის სიზუსტესთან დაკავშირებით. გაზეთმა ჩათვალა, რომ რეკლამაზე უარის თქმა, ერთგვარ ცენზურას დაემსგავსებოდა. გაზეთის თანამშრომელმა, რომელიც ამ პერიოდში სათათბიროში მიმდინარე მოვლენებს აშუქებდა, გადაამოწმა მეინერსთან დაკავშირებული ინფორმაცია უოდელთან და მისტერ და მისის ლარსონებთან, რომლებმაც დაუდასტურეს კორესპონდენტს ფაქტის უტყუარობა. დელანო იგლმა მხოლოდ მოგვიანებით მიიღო ინფორმაცია, რომ ლარსონები წინა გაზაფხულზე დელანოში არ ცხოვრობდნენ და ახლოს არ იცნობდნენ ადგილობრივ პრობლემებს. გაზეთმა ასევე ჩათვალა, რომ უოდელის მიერ საკუთარი განცხადების უარყოფა საკმარისი იყო მოსაბოდიშებლად და ამიტომ კიდევ ერთი მობოდიშება საჭიროდ აღარ მიიჩნია. გაზეთი დაუკავშირდა მეინერსს და იზრუნა, რომ ეს მობოდიშება თვალშისაცემ ადგილზე და სათანადო ფორმით ყოფილიყო დაბეჭდილი. გაზეთმა მეინერსს ასევე ურჩია, სურვილის შემთხვევაში საჩივრით მიემართა ახალი ამბების საბჭოსათვის.
გადაწყვეტილება: საგაზეთო ფასიანი პოლიტიკური რეკლამა, რომელიც ამომრჩევლების ინფორმირების ერთადერთ წყაროს წარმოადგენს, განსაკუთრებით პატარა ქალაქებში, შესაძლოა, პრობლემების მიზეზიც კი გახდეს. ასეთ რეკლამას შეუძლია, ზეგავლენა მოახდინოს კანდიდატის რეპუტაციაზე, ხოლო იმ შემთხვევაში, თუ ეს რეკლამა უშუალოდ არჩევნების წინ ქვეყნდება, იქონიოს გავლენა არჩევნების შედეგებზეც.
რეკლამის დამკვეთი, ცხადია, პასუხს აგებს რეკლამის შინაარსზე. ჩვენ ასევე ვთვლით, რომ გაზეთმა ისევე უნდა მოსთხოვოს პოლიტიკური რეკლამის დამკვეთს ფაქტობრივი სიზუსტის დაცვა, როგორც ამას გაზეთის კორესპონდენტებს სთხოვს. საბჭოს აზრით, ღირსეული სარედაქციო პრაქტიკა მოითხოვს, რედაქციამ რეკლამის გამოქვეყნებამდე გადაამოწმოს კანდიდატების კენჭისყრის შედეგები. ამას მოცემულ შემთხვევაში ორი მიზეზი აქვს:
1. აღნიშნული რეკლამა უშუალოდ არჩევნების წინ, ბოლო ნომერში რომ ყოფილიყო წარდგენილი, სარედაქციო პოლიტიკიდან გამომდინარე, მას არ გამოაქვეყნებდნენ, რადგანაც ის ახალი, სადავო თემატიკის წამოჭრას გამოიწვევდა;
2. რეკლამის დამკვეთი იყო პირი, რომელსაც რეკლამაში წამოჭრილ საკითხთან მიმართებაში პირდაპირი ბიზნეს ინტერესი ამოძრავებდა.
ეს ორი გარემოება საკმარისი უნდა ყოფილიყო საიმისოდ, რომ გაზეთს ფაქტები დაეზუსტებინა, რადგანაც განცხადება, რომელიც რეკლამაში გაკეთდა, ერთობ საეჭვო იყო, ბოდიში კი, არჩევნების თარიღის გათვალისწინებით, დაგვიანებული. საბჭომ მხარი დაუჭირა აღნიშნულ საჩივარს.
განსხვავებული აზრი: გადაწყვეტილებას საბჭოს ათი წევრი დაეთანხმა. განსხვავებული მოსაზრება ჰქონდა ორ წევრს, რომელთა აზრით, არჩევნების წინ მოზღვავებული ინფორმაციული ნაკადის პირობებში, პრაქტიკულად შეუძლებელი ხდება ყველაფრის სრულად გადამოწმება. პატარა გაზეთებს განსხვავებული ეთიკა უნდა ჰქონდეთ, განაცხადეს მათ და გაზეთს მხოლოდ ერთი რეკომენდაცია მისცეს: მან საჟაროდ უნდა მოიხადოს ბოდიში და დეტალურად ახსნას შეცდომის მიზეზები.
მერი ჯეინ რეჩნერი „სენტ პოლ დისპეჩისა“
და „პიონერ პრესის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: მერი ჯეინ რეჩნერი 1984 წლის ნოემბრის არჩევნებზე კენჭს იყრიდა კონგრესში მეოთხე ოლქიდან. მან ორი რეკლამა მიიტანა გაზეთებში სენტ პოლ დისპეჩი და პიონერ პრესი და ორივეს გამოქვეყნებაზე უარი მიიღო. არჩევნებში მისი მეტოქე ბრიუს ვენტო იყო.
ჯერ კიდევ არჩევნებამდე სენტ პოლ დისპეჩი საკუთარ სარეკლამო კამპანიას აწარმოებდა, რომლითაც პოპულარიზაციას უწევდა გაზეთს, იშველიებდა რა სენტ პოლის საზოგადოების ლიდერებს, რომლებიც უხსნიდნენ მკითხველს, თუ რა მნიშვნელობა ჰქონდა გაზეთს მათ ცხოვრებაში და როგორ უწყობდა ის ხელს საზოგადოებრივი და სამოქალაქო მოვალეობების შესრულებას. რეჩნერმა რედაქციაში წარადგინა რეკლამა, რომელიც ამ კონცეფციის პაროდია იყო და თავად მას კი გამოჩენილ საზოგადოებრივ ფიგურად წარმოაჩენდა. მეორე რეკლამა კი ასეთი შინაარსისა იყო:
ხმა მიეცით R-გუნდს!
რეიგანი - პრეზიდენტად,
რუდი - სენატორად, რეჩნერი - კონგრესში.
რეკლამას რეჩნერის პასპორტის ფოტო ახლდა.
რეჩნერმა გაზეთების მხრიდან რეკლამის განთავსებაზე უარის თქმის გამო საჩივრით ახალი ამბების საბჭოს მიმართა.
გაზეთის პასუხი: სენტ პოლ დისპეჩისა და პიონერ პრესის სარეკლამო განყოფილების დირექტორ ტომ გოლდენის აზრით, პაროდიის შემცველი რეკლამის მიღება ზიანს მიაყენებდა იმ სოლიდურ ინვესტიციას, რომელიც გაზეთმა საკუთარი გამოცემის რეკლამირებისთვის ჩადო. „R-გუნდის“ რეკლამის თაობაზე კი განაცხადა, რომ რეჩნერს სთხოვეს, წარმოედგინა წერილობითი თანხმობა რეიგანისა და ბოშვიცის კომიტეტისაგან, რომ ისინი თანახმანი იყვნენ, რეჩნერის რეკლამაში მათი სახელების გამოყენებაზე. ასეთი წერილობითი ნებართვა რედაქციას არ მიუღია. საზოგადოებრივ ურთიერთობათა ფირმამ კი, რომელიც ბოშვიცის ინტერესებს წარმოადგენდა, გაზეთს განუცხადა, რომ სხვათა რეკლამაში მათი კანდიდატის გვარის გამოყენებისათვის თავად ბოშვიცის კომიტეტის თანხმობა იყო საჭირო.
საბჭოს გადაწყვეტილება: როგორც უკვე ითქვა, გაზეთმა სოლიდური და ლეგიტიმური ინვესტიცია ჩადო საკუთარ რეკლამაში და ამ კამპანიას ზიანს ვერ მიაყენებდა პაროდია-რეკლამების გამოქვეყნებით.
გაცილებით საინტერესო ვითარება იყო „R-გუნდის“ რეკლამის შემთხვევაში. შესაძლოა, კანდიდატს გამოექვეყნებინა რეკლამა, რომელშიც გაცხადებული იქნებოდა, რომ ის მონდეილის ან რეიგანის პოლიტიკას უჭერდა მხარს. სავარაუდოა, რომ რეკლამის შინაარსს არც რეიგანი და არც მონდეილი არ გააპროტესტებდა, რადგანაც რეკლამა გათვლილი იყო, აეხსნა მკითხველისათვის კანდიდატის პოლიტიკური შეხედულებები. თუმცა ეს არ არის რეჩნერის რეკლამის ზუსტი ანალოგია. რეკლამა წარმოაჩენდა რეიგანს, ბოშვიცსა და რეჩნერს, როგორც ერთიან “გუნდს”. რეკლამის კონტექსტიდან გამომდინარეობდა, რომ მხოლოდ რეჩნერი კი არ უჭერდა მხარს რეიგანსა და ბოშვიცს, არამედ პირიქითაც, ბოშვიცი და რეიგანიც უჭერდნენ მხარს რეჩნერს. ასეთ შემთხვევაში გაზეთს სრული უფლება ჰქონდა, მოეთხოვა რაიმე დამადასტურებელი საბუთი იმისა, რომ დანარჩენი ორი კანდიდატი თანახმა იყო, ხოლო რეჩნერი - უფლებამოსილი, გამოეყენებინა მათი გვარები თავის რეკლამაში. მას შემდეგ, რაც რედაქციამ ასეთი დასტური ვერ მიიღო, ის უფლებამოსილი იყო, უარი ეთქვა რეკლამის განთავსებაზე. 1983 წლის შემოდგომაზე რეჩნერმა რეკლამა თვინ სითის ყოველდღიურ გაზეთებშიც მიიტანა, სადაც ითხოვდა მხარდაჭერას პარტიისათვის ,,ქალები რეიგანის მხარდასაჭერად”. რეკლამაში ჩამოთვლილი იყო მხარდამჭერთა გვარები და მას ხელს აწერდა რეჩნერი, როგორც 65 BI-R-ის ოლქის მდივანი. პარტიის ოფიციალურმა წარმომადგენლებმა განაცხადეს, რომ რეკლამაზე პარტიის თანხმობა არ ყოფილა და გარდა ამისა, არსებობდა წინააღმდეგობრივი მოსაზრებები თვით რეკლამის შინაარსთან დაკავშირებით. რეკლამა გააპროტესტა ზოგიერთმა ხელმომწერმაც, რომელთა განცხადებით, მათი გვარების მითითება მათი თანხმობის გარეშე მოხდა. ამ შემთხვევამ კიდევ ერთი საბაბი მისცა გაზეთს, სიფრთხილე გამოეჩინა „R+გუნდის“ რეკლამის შემთხვევაში.
საბჭომ საჩივარს არ დაუჭირა მხარი.
განსხვავებული აზრი: „R+გუნდთან“ დაკავშირებულ გადაწყვეტილებას არ დაეთანხმა საბჭოს ერთი წევრი. მისი აზრით, სენტ პოლ პიონერ პრესმა ცივი უარით გაისტუმრა რეკლამა, რომელიც კონგრესის ლეგიტიმურ კანდიდატს ეკუთვნოდა, ხოლო ამ კანდიდატს ნდობის ყველაზე მაღალი ხარისხი ჰქონდა საასპარეზოდ, რადგან მან წინასწარი არჩევნები აშკარად პატიოსნად მოიგო. მან გაიმარჯვა და თავი რესპუბლიკელად გამოაცხადა. მას უნდოდა ისეთი რეკლამის დაფინანსება, რომელიც ხაზს გაუსვამდა გარკვეულ იდენტურობას მასსა და იმ ხალხს შორის, რომელთაც ის თავის თავზე უფრო პოპულარულად თვლიდა, კერძოდ კი, ბოშვიცსა და რეიგანს. მათ შორის მართლაც არის გარკვეული მსგავსება, მათი გვარები ღ ასოთი იწყება (საკვანძო პოლიტიკური მომენტია) და მეორე, ისინი ყველანი რესპუბლიკელთა სახელით იყრიდნენ კენჭს. ბოშვიცის სარეკლამო სააგენტომ უსამართლოდ დაადო რეკლამას ვეტო.
ავად თუ კარგად, რეჩნერი ბოშვიცს და რეიგანს უჭერდა მხარს და ამდენად, მათ თანაგუნდელებად თავის წარმოჩენა საბჭოს წევრმა შეცდომაში შეყვანად არ მიიჩნია. მნიშვნელოვნად მან არც ის ფაქტი ჩათვალა, რომ რეიგანმა ამ რეკლამის შესახებ არ იცოდა, ბოშვიცის სარეკლამო სააგენტოს მხრიდან რეკლამის უარყოფა კი ცუდ პოლიტიკად ჩათვალა. ,,კუ კლუქს კლანიც რომ ჩამოსულიყო მინესოტაში და ეთხოვა გაზეთისათვის უოლტერ მონდეილის მხარდასაჭერი რეკლამის განთავსება, - აღნიშნა საბჭოს წევრმა, - მას ამის უფლება ექნებოდა, მიუხედავად იმისა, რომ ეს ფაქტი გარკვეულად უხერხულ მდგომარეობაში ჩააყენებდა მონდეილს. აქედან გამომდინარე ვთვლი, რომ ბოშვიცს არ ჰქონდა უფლება, უარი ეთქვა რეჩნერისათვის”.
ბარტლეტი „ოსტინ დეილი ჰერალდის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: მაუერის ოლქის შერიფის მოადგილემ ჯიმ ბარტლეტმა მონაწილეობა მიიღო ოლქის შერიფის არჩევნებში, მისი მეტოქე იმჟამად შერიფის მოვალეობის შემსრულებელი იყო. არჩევნების შემდეგ ბარტლეტის საარჩევნო კომიტეტს გაზეთის წინააღმდეგ უამრავი საჩივარი დაუგროვდა. კომიტეტის აზრით, ოსტინ დეილი ჰერალდმა დიდი წვლილი შეიტანა ბარტლეტის დამარცხებაში. სახელდობრ:
1. გაზეთმა არაადეკვატურად გააშუქა რამოდენიმე შემთხვევა, რომელიც შერიფის მოვალეობის შემსრულებელს უეინ გუდნეიჩერს უკავშირდებოდა და თავად მომჩივანის კომპეტენციას ნეგატიურად წარმოაჩენდა.
2. არამართებულად მოითხოვა რამოდენიმე რეკლამაში შესწორების შეტანა და საერთოდ უარი თქვა ერთი რეკლამის განთავსებაზე.
3. დაუსაბუთებლად უთხრა უარი ბარტლეტის მხარდამჭერებს, გამოექვეყნებინა მათი სტატიები სვეტში „წერილები რედაქტორს“.
4. სათანადოდ ვერ გააშუქა არჩევნების შედეგები.
1982 წლის საარჩევნო კამპანიის დროს ბარტლეტი სისტემატურად საუბრობდა შერიფის მოვალეობის შემსრულებლის კომპეტენციასა და წესიერებაზე. მომჩივანის პოზიციის საპირისპიროდ, ჩანს, გაზეთი ახალ ამბებში მაინც ეხებოდა ამ საკითხებს. მართალია, აღნიშნული თემის გაშუქება რედაქციას უფრო დეტალურადაც შეეძლო, მაგრამ საბჭოს არ შეუძლია იმის თქმა, რომ გაზეთი გონივრული სარედაქციო ქმედებების ჩარჩოებს გასცდა.
გაცილებით სერიოზულად შეიძლება ჩაითვალოს მომჩივანის განცხადება, იმის თაობაზე, რომ გაზეთმა უარი თქვა იმ პოლიტიკური რეკლამის გამოქვეყნებაზე, რომელშიც ბარტლეტი დახასიათებული იყო როგორც „სანდო“ და „პატიოსანი“. რედაქციამ მომჩივანს უარი უთხრა იმ მიზეზით, რომ ეს განსაზღვრებები უარყოფითად იმოქმედებდა ბარტლეტის ოპონენტზე. რედაქტორმა უარყო ეს ფაქტი და განაცხადა, რომ ასეთი რეკლამის არსებობის შემთხვევაში, ის უთუოდ დაიბეჭდებოდა, რადგანაც უარის თქმის არავითარი საფუძველი არ არსებობდა. იმის გამო, რომ საბჭოსთვის ხსენებული რეკლამა განსახილველად არ წარუდგენიათ და არ არსებობდა საკმარისი სამხილი საქმის განსახილველად, ეს ბრალდება დაუსაბუთებლად ჩაითვალა. ასევე პრობლემატური აღმოჩნდა ის განცხადებაც, რომელიც სვეტში „წერილები რედაქტორს“ მასალის გამოქვეყნებას უკავშირდებოდა. ბარტლეტის კომიტეტმა რედაქციას მიმართა წერილით, რომელშიც აპროტესტებდა გუდნეიჩერის მხარდამჭერთა მიერ მათი ფირნიშების განადგურებას. რადგან იმ ნომერში რედაქტორის გვერდი უკვე გაკეთებული იყო, გაზეთმა ეს პროტესტი წინა გვერდის ახალ ამბებში დაბეჭდა. ორი დღის შემდეგ გაზეთმა პირველ გვერდზე გამოაქვეყნა გუდნეიჩერის მხარდამჭერთა საპასუხო მასალა, რომელშიც უარყოფილი იყო ფირნიშებთან დაკავშირებული ფაქტი და ოპონენტის მიმართ წაყენებული იყო შემხვედრი ბრალდება, რასაც, თავის მხრივ, რედაქტორის სახელზე წერილების მთელი სერია მოჰყვა. 4 ოქტომბერს ბარტლეტის მხარდამჭერმა ჯანეტ მარსდენმა წარადგინა ნოტარიალურად დამოწმებული წერილი, რომელშიც ამტკიცებდა, რომ საკუთარი თვალით ნახა, თუ როგორ ანადგურებდნენ ბარტლეტის სარეკლამო ფარებს რაიონული ბაზრობის ტერიტორიაზე. კონსულტაციის შედეგად რედაქტორმა წერილის დაბეჭდვაზე უარი თქვა და აღნიშნა, რომ ეს ოლქის პროკურორის საქმე იყო. საბჭოს სხდომაზე რედაქტორმა განაცხადა, რომ მას არ სურდა, „გაზეთის საშუალებით ვინმე გაესამართლებინა“.
აღნიშნული გარემოებების გათვალისწინებით, საბჭომ დაასკვნა, რომ არცთუ უმიზეზო იყო გაზეთის მხრიდან პუბლიკაციაზე უარის თქმა. ოქტომბრის დარჩენილი დღეების განმავლობაში გაზეთმა ნამდვილად დაბეჭდა წერილები ფირნიშებთან დაკავშირებით, თანაც მეტწილად გუდნეიჩერის მხარდამჭერთა ავტორობით. ბარტლეტი ამტკიცებდა, რომ მის მხარდამჭერებს სხვა წერილების გამოქვეყნებაზე უარი უთხრეს. გაზეთის მტკიცებით, მათ დაბეჭდეს ყველაფერი, რაც კი წარუდგინეს. შესაძლოა, ეს სხვა პრო-ბარტლეტური წერილები დაბეჭდილიყო კიდეც, თუ მათ რედაქციას წარუდგენდნენ. საბჭოს კვლავ არ ჰქონია ამ პრობლემის გადაჭრის შესაძლებლობა, რადგან ვერ განიხილა გაზეთის მიერ უარყოფილი წერილები. რედაქტორმა განაცხადა, რომ თუ ეს წერილები მარსდენის წერილების მსგავსი არ იყო, მაშინ ისინი დაიბეჭდებოდა კიდეც. რადგან საბჭოს ეს წერილები არ უნახავს, ამიტომ საჩივარი დაუსაბუთებლად მიიჩნია.
და ბოლოს, ბარტლეტმა განაცხადა, რომ არჩევნების მეორე დღეს გაზეთმა გამოაქვეყნა არჩევნების შედეგები, რომელიც ასახავდა ქალაქის მონაცემებს და არ შეიცავდა სოფლის შედეგებს, რაც მნიშვნელოვანი იყო ბარტლეტის მხარდამჭერებისათვის. გაზეთის განმარტებით, მან შედეგები დეტალურად გამოაქვეყნა გაზეთის მეორე გვერდზე. სხვაგვარად რომ ვთქვათ, გაზეთმა სრულად გააშუქა არჩევნების შედეგები და ვერ ხედავს დანაშაულს იმაში, რომ მასალა გვერდებზე რედაქციის შეხედულებისამებრ განათავსა.
დასკვნის სახით საბჭომ განაცხადა, რომ გაზეთის მიერ კანდიდატებს შორის არსებული დაპირისპირება შეძლებისდაგვარად ამომწურავად გაშუქდა. საბჭომ მხარი არ დაუჭირა საჩივარს.
სევიჯის მერობის კანდიდატი როი კარლსონი
„სევიჯ პეისერის“ წინააღმდეგ
წინაისტორია: 1998 წლის თებერვალში როი კარლსონის რძალმა და ოჯახურ ბიზნესში მისმა თანამშრომელმა, მერი კარლსონმა სასამართლოში როი კარლსონის წინააღმდეგ სარჩელი შეიტანა და მას სექსუალურ დევნაში დასდო ბრალი. 1998 წლის სექტემბერში ორმა მხარემ სასამართლოს გარეშე მიაღწია შეთანხმებას, მომავალში აღარ განეხილათ საქმის სპეციფიკური დეტალები.
1999 წელს როი კარლსონი სევიჯის მერობის კანდიდატი გახდა. კარლსონის ოპონენტმა, იმჟამინდელი მერის წინასაარჩევნო კამპანიის მენეჯერმა ტომ გოულდმა დაიწყო კარლსონის საქმიანობის გამოძიება. მან სამოქალაქო სარჩელი აღმოაჩინა და ამის შესახებ სევიჯ პეისერის რედაქტორს აცნობა. იგი აცხადებდა, რომ სევიჯ სიტის ძვირად დაუჯდებოდა კარლსონის მერობა, თუ იგი ისევე მოექცეოდა თავის მომავალ თანამშრომლებს, როგორც ეს მერი კარლსონის საჩივარში იყო აღწერილი.
საჩივარი: სევიჯის მერობის კანდიდატმა როი კარლსონმა საბჭოში სევიჯ პეისერის ცალმხრივი და უსამართლო პუბლიკაცია გაასაჩივრა. კანდიდატი აცხადებდა, რომ ვერ ისაუბრებდა ერთი წლის წინანდელი სარჩელის დეტალებზე მხარეებს შორის მიღწეული შეთანხმების პირობების გამო. მომჩივანის შეფასებით, სტატია მას ცალმხრივად ადანაშაულებდა და გავლენას ახდენდა ამომრჩევლებზე. კარლსონმა აგრეთვე განაცხადა, რომ რედაქტორმა მას პირადი საუბრისას გაუმხილა, რომ მოქმედმა მერმა, მასალის გამოქვეყნების მიზნით, გაზეთზე ზეწოლა მოახდინა.
ამ პუბლიკაციის შედეგად, კარლსონის თქმით, წინასაარჩევნო კამპანიის დროს კარდაკარ შემოვლისას, ქალები მას კარს ცხვირწინ უჯახუნებდნენ.
გაზეთის პასუხი: სევიჯ პეისერმა უარყო ფაქტი, რომ სტატია უსამართლო იყო კარლსონის მიმართ. უფრო დიდი უსამართლობა ბრალდების დამალვა იქნებოდა. გარდა ამისა, სტატია ფაქტობრივ დოკუმენტაციას ეყრდნობოდა, რომლის გადამოწმებაც, სასამართლოში იყო შესაძლებელი. კარლსონს საპასუხო პუბლიკაციის გამოქვეყნება შესთავაზეს. გაზეთს ბოდიში არ მოუხდია და არც თვლის, რომ ბოდიშის მოხდა საჭირო იყო, რადგან ადგილი არ ჰქონია რაიმე უზუსტობას ან შეცდომას, შესაბამისად, ვერც რაიმეს უარყოფა მოხდებოდა. გამომცემელმა უარყო ზეწოლის ფაქტიც. მისი განცხადებით, პოლიტიკოსების ცხოვრებაში არაფერი უნდა იყოს ამომრჩევლისათვის დაფარული.
განხილვა: საბჭოს წევრები დაინტერესდნენ, თუ ვისი ინიციატივით მოხდა კონფიდენციალური შეთანხმება და რას ფარავდა იგი. საბჭო დაინტერესდა იმითაც, ესაუბრა თუ არა რედაქტორი კარლსონის თანამშრომლებს, რაზედაც უარყოფითი პასუხი მიიღო. რედაქტორი თვლიდა, რომ:
1. კარლსონი თანამშრომლებს ამის ნებას არ მისცემდა;
2. მერი კარლსონი არ იყო საჯარო პირი, ხოლო საარჩევნო კამპანია არ წარმოადგენდაპუბლიკაციის ძირითად თემას, მისი თემა თავად როი კარლსონი იყო.
საბჭოს ერთ-ერთმა წევრმა იკითხა, თუ რატომ არ იყო პუბლიკაციაში ნათქვამი, რომ საჩივარი მხოლოდ ერთი პიროვნებისაგან მოდიოდა და, შესაძლოა, არც შეესაბამებოდა სინამდვილეს. აქედან გამომდინარე, რატომ არ შეიკავა თავი გაზეთმა დეტალების გამოქვეყნებისაგან. რედაქტორის აზრით, მკითხველისათვის მასალა უკეთ გასაგები რომ ყოფილიყო, მას დეტალები სჭირდებოდა.
საბჭო რედაქციაზე ზეწოლის ფაქტითაც დაინტერესდა. რედაქტორმა ზეწოლის ფაქტი უარყო, მაგრამ განაცხადა, რომ ტომ გოულდმა, რომელმაც მას დოკუმენტები მიაწოდა, ანონიმურობის შენარჩუნება მოითხოვა.
საბჭოს წევრმა, კოსტელომ განაცხადა, რომ წინა არჩევნების დროს გოულდმა კომპრომატი მაშინდელ კანდიდატზეც მოძებნა და გაზეთს მიაწოდა. კოსტელო დაინტერესდა, გამოაქვეყნა თუ არა მაშინ გაზეთმა კომპრომატები, რაზედაც დადებითი პასუხი მიიღო. კოსტელო ასევე დაინტერესდა, გამოუძიებია თუ არა გაზეთს მოქმედი მერის საქმიანობა, რაზეც უარყოფითი პასუხი მიიღო. რედაქტორის განმარტებით, სარედაქციო პოლიტიკის თანახმად, ისინი არ იძიებენ კანდიდატების საქმიანობას, რადგანაც მწვავე საარჩევნო კონკურენციის პირობებში ამას თავად კანდიდატები აკეთებენ.
საბჭოს წევრმა მედიიდან იკითხა, გაარკვია თუ არა გაზეთმა, რა ფორმულირებით იყო საქმე აღძრული და დახურული, რაზედაც რედაქტორმა უპასუხა, რომ ეს გარემოებები ჟურნალისტს არ გაურკვევია. საბჭოს წევრმა გამოთქვა ვარაუდი, რომ თვით საქმის მოსმენის დროს შესაძლებელი იყო საჩივარი არ დადასტურებულიყო. გაზეთის წარმომადგენელი სარჩელის დეტალების თაობაზე ინფორმირებული არ ყოფილა.
საბჭომ კარლსონს ჰკითხა, იყო თუ არა გათვალისწინებული რაიმე ფულადი ჯარიმა რომელიმე მხარისათვის სასამართლო პროცესის გამართვის შემთხვევაში. კარლსონმა თქვა, რომ ჯარიმა 50 ათასიდან 250 ათასი დოლარის ფარგლებში იყო. გარდა ამისა, მან განაცხადა, რომ ორივე მხარემ გადაწყვიტა, აღარ მიბრუნებულიყო ამ პრობლემაზე სასამართლოში და არასოდეს განეახლებინა ამ თემაზე საუბარი.
რედაქტორმა აღნიშნა, რომ მართალია, არ არსებობს რაიმე წერილობითი სახის ინსტრუქცია, თუ როგორ უნდა მოიქცე მსგავსს შემთხვევებში, მაგრამ მასალის გამოქვეყნებამდე მან სამი შეკითხვა დასვა:
1. განეკუთვნება თუ არა აღნიშნული მასალა საჯარო დოკუმენტებს?
2. შეიძლება თუ არა მისი დადასტურება?
3. აქვს თუ არა საზოგადოებას უფლება, იცოდეს ამ ფაქტის შესახებ?
მხოლოდ ამ კითხვებზე დადებითი პასუხის შემდეგ მიიღო რედაქტორმა საბოლოო გადაწყვეტილება პუბლიკაციის თაობაზე.
საბჭოს გადაწყვეტილება: საბჭოზე განსხვავებული აზრები გამოითქვა: „რთულია შეეწინააღმდეგო ისეთი ინფორმაციის გამოქვეყნებას, რომელიც საზოგადოებრივი ინტერესის საგანია“. ერთ-ერთი წევრის აზრით, სასურველი იქნებოდა, გაზეთს გაერკვია თანამშრომლებისა და მეზობლების აზრი მოცემულ საკითხზე და რომ მხოლოდ სასამართლო დოკუმენტებზე დაყრდნობა ძალზედ მარტივი ჟურნალისტიკაა. ამ გზით პასუხისმგებლობა სამართლიანობასა და სიზუსტეზე გაზეთმა მთლიანად სასამართლოს გადააბარა. საბჭოზე აგრეთვე ითქვა, რომ სასამართლო სარჩელი ის ჩონჩხია, რომელსაც პრესა რეპორტაჟით ხორცს ასხამს. ამ შემთხვევაში კი გაზეთმა მხოლოდ ჩონჩხი გამოჰკიდა ისე, რომ მისთვის ხორცი არ შეუსხია. ამდენად, ჩვენთვის უცნობი დარჩა, ეს სხეული დაავადებული იყო თუ არა. ხალხმა კი დაიჯერა ის, რაც პრესაში წაიკითხა.
ერთ-ერთმა წევრმა ისიც დასძინა, რომ მართალია, მხარეები შეთანხმდნენ დეტალების გაუხმაურებლობაზე, მაგრამ საზოგადოებასა და ჟურნალისტებს შორის ასეთი შეთანხმება არ მომხდარა. ცალმხრივობისათვის თავის არიდების მიზნით, თუ სტატიაში არ იყო წარმოდგენილი რომელიმე პოზიცია, ჟურნალისტი მოვალე იყო, ეპოვა ის, ვინც ფაქტებს დაადასტურებდა ან უარყოფდა.
კენჭისყრის შედეგი: საბჭომ 11 ხმით 3-ის წინააღმდეგ საჩივარს მხარი დაუჭირა.
ელის ოლკონი „თვინ სითი რიდერის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ჰენეპინის რწმუნებულთა საოლქო საბჭოს წევრობის კანდიდატის ნენსი ოლკონის მეუღლემ, პროფესიით ადვოკატმა ელის ოლკონმა განაცხადა, რომ თვინ სითი რიდერმა 1994 წლის აგვისტოში, უშუალოდ წინასწარი არჩევნების წინ, გამოაქვეყნა მასალა, რომელშიც 70-იან წლებში მისი მეუღლის საბჭოში მოღვაწეობა დახასიათებული იყო, როგორც „მშფოთვარე“. გარდა ამისა, გაზეთმა წამოწია მისი მეუღლის წინააღმდეგ წამოყენებული ადრინდელი ბრალდებები (რომლებიც იმ მომენტისთვის მოხსნილი იყო) და ელსი ოლკონისთვის ადვოკატის ლიცენზიის 5-წლით ჩამორთმევის ფაქტი. ბატონმა ოლკონმა საბჭოში გაასაჩივრა შემდეგი გარემოებები:
1. რიდერი უსამართლოდ მოიქცა, როდესაც მისდამი მტრულად განწყობილ წყაროებს დაეყრდნო და არ დაუკავშირდა მას კომენტარისათვის, მით უფრო, რომ სტატიის თითქმის ნახევარი მასზე იყო და არა მის კანდიდატ მეუღლეზე.
2. გაზეთმა ცილი დასწამა მას, როდესაც დაწერა, რომ ფედერალურმა სამსახურმა ის ბანი ჰაჩში - სენტ ლუისის სკანდალურად ცნობილ საროსკიპოში - ფინანსური ინტერესების ქონაში დაადანაშაულა. ოლკონის განცხადებით, მისთვის არასოდეს წაუყენებიათ ბრალი ბანი ჰაჩთან დაკავშირებით. გარდა ამისა, სტატიის ავტორი აცხადებდა, თითქოს იგი აიძულეს, ცრუ ჩვენება მიეცა სასამართლოში.
3. რიდერმა არაზუსტად ასახა ოლკონების სარჩელის შედეგები მარკ ენდრიუს წინააღმდეგ, რომელიც უსამართლო საარჩევნო კამპანიის წარმოების ბრალდებას შეეხებოდა.
გაზეთის პასუხი: რედაქტორმა განაცხადა, რომ შეცდომები, ზოგიერთ ფორმულირებაში ცხადია იყო, მაგრამ ისინი შემდეგ მასალაში გამოსწორდა; კორესპონდენტი ფარლი არ დაყრდნობია მტრულად განწყობილ წყაროებს, არამედ თავად შექმნა მონაცემთა ბაზა ელის ოლკონის წარსულის შესახებ; რედაქტორმა აღნიშნა, რომ საჭიროდ არ ჩათვალა ელის ოლკონთან დაკავშირება, რადგანაც ნენსი ოლკონმა ინტერვიუს დროს დასმულ ყველა კითხვას ადეკვატური პასუხი გასცა, თანაც რედაქციის ხელთ იყო ოლკონების მეგობრების კომენტარებიც (თუმცა, ისინი სტატიაში არ ასახულა).
განხილვა: საბჭო დაინტერესდა, რამდენად სერიოზული შეცდომები იყო დაშვებული სტატიაში და რამდენად შესაძლებელი იყო, რომ ამ შეცდომებს მნიშვნელოვანიზიანი მიეყენებინა მომჩივანის რეპუტაციისათვის. რედაქტორის განცხადებით, ელის ოლკონთან ინტერვიუს ჩაწერის აუცილებლობა არ არსებობდა, რადგან მისი წარსულის შესახებ დიდი რაოდენობით საზოგადოდ ცნობილი ინფორმაცია იყო ხელმისაწვდომი, მათ შორის ბატონ ოლკონისათვის 5 წლით ადვოკატის ლიცენზიის ჩამორთმევის ჩათვლით. მოგვიანებით რედაქტორმა დევიდ კარმა აღიარა, რომ მხოლოდ ნენსის კომენტარით შემოფარგვლა, შესაძლოა, არც იყო საუკეთესო გადაწყვეტილება.
ოლკონმა გააპროტესტა ის გარემოება, რომ გაზეთმა სტატიაში არ მიუთითა 1992 წელს მისი შეწყალების ფაქტი, მიუხედავად იმისა, რომ ამის შესახებ რედაქცია ინფორმირებული იყო.
რაც შეეხება ცილისწამებას, რედაქტორმა ასევე აღიარა, რომ შეცდომა იყო ოლკონის ბანი ჰაჩის საროსკიპოსთან ფინანსურ კავშირებში დადანაშაულება, თუმცა იქვე დასძინა, რომ მომდევნო წინადადება, სადაც ნათქვამი იყო, რომ ოლკონისათვის საროსკიპოსთან დაკავშირებით ბრალდება არასოდეს წაუყენებიათ, ამ შეცდომის ერთგვარი შესწორება იყო.
მესამე საჩივარი არაზუსტ ფორმულირებას ეხებოდა: ოლკონის თქმით, რიდერის მიერ გამოყენებული სიტყვა „გამოაგდეს“ განსხვავებული მნიშვნელობის მატარებელია სიტყვა „დაითხოვეს“-თან შედარებით, რაც სასამართლო დოკუმენტებშიც ფიგურირებდა. რედაქტორის აზრით, ყოველდღიურ მეტყველებაში ამ სიტყვებს იდენტური დატვირთვა აქვთ.
ოლკონმა ასევე გაასაჩივრა გაზეთის მიკერძოებულობა, რაც გამოიხატა იმაში, რომ რედაქციამ არჩევნების დასრულებამდე არ გამოაქვეყნა წერილი შეცდო მების მითითებით, მიუხედავად იმისა, რომ უარყოფა დროულად, ჯერ კიდევ არჩევნებამდე მიიღო. კარმა აღიარა, რომ ოლკონების დასაცავი წერილი შესწორებებით გვიან დაიბეჭდა, მაგრამ უარყო მიკერძოება. მან თქვა, რომ წერილი არჩევნებამდე გამოსაქვეყნებლად მზად იყო, მაგრამ ნომერში ვერ მოხვდა: „მე შემიძლია ავხსნა ეს, მაგრამ არ შემიძლია გავამართლო,“ - აღნიშნა მან.
გადაწყვეტილება 1: საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს, რომ რიდერი უსამართლოდ მოიქცა, როდესაც ელის ოლკონს კომენტარის გაკეთების შესაძლებლობა არ მისცა.
გადაწყვეტილება 2: საბჭომ არ გაიზიარა სარჩელი ცილისწამების თაობაზე.
გადაწყვეტილება 3: საბჭომ სარჩელს მხარი არ დაუჭირა იმ ნაწილში, სადაც ნათქვამი იყო, რომ რიდერმა არასწორად დაახასიათა ოლკონის საჩივარი ენდრიუს წინააღმდეგ.
ბენ სტერბერგი „მინეაპოლის ტრიბუნის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ბოქსის პროფესიონალმა პრომოუთერმა ბენ სტერნბერგმა მინეაპოლის ტრიბუნის წინააღმდეგ საბჭოს მიმართა და განაცხადა, რომ შეურაცხმყოფელი გრაფიკით, ტექსტითა და ფაქტებით მანიპულირების გზით, სტატიაში გაკეთდა მინიშნებები, თითქოს ის რასისტი და მაფიოზი იყო. სტერნბერგისა და მინესოტას შტატში პროფესიული კრივის განვითარებაში მისი როლის შეფასებისას საგაზეთო პუბლიკაციის ავტორი აცხადებდა, რომ სტერნბერგი შტატში კრივთან დაკავშირებული აქტივობის უდიდეს ნაწილს აკონტროლებდა. აქვე საუბარი იყო იმაზეც, რომ სტერნბერგის კონკურენტი პრომოუთერები მას ბრალს სდებდნენ რასიზმში, რასაც ორი ადგილობრივი მოკრივეც ადასტურებდა.
სტატია შეიცავდა სტერნბერგის კომენტარს, სადაც ის ყველა ბრალდებას უარყოფდა და რამოდენიმე მისი ინტერესების გამომხატველ კომენტარს, რომელიც მინესოტაში კრივის სფეროში მოღვაწე ადამიანებს ეკუთვნოდა.
სტერნბერგმა პრეტენზიებით თავდაპირველად გაზეთის მკითხველთა წარმომადგენელს მიმართა, რომელმაც ამ თემასთან დაკავშირებით დაუყოვნებლივ დაწერა წერილი. გაზეთმა ასევე დაუთმო რუბრიკა „წერილი რედაქტორს“ მკითხველის წერილს, რომელიც სტატიის კრიტიკასა და ფაქტობრივი შეცდომების შესწორებას შეიცავდა.
სტერნბერგის განცხადებით, გაზეთმა განზრახ არ შეიმჩნია გამოთქმულ ბრალდებებთან დაკავშირებით მის მიერ გაკეთებული განმარტებები. მომჩივანის ბრალდებით, სტატიის კრიტიკის შემცველი უამრავი წერილიდან, გაზეთმა მხოლოდ ერთი გამოაქვეყნა.
რედაქციის პასუხი: რედაქციის აზრით, სტატია დაბალანსებული, ხოლო რეპორტაჟი ამომწურავი იყო. ბრალდებები წაყენებული იყო არა ირიბად, არამედ მოხდა მათი პირდაპირი ციტირება. გარდა ამისა, გაზეთის წარმომადგენელთა განცხადებით, სტატიაში ასახული იყო სტერნბერგის მიერ გაკეთებული ყველა უარყოფა. ამასთანავე, ჟურნალისტის აზრით, სტერნბერგის მიერ გაკეთებული ზოგიერთი კომენტარი სტატიას არაფერს მატებდა და ამიტომ ეს კომენტარები მასალაში არ გამოიყენეს.
საბჭოს გადაწყვეტილება: გაზეთმა ნამდვილად შექმნა ბენ სტერნბერგის უარყოფითი სახე, სენსაციურობის, ინსინუაციებისა და ცალმხრივი ასახვის საშუალებით. სტატიის სტილი და სტრუქტურა მიზნად ისახავდა დრამატიზმის ეფექტის შექმნას იმის გათვალისწინებით, რომ ადამიანები ზოგადად მზად არიან დაიჯერონ ყველაზე უარესიც კი, როდესაც საუბარი პროფესიულ კრივს ეხება. სტატიამ ხაზი გაუსვა ბრალდებას რასიზმსა და არაკეთილსინდისიერებაში და ამავე დროს უგულებელყო სტერნბერგის მიერ გამოთქმული უარყოფები.
სტატია სტერნბერგზე თავდასხმების გარდა მისთვის სასარგებლო პასაჟებსაც შეიცავდა, თუმცა მასალის წარმოდგენის თანმიმდევრობა უფრო არასასურველის ხაზგასმას ემსახურებოდა. ამასთან ერთად სენსაციური სათაური და სტერნბერგის ფოტო რინგზე, შავი სათვალით მართლაც ქმნიდა ერთგვარი „მაფიოზას“ სახეს. პუბლიკაციის ის ნაწილი, რომელშიც გაზეთი, თითქოს სტერნბერგის პოზიციებიდან მოგვითხრობდა, ისე იყო წარმოდგენილი, რომ მხოლოდ დამაჯერებლობას მატებდა მის წინააღმდეგ წამოყენებულ ბრალდებებს. აღიარებს რა მედიის უფლებას, გადაწყვიტოს, თუ რომელი ფაქტი და ციტატა გამოიყენოს, ან ესაჭიროება თუ არა მასალას დამაინტრიგებელი ლიდი და ილუსტრაცია, საბჭო აცხადებს, რომ მასალა, რომელიც შეიცავს რეპუტაციის შემლახავ ბრალდებებს, სამართლიანი და ამომწურავი უნდა იყოს. მოცემულ შემთხვევაში გაზეთმა ეს ვერ მოახერხა.
საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს.
განსხვავებული აზრი: სტეპლზი - ბენ სტერნბერგი საჯარო პირია, რომლის გამოც ეს კამათი გაიმართა. საბჭოს ერთ-ერთი წევრის აზრით, გაზეთმა ის წარმოაჩინა, როგორც გავლენიანი ფიგურა პროფესიული კრივის სამყაროში, რომლის ირგვლივაც აზრთა სხვადასხვაობა არსებობდა სადავო მასალიდან არ ჩანდა, რომ სტერნბერგი ასე ხელაღებითაა რასისტად წარმოდგენილი.
დოქტორ დევიდ მეჩი „სთარ ტრიბუნის“ წინააღმდეგ
საფუძველი: სთარ ტრიბუნმა შეიტყო, რომ მგელთა კვლევის საერთაშორისო ცენტრის (IWC) ყოფილმა თანამშრომელმა ცენტრის წინააღმდეგ სასამართლოში სარჩელი შეიტანა. გაზეთის ჟურნალისტმა თოგ მეიერსმენმა ათზე მეტი ინტერვიუ ჩაწერა, მათ შორის ორჯერ თავად დევიდ მეჩისაგან, რომელიც მგელთა კვლევის სპეციალისტი იყო. 1995 წლის 23 ივლისს გაზეთმა გამოაქვეყნა საავტორო სტატია, რომლის სათაური - „დგას თუ არა მგლების ექსპერტი წესებზე მაღლა? ინციდენტი ეთიკურ პრობლემას წამოჭრის“ - პირველ გვერდზე იყო გამოტანილი.
მეჩმა სთარ ტრიბუნს პრეტენზიებით მიმართა და ორ ათეულზე მეტი შესწორება მოითხოვა. საპასუხოდ გაზეთმა ორი შესწორება გამოაქვეყნა. მეჩმა აგრეთვე ითხოვა საგაზეთო ფართობი საპასუხო პუბლიკაციისათვის კომენტარების გვერდზე, აუცილებელი მითითებით (ანონსით) პირველ გვერდზე. გაზეთმა მას 36 ინჩი (დაახლ. 90 სმ) დაუთმო, პირველ გვერდზე ყოველგვარი ანონსირების გარეშე. მეჩი სთარ ტრიბუნის საპასუხო ქმედებამ არ დააკმაყოფილა, რადგან ის გრძნობდა, რომ გაზეთმა თავი აარიდა პასუხისმგებლობას იმის გამო, რასაც თავად უპასუხისმგებლო ჟურნალისტიკად მიიჩნევდა. მეჩმა ასევე განაცხადა, რომ სტატია თავდაპირველად ინტერნეტით გავრცელდა, რამაც სათავე დაუდო სხვა მსგავსს პუბლიკაციებს, რომლებშიც თავდაპირველი მონაცემები კიდევ უფრო დამახინჯებული იყო. ამიტომაც მეჩმა მინესოტას შტატის ახალი ამბების საბჭოს მიმართა საჩივრის განხილვის თხოვნით.
საჩივარი: მეჩმა 28 სადავო პუნქტზე მიუთითა. საბჭომ მონაცემები ოთხ ზოგად საჩივრად დააჯგუფა. მომჩივანის აზრით:
1. სტატიას ჰქონდა სათაური, რომელიც წინასწარ განაწყობდა მკითხველს იმ აზრზე, რომ მეჩმა ეთიკის ნორმები დაარღვია, რაც იმთავითვე მცდარ ფონს უქმნიდა ყოველივეს, რაზედაც შემდეგ სტატიაში იყო საუბარი.
2. პუბლიკაციის სტილი მეჩის საწინააღმდეგო წინასწარ განწყობაზე მიანიშნებდა, სტატიის ენა გამაღიზიანებელი იყო და მომჩივანის ქმედებებსა და ხასიათზე უსაფუძვლო თავდასხმებს ისახავდა მიზნად.
3. სტატია ემყარებოდა ანონიმურ წყაროებს, მიკერძოებულად ან ყოველგვარი უფლების გარეშე განსჯიდა მის ქმედებებს, რაც მკითხველს საკუთარი აზრის ჩამოყალიბებაში უშლიდა ხელს.
4. და ბოლოს, ადანაშაულებდა მეჩს ყოველგვარი მტკიცებულებების ან კონტექსტის გარეშე, რაც მოკლებული იყო ყოველგვარ ბალანსს.
გაზეთის პასუხი: სთარ ტრიბუნმა მასალა დაიცვა, როგორც დოკუმენტურად დასაბუთებული, სამართლიანი და დაბალანსებული პუბლიკაცია. სტატიაში ჟურნალისტური სტანდარტები დაცული იყო და მასში ცნობილი მეცნიერის ქმედებების ლეგიტიმურობის საკითხები იყო დასმული. შემდგომ გაზეთი აცხადებდა, რომ მან მკითხველს მეჩის თვალსაზრისის გაცნობის შესაძლებლობა მისცა, როგორც სტატიის, ასევე ვრცელი კომენტარის სახითაც, რომელიც შტატგარეშე ურნალისტმა მეჩის თხოვნით ჩაწერა და გაზეთმა 10 დეკემბრის ნომერში გამოაქვეყნა. გაზეთის პოზიციის თანახმად:
1. სათაური ასახავდა იმ რესპონდენტების მიერ წამოჭრილ კანონიერ საკითხებს, რომლებიც ამ მასალისათვის გამოკითხეს.
2. ბრალდებების ნაწილი, რომელსაც მეჩი აპროტესტებდა, სტატიის დასაწყისში იყო და შეიცავდა დასკვნებს, რომელთაც გაზეთი დეტალურად მომდევნო ნაწილში განმარტავდა. ასევე სტატიის თავშივე იყო განთავსებული მეჩის შემაჯამებელი, დაცვის განცხადება, შემდგომი განმარტებებითურთ.
3. სტატიაში მითითებული იყო 16 იდენტიფიცირებული წყარო, რომლებიც შეირჩნენ ან სამეცნიერო ექსპერტიზის ნიშნით, ან მეჩთან ურთიერთობების მიხედვით. სტატია ეყრდნობოდა იმ წყაროებსაც, რომლებიც კარგად იცნობდნენ მგლების კვლევასთან დაკავშირებულ კანონებსა და რეგულირების საკითხებს. სტატიაში ასევე გამოყენებული იყო იმ ადამიანების ჩვენებები, რომლებმაც მეჩის მხრიდან დევნის შიშით, ანონიმურობის შენარჩუნება ისურვეს. ანონიმური წყაროები ძირითადად იდენტიფიცირებული წყაროების მიერ გამოთქმული მოსაზრებებისა თუ ინფორმაციის განსამტკიცებლად იყო გამოყენებული.
4. სადავო სტატიაში მოცემული იყო მტკიცებულებები ძირითად საკითხებზე, რომლებიც კვალიფიცირებულ წყაროებსა და სათანადო დოკუმენტებს ეყრდნობოდა.
განხილვა: მეჩი ამტკიცებდა, რომ სტატიაში წარმოდგენილმა მასალამ მას სერიოზული ზიანი მიაყენა, მაშინ, როდესაც ყველაზე მძიმე დანაშაული, რომელიც ბრალად ედებოდა, იყო ის, რომ ტრანკვილიზატორის შეყვანისას მას შემთხვევით მგელი შემოაკვდა. ეს ფაქტი ბრიტანელი კინემატოგრაფისტების ჯგუფის თანდასწრებით მოხდა. მეჩის აზრით, მკითხველთა უმრავლესობა მხოლოდ სათაურებს კითხულობს და არა სტატიას.
ეროლ პაინმა, საზოგადოების წევრმა საბჭოში, კითხვით მიმართა მეჩს, თვლიდა თუ არა ის თავს საჯარო პირად, რაზედაც მეჩმა უარყოფითი პასუხი გასცა. გაზეთის აზრით კი, მეჩი საჯარო პირი იყო, რადგან იგი საზოგადოების მიერ დაფინანსებულ მინესოტას შტატის უნივერსიტეტში მუშაობდა. კითხვაზე, თუ რა სტანდარტებით უდგება გაზეთი საჯარო პირებთან დაკავშირებული საკითხების გაშუქებას, რედაქტორმა უპასუხა, რომ ეს დამოკიდებულია თავად საკითხის აქტუალობაზე, საზოგადოებრივ ინტერესსა და იმ გავლენაზე, რომელიც საზოგადოებრივად აქტუალური ინფორმაციის გავრცელებამ შეიძლება გამოიწვიოს.
საბჭოს წევრთა უმეტესობამ სერიოზული შეშფოთება გამოთქვა მასალის განთავსებასთან და სტატიის ტონთან დაკავშირებით. „სათაური სერიოზული დარტყმა იყო“. „მე რომ მხოლოდ სათაური წამეკითხა, ვიფიქრებდი, რომ მეჩი ცუდი კაცია“, - განაცხადა საბჭოს ერთ-ერთმა წევრმა.
მეჩმა ასევე უსამართლოდ მიიჩნია სთარ ტრიბუნის შესწორებების პოლიტიკა. სტატია შეიცავდა განცხადებას იმის თაობაზე, რომ მეჩი არაერთ საბჭოსა თუ მგლების კვლევასთან დაკავშირებულ პროექტში იყო ჩაბმული და პირდაპირი თუ არაპირდაპირი გზებით ამ სფეროში არსებული დაფინანსების დიდ ნაწილს აკონტროლებდა. მოგვიანებით გაზეთმა შესწორებების გვერდზე დაბეჭდა უარყოფა, რომელშიც აცხადებდა, რომ მეჩი სინამდვილეში მხოლოდ ერთ პროექტში და ერთ სამეცნიერო ჯგუფში იყო დასაქმებული და არც ერთ საქმიანობას არ ჰქონია რაიმე სახის შეხება ფინანსებთან. მეჩმა დასვა შეკითხვა, თუ რამდენად აბათილებდა ეს მცირე შესწორება მის წინააღმდეგ გაზეთის წინა გვერდებზე გამოთქმულ ბრალდებებს.
რაბი ბარი ციტრონმა, საზოგადოების წარმომადგენელმა საბჭოში განაცხადა, რომ სტატიამ გაცილებით მეტი გააკეთა, ვიდრე ეს უბრალოდ საკითხების წამოჭრაა. მან სტატიას მიკერძოებული უწოდა და საერთოდ, დაგმო პირველ გვერდზე ბრალდებების გამოქვეყნების პრაქტიკა, მაშინ, როდესაც მეოთხე გვერდზე შესწორებები იბეჭდება ამავე სტატიაში დაშვებული უზუსტობების გამო. რედაქტორის აზრით, გაზეთების უმეტესობა შესწორებებს ფიქსირებულ ადგილზე ათავსებს, რათა მკითხველმა იოლად იპოვოს აღნიშნული რუბრიკა. მან ასევე დასძინა, რომ თუ შეცდომა იმდენად სერიოზულია, რომ მისი შიდა გვერდებზე გამოქვეყნება უსამართლოა, გაზეთმა შესაძლოა, პირველ გვერდზეც განათავსოს ის.
საბჭო დაინტერესდა, მიუთითა თუ არა სტარ ტრიბუნმა შესწორებაში ის, რომ სტატია ნაწილობრივ ეყრდნობოდა ანონიმურ წყაროებს, რომლებიც დევნის შიშით საკუთარ ვინაობას ვერ ამხელდნენ. გაზეთს ეს არ გაუკეთებია და მიზეზად სარედაქციო პოლიტიკა დაასახელა, რომლის თანახმადაც, შესწორებების დროს ფოკუსირება უშუალოდ ფაქტებზე ხდება. საბჭოს ერთ-ერთმა წევრმა ხაზი გაუსვა იმ გარემოებას, რომ შესწორების გამოქვეყნების შედეგად მოიხსნა ანონიმური წყაროების პრობლემა. ავტორმა დაიცვა ანონიმური წყაროები და განაცხადა, რომ შესწორებაში არ ყოფილა აღნიშნული, რომ მეჩი არ აკონტროლებდა ფინანსებს, არამედ მხოლოდ ის იყო ნათქვამი, რომ მეჩი არ იყო სხვადასხვა საბჭოების წევრი. სარედაქციო პოლიტიკის თანახმად, თუ რამოდენიმე წყარო მედიასაშუალებას ერთსა და იმავე ინფორმაციას აწვდის, ანონიმურობის შენარჩუნება დაშვებულია, მით უმეტეს, თუ ამ წყაროების სანდოობა და ინფორმირებულობა ეჭვგარეშეა. ამ შემთხვევაში კი, ავტორის განმარტებით, ანონიმური წყაროები მხოლოდ მეორეხარისხოვანი ფუნქციით იყო გამოყენებული, იდენტიფიცირებული წყაროების მხარდასაჭერად.
რაც შეეხება გაზეთის მიერ წამოყენებულ კიდევ ერთ ბრალდებას, რომ მეჩი არამართებულად იყენებდა სამსახურებრივ ტრანსპორტს, „ბრალდებულის“ განცხადებით, მართებული იქნებოდა, თუ ამ თემაზე ჟურნალისტი უშუალოდ მის ხელმძღვანელს დაელაპარაკებოდა და არა სტუდენტს ან ფოტოგრაფს, როგორც მან ეს გააკეთა. კორესპონდენტის თქმით, მან არაერთხელ სცადა მეჩის ხელმძღვანელთან ამ საკითხთან დაკავშირებით შეხვედრა, თუმცა ვერ მოახერხა, რადგან მეჩს ხელმძღვანელი უკვე წინასწარ ჰყავდა გაფრთხილებული. რაც შეეხება სტუდენტისა და ფოტოგრაფის წყაროებად გამოყენებას, რედაქციის თქმით, ისინი შეარჩიეს არა როგორც ექსპერტები მგელთა კვლევის საკითხებში, არამედ როგორც თვითმხილველები.
1. საბჭომ დააკმაყოფილა საჩივრის ის ნაწილი, რომლის თანახმადაც, სათაური მიკერძოებული იყო, ხოლო პუბლიკაციის სტილი და საერთო ტონი უსამართლო.
2. სტატიის ენა და სტილი შეურაცხმყოფელი და მიკერძოებული იყო.
3. საბჭომ არ დაუჭირა მხარი საჩივარს, თითქოს სტატია ისეთ ანონიმურ წყაროებს ეყრდნობოდა, რომელთაც არ ჰქონდათ მეჩის ქმედებების განსჯის უფლება.
4. საბჭომ უარყო საჩივარი იმის თაობაზეც, რომ მეჩის წინააღმდეგ გამოთქმული ბრალდებები კონტექსტის გარეშე დაიბეჭდა, ან საფუძველსმოკლებული იყო.
ინცესტის მსხვერპლი
„ვაბაშა ქაუნთი ჰერალდის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ინცესტის მსხვერპლმა, 17 წლის ახალგაზრდამ საჩივარი შეიტანა საბჭოში გაზეთ ვაბაშა ქაუნთი ჰერალდის წინააღმდეგ. მომჩივანი გაზეთს 1995 წლის 12 ივლისს მისი მამის შესახებ გამოქვეყნებული პუბლიკაციის გამო ედავებოდა და აცხადებდა, რომ საინფორმაციო საშუალება:
1. შეიჭრა მის პირად ცხოვრებაში, როდესაც სექსუალური ძალადობის მსხვერპლად ბრალდებულის უმცროსი ქალიშვილი (ის მისი ერთადერთი ქალიშვილია) დაასახელა.
2. პუბლიკაცია სენსუალური1 ხასიათის იყო და ძალადობრივი აქტის დეტალების ცოცხლად აღწერის გზით, ხელმეორედ აქცია იგი მსხვერპლად.
გაზეთის პოზიცია: რედაქციის განცხადებით, ის ვერ ასახავდა სიმართლეს, თუ გვერდს აუვლიდა დეტალებს და არ დაასახელებდა მოძალადის ნათესაურ კავშირს მსხვერპლთან. ვაბაშა ქაუნთი ჰერალდის რედაქტორი დარწმუნებული იყო, რომ მხოლოდ ინცესტის სრული ასახვით მოახერხებდა გაზეთი, ხელი შეეშალა ანალოგიური დანაშაულისათვის. რედაქტორის თქმით, გაზეთმა გულთან ახლოს მიიტანა გოგონას მდგომარეობა და არჩია, არ გამოექვეყნებინა მასალა ერთი წლით ადრე, მაშინ, როცა საქმე ძიების პროცესში იყო და არც განაჩენი იყო გამოტანილი.
განხილვა: გოგონამ საბჭოს განუცხადა, რომ მან საშინელი ტვირთი მოიხსნა, როდესაც რვა წლის შემდეგ მისი საიდუმლო გაამხილა, მაგრამ როდესაც მან პირველ გვერდზე გამოქვეყნებული მასალა იხილა, ეს ბევრად უარესი აღმოჩნდა, რადგან მთელი ქალაქისათვის გახდა ცნობილი იმ საშინელი ძალადობის შესახებ, რაც მამამ მის მიმართ განახორციელა.
დაზარალებულის თერაპევტის თქმით, გაზეთმა მართლაც ხელმეორედ აქცია გოგონა მსხვერპლად. მისი აზრით, დაზარალებული უნდა გაეფრთხილებინათ, რომ ამ ამბის გამოქვეყნებას აპირებდნენ. უნდა დაჰკითხებოდნენ პროფესიონალებს, რადგან გოგონას ჯერ არ ჰქონდა გაცნობიერებული ის, რომ იგი არ იყო დამნაშავე ამ ინციდენტში.
დაზარალებულიცა და მისი ექიმიც მიიჩნევდნენ, რომ რედაქციის არგუმენტი, თითქოს მსგავსი პუბლიკაციები დააშინებდა მოძალადეებს, არასწორი იყო. პირიქით, გოგონას თქმით, მან, როგორც მსხვერპლმა იცოდა, რომ ამას დამნაშავე მსხვერპლის დასაშინებლად და გასაჩუმებლად გამოიყენებდა. „გახმაურების შიში, - აღნიშნა ექიმმა, - ბევრ ასეთ დანაშაულს ფარავს“.
რედაქტორმა მაიკ სმიტმა განაცხადა, რომ მას რთული გადაწყვეტილების მიღება მოუხდა: გაზეთს, ერთის მხრივ, უნდა ეთქვა სიმართლე, მეორეს მხრივ კი, მაქსიმალურად მცირე ზიანი მიეყენებინა მსხვერპლისათვის. მას სჯეროდა, რომ სწორი გადაწყვეტილება მიიღო, რადგანაც სტატიაში იმაზეც იყო საუბარი, რომ სასამართლომ საკმაოდ ლოიალური განაჩენი გამოიტანა.
რაც შეეხება სენსუალურობას, სმიტმა თქვა, რომ ჰერალდმა დაბეჭდა ზუსტად ის, რაც სასამართლო დოკუმენტებში იყო ასახული. საჩივრის შემდეგ რედაქტორმა მოამზადა ერთგვარი განმარტების ტექსტი ოჯახისა და მკითხველებისათვის, რათა აეხსნა მასალის გამოქვეყნების მიზეზი. რედაქტორმა ეს ტექსტი დაზარალებულ ოჯახს აჩვენა, მაგრამ ოჯახისვე თხოვნით, გაზეთმა ის არ გამოაქვეყნა.
საბჭოს წევრებმა ჰკითხეს გამომცემელსა და რედაქტორს, შეიძლებოდა თუ არა მასალის სხვაგვარად მიწოდება. გაზეთი ვერ მოიხსენიებდა მსხვერპლს როგორც უბრალოდ ნათესავს, რადგან მაშინ ყველა ნათესავი ეჭვქვეშ აღმოჩნდებოდა, არადა, რედაქციის აზრით, მნიშვნელოვანი იყო, საზოგადოებას დაენახა, თუ რამდენად სერიოზული იყო ჩადენილი დანაშაული.
საბჭოს წევრებმა ჰკითხეს გოგონას, მისი აზრით, რა უნდა დაეწერა ჰერალდს, რაზეც დაზარალებულმა უპასუხა, რომ ის არ იყო მზად იმისათვის, რომ დეტალები ეხილა გაზეთში. მართალია, პირველად მას უნდოდა ყველაფერი საიდუმლოდ შეენახა, მაგრამ ახლა სურდა, სხვებს დახმარებოდა.
საბჭოს წევრის ქეით პარის აზრით, აუცილებელი იყო იმის ცოდნა, თუ რა სახის დანაშაულზე იყო საუბარი, მით უფრო, რომ საქმე მოსამართლის მიერ გამოტანილ შერბილებულ განაჩენსაც ეხებოდა, რაც საზოგადოების საქმე იყო. ის ფაქტი, რომ თავად გოგონამ ითხოვა მამისათვის განაჩენის შემსუბუქება, გაზეთში არ გამოქვეყნებულა.
გადაწყვეტილება: საბჭომ არ დაუჭირა მხარი ამ საქმისათვის პირად ცხოვ რებაში ჩარევის და სენსუალურობის კვალიფიკაციის მიცემას, მაგრამ მსჯელობის შედეგად დაასკვნა, რომ გაზეთი გულგრილი იყო გოგონას მიმართ. მასალის გამოქვეყნებამდე რედაქცია უნდა დაკავშირებოდა გოგონას ოჯახს და შეემზადებინა ისინი ამ პუბლიკაციისათვის. საბჭოს წევრმა მოუწოდა მათ, ეფიქრათ არა მარტო ჟურნალისტურ, არამედ საზოგადოებრივ სტანდარტებზეც.
საბჭომ აგრეთვე ერთხმად დაუჭირა მხარი რეკომენდაციას, რომ გაზეთს, გარეშე პირებთან, საბჭოს წევრთა და მსხვერპლთა ჩართვით, კონსულტაციების საფუძველზე შეემუშავებინა ინსტრუქცია, რომელიც სექსუალური ძალადობის შემთხვევების გაშუქებას დაარეგულირებდა.
უორტინგტონის მცხოვრებნი
„უორტინგტონ დეილი გლოუბის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: 1993 წლის 30 და 31 აგვისტოს და 1 სექტემბერს გლოუბმა გამოაქვეყნა სარედაქციო მასალა, რომელიც იმ ანონიმური რესპონდენტების ციტირებას ახდენდა, რომლებიც გაზეთის კითხვებს პასუხობდნენ. კითხვა კი ასეთი იყო: „გაიზარდა თუ არა უორტინგტონი სხვადასხვა უმცირესობათა ჯგუფების ამასწინანდელი მოზღვავებით?“ პირველი დღის სათაურში ნათქვამი იყო: „81 პროცენტს არ მოსწონს უმცირესობები“. ლიდი შეიცავდა ფრაზას „რეგიონის მცხოვრებთა დამოკიდებულება უმცირესობათა მიმართ გასული წლის მანძილზე გაუმჯობესდა, თუმცა არცთუ ისე ძალიან. ამ მოსაზრებას დეილი გლოუბის ბოლო გამოკითხვაც ადასტურებს. თითქმის 250-მა ადამიანმა გამონახა დრო, რომ ეპასუხა გაზეთის შეკითხვისათვის...“ გაზეთის განცხადებით, იგივე კითხვებზე გასულ წელს რესპონდენტთა 81 პროცენტმა უპასუხა, რომ მათ არ მოსწონდათ ის გავლენა, რომელსაც უმცირესობები რეგიონზე ახდენდნენ. გაზეთის მიერ ციტირებულ ანონიმურ რესპონდენტთა დიდი ნაწილი უმცირესობათა მიმართ უარყოფითად იყო განწყობილი და ციტატები უმცირესობათა მიმართ შეურაცხმყოფელ და გამომწვევ ფრაზებს შეიცავდა. მაგალითად:
„არა - მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ თქვენ მოგწონთ კრიმინალი და ძალადობა.
არა - მოგწონთ ტარაკნები და ნაგავი?
არა - ქალაქი ნაგავს დაემსგავსა ამ სამხრეთელების შემოსევის გამო.
არა - თუ უორტინგტონზე ზრუნავთ, დახურეთ მონფორტ პორკი, შეყარეთ შიგ უმცირესობები და მიუშვით ისეთი შხაპი, როგორშიც თავის დროზე ადოლფ ჰიტლერმა ებრაელები აბანავა.
არა - არავის ისინი აქ არ სჭირდება, განსაკუთრებით ლათინოსები.“
ერთი თვის განმავლობაში გაზეთში საპასუხო წერილები იბეჭდებოდა, რომლებშიც ძირითადად გაკრიტიკებული იყვნენ რესპონდენტები. მაგრამ გაზეთს არ გამოუქვეყნებია მკითხველთა ის წერილები, სადაც ამ გამოკითხვის ჩატარების გამო გაზეთი იყო გაკრიტიკებული. გამომცემელმა უარი თქვა იმ მოქალაქეებთან შეხვედრაზე, რომლებიც ჩიოდნენ, რომ გამოკითხვამ გააუარესა, ან სულაც შექმნა უმცირესობების მიმართ მტრულად განწყობილი გარემო.
აღნიშნული გამოკითხვის გამო უორტინგტონის მცხოვრებთა წარმომადგენლებმა წერილით მიმართეს ახალი ამბების საბჭოს. საჩივარი რამოდენიმე საკითხს ეხებოდა:
1. 250-მდე პირის ანონიმური კომენტარის, როგორც სტატისტიკურად სანდო გამოკითხვის (გაზეთის ტირაჟი 14.000-ია) გამოქვეყნებით, გლოუბი არღვევდა გონივრულ ჟურნალისტურ სტანდარტებს.
2. გლოუბმა უსამართლოდ უთხრა უარი წერილების ავტორებს და არ მისცა მათ გაზეთის გაკრიტიკების შესაძლებლობა.
გაზეთის პასუხი: გლოუბის განცხადებით, მას აღნიშნული გამოკითხვა არ მიუწოდებია მკითხველებისათვის, როგორც სტატისტიკურად სანდო მასალა.
იმ ბრალდების პასუხად, რომ გაზეთი არ ბეჭდავდა მის მიმართ კრიტიკულად განწყობილ წერილებს, რედაქციამ წარმოადგინა პუბლიკაციები, რომლებშიც გაზეთი გაკრიტიკებული იყო ნაციონალურ საკითხებზე სარედაქციო პოზიციის გამო (არ ყოფილა წარმოდგენილი წერილი, რომელიც რედაქციას რასისტული განწყობილებების გამო აკრიტიკებდა).
გლოუბის ხელმძღვანელობის აზრით, გაზეთი ემსახურება საზოგადოებას, რადგანაც სააშკარაოზე გამოაქვს რასიზმის პრობლემა და რომ საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვამდე, ხალხის განცხადებით, უორტინგტონში მიკერძოებულობის საფუძველი არ ყოფილა და უმცირესობების მომრავლების მიმართ საზოგადოდ აპათიური განწყობა სუფევდა.
დეილი გლოუბმა თავის წერილობით პოზიციაში საჩივრის სამი პუნქტი გააპროტესტა. რედაქციის განცხადებით, პუბლიკაციიდან ექვსი თვის განმავლობაში მათ მომჩივანთაგან რაიმე სახის შეტყობინება არ მიუღიათ. ახალი ამბების საბჭოს სატელეფონო ჩანაწერებიდან გაირკვა, რომ საბჭო დაუკავშირდა გაზეთს გამოკითხვის დაბეჭდვიდან სამი თვის შემდეგ. მაშინ რედაქტორმა საბჭოს აღმასრულებელ დირექტორს განუცხადა, რომ გაზეთი დისკუსიაში მონაწილეობას არ მიიღებდა.
მოგვიანებით, თებერვალში საბჭოში შევიდა საჩივარი საზოგადოებიდან ლა რაზა, რომელიც ესპანელი მოქალაქეების გაერთიანებას წარმოადგენდა. ეს საჩივარი საბჭომ მიიღო განსახილველად და ადრინდელ მომჩივანებს ნება დართეს, ჩართულიყვნენ ამ საქმეში.
გაზეთმა განაცხადა, რომ საჩივარში დასახელებულ ადამიანებს არც ერთხელ უცდიათ პრობლემის პირდაპირ გაზეთთან ურთიერთობის გზით მოგვარება. საბჭომ კი მიიღო იმ წერილების ასლები, რომლებითაც ცალკეული პირები მიმართავდნენ გაზეთს. როდესაც რედაქტორმა საბოლოოდ დაგეგმა შეხვედრა მომჩივანთა ჯგუფთან, გამომცემელმა ეს შეხვედრა გააუქმა.
დისკუსია: საბჭოს შეკითხვაზე, თუ რა გავლენა იქონია გამოკითხვამ და რატომ არავინ იჩივლა გასულ წელს მისი გამოქვეყნებისთანავე, მომჩივანმა ქეროლ სკოტმა უპასუხა, რომ მან ნამდვილად გააგზავნა საჩივრის წერილი გაზეთში, მაგრამ რამოდენიმე კვირიანი დაპირებების შემდეგ, რომ პასუხი გამოქვეყნდებოდა, საბოლოოდ რედაქტორმა მას უარი უთხრა.
გაზეთის განაცხადზე, რომ მის გამოკითხვას მეცნიერული ხასიათი არ ჰქონდა, საბჭოს წევრმა მიუთითა, რომ ლიდი და სათაური „რეგიონის მცხოვრებთა აზრი“ მიგვანიშნებდა, რომ აქ ლაპარაკი იყო ადამიანთა გაცილებით დიდ ჯგუფზე, ვიდრე ანონიმური რესპონდენტები იყვნენ. პროფესორმა ბექსტორმმა, რომელიც ექსპერტია საზოგადოებრივი აზრის კვლევის სფეროში, თქვა, რომ, როგორც წესი, მკითხველები ასეთი ტიპის საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვის შედეგებს სანდოდ თვლიან. მისივე განმარტებით, გამოკითხვები, რომლებშიც ანონიმური კომენტარებია ნებადართული, არც მეცნიერულად დასაბუთებულია და არც რეალურად შეიძლება ეწოდოთ მათ „კვლევა“.
ქალაქის ადვოკატის შეფასებით, ხალხისთვის საკუთარი აზრის გამოთქმის უფლების მიცემა და შემდეგ ამ აზრის გამოქვეყნებაზე უარის თქმა პირველი შესწორების უკან ამოფარებას და მხოლოდ ერთი მიმართულებით მოქმედებას ნიშნავს.
1. საბჭომ მხარი (11-2) დაუჭირა იმ ბრალდებას, რომ გლოუბმა დაარღვია გონივრული ჟურნალისტური სტანდარტები. საბჭოს ერთ-ერთმა წევრმა აღნიშნა, რომ გლოუბის მასალით მანიპულირება ერთი გაბოროტებული პიროვნებისათვისაც კი ძალზედ მარტივი იყო, თუ მას ჰქონდა $180, საკმარისი რაოდენობის გაზეთების შესაძენად, რომ ხელთ ეგდო გამოკითხვის ფორმები, შეევსო და გაეგზავნა ისინი რედაქციაში. მისი აზრით, გაზეთების უმეტესობას შემუშავებული აქვს მკაცრი პოლიტიკა სხვადასხვა სიტუაციაში ანონიმური წყაროების გამოყენების თაობაზე. აღინიშნა ისიც, რომ „მტრული ატმოსფეროს შექმნა არ არის ურთიერთობების გამოსწორების ჯანსაღი გზა“.
2. ხმებით (12-1) საბჭომ მხარი დაუჭირა იმ ბრალდებასაც, რომლის თანახმად, გლოუბმა არასამართლიანად უთხრა უარი მოქალაქეებს იმ წერილების გამოქვეყნებაზე, რომლებშიც მკითხველები სარედაქციო ნარკვევში საზოგადოებრივი აზრის კვლევის გაშუქებას აკრიტიკებდნენ. თუმცა, საბჭოს ერთ-ერთი წევრის (რადიოს მესაკუთრე) განსხვავებულ აზრში აღინიშნა, რომ ისეთ ქალაქში, სადაც მხოლოდ ერთი გაზეთია, პასუხისა თუ კრიტიკის მიზნით, შესაძლებელია მედიის სხვა საშუალებების, მაგალითად, რადიოს გამოყენება.
პემელა კოილი
„ოსტინ დეილი ჰერალდის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ოსტინ დეილი ჰერალდის წინააღმდეგ საბჭოს საჩივრით მიმართა აუსტინის პოლიციის დისპეტჩერმა პემელა კოილმა, რომელიც ორ საკითხს ასაჩივრებდა:
1. პუბლიკაციაში, სათაურით „პოლიციის ანგარიში“, არასწორად იყო გაშუქებული, თითქოს ოლქის კანონიერების დაცვის კომისიის სხდომაზე მისი სამსახურებრივი სტატუსის საკითხი განიხილებოდა, რაც მომჩივანის განცხადებით, სინამდვილეს არ შეესაბამება.
2. გაზეთმა მის მიმართ უსამართლო ქმედება განახორციელა, როდესაც სარედაქციო წერილების გვერდზე, რუბრიკით „ანონიმური კომენტარი“ გამოაქვეყნა 10 წერილი, სადაც მას აკრიტიკებდნენ და მოუწოდებდნენ, დაეტოვებინა სამუშაო.
1991 წლის შემოდგომაზე პემელა კოილმა თავად აღიარა მაღაზიაში ჩადენილი ქურდობა. კანონიერების დაცვის კომიტეტის სხდომაზე კოილმა თავის ზედამხედველს ეს ინფორმაცია საკუთარი ნებით მიაწოდა. ჟურნალისტი სხდომას არ ესწრებოდა, თუმცა ანონიმურ წყაროზე დაყრდნობით, გაზეთში გამოაქვეყნა მასალა, რომლის თანახმადაც, კოილის დაკავებულ თანამდებობასთან შესაბამისობის საკითხი კრებაზე განიხილებოდა. სვეტში, სადაც ეს მასალა დაიბეჭდა, ძირითადად კრიმინალური ქრონიკა ქვეყნდებოდა.
პუბლიკაციას ექვსი დღის მანძილზე უწყვეტი ანონიმური სატელეფონო ზარების მთელი ნაკადი მოჰყვა. ზარების ავტორები პოლიციელი ქალბატონის გადადგომას მოითხოვდნენ. კოილი ეჭვობდა, რომ მის წინააღმდეგ მიმართული ეს ნაკადი პოლიციის ერთ-ერთი ყოფილი თანამშრომლის ორგანიზებული იყო, თუმცა პირადი ვენდეტის დამადასტურებელი საბუთები მას არ გააჩნდა. განყოფილების თანამშრომლებმა გაზეთს კოილის მხარდასაჭერად არაერთი წერილით მიმართეს, თუმცა ჰერალდში არც ერთი ასეთი კომენტარი არ დაბეჭდილა. მას შემდეგ, რაც გამომცემლისადმი კოილის მიმართვამ შედეგი არ გამოიღო, მან მინესოტას ახალი ამბების საბჭოს მიმართა.
გაზეთის პასუხი: რედაქციის განცხადებით, მან ანონიმური წყაროების მიერ მიწოდებული ინფორმაცია გადაამოწმა და დაადგინა, რომ კოილს მართლაც ჰქონდა წაყენებული ბრალი მაღაზიაში ქურდობისათვის. იქიდან გამომდინარე, რომ კოილი მთავრობაზე მუშაობდა და პოლიციის თანამშრომელი იყო, რედაქციამ ეს ახალი ამბავი საზოგადოებისათვის საინტერესოდ და მნიშვნელოვნად ჩათვალა.
შენიშვნა: მოგვიანებით გაზეთმა შეცვალა სარედაქციო პოლიტიკა ანონიმურ ზარებთან დაკავშირებით: გაზეთი ზარის ავტორებს საკუთარი ტელეფონის ნომრისა და საკონტაქტო მონაცემების დატოვებას თხოვს, რათა მოგვიანებით ინფორმაციის გადამოწმება შესაძლებელი იყოს.
1. მიუხედავად იმისა, რომ თავად კოილის მიერ ქურდობის ჩადენის ფაქტი უტყუარი იყო, საბჭოს ზოგიერთი წევრის აზრით, არამართებული იყო კოილის დანაშაულის ადგილობრივი კრიმინალური ქრონიკის რუბრიკით გაშუქება, რადგანაც ეს არ იყო ადგილობრივი დანაშაული. გაზეთის არგუმენტი, რომ კოილი სახელმწიფო მოხელე იყო და ამდენად, ანგარიშვალდებულ ფიგურას წარმოადგენდა, არ გაიზიარა საბჭომ. საბჭოს წევრთა აზრით, კოილი დაბალი რანგის ზედამხედველი იყო და არა არჩევითი ოფიციალური პირი. სტატიის ლიდი ჩაითვალა მცდარად (7-6), რითაც დაკმაყოფილდა კოილის საჩივარი.
2. ანონიმური კომენტარების რუბრიკა ერთ-ერთი ყველაზე სწრაფად მზარდი სექციაა ამერიკულ გაზეთებში. საბჭოს რამოდენიმე წევრი, რედაქტორი და გამომცემელი ამ ტენდენციას მიესალმნენ, რადგანაც ის მკითხველთა დაინტერესებასა და საზოგადოების აქტიურობას უწყობს ხელს. დანარჩენებს მიაჩნიათ, რომ ანონიმური კომენტარები ე.წ. ყვითელი ჟურნალიზმია და თუ გაზეთი ანონიმურ წერილებსა თუ სატელეფონო ზარებს აქვეყნებს, მას მკითხველთა ნდობის დაკარგვის საფრთხე ემუქრება. საბჭომ ხმათა უმრავლესობით (9-4) მხარი დაუჭირა საჩივარს, კოილის შემთხვევაში ანონიმური კომენტარების უსამართლობასთან დაკავშირებით.
რენდი ჯონსონი WTCN-TV-სა და
„გოლდენ ველეის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ჰენეპინის ოლქის საბჭოს წარმომადგენელმა, რენდი ჯონსონმა სამაუწყებლო მედიას ორი რეპორტაჟის გამო უჩივლა. სიუჟეტები საოლქო საბჭოს დილის საუზმის დროს გამართულ შეხვედრას ასახავდა, რომელსაც ჟურნალისტი ახასიათებდა, როგორც „საიდუმლოებით მოცულ“ შეკრებას. მომჩივანის განცხადებით, რეპორტაჟები არაზუსტი და უსამართლო იყო და ქმნიდა იდუმალების ცრუ შთაბეჭდილებას, ასევე შესაძლო კანონდარღვევაზეც მიანიშნებდა. მომჩივანის განცხადებით, მას ადეკვატური პასუხის საშუალება არ მიეცა. ჰენეპინის საოლქო საბჭოს წევრთა უმრავლესობა ყოველკვირეულად იკრიბებოდა დილის სხდომაზე. ტელევიზიამ ერთ-ერთი ასეთი შეხვედრის შესახებ 21 აგვისტოს ახალი ამბების გამოშვებაში გადასცა სიუჟეტი. ავტორი დილის სხდომებს „საიდუმლოებით მოცულს: უწოდებდა და აცხადებდა, რომ შეხვედრები გამთენიისას იმართებოდა და მათ შესახებ მასმედიას შეტყობინებები არ ეგზავნებოდა. ტელევიზიის განცხადებით, ამ შეკრებების თაობაზე მათ სამთავრობო ანონიმური წყაროდან შეიტყვეს. აქვე ხდებოდა საბჭოს უმცირესობის ერთ-ერთი წარმომადგენლის ციტირება, რომელიც აცხადებდა, რომ აღნიშნული შეხვედრები შესაძლოა, „სრულიად უკანონოც“ კი ყოფილიყო.
ამ სხდომების ერთ-ერთმა მონაწილემ რენდი ჯონსონმა ეს ინფორმაცია გაასაჩივრა და განაცხადა, რომ ცნობა სხდომების ჩატარების თაობაზე, მინესოტას შტატის კანონის შესაბამისად (სხდომების საჯაროობის შესახებ), გამოქვეყნდა საბჭოს ყოველდღიურ ოფიციალურ გაზეთში ფინანსები და კომერცია. მომჩივანის თქმით, აღნიშნული სიუჟეტებიდან შეიქმნა შთაბეჭდილება, რომ ტელევიზია მას და მის კოლეგებს კანონის დარღვევაში ადანაშაულებდა.
ტელევიზიამ ეთერში მეორე სიუჟეტიც გადასცა, რომელშიც თავად ჯონსონის ინტერვიუც იყო ჩართული. როგორც ინტერვიუში, ასევე ავტორის ტექსტშიც იყო მოხსენიებული წინასწარი შეტყობინება, რომელიც ოფიციალურ გაზეთში გამოქვეყნდა. მიუხედავად ამისა, ჯონსონი მაინც უკმაყოფილებას გამოთქვამდა და არხისაგან საჯარო უარყოფასა და ბოდიშის მოხდას მოითხოვდა.
ტელევიზიის პასუხი: ტელევიზიის განცხადებით, ორივე სიუჟეტი ზუსტი და სამართლიანი იყო. ამ სიუჟეტების მიზანი იყო არა სხდომების საჯაროობის შესახებ კანონის დარღვევაში ვინმეს დადანაშაულება, არამედ იმ „უჩვეულო გარემოებებზე“ მინიშნება, რომლებიც თან ახლდა აღნიშნულ სხდომებს. ეს იყო სხდომების ჩატარების ადრეული დრო, პატარა სხდომათა დარბაზი და საჯაროობის მხრივ დამსწრეთა შეზღუდული რაოდენობა. ტელევიზიამ განაცხადა, რომ ინფორმირებული იყო ოფიციალურ გაზეთში განცხადების განთავსების შესახებ და საზოგადოების წინასწარი ინფორმირება პირველ სიუჟეტში „იგულისხმებოდა“ კიდეც. ასეთი ინფორმაცია ტელევიზიას რომ არ ჰქონოდა, შეხვედრა შეფასდებოდა, როგორც „საიდუმლო“ და არა როგორც „იდუმალებით მოცული“.
საბჭოს გადაწყვეტილება: თქმა იმისა, რომ აღნიშნული დილის სხდომები მხოლოდ ინფორმაციის გაცვლა-გამოცვლაა, ნიშნავს იმის იგნორირებას, თუ რა მარტივად განიხილავს საბჭოს უმრავლესობა საკითხებს, ათანხმებს პოზიციებს და საბჭოს ოფიციალური სხდომების რეპეტიციას გადის. ჭიქა ყავასთან მიღწეული კონსენსუსი შეუსაბამოა მთავრობის გამჭვირვალეობის ცნებასთან, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც საქმე იმ ოფიციალურ პირებს ეხებათ, რომელთაგანაც თითოეული 100 ათასზე მეტ ადამიანს წარმოადგენს და საზოგადოებრივი ბიუჯეტის მნიშვნელოვან კონტროლს ახორციელებს. საინფორმაციო საშუალებების ფუნქციაა, აგრესიულად გააშუქოს არჩეული ხელისუფლების საქმიანობა.
სხდომების საჯაროობის კანონით დაწესებული მოთხოვნების მხოლოდ მინიმალურად დაკმაყოფილება, სხდომათა პატარა დარბაზი, წინასწარ დაბეჭდილი დღის წესრიგის არარსებობა და ადრეული დრო, უბიძგებს ტელევიზიას, დაახასიათოს აღნიშნული შეხვედრები ისე, როგორც მან ეს გააკეთა. ამ ფაქტორებს ასევე მივყავართ მოსაზრებამდე, რომ წევრებს არ სურდათ სხდომების ფართოდ გაშუქება და მაქსიმალური საჯაროობა. საბჭო თვლის, რომ ტელევიზია მაღალპროფესიულ დონეზე და პასუხისმგებლობის სრული შეგრძნებით მოქმედებდა და პატივს სცემს ტელევიზიის სურვილს, სათანადოდ გააშუქოს მნიშვნელოვანი და უფლებამოსილი საჯარო ორგანოების მოქმედებები.
რაც შეეხება ანონიმური წყაროების გამოყენებას, საბჭომ აღნიშნა, რომ თუ მედია არ აკონკრეტებს კონკრეტული ინფორმაციის წყაროს, მან უნდა მიაწოდოს საზოგადოებას დეტალური ინფორმაცია ამ გადაწყვეტილების თაობაზე, რათა საზოგადოება ყურადღებით მოეკიდოს მიკერძოებასა და უზუსტობებს, რომელთაც შესაძლოა, ადგილი ჰქონდეთ ანონიმური წყაროების შემთხვევაში. საბჭოს აზრით, ყოველთვის უმჯობესია წყაროების დასახელება, თუკი ეს შესაძლებელია.
საბჭომ ტელევიზიის წინააღმდეგ საჩივარს მხარი არ დაუჭირა.
კოალიცია პროგრესული DFL-ისათვის
„დულუთ-ნიუს-ტრიბუნის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: კოალიციამ პროგრესული DFL-ისათვის იჩივლა, რომ დულუთნიუს- ტრიბუნმა ვერ მოიძია არსებითი მტკიცებულებები იმ ბრალდებების დასადასტურებლად, რომლებიც მან სტატიაში კოალიციის მიერ ფინანსების მოზიდვის მცდელობებთან დაკავშირებით გააკეთა. მომჩივანის თქმით, მომდევნო სტატია არაადეკვატურად განმარტავდა იმ გაუგებრობებს, რაც პირველ პუბლიკაციას მოჰყვა.
საგაზეთო მასალის მიხედვით, კოალიციამ, იმჟამინდელი სენატორის, ჯორჯ პერპიჩის სახელით, ფინანსური განაცხადი გაუგზავნა ვაშინგტონში ტრადიციული კონსერვატორული ინტერესებისა და კორპორაციული პოლიტიკური აქტივობის კომიტეტებს (PAC s). გაზეთმა აგრეთვე აღნიშნა, რომ ეს თხოვნა „ბოლო 10 დღის განმავლობაში“ მიიღეს. პერპიჩმა ცოტა ხნის წინ გადაწყვიტა, კენჭი ეყარა მე-8 ოლქიდან კონგრესში. მისი მოწინააღმდეგე DFL-ის მიერ წარდგენილი კონგრესმენი უნდა ყოფილიყო. გაზეთის თქმით, მან ფინანსური განაცხადის ასლი „კომპანიის ინკოგნიტო წარმომადგენლისაგან“ მიიღო, რომლის ვინაობაც პუბლიკაციაში არ დასახელებულა.
ფინანსური განაცხადი ორი წერილისგან შედგებოდა. ერთს კოალიციის თავმჯდომარე ტომ პიკი აწერდა ხელს, ხოლო მეორეს პერპიჩი. კოალიცია პროგრესული DFL-ისათვის პარტიის ერთგულ მხარდამჭერთა გაერთიანებაა, რომელიც მიზნად ისახავს პარტიის შიგნით საერთო ინტერესებისა და კონსერვატორული დაჯგუფებების გავლენის შესუსტებას. საგაზეთო მასალის თანახმად, ტომ პიკი განაცხადში პერპიჩისათვის 100-დან 200 ათას დოლარამდე კონტრიბუციას ითხოვდა, ხოლო პერპიჩი თავის წერილში საკუთარ გამოცდილებასა და პროგრამის თეზისებს წარმოადგენდა. საგაზეთო სტატია შეიცავდა პერპიჩის კომენტარებს, სადაც ის გაკვირვებას გამოთქვამდა პოლიტიკური კომიტეტებისა და ბიზნესის წარმომადგენლებისათვის გაგზავნილი განაცხადის გამო.
პიკის საჩივარში ნათქვამი იყო, რომ საგაზეთო სტატია ბევრ ბუნდოვან, შეცდომაში შემყვან განცხადებას და ფაქტობრივ შეცდომას შეიცავდა. მან განმარტებები მისცა გაზეთს, თუმცა მომდევნო წერილი, რომელიც პიკთან საუბრის შემდეგ რედაქციამ გამოაქვეყნა, პიკის თქმით, პირველ წერილში არსებულ გაუგებრობებს იმეორებდა. პიკმა საბჭოს სხდომაზე განაცხადა, რომ პირველმა სტატიამ შექმნა შთაბეჭდილება, თითქოს კოალიციამ დაარღვია საკუთარი წესდება, რომელიც უკრძალავდა მის წევრებს კონტრიბუციის გაკეთებას ან მუშაობას DFL-ის მიერ მხარდაჭერილი კანდიდატის მეტოქისათვის. პიკი ამტკიცებდა, რომ წერილი პერპიჩისათვის თანხების გამოყოფის შესახებ ორი კვირით ადრე გაიგზავნა, ვიდრე კოალიცია მხარდაჭერის შესახებ გადაწყვეტილებას მიიღებდა.
პიკმა აგრეთვე აღნიშნა, რომ გაზეთი მას კომენტარისათვის არ დაკავშირებია, მიუხედავად იმისა, რომ მასალაში მისი სახელი გამოიყენა და მისი წერილის ციტირებაც მოახდინა.
პიკის აზრით, შესაძლოა ვინმეს სურდა კოალიციის და პერპიჩის დისკრედიტაცია და ამ მიზნით გაგზავნა წერილები ვაშინგტონში, ჰქონდა რა იმედი, რომ ეს წერილები გამოქვეყნდებოდა. პიკის თქმით, გაზეთმა არაადეკვატურად წარმოადგინა კოალიციის მხარე და დაეყრდნო ანონიმურ წყაროებს, რომელთაგანაც ინფორმაციის უდიდესი ნაწილი მიიღო. თუმცა, გაზეთი ამტკიცებდა, რომ კოალიციამ დაარღვია წესდება, როცა განაცხადი კონვენციის მიღების შემდეგ გააგზავნა.
პიკი უკმაყოფილო იყო აგრეთვე ამ ორი მასალის განთავსებით გაზეთში. პირველი სტატია იყო მეორე გვერდზე, სხვა ახალ ამბებთან ერთად, ხოლო მეორე - მე-8 გვერდზე, ეს უკანასკნელი მოცულობითაც შედარებით მცირე იყო, ჰქონდა პატარა სათაური და ნეკროლოგების გვერდით იყო განთავსებული.
გაზეთის პასუხი: გაზეთის განცხადებით, მისი წყაროების სარწმუნოობა ეჭვგარეშე იყო და რომ მან იხილა წერილის ერთზე მეტი ასლი, თანაც არაერთი წყაროსაგან. ამას გარდა, რედაქციის თქმით, მან ვერ დაადგინა, იყო თუ არა წერილი მიღებული პირდაპირ კოალიციისგან, თუმცა სცადა ამ ინფორმაციის მიღება. გაზეთი ამტკიცებდა, რომ პიკის წერილის პირველი წინადადების გაგება შეიძლება, როგორც 100-დან 200 ათას დოლარამდე თანხის მოთხოვნა PAC-ის მიერ.
საბჭოს გადაწყვეტილება: გასაგებია, რომ გაზეთმა გამოიტანა დასკვნა, რომ კოალიციამ ითხოვა დაფინანსება ვაშინგტონიდან, მაგრამ პირველი სტატიის დაბეჭდვამდე მას უნდა გაერკვია წერილის წარმომავლობა. ერთია ამბობდე, რომ რაღაც “ჰგავს” რაღაცას და მეორე კი - გქონდეს ფაქტები ამის დასამტკიცებლად.
მას შემდეგ, რაც პერპიჩმა თავისი გაკვირვება გამოხატა იმ ფაქტთან დაკავ- შირებით, რომ ბიზნეს ინტერესებმა კოალიციის წერილი მიიღო მის სასარგებლოდ თანხების მოძიების შესახებ, გაზეთს უნდა მიემართა კოალიციისათვის და განცხადების გაკეთება ეთხოვა მისთვის. ეს რომ გაეკეთებინა, გაიგებდა იმ აკრძალვის შესახებ, რომელიც არასასურველი კანდიდატის მხარდაჭერას შეეხებოდა. გარდა ამისა, საბჭოს აზრით, წერილში იყო თხოვნა 2-დან 100 დოლარამდე შემოწირულობაზე თითოეული წევრისაგან და არა 100 000-დან 200 000 დოლარამდე, როგორც ამას გაზეთი აცხადებდა.
საბჭოს განცხადებით, თუ საინფორმაციო საშუალება გადაწყვეტს, დაიცვას წყაროს კონფიდენციალურობა, მან ამის შესახებ აუდიტორიას უნდა აცნობოს, რათა ის ყურადღებით მოეკიდოს შესაძლო უზუსტობებს მასალაში. გაზეთმა ეს ვერ გააკეთა. საბჭომ აგრეთვე გამოთქვა შეშფოთება იმის გამო, რომ გაზეთმა ამ პუბლიკაციაში ანონიმური წყაროები გამოიყენა. თუ კოალიციამ მართლაც მიმართა მინესოტას ბიზნეს ჯგუფებს პერპიჩის მხარდასაჭერად, რატომ ვერ მოძებნა გაზეთმა ვინმე, ვინც ისურვებდა იმის დადასტურებას, რომ წერილი მართლაც კოალიციამ გააგზავნა?
საბჭოს შეფასებით, მეორე სტატიამაც ვერ მოახერხა იმის ნათელყოფა, რაც პირველი პუბლიკაციის შემდეგ ბუნდოვანი დარჩა. ამდენად, საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს გაზეთის წინააღმდეგ.
ერნესტ ლინდსტრომი
„იუნიონ ადვოკასის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: შტატის წარმომადგენელმა და უმრავლესობის ლიდერმა ერნესტ ა. ლინდსტრომმა თავის საჩივარში განაცხადა, რომ იუნიონ ადვოკასმა მის მიმართ ორ პუბლიკაციაში უზუსტობა დაუშვა და ცილი დასწამა მას. სტატიები შტატის საკანონმდებლო ორგანოში გავლენის მოსყიდვას ეხებოდა. მომჩივანის განცხადებით, გაზეთს სათანადო ძალისხმევა არ გამოუჩენია, რათა ერთმანეთზე მიყოლებით გამოქვეყნებული ამ ორი პუბლიკაციის სიზუსტე გადაემოწმებინა. იუნიონ ადვოკასი სენ პოლის რეგიონში გამომავალი ყოველკვირეული გაზეთია, რომელიც უმთავრესად ლეიბორისტებისთვისაა განკუთვნილი.
1971 წლის ივლისში მინესოტას საკანონმდებლო ორგანო საგანგებო ორთვიან სესიაზე შეიკრიბა, რათა ახალი საგადასახადო კოდექსი მიეღო. 27 ივლისს სადილის შესვენებაზე სენ პოლის რესტორანში ერთმანეთს შეხვდნენ ლინდსტრომი, საგადასახადო კომიტეტის ორი წევრი, ალკოჰოლური სასმელების ბიზნესის ლობისტი და მისი ექვსი მეგობარი. საღამოს სესიაზე კომიტეტმა ხმა მისცა საგადასახადო კანონს, რომელიც არ ითვალისწინებდა გადასახადების ზრდას ლუდსა და ალკოჰოლიან სასმელებზე.
28 ივლისს გაზეთის რედაქტორმა მიიღო შეტყობინება სამი სხვადასხვა წყაროდან ხსენებული სადილისა და მისი მონაწილეების შესახებ, ნათქვამი იყო ისიც, რომ მასპინძელი ალკოჰოლური სასმელების ბიზნესის ლობისტი იყო და სადილის საფასურიც მან გადაიხადა. არც ერთი წყარო თავად რესტორანში არ ყოფილა, მაგრამ მათ მიუთითეს აღნიშნული სადილის რვა თვითმხილველ მოწმეზე. დასახელებული რვა მოწმიდან ხუთმა გაზეთს ინფორმაცია ტელეფონით დაუდასტურა. პირველი სტატია ამ თემაზე იუნიონ ადვოკასის 5 აგვისტოს ნომერში გამოქვეყნდა.
პუბლიკაციის შემდეგ სადილის ერთ-ერთმა მონაწილემ გაზეთს მისწერა, რომ მათი ინფორმაცია ყალბი იყო. ეს წერილი 12 აგვისტოს მასალაში იყო გამოყენებული, რომელიც წინა პუბლიკაციის განცხადებებს იმეორებდა და კვლავ აცხადებდა, რომ ამ ადამიანებმა ერთად ისადილეს.
სარჩელის დასაბუთების მიზნით და გამოქვეყნებული სტატიების სიყალბისა და ცილისმწამებლური ხასიათის დასტურად, განხილვისას ლინდსტრომმა წარმოადგინა მყარი მტკიცებულებები იმისა, რომ მას ნამდვილად არ უსადილია ბიზნეს-ლობისტთან ერთად და არც მისი სტუმარი ყოფილა.
გაზეთის პასუხი: გაზეთს საკუთარი მასალის მხარდასაჭერად ფაქტობრივი მტკიცებულებები არ წარმოუდგენია. რედაქციამ დაიცვა ინფორმაციის წყაროთა კონფიდენციალურობა. რედაქტორმა აღიარა, რომ არც ერთი ასპექტი არ გადაუმოწმებია არც კანონმდებლებთან და არც ლობისტებთან, რადგან „ექსკლუზივის“ შენარჩუნება უნდოდა და განაცხადა, რომ ინფორმატორების სიტყვას მთლიანად ენდო.
საბჭოს გადაწყვეტილება: გაზეთის პუბლიკაცია არაზუსტი იყო. რედაქციამ შეცდომა ჯერ მაშინ დაუშვა, როცა წყაროებს ენდო და შემდეგ, როცა საკუთარი ინტერპრეტაცია მისცა 27 ივლისის მოვლენებს. ამით გაზეთის ჟურნალისტებმა საკუთარი პროფესიული მოვალეობები დაარღვიეს. საბჭომ საჩივარს მხარი დაუჭირა.
რონალდ დიკლიჩი KBJR-TV-ის წინააღმდეგ
საჩივარი: რონალდ დიკლიჩმა, საბჭოს წევრმა ჰიბინგიდან (სენტლუისის ოლქი), KBJR-TV-ის მის ეთერში გასული ორი დაუდასტურებელი და უსაფუძვლო რეპორტაჟის გამო უჩივლა. ტელეარხი, მეორეხარისხოვან ანონიმურ წყაროებზე დაყრდნობით, როლანდ დიკლიჩს საჯარო პირის თანამდებობიდან გადაყენების მიზნით, შეთქმულების მოწყობაში ადანაშაულებდა.
1977 წლის 13 ივნისს ტელეარხმა 6 და 10 საათიან ახალ ამბებში განაცხადა, რომ სამი საბჭოს წევრი საიდუმლოდ გეგმავდა სენტლუისის ოლქის დაგეგმარებისა და რეგიონალიზაციის ხელმძღვანელის მოხსნას. ტელევიზიის მიერ დადანაშაულებულმა საბჭოს ერთ-ერთმა წევრმა დიკლიჩმა განაცხადა, რომ ხსენებული სიუჟეტები სრული სიყალბე იყო და უფრო მეტად ყურმოკრულ ჭორებს ემყარებოდა, ვიდრე რეალურ ფაქტს.
საინფორმაციო სამსახურის უფროსის დიკ გოთშელდის თქმით, რეპორტაჟი თავად დაგეგმარებისა და რეგიონალიზაციის ხელმძღვანელის ინფორმაციას ეყრდნობოდა. მისივე თქმით, ერთ-ერთი წყარო იყო საინფორმაციო სამსახურის რედაქტორი, რომლის ძმაც სიუჟეტში ხსენებულ საბჭოს წევრთა შორის ერთ-ერთი იყო. სიუჟეტი ასევე რამოდენიმე ანონიმურ წყაროს ეყრდნობოდა. სიუჟეტის ავტორს არც ერთი საბჭოს წევრისთვის ინფორმაციის გადამოწმების მიზნით არ მიუმართავს. ყველაზე სანდოდ გოთშელდი იმ თანამშრომლის ინფორმაციას თვლიდა, რომლის ძმაც უშუალოდ ჩართული იყო პროცესებში. გოთშელდი აღიარებდა, რომ ანონიმურ წყაროებს არ ჰქონდათ ზუსტი ინფორმაცია საიდუმლო შეხვედრის, ან შეთქმულების დეტალების შესახებ, მარგამ საინფორმაციო სამსახურის ხელმძღვანელმა საბჭოს განუცხადა, რომ მას საიდუმლო კრების შესახებ გოთშელდთან საუბარი არ ჰქონია და რომ მან ინფორმაცია კოლეგებისაგან მიიღო.
საბჭოს გადაწყვეტილება: (ეს იყო საბჭოს პირველი გადაწყვეტილება სამაუწყებლო არხის წინააღმდეგ. 1977 წლის გადაწყვეტილების თანახმად, საბჭომ თავისი მოქმედების არეალი სამაუწყებლო მედიაზეც განავრცო.)
ტელეარხმა ვერ მოახერხა გავრცელებული ჭორების პირველწყაროს დადგენა. ურთიერთსაწინააღმდეგო ინფორმაციების ნაკადში ვერ დაადგინა სიმართლე იმ საიდუმლო შეთქმულების შესახებ, რომლის თაობაზეც სულ ცოტა ორი წყარო საუბრობდა. როგორც ლინდსტრომის საქმეშია მითითებული, „აკმაყოფილებს თუ არა თავად ჟურნალისტს მის მიერ მოძიებული მასალის სიზუსტე და ჭეშმარიტების ხარისხი, ჟურნალისტის და მისი გაზეთის გადასაწყვეტია. მაგრამ თუ მასალა დაიბეჭდა, ან ეთერში გავიდა, მისი სარწმუნოობა და სიმართლე უნდა დადასტურდეს ფაქტებით, მით უფრო სათანადო მოთხოვნის არსებობის შემთხვევაში. თუ ინფორმატორთა ვინაობა არ მჟღავნდება, გაზეთი ან ტელევიზია ვალდებულია, წარმოუდგინოს საბჭოს მასალის დამადასტურებელი სხვა ფაქტები. წინააღმდეგ შემთხვევაში საბჭო გადაწყვეტს, რომ ასეთი ფაქტები არ არსებობს და გაზეთი (ან ტელევიზია), მისთვის ცნობილი მიზეზებით, ამჯობინებს, არ წარმოადგინოს დამადასტურებელი ფაქტები და შესაბამისად, თანახმაა, რომ საკითხზე მსჯელობა სხვათა მიერ წარმოდგენილ მტკიცებულებებზე დაყრდნობით მოხდეს“.
ცხადია, ინფორმაციის მოპოვების დროს არის გარემოებები, როდესაც წყაროს გამჟღავნება შეუძლებელია, მაგრამ გასათვალისწინებელია, რომ მასალის სარწმუნოობისა და დამაჟერებლობის ხარისხი იზრდება, თუ კონკრეტული წყაროები იდენტიფიცირებულია და მცირდება, თუ ინფორმატორთა დაკონკრეტება არ ხდება. „თუ ახალი ამბების ორგანიზაცია საკუთარი წყაროების დაცვას გადაწყვეტს და მათი დასახელებისაგან თავს იკავებს, იგი ვალდებულია, შეატყობინოს მკითხველებს, რომ წყაროებმა ანონიმურობის შენარჩუნება მოითხოვეს, რათა აუდიტორია სიფრთხილით მოეკიდოს შესაძლო უზუსტობებს ასეთი ტიპის წყაროებზე დაყრდნობით მომზადებულ მასალებში.“ მოცემულ შემთხვევაში არხის მიერ მომზადებული სიუჟეტი ოფიციალური პირის საწინააღმდეგო საიდუმლო გეგმის შესახებ უსაფუძვლო და დაუსაბუთებელი იყო და მნიშვნელოვნად განსხვავდებოდა იმისაგან, რასაც ჩვენ პასუხისმგებლობით აღსავსე ჟურნალისტიკის სტანდარტებს ვუწოდებთ. საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს ტელეარხის წინააღმდეგ.
[1] სენსუალური - (ლათ. სენსუალის გრძნობადი) - გრძნობებზე, შეგრძნებებზე დამყარებული.
ნენსი ბარნესი
„პოუპ ქაუნთი ტრიბუნის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ნენსი ბარნესმა პოუპ ქაუნთი ტრიბუნს საბჭოში უჩივლა და განაცხადა, რომ გაზეთმა ვერ შეძლო სამართლიანად და ადეკვატურად გაეშუქებინა ბრალდება სქესობრივი ნიშნით დისკრიმინაციის შესახებ ფირმა უოტკინს ეარკრაფტ სეპორტ პროდაქტის (WASP, გლენვუდი) წინააღმდეგ.
1985 წელს ქალაქმა გლენვუდმა მიიღო გრანტი მინესოტას პატარა ქალაქების განვითარების პროგრამიდან. ქალაქმა უოტკინს თავისი საქმიანობის გაფართოების მიზნით გრანტის ფონდიდან სესხი მისცა, ხოლო გლენვუდის განვითარების კორპორაციას დაავალა ანგარიშის მომზადება და სესხის დაბრუნების უზრუნველყოფა, მასვე დაევალა თანხების რეინვესტიცია სხვა მომგებიან პროექტებში. 1987 წლის 6 აპრილს მინესოტას ენერგეტიკისა და ეკონომიკური განვითარების დეპარტამენტმა (DEED) მერს წერილით მიმართა, რომლითაც აცნობა, რომ ფირმა უოტკინსის თანამშრომლებისაგან მიიღო წერილი, რომელშიც ნათქვამი იყო, რომ კომპანია „ქალთა მიმართ დისკრიმინაციულ პოლიტიკას ატარებდა სამსახურში მიღების დროს და საერთოდ, მუშაობის პროცესში“. თუ ეს ფაქტი დადასტურდებოდა, დეპარტამენტის განცხადებით, უეჭველად იმოქმედებდა გრანტზე. ქალაქის სამსახურებს საქმის გამოძიება დაევალათ. 1987 წლის 10 აპრილს მერმა მისწერა დეპარტამენტს, რომ „მათ დისკრიმინაციის ფაქტებს ვერ მიაკვლიეს“.
დაახლოებით ორი თვის შემდეგ მომჩივანმა ნენსი ბარნესმა გლენვუდ სიტის საბჭოს კომისიაზე ორგვერდიანი მოხსენება წარადგინა, რომელშიც უოტკინსში სქესობრივი ნიშნით დისკრიმინაციაზე იყო საუბარი. აქვე იყო დასმული კითხვები გრანტების ადმინისტრირებასთან დაკავშირებით. მომხსენებელმა აღნიშნა, რომ პროექტს ქალაქის მხრიდან სათანადო განხილვა და განსაკუთრებული ყურადღება სჭირდებოდა. ბარნესმა განაცხადა, რომ „რამოდენიმე თანამშრომელმა ქალმა“ დისკრიმინაციისა და შევიწროვების ფაქტებზე მისი, როგორც მინესოტას ქალთა ფონდის კონსულტანტის ყურადღება ჯერ კიდევ გასული წლის მარტში გაამახვილა. ბარნესმა ჯონ სტოუნს, რომელიც კომისიის სხდომას აშუქებდა, გადასცა ორგვერდიანი პრესრელიზი, სადაც დეტალურად იყო ჩამოთვლილი დისკრიმინაციის ფაქტები, მათ შორის ვესტ ცენტრალის ქარხანაში, რომელსაც უოტკინსი მართავდა. იმავე დოკუმენტში ორი მომჩივანი ქალბატონის გვარიც იყო დასახელებული.
სტოუნმა ამ მოვლენებს პოუპ ქაუნთი ტრიბუნში ორი პუბლიკაცია მიუძღვნა, ორივე საკუთარი ხელმოწერით. ერთ-ერთ ნომერში სტოუნმა სარედაქციო მასალაც დაწერა, სათაურით „ამისათვის უკეთ უნდა მოევლოთ“, რომელშიც სტოუნმა ბარნესის პრესრელიზი გააკრიტიკა და დაიცვა უოტკინსის საქმიანობა, როგორც საზოგადოებისათვის ეკონომიკურად მომგებიანი. გაზეთის შემდეგ ნომერში გამოქვეყნდა ბარნესის წერილი რედაქციისადმი, სადაც ის აცხადებდა, რომ წინა პუბლიკაცია ტენდენციური იყო.
11 სექტემბერს ადამიანის უფლებათა დაცვის დეპარტამენტმა განაცხადა, რომ მიაგნო დისკრიმინაციული ქმედებების შესაძლო მიზეზს, რაც გაზეთმა სრულად და სამართლიანად გააშუქა, თუმცა ერთი კვირის შემდეგ ფირმის მიმართ სიმპათიებით გამსჭვალული კიდევ ერთი სარედაქციო სტატია დაბეჭდა, სათაურით „კეთილშობილური მიზნები, როგორც ჩანს, არასაკმარისია“. მოგვიანებით იმავე თემას კიდევ ერთი პუბლიკაცია მიეძღვნა, სათაურით „კარგი ამბები“, რომელიც ეხებოდა მოსაზრებებს კვლევაზე, თუ რატომ შეიძლება გადარჩეს ზოგიერთი პატარა ქალაქი, ზოგი კი - ვერა. აქვე ნახსენები იყო, რომ წარმატებულ საზოგადოებებს არ ჰყავთ ცუდი გაგებით კონსერვატორი ლიდერები, რომლებიც უარს ამბობენ ცვლილებებზე, მაგრამ „ახალბედებს ლიდერის როლს სთავაზობენ“. ბარნესმა კიდევ ერთი წერილი მისწერა რედაქციას, სადაც აღნიშნავდა, რომ „გამოძიებამ განსაკუთრებულად გაუსვა ხაზი „ქალთა დანიშვნას ხელმძღვანელ პოსტებზე“ და რომ სარედაქციო მასალაში ამ ფაქტის არაღნიშვნა კიდევ ერთხელ ადასტურებდა, თუ რაოდენ მიკერძოებული იყო გაზეთი… რედაქტორმა წერილს დაურთო მინაწერი, რომელშიც უარყოფდა ტენდენციურობას.
განხილვა და გადაწყვეტილებები:
1. დაგვიანებული პუბლიკაცია - პირველი ბრალდების თანახმად, გაზეთს არ უნდა მოეცადა 10 აგვისტომდე, რათა სქესობრივი ნიშნით დისკრიმინაციის თემა გაეშუქებინა. მერის განაცხადი, რომ მისი დავალებით წარმოებულმა გამოძიებამ ვერ აღმოაჩინა დისკრიმინაციის ფაქტები, იმდენად ოპერატიული იყო, რომ გამოძიების ზედაპირულობაზე მეტყველებდა. მეორეს მხრივ, ჩანს, ადამიანის უფლებათა დეპარტამენტი საკუთარ კონფიდენციალურ გამოძიებას აწარმოებდა და საქმეში ჩართული მხარეები მის ანგარიშს ელოდებოდნენ. თავის დროზე სტოუნს მიაწოდეს ინფორმაცია, რომ დისკრიმინაციის საკითხი დამუშავებისპროცესში იყო და სავარაუდოდ დამაკმაყოფილებლად გადაწყდებოდა. განვითარების კორპორაცია ივლისში არ შეკრებილა.
4 აგვისტოს, კრებაზე ბარნესის გამოსვლის შედეგად, საქმეს საჯარო მსვლელობა მიეცა. გაზეთმა დაუყოვნებლივ გამოაქვეყნა მისი ბრალდებები, ამდენად, საბჭომ ვერ დაინახა რაიმე შეუსაბამობა ტრიბუნის მხრიდან რეაგირების თვალსაზრისით. პატარა ქალაქებისათვის ძალზე მტკივნეულია ბიზნესის განვითარების, სამუშაო ადგილების საკითხები, მეორეს მხრივ კი, ამ ქალაქებში მცხოვრები მოსახლეობა განსაკუთრებით მწვავედ განიცდის თანამედროვე სოციალურ პრობლემატიკას, განსაკუთრებით უფლებების დაცვისა და თანასწორობის კუთხით. ადგილობრივი გაზეთი ამ ფაქტორების დაბალანსებას შეეცადა, არ აჩქარდა და მოარულ ხმებზე დაყრდნობას, საბოლოო ვერსიის გამოკვეთამდე დალოდება არჩია. წინააღმდეგ შემთხვევაში სტატია არაზუსტი, უსამართლო და ნაჩქარევი იქნებოდა. პირველ საჩივარს საბჭომ მხარი არ დაუჭირა.
2. უსამართლო გაშუქება - მეორე საჩივარი გაშუქების პრობლემას ეხებოდა. 10 აგვისტოს ნომერში პრობლემა არასწორად და უსამართლოდ იყო გაშუქებული. სტოუნს უნდა ეთქვა, რომ ინტერესთა კონფლიქტი ჰქონდა და თავად იყო განვითარების კორპორაციის ვიცე-პრეზიდენტი. ახალი ამბების საბჭომ ყურადღებით გადახედა სტატიებს და მიუხედავდ იქ აღმოჩენილი მცირე უზუსტობებისა, თვლის, რომ ყველა მხარის პოზიცია სამართლიანად და ადეკვატურადაა გაშუქებული. რაც შეეხება ავტორს, საბჭო თვლის, რომ სტოუნი მოვალე იყო, ეცნობებინა საზოგადოებისათვის საკუთარი კავშირის შესახებ განვითარების კორპორაციასთან.
ამ საჩივარს საბჭომ მხარი არ დაუჭირა, მაგრამ დაეთანხმა იმ ნაწილში,სადაც რედაქტორისა და კორპორაციის ურთიერთკავშირზე იყო საუბარი, რის შესახებაც მკითხველთა ინფორმირება არ მომხდარა.
3. წერილები რედაქტორს - მესამე საჩივარი ეხებოდა ბარნესის სამ წერილს რედაქტორის სახელზე, რომელთაგან რედაქტორმა სამივეს დაურთო მინაწერი. ზოგადად საბჭო თვლის, რომ უმჯობესია, თუ რედაქტორი არ დაურთავს საკუთარ მინაწერს მის სახელზე გამოგზავნილ წერილებს, თუ ეს შესწორების აუცილებლობით ან წერილის ავტორის იდენტიფიცირებით არ არის განპირობებული. რედაქტორი უნდა მოერიდოს მინაწერის გამოყენებას წერილის ავტორთან შეკამათების მიზნით. ეს ნიშნავს, რომ რედაქტორს „ბოლო სიტყვის“ უფლება რჩება, რაც უსამართლობად აღიქმება და რაც არის კიდეც უსამართლობა. თუ რედაქტორს პასუხის გაცემა სურს, მას ამის გაკეთება ცალკე სვეტში შეუძლია. საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს.
სექსისტური ტერმინოლოგია: მომჩივანის განცხადებით, ერთ-ერთ სარედაქციო მასალაში მისი მისამართით ნათქვამი ფრაზა, იმის თაობაზე, რომ ის „კენკავს' ოლქის ოფიციალურ პირთა ხელიდან, სექსისტურია. თუმცა საბჭო არ თვლის, რომ მასალის კონტექსტში ეს ტერმინი ქათამივით კენკვას ნიშნავდა. ასეთი განმარტება მასალაში არ ყოფილა და, ვფიქრობთ, არც იგულისხმებოდა. საბჭომ უარყო მეოთხე საჩივარი.
კორპორაცია „სპექტრუმი“
„მინეაპოლის სთარ ტრიბუნის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: საკაბელო ტელევიზია სპექტრუმის ვიცე-პრეზიდენტმა და გენერალურმა დირექტორმა ბრიუს ბრისბანმა საბჭოში შეტანილ საჩივარში იმ შეც დომის შესწორება მოითხოვა, რომელიც მინეაპოლის სთარ ტრიბუნის პოპულარულ სპორტულ სვეტში გავიდა და სპექტრუმს ზიანი მიაყენა. მომჩივანი შესწორების თანაზომადი ფორმით გამოქვეყნებას მოითხოვდა - იმავე სვეტში ან მასთან ახლოს. ბრისბანი ასევე ბრალს სდებდა სვეტის ავტორს ინტერესთა კონფლიქტში, რადგან იგი ტრიბუნის გარდა, სპექტრუმის უშუალო ბიზნეს კონკურენტის მიერ იყო დაქირავებული.
1984 წლის 17 იანვარს სიდ ჰარტმანის მინეაპოლის სტარის სპორტულ სვეტში გამოჩნდა მასალა, რომელიც გუნდ „მინესოტა თვინსის“ საგადასახადო დეკლარაციებს შეეხებოდა. სტატია შეიცავდა განცხადებას: „1,8 მლნ. დოლარიდან, რომელიც მინესოტა თვინსმა გასულ წელს დაკარგა, 600 ათასი იურიდიულ ხარჯებს მოხმარდა, მათ შორის სარჩელს საკაბელო ტელევიზია სპექტრუმის წინააღმდეგ“. განცხადება არასწორი იყო. სარჩელი მინესოტა თვინსისა და ნორთ სთარის წინააღმდეგ მიდუესთ რადიო და კომუნიკეიშენს ჰქონდა შეტანილი და სპექტრუმი პროცესში მხოლოდ მესამე მხარედ იყო მიწვეული. სპექტრუმმა შეცდომა გააპროტესტა და მეორე დღეს გაზეთმა შესწორებაც დაბეჭდა. შესწორების ტექსტი ბრისბანის მოთხოვნის შესაბამისად იყო ფორმულირებული და მასში ისიც იყო ნათქვამი, რომ 600 ათასი დოლარის ოდენობით იურიდიული ხარჯები, რაც თვინსმა გაიღო მოხმარდა სპექტრუმისა და გუნდის დაცვას მიდუესთ რადიოს მიერ ინიცირებულ სასამართლო პროცესში.
სპექტრუმმა საბჭოს, შესწორების განთავსების ადგილის გამო მიმართა. გაზეთმა შესწორება მესამე გვერდის ა სექციაში გამოაქვეყნა. სპექტრუმის მტკიცებით, შესწორება სპორტულ სექციაში უნდა დაბეჭდილიყო, ან ჰარტმანის სპორტულ სვეტთან ახლოს, რადგანაც მას ფართო მკითხველი ჰყავდა. სპექტრუმის განცხადებით, იმ ადამიანთა უმეტესობა, რომელმაც პირველი, მცდარი განცხადება ჰარტმანის სვეტში წაიკითხა, მეორე დღეს სხვა სექციაში განთავსებულ შესწორებას ვერ ნახავდა.
გაზეთის პასუხი: გაზეთი დაეთანხმა მოსაზრებას, რომ შესწორებების სამართლიანი პოლიტიკა გულისხმობს მკითხველების ყურადღების გამახვილებას შესწორებებზე. რედაქციის აზრით, ამ პოლიტიკის საუკეთესო გამოხატულებაა ის, რომ ბოლო რვა წლის მანძილზე გაზეთი ყველა შესწორებას ყოველთვის მესამე გვერდის ა სექციაში ათავსებდა. რედაქცია დარწმუნებული იყო ამ პროცედურის სამართლიანობასა და ადეკვატურობაში.
გადაწყვეტილება: საბჭო მიესალმა შესწორებების სტანდარტულ პოლიტიკას, რომელსაც გაზეთი ატარებდა. ამ კონკრეტულ შემთხვევაში, შეცდომის ბუნებისა და გარემოებების გათვალისწინებით, საბჭომ ჩათვალა, რომ შესწორების განთავსება გაზეთში სამართლიანად და ადეკვატურად მოხდა და საჩივარს მხარი არ დაუჭირა.
თუმცა, საბჭომ ზოგადად აღნიშნა, რომ შესწორებას თან უნდა სდევდეს გააზრებული კონტექსტი და ის იმგვარად უნდა იყოს მიწოდებული, რომ მკითხველთა ან მსმენელთა ყურადღება მიიპყროს. სარედაქციო პოლიტიკის პატივისცემის მიუხედავად, საბჭომ არ გამორიცხა ისეთი შემთხვევების შესაძლებლობა, როდესაც შესწორების მესამე გვერდზე დაბეჭდვა არაადეკვატური რეაგირება შეიძლება აღმოჩნდეს. გამონაკლისები ასეთივე დამოკიდებულებას მოითხოვ და სიდ ჰარტმანის სპორტული სვეტი სწორედ ასეთი გამონაკლისია. ფაქტია, რომ განსაკუთრებული აუდიტორია, რომელიც ამ სვეტს კითხულობს, ზოგადად არ კითხულობს გაზეთის მესამე გვერდს. უფრო მეტიც, თუ მკითხველი, რომელიც შესწორებებს ეძებს, გაზეთს მესამე გვერდზე გადაშლის, იმ მკითხველს, რომელმაც ჰარტმანის სვეტში ეს ირონიული განცხადება წაიკითხა, არავითარი მოტივი იმისა, რომ გაზეთი მესამე გვერდზე გადაფურცლოს, არა აქვს. საბჭომ ურჩია გაზეთს, როდესაც შეცდომა ასეთ პოპულარულ და სპეციფიკურ სვეტში ფიქსირდება, როგორიც ჰარტმანის სპორტული სვეტია, შესწორებაც იგივე სვეტში ან მასთან ახლოს განათავსოს.
ამ კონკრეტულ შემთხვევაში, საბჭომ აღიარა, რომ ზიანი, რომელიც სპექტრუმს მიადგა, წინასწარგანზრახული ხასიათის არ ყოფილა. საბჭოს აზრით, მართალია, ჰარტმანი ასევე სპექტრუმის კონკურენტ რადიოქსელში მუშაობდა, მაგრამ ეს ურთიერთობები დაფარული არ ყოფილა და საზოგადოებისათვის კარგად ცნობილი იყო. ამდენად, საბჭომ საფუძვლიანად ჩათვალა ვარაუდი, რომ ამ გარემოებას დაშვებულ შეცდომასთან რაიმე კავშირი არ ჰქონია. ჰარტმანს კონტრაქტის საფუძველზე ჰქონდა უფლება, ემუშავა როგორც გაზეთში, ასევე რადიოში. საბჭომ უსაფუძვლოდ მიიჩნია ბრალდება, თითქოს ჰარტმანის 17 იანვრის პუბლიკაცია ინტერესთა კონფლიქტზე მიუთითებდა და არც ამ ნაწილში დაუჭირა მხარი საჩივარს.
განსხვავებული მოსაზრება: საბჭოს ორმა წევრმა მიღებული გადაწყვეტილება არათანმიმდევრულად მიიჩნია. მათი აზრით, ჰარტმანის სვეტის მკითხველებისათვის კვლავაც უცნობი დარჩა, იყო თუ არა ეს წინასწარგანზრახული შეცდომა, რომელმაც ზიანი მიაყენა სპექტრუმს, თუ საკაბელო ტელევიზიის ხსენება მხოლოდ პერიფერიული იყო. გაზეთს შესწორება ჰარტმანის სვეტში უნდა დაებეჭდა, არა იმიტომ, რომ მომჩივანისათვის მიყენებული ზიანი შეემსუბუქებინა, არამედ იმ მიზნით, რომ საკუთარი მკითხველების უკეთ ინფორმირება მოეხდინა. ჰარტმანის ხანგრძლივი ურთიერთობები არსებული სასამართლო პროცესის მეორე მხარესთან არ მიუთითებს ინტერესთა კონფლიქტზე, მაგრამ ამ ფაქტს ბიძგი უნდა მიეცა გაზეთისათვის, რათა მას მეტი ყურადღება გამოეჩინა შეცდომით გამოწვეული გაუგებრობების გამოსასწორებლად.
ოპერმენი და მაკდონაჰი
„სთილუოთერ გაზეტ“-ის წინააღმდეგ
საჩივარი: ვანს ოპერმანი და უილიამ მაკდონაჰი 1976 წლის სენატის არჩევნებში გერალ სიკორსკის საარჩევნო კამპანიის წარმომადგენლები იყვნენ. მათი საჩივრის თანახმად, სთილუოთერ გაზეტის გამომცემელი მანიპულირებდა გაზეთის რუბრიკით, „წერილები რედაქტორს“, სადაც მუდმივად სიკორსკის საწინააღმდეგო და მისი ოპონენტის მხარდასაჭერი მასალები ქვეყნდებოდა.
სიკორსკი საარჩევნო კამპანიაში ჩაერთო, როგორც ლეიბორისტების (DFL) კანდიდატი. აგვისტოს შუა რიცხვებში სენატორმა რესპუბლიკური პარტიიდან გადადგომის შესახებ განაცხადა და არჩევნებში რესპუბლიკელი დევიდ მილსი ჩაერთო. გაზეთის გამომცემელი მილსის საარჩევნო კომიტეტში მუშაობდა და საარჩევნო კამპანიას 5000 დოლარის ოდენობის პირადი შენატანითაც დაეხმარა. გაზაფხულზე სიკორსკის წინააღმდეგ მიმართული კრიტიკული პუბლიკაციების შემდეგ გაზეთმა უარი განაცხადა სიკორსკის მხარდასაჭერად წერილის გამოქვეყნებაზე, მიუთითა რა სარედაქციო პოლიტიკაზე, რომლის თანახმადაც, იკრძალებოდა ისეთი წერილების გამოქვეყნება, რომელშიც კონკრეტული პოლიტიკური კანდიდატი ან ოფიციალური პირი იყო მოხსენიებული. მეორე წერილი რედაქციამ იგივე საფუძველზე უარყო და წერილების პოლიტიკის შესახებ განცხადებაც გამოაქვეყნა შესაბამისს გვერდზე. რამოდენიმე კვირის შემდეგ გაზეთმა უგულებელყო საკუთარი პოლიტიკა და კვლავ სიკორსკის საწინააღმდეგო წერილების გამოქვეყნება დაიწყო. სიკორსკის საწინააღმდეგო შინაარსის შვიდი წერილიდან რამოდენიმე სერიოზულ ბრალდებას შეიცავდა მის მოღვაწეობასთან დაკავშირებით. გაზეთმა მაკდონაჰის ორი წერილი გამოაქვეყნა, რომელშიც ბრალდებებს უარყოფდა, მაგრამ სიკორსკის მხარდამჭერთა წერილები გაზეთში არ გამოქვეყნებულა. რედაქციამ ასევე უარი თქვა, გამოექვეყნებინა კონგრესის წარმომადგენელთა მიერ დამოწმებული, მაგრამ ხელმოუწერელი წერილი, სიკორსკის დასაცავად.
გადაწყვეტილება: გაზეთებმა უნდა დააწესონ კარგად გააზრებული კონტროლი როგორც წერილების სვეტზე, ასევე იმაზე, თუ რა სიხშირით იხილება ესა თუ ის საკითხები; რამდენად არის წარმოჩენილი ყველა თვალსაზრისი, მათ შორის მოცულობის მხრივ. მაგრამ ეს პოლიტიკა თანმიმდევრულად და სამართლიანად უნდა განხორციელდეს და შესაბამისად საზოგადოებასაც ნათლად განემარტოს.
მისაღებია გაზეთის მხრიდან საარჩევნო კამპანიების დროს კანდიდატების მხარდამჭერი წერილების დაბეჭდვის აკრძალვა, მაგრამ მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ეს პოლიტიკა სათანადოდ განმარტებულია საზოგადოებისათვის, თუმცა, პოლიტიკის შეცვლის შემთხვევაში, ამის შესახებ აუცილებლად უნდა ეცნობოს საზოგადოებას. ამ პოლიტიკის გატარებისას რედაქტორმა სამართლიანობის პრინციპით უნდა იხელმძღვანელოს და თანაბრად მოეპყროს ყველა კანდიდატს. კარგი ჟურნალისტიკა მოითხოვს, რომ წერილების სვეტი ხელმისაწვდომი იყოს მათთვისაც, ვინც გამომცემლის საწინააღმდეგო მოსაზრებებს გამოხატავს.
საზოგადოების ინფორმირების გარეშე გაზეთის პოლიტიკის შეცვლამ და შემდეგ მანიპულირებამ სიკორსკის დისკრიმინაცია გამოიწვია. ის ფაქტი, რომ გამომცემელი ფინანსურადაც უჭერდა მხარს სიკორსკის ოპონენტს საარჩევნო კამპანიის დროს და არჩია საკუთარი ფინანსური მონაწილეობის შესახებ საზოგადოების ინფორმირება არ მოეხდინა კამპანიის ბოლომდე, მხოლოდ აძლიერებს მის ვალდებულებას, სამართლიანად და თანასწორად მოეპყროს პოლიტიკურ მეტოქეს. თუ იბეჭდებოდა სიკორსკის საწინააღმდეგო შინაარსის წერილები, მის მხარდამჭერებსაც უნდა მისცემოდათ სიკორსკის წინააღმდეგ წამოყენებულ ბრალდებებზე პასუხის გაცემის საშუალება.
საბჭომ გაზეთის წინააღმდეგ საჩივარი დააკმაყოფილა.
მინესოტას უალკოჰოლო სასმელების
ასოციაცია „მინეაპოლის ტრიბუნის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: მინესოტას უალკოჰოლო სასმელების ასოციაციის ლობისტმა დეივ ლოსიმ უჩივლა მინეაპოლის ტრიბუნს იმის გამო, რომ მან შეგნებულად ტენდენციურად გააშუქა საკითხები ნარჩენებსა და სავალდებულო გადასახადებზე კანონპროექტების შესახებ, რასაც შტატის საკანონმდებლო ორგანო 1977 წლის სესიაზე განიხილავდა.
ლოსიმ უჩივლა გაზეთს იმ მიზეზით, რომ ამ თემაზე გამოქვეყნებული საგაზეთო მასალები უზუსტობებით, გამოტოვებებით, არასწორად წარმოდგენილი შესწორებებით ასახავდა სარედაქციო პოლიტიკას და გაზეთის დაინტერესებას აღნიშნულ სიტუაციაში (გაზეთი ნარჩენების მწარმოებელი ორგანიზაციაა).
საჩივარი ძირითადად შეეხებოდა სათაურს და ლიდს, რომელსაც შეცდომაში შეჰყავდა მკითხველი; ასევე სავალდებულო გადასახადს, რომელიც არასწორად იყო გაშუქებული; უზუსტობებს სარედაქციო მასალაში. შეცდომიდან რამოდენიმე კვირის განმავლობაში არ მომხდარა ზოგიერთი უზუსტობის უარყოფა. ლოსი ძირითადად ეხებოდა მედიის არასწორ როლს.
გადაწყვეტილება: მტკიცებულებებმა დაადასტურა ფაქტობრივი შეცდომები, რომლებზეც ლოსი მიუთითებდა. შეცდომები ნაწილობრივ გაზეთმაც აღიარა. ამ თვალსაზრისით საბჭომ საჩივარს მხარი დაუჭირა.
საბჭომ უარყო მთავრობის მხრიდან პრესის რეგულირების ნებისმიერი ფორმა და დაიცვა გაზეთის კონსტიტუციური უფლება და მოვალეობა - მედიამ, ყოველგვარი დაბრკოლების გარეშე, მიუკერძოებლად და სიზუსტით გააშუქოს ახალი ამბები რედაქტორის სვეტში. საბჭოსთვის კატეგორიულად მიუღებელი აღმოჩნდა ლოსის წინადადება, რომლის თანახმადაც, სარედაქციო მასალის ავტორებსაც უნდა მოეთხოვებოდეთ ლობისტებად რეგისტრაცია.
საბჭომ საჩივარი მხოლოდ ნაწილობრივ გაიზიარა.
სალი ევერთი „სთილუოთერ ივნინგ გაზეტის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ვაშინგტონის ოლქის ყოფილმა რწმუნებულმა სალი ევერთმა საარჩევნო კამპანიის დროს საბჭოს წარუდგინა საჩივარი, რომელშიც ბრალს სდებდა სთილუოთერ ივნინგ გაზეტს უსამართლო ქმედებებში. სახელდობრ:
1. გაზეთმა პირველ გვერდზე დაბეჭდა ოთხ სვეტზე გადაჭიმული სტატია, რომელსაც მისი მეტოქის მხარდასაჭერი სათაური ჰქონდა. სტატიაში მითითებული იყო პუბლიკაციის ავტორის გვარი, თუმცა არ იყო მითითებული, რომ ეს უკანასკნელი გაზეთის ფავორიტი კანდიდატის საარჩევნო კამპანიის წევრი იყო.
2. გაზეთმა დაბეჭდა მისი ოპონენტის სამადლობელი წერილი სტუმრისათვის განკუთვნილ სვეტში, ფოტოს თანხლებით, ხოლო თავად ევერთის სამადლობელი გამოაქვეყნა რუბრიკით, „წერილი რედაქტორს“, ფოტოს გარეშე.
3. გაზეთმა გამოაქვეყნა კრიტიკული პუბლიკაცია, რუბრიკით „წერილი რედაქტორს“ თუმცა არ მიუთითებია, რომ წერილის ავტორი მისი მეტოქის საარჩევნო კამპანიის მენეჯერი იყო.
გაზეთის პასუხი: გამომცემელმა მაიკ მაჰონმა განაცხადა, რომ აღიარა შეცდომები და ევერთის ყველა საჩივარზე ადეკვატური რეაგირება მოახდინა:
გაზეთმა შეცვალა სარედაქციო პოლიტიკა, რის შედეგადაც წინასაარჩევნო კამპანიის კონტექსტში შემოსული მასალები პირველ გვერდზე აღარ განთავსდება.
ევერთის წერილთან დაკავშირებით განსხვავებული გადაწყვეტილება მიიღეს, თუმცა ეს ფაქტი უსამართლობად არ ჩაუთვლიად.
ტექნიკურ შეცდომად მიიჩნიეს ის, რომ არ ყოფილა იდენტიფიცირებული წერილის ავტორის, ევერთის ოპონენტის საარჩევნო შტაბთან კავშირი.
საჩივარი 1. ახალი ამბების საბჭომ ერთხმად დაუჭირა მხარი საჩივარს. საბჭოს შეფასებით, სტატია, რომელიც გამოქვეყნდა, როგორც ახალი ამბავი, ხოლო მასალის ავტორი არ იყო იდენტიფიცირებული როგორც საარჩევნო შტაბის თანამშრომელი, უსამართლო იყო. საბჭოს ერთ-ერთმა წევრმა აღნიშნა, რომ გაზეთების უმეტესობაში წამყვან საავტორო სტატიებს გაზეთის შტატიანი თანამშრომლები წერენ. ნათელია, რომ ასეთი პრაქტიკა სთილუოთერ გაზეტში საერთოდ არ არსებობს.
საჩივარი 2. სტუმრის სვეტი: საბჭომ აღიარა, რომ საარჩევნო კამპანიის გაშუქებაზე რაიმე დასკვნების გამოტანა მისთვის ზოგადად ძალზე რთული იყო. საბჭომ ევერთის საჩივარს მხარი დაუჭირა, განაცხადა რა, რომ მისი ოპონენტისათვის სტუმრის სვეტის დათმობა და მასალის ფოტოთი გაშვება მაშინ, როდესაც მომჩივანისათვის ხელმისაწვდომი იყო მხოლოდ რედაქციისადმი წერილების გვერდზე მცირე საგაზეთო ფართობი ფოტოს გარეშე, უსამართლო იყო.
მინეაპოლისის პოლიციის დეპარტამენტის
შეფი ჯონ ლოქსი KARE-TV-ის წინააღმდეგ
განხილვას ესწრებოდნენ მინეაპოლისის პოლიციის შეფი ჯონ ლოქსი. KARE-TV-მ უარი თქვა დასწრებაზეც და წერილობით პასუხზეც. ეს განხილვა ტრანსლირებული იყო მინეაპოლისის ტელეკომუნიკაციების ქსელის მიერ.
საჩივარი: მინეაპოლისის პოლიციის დეპარტამენტის შეფმა ჯონ ლოქსმა KARE-TV-ის წინააღმდეგ საბჭოს სამი ბრალდება წარუდგინა:
1. KARE-TV-მ არ დაიცვა მიღებული ჟურნალისტური სტანდარტები, როდესაც მოახდინა მკვლელობაში ეჭვმიტანილის ჩიკაგოდან მინეაპოლისში ტრანსპორტირება ისე, რომ არ გაუფრთხილებია არც ერთი ქალაქის პოლიცია, არც თვითმფრინავის პილოტი და არც დაქირავებული მანქანის მძღოლი.
2. KARE-TV-მ არ დაიცვა მიღებული ჟურნალისტური სტანდარტები, არც გამოიჩინა სათანადო სიფრთხილე მოწმის უსაფრთხოების მხრივ, როდესაც მოახდინა მოწმის ლოკალიზება და მასთან კონტაქტის დამყარება სცადა.
3. KARE-TV-მ შექმნა ერთგვარი „კომიკური“ ატმოსფერო მეორე შემთხვევაში, როდესაც გამოცხადდა იქ, სადაც ეჭვმიტანილი უნდა ჩაბარებოდა პოლიციას (პოლიციის შტაბთან) ეჭვმიტანილის მეგობარ გოგონასთან ერთად, რომელიც იმ დროისათვის პოლიციის ზედამხედველობის ქვეშ იმყოფებოდა.
ტელევიზიის პასუხი: KARE-TV-მ უარი განაცხადა მოსმენაში მონაწილეობაზე და საბჭოსთვის წერილობითი პასუხის გაცემაზეც. მაგრამ უპასუხა ლოქსსაც და სხვებსაც. ტელეჟურნალისტმა რიკ კუპჩელამ განაცხადა, რომ ტელეჯგუფმა სცადა, დაერწმუნებინა მაკკენზი (მკვლელობაში ეჭვმიტანილი), ჩაბარებოდა პოლიციას ჩიკაგოში, რაზეც მან უარი თქვა. ტელეარხის მენეჯერმა ტომ ლინდნერმა მიუთითა, რომ ჟურნალისტებს ხშირად მიჰყავდათ ეჭვმიტანილები ჩიკაგოში, ლოს-ანჟელესში და ნიუ-იორკში. ლინდრენმა „სტარ ტრიბუნის“ ჟურნალისტებს უთხრა, რომ KARE-ს გადაწყვეტილებაზე დიდწილად იმოქმედა ორგანიზაცია „მშვიდობისათვის გაერთიანებულ ხალხთა“ დამაჯერებელმა არგუმენტმა, რომ მაკკენზი არ უნდა ჩაბარებულიყო, როგორც თავად ამბობდნენ, „კამერის დაცვის გარეშე“.
საფუძველი: 1992 წლის 25 სექტემბერს მოკლეს პოლიციის ოფიცერი ჯერი ჰააფი. რამოდენიმე ეჭვმიტანილი დააკავეს და კიდევ ერთს, მვატი მაკკენზის ეძებდნენ. ჯერი მაკაფიმ და მშვიდობის ორგანიზაციის წევრებმა, ასევე განგსტერულმა კოალიციამ, სთხოვეს მაკკენზის ჩაბარებოდა პოლიციას, თან მოაგვარეს მისი ჩიკაგოდან მინეაპოლისში დაბრუნების საკითხი. მათ შესთავაზეს KARE-TV-ს, მოეგვარებინა ტრანსპორტირებისა და კამერის თანხლების (ეჭვმიტანილის უსაფრთხოებისათვის) საკითხი, სანაცვლოდ კი ექსკლუზიური გაშუქების შესაძლებლობა შესთავაზეს.
1992 წლის 23 ნოემბერს KARE-TV-მ დაიქირავა თვითმფრინავი და ავტოფურგონი ისე, რომ არ გაუფრთხილებია პოლიცია არც ჩიკაგოში და არც მინეაპოლისში. მათ თვითმფრინავის პილოტისთვის მგზავრის ვინაობა არ გაუმხელიათ. სწორედ ამ დროს პოლიცია ეჭვმიტანილს ეძებდა. ამ ინციდენტიდან ცოტა ხნის შემდეგ ადგილი ჰქონდა სერიულ გაუპატიურებებში ეჭვმიტანილის ჩაბარებას, რასაც პოლიციის შეფმა ლოქსიმ „მედია ცირკი“ უწოდა. KARE-TV პოლიციის სათაო ოფისთან მიიჭრა ფურგონით, რომელშიც ეჭვმიტანილის მეგობარი გოგონა იყო, პოლიციამ კი ჩათვალა, რომ ფურგონში თავად ეჭვმიტანილი იჯდა. ლოქსი ესაუბრა KARE-TV-ს ხელმძღვანელობას ამ შემთხვევების შესახებ. იმის გამო, რომ ტელეარხის ხელმძღვანელობამ დაარწმუნა პოლიციის შეფი, რომ მომავალში ისინი პოლიციასთან ითანამშრომლებდნენ, ლოქსმა გადაწყვიტა, არ ეჩივლა KARE-TV-ისთვის ახალი ამბების საბჭოში.
1993 წლის აპრილში KARE ცდილობდა ეპოვა და ინტერვიუ ჩამოერთვა ჰააფის მკვლელობის საქმეზე დაცვის ქვეშ მყოფი მოწმისათვის. პოლიცია იძულებული იყო ადგილსამყოფელი შეეცვალა მოწმისათვის. მოწმე ცხოვრობდა დუპლექსში, რომელიც ნახანძრალი იყო. KARE-მ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ხანძრის გაჩენა შესაძლოა მოწმეს უკავშირედებოდა, მიუხედავად პოლიციის მტკიცებისა, რომ მათ გაშუქებამდე ერთი საათით ადრე გააფრთხილეს ტელეარხი, რომ ხანძარი შენობის მეორე ბინადარს უკავშირდებოდა.
ამ ინციდენტის შემდეგ, ლოქსმა გადაწყვიტა ეჩივლა ახალი ამბების საბჭოში, რადგან მიხვდა, რომ ტელეარხი აშკარად არღვევდა მათ შორის მიღწეულ შეთანხმებას.
პოლიციისა და მედიის ურთიერთობა: საკითხის გარკვევის მიზნით, საბჭომ განიხილა წარდგენილი მასალები, რომლებიც საინფორმაციო საშუალებებსა და სამართალდამცავ ორგანოებს შორის ურთიერთობებს აწესრიგებს. მედია და პოლიციის დეპარტამენტები მრავალ დონეზე ურთიერთობენ:
პოლიციის დახმარების მიზნით, ახალი ამბების გამოშვებები აქვეყნებენ ეჭვმიტანილთა აღწერილობას.
პოლიცია საშუალებას აძლევს ჟურნალისტებს, გადაიღონ ეჭვმიტანილის ფოტო ან ვიდეო გამოსახულება, რაც მედიას - მასალის ილუსტრირებაში, ხოლო პოლიციას საზოგადოებრივ აზრზე გავლენის მოხდენაში ეხმარება.
საინფორმაციო საშუალებები ზოგჯერ აყოვნებენ ახალი ამბის გაშუქებას, რათა პოლიციამ ამ დროს ეჭვმიტანილის დაკავება მოასწროს; ამგვარი თანამშრომლობის შედეგად, შესაძლებელი ხდება, პოლიციამ თავიდან აიცილოს ეჭვმიტანილის წინასწარი გაფრთხილების ალბათობა. დუმილის სანაცვლოდ, პოლიცია ზოგჯერ ექსკლუზივის გარანტიას აძლევს მედიასაშუალებას.
ახალი ამბების გამოშვება მეტწილად პოლიციის მიერ მიწოდებულ ინფორმაციას ეყრდნობა.
ზოგიერთი ახალი ამბების სამსახური თანახმაა, მიაწოდოს გამოძიებას მის მიერ მომზადებული მასალა, მათ შორის ჩანაწერები და საგამოძიებო ორგანოებს მისცეს ჩვენება.
მეორეს მხრივ, ჟურნალისტები და პოლიცია არცთუ იშვიათად საპირისპირო პოზიციებზე აღმოჩნდებიან ხოლმე. ზოგჯერ პოლიცია არ გასცემს ინფორმაციას ზოგჯერ კი მედია ვერ უსადაგებს თავის ნაშრომს პოლიციის ინტერესებს.
1981 წელს ახალი ამბების ეროვნულმა საბჭომ ჩაატარა გამოკითხვა სამაუწყებლო და ბეჭდვითი მედიის წარმომადგენლებს შორის და გამოსცა ბუკლეტი, სათაურით „დანაშაულის გაშუქება: რამდენად უნდა ითანამშრომლონ პრესამ და პოლიციამ?“ იმ შემთხვევაშიც კი, თუ აქ მოყვანილი მაგალითები არ ესადაგება ბუკლეტში აღწერილს, აქ წამოჭრილი საკითხები მაინც უნივერსალური ხასიათისაა. ბუკლეტის ავტორია ა.ჰ.რასკინი, ნიუ-იორკ ტაიმსის ყოფილი კორესპონდენტი და რედაქტორი, რომელიც გამოცემას ასეთი გაფრთხილებით იწყებს: „ძალიან მცირეა ჟურნალისტიკის ისეთი სფერო, რომელსაც მოეძიება სათანადო თანამშრომლობის ჩარჩოები უფრო რთულად განსასაზღვრიან უფრო მოქნილი პრაქტიკაში - ვიდრე ის, რომელსაც რედაქტორები, ახალი ამბების წამყვანები და რეპორტიორები იყენებენ თავის ურთიერთობებში პოლიციასა და სხვა ძალოვან უწყებებთან“.
აქვე მოყვანილია რედაქტორთა თვალსაზრისი პრესისა და პოლიციის ურთიერთობებთან დაკავშირებით:
პოლიცია, რომელიც მოწოდებულია, აკონტროლოს ანომალიური ქმედებები, ცდილობს, გააკონტროლოს ინფორმაციული ნაკადიც.
მართალია, მედია „თვითდანიშნულია“, მაგრამ საზოგადოება მისგან მოელის მიმდინარე მოვლენებში გარკვევას და არ კმაყოფილდება პრესკონფერენციებზე გაკეთებული ოფიციალური განცხადებებით.
განხილვა: შეფმა ლოქსმა განაცხადა, რომ KARE-ს უპასუხისმგებლო ქმედებამ საფრთხე შეუქმნა თავად ტელეჯგუფს, უდანაშაულო ადამიანებს და პოლიციის ოფიცრებს. ჟურნალისტები საკუთარ თავს უსვამდნენ შეკითხვას: ღირდა კი ის მასალა, რომლის მოძიებასაც ცდილობდნენ იმ საფრთხედ, რომელშიც ისინი თავს იგდებდნენ? - აღნიშნა ლოქსმა და იკითხა: „უნდა მართოს თუ არა 19 წლის მკვლელობაში ეჭვმიტანილმა სისტემა?“
საბჭოს წევრებმა ჰკითხეს ლოქსს, მისი აზრით, როგორ უნდა მოქცეულიყო ტელევიზია, რაზეც მან უპასუხა, რომ აუცილებლად უნდა ეცნობებინა ჩიკაგოს პოლიციისათვის. ლოქსმა აღნიშნა, რომ ტელეარხმა არ შეასრულა დაპირებები და ეჭვმიტანილი საზღვარზე გადაიყვანა. ლოქსმა ისიც დასძინა, რომ ტელეჯგუფს და პოლიციას ადრეც უთანამშრომლიათ, მაგრამ ეს მოლაპარაკების შედეგად ხდებოდა.
გადაწყვეტილება 1: საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს იმის თაობაზე, რომ ტელეარხმა დაარღვია მიღებული ჟურნალისტური პრინციპები, როდესაც მოახდინა მკვლელობაში ეჭვმიტანილის ტრანსპორტირება. მართალია, მიზანი კეთილშობილური იყო, მაგრამ, საბჭოს აზრით, საინფორმაციო საშუალებამ უგულებელყო ისეთი მნიშვნელოვანი პრინციპები, როგორიცაა - ნეიტრალურობა, დამოუკიდებლობა (უნდა შეასრულო საკუთარი ფუნქცია და არ მოახდინო პოლიციის როლის უზურპაცია), „ამბის ყიდვა“ და საფრთხის მინიმალიზება. ერთადერთი, რაც ტელეჯგუფის ქმედებას ამართლებდა, ეს იყო თავად ეჭვმიტანილის თხოვნა, უსაფრთხოების მიზნით, ჩაბარება მედიის თანხლებით მომხდარიყო.
გადაწყვეტილება 2: 8 ხმით 7-ის წინააღმდეგ, საბჭომ მხარი დაუჭირა საჩივარს, რომ KARE TV-მ არ დაიცვა მისაღები ჟურნალისტური პრაქტიკა, როცა საფრთხის წინაშე დააყენა მოწმის უსაფრთხოება. მოწმესთან დაკავშირება, საბჭოს აზრით, ოჯახის წევრების მეშვეობით უმჯობესი იქნებოდა. ტელეარხის წარმომადგენლების განხილვაზე გამოუცხადებლობამ ამ საკითხზე გადაწყვეტილების მიღება გაართულა.
გადაწყვეტილება 3: საბჭომ მხარი არ დაუჭირა ლოქსის საჩივარს იმის შესახებ, რომ ტელეარხმა „კომიკური“ ატმოსფერო შექმნა, როდესაც ეჭვმიტანილის მეგობარი გოგონა მიიყვანა იქ, სადაც დამნაშავის ჩაბარება უნდა მომხდარიყო. ამ შემთხვევაში, საბჭოს აზრით, პოტენციური საფრთხე ერთობ მცირე იყო და გარდა ამისა, ეს ქმედება ტელეარხის ინიციატივა არ ყოფილა.
ჩრდილო ბერლინგტონის რკინიგზა
WCCO-TV-ის წინააღმდეგ
საჩივარი: 1987 წლის 15 ივნისს WCCO ტელეარხით შუადღის სატელევიზიო პროგრამაში `ნიუსდეი“ გადაიცა სიუჟეტი ადგილობრივ ბიზნეს აღმასრულებელზე, რომელიც თავისუფალ დროს სატვირთო მატარებლებზე მგზავრობით ირთობდა თავს. ჩრდილო ბერლინგტონის რკინიგზამ ამ სიუჟეტის გამო საბჭოში საჩივარი შეიტანა და აღნიშნა, რომ ეს იყო უპასუხისმგებლო ჟურნალისტიკის ნიმუში, რადგან ტელესიუჟეტი ხოტბას ასხამდა უკანონო, მაქსიმალურად სახიფათო ქმედებებს. საბჭომ ნახა ვიდეოჩანაწერი და სიუჟეტის თანმხლები ტექსტის წერილობითი ვარიანტი.
ტელესიუჟეტში დეივ ნიმერმა და მარსია ფლერმა ინტერვიუ აიღეს ტომ სტიუარდისაგა (შტატგარეშე ჟურნალისტი), რომელიც თან ახლდა თავგადასავლების მოყვარულ ბიზნესმენს ჩრდ. ბერლინგტონის სატვირთო მატარებლით მგზავრობისას, ტვინ სითიდან ლა კროსეში და უკან. მგზავრობა ტრანსლირებული იყო ტელევიზიით. სტიუარტმა სიუჟეტში აღნიშნა, რომ „ის, რასაც ეს ადამიანი აკეთებს, უკანონო და სახიფათოა, ხოლო ჩვენთვის ძალზედ მიმზიდველი“. თავად ბიზნესმენმა ისაუბრა „შეუზღუდავ თავისუფლებაზე, თავგადასავლებზე და მომხიბლავ სპორტზე, რომელსაც მცირე ხნით სიცოხლის საფრთხის ქვეშ დაყენება ჰქვია“. სიუჟეტში გამოჩნდა მამაკაცი, რომელიც რკინიგზის ეზოში იმალებოდა, ხოლო შემდეგ მარცვლეულის ცარიელ ვაგონს შეახტა. სტიუარტმა ისაუბრა „მაცდუნებელ სიჩქარეზე, ბგერებზე, თავისუფლებაზე“. უკან დაბრუნებისას კი ტელეფირზე აღიბეჭდა კაცი, რომელიც ბუჩქებში იმალებოდა, შემდეგ კი კვლავ ვაგონს შეახტა. ყოველივე ეს მისისიპიზე მზის ჩასვლის ფონზე ხდებოდა. მგზავრობის ერთ მომენტში ბიზნესმენი შამპანურს მიირთმევდა.
ბერლინგტონის რკინიგზამ მკაცრად გააპროტესტა აღნიშნული სიუჟეტი და განაცხადა, რომ ნებისმიერი გართობის საფასური შეიძლება სერიოზულად გადასწონოს იმ საბედისწერო საშიშროებამ, რაც მატარებლით მგზავრობას უკავშირდება. ამ ხიფათის თავიდან აცილების მიზნით, ბერლინგტონის რკინიგზა ლექციებსაც კი უკითხავდა სტუდენტებს და აფრთხილებდა მათ რკინიგზასა და მის სიახლოვეს თავისუფალი ქმედებების საფრთხის სერიოზულობაზე. ღკინიგზის ხელმძღვანელობის აზრით, ტელესიუჟეტით მოხდა მათი ძალისხმევის ნიველირება, როცა ტელეკომპანიამ სრულიად უკანონო, საშიში ქმედებები „მომაჯადოებლად“, „დაუვიწყარ მგზავრობად“ და „ჟრჟოლის მომგვრელ სპორტად“ წარმოაჩინა.
თავის მხრივ, ტელეარხმა განაცხადა, რომ მათი სიუჟეტი ფოკუსირებული იყო არა სატვირთო ვაგონებით უკანონო მგზავრობაზე, არამედ უფრო საინტერესო ამბავზე - ადამიანზე, რომელიც უჩვეულო თავგადასავლებში იყო გახვეული. ტელეარხის აზრით, ეს იგივე იყო, რაც სიუჟეტები კლდეებზე მცოცავების, ჰაერში მყვინთავების, სიმაღლეებიდან მხტომელების და სხვათა შესახებ. უფრო მეტიც, ტელეარხმა სიუჟეტში საგანგებოდ გაამახვილა ყურადღება ამ ქმედების საშიშროებასა და უკანონობაზე. თავად სიუჟეტის გმირი კი ამბობდა: „მე ვფიქრობ, რომ ეს მართლაც ძალიან სახიფათოა ადამიანთა უმეტესობისათვის. მე ნამდვილად ვიცი, რასაც ვაკეთებ, და ეს მაინც ძალიან სახიფათოა, ეს გადარჩენის სპორტია... მე არავის ვურჩევ ამის კეთებას, არა“.
შოუს შემდეგ ტელეარხს რამოდენიმე მაყურებელი გამოეხმაურა. ორმა ადამიანმა დარეკა და მკაცრად გააკრიტიკა სიუჟეტი, რომელიც, მათი აზრით, ადვოკატობას უწევდა უკანონობას და ხოტბას ასხამდა სახიფათო და კანონსაწინააღმდეგო ქმედებებს. მესამე ტელემაყურებელს, რომელიც, როგორც ჩანდა, წარსულში მოხეტიალე ცხოვრებას ეწეოდა, სიუჟეტი მოეწონა. მარსია ფლერმა განაცხადა, რომ ტელევიზიაში ბერლინგტონის რკინიგზიდანაც დარეკეს და უთხრეს, „თუ რაოდენ სახიფათოა ეს და რომ გასულ წელს მატარებელზე შეხტომის მცდელობისას 55 ადამიანი მხოლოდ ჩრდ. ბერლინგტონის რკინიგზაზე დაიღუპა“.
გადაწყვეტილება: საბჭომ მაღალი შეფასება მისცა რკინიგზის ადმინისტრაციის ზრუნვას ადამიანების უსაფრთხოებაზე, რაც სერიოზულ პრობლემად მიიჩნია. საბჭოს აზრით, სატელევიზიო სიუჟეტი ზოგადად ასეთი ტიპის მგზავრობებზე რომ ყოფილიყო, საფრთხის ჩვენება აუცილებელი იქნებოდა. მაგრამ ეს ასე არ ყოფილა. სიუჟეტი აშკარად გასართობი, საინტერესო, განსაკუთრებული თავგადასავლის ჩვენებას ისახავდა მიზნად. ეს იყო ამბავი ადამიანის ორმაგ ცხოვრებაზე: ერთის მხრივ, სამუშაო დღეებში ჭკუადამჯდარი ბიზნესმენი და მეორეს მხრივ, სულით თავისუფალი მოხეტიალე შაბათ-კვირას. ასეთი სახით წარმოდგენილი სიუჟეტი, საბჭოს აზრით, სრულიად მისაღები იყო და ის აუდიტორიის ინტერესს აღძრავდა.
საბჭომ განიხილა მეორე საკითხიც, რომელიც ჟურნალისტის მიერ, მასალის მოპოვების მიზნით, კანონის დარღვევას შეეხებოდა და რომ კონსენსუსი იმაში მდგომარეობს, რომ ეს უფრო ხშირად ხდება, ვიდრე ადამიანებს წარმოუდგენიათ. პრესა ისევე დგება დაპატიმრებისა და ბრალდების რისკის წინაშე, როდესაც არღვევს კანონს, როგორც ნებისმიერი ადამიანი. საბჭოს აზრით, რისკის შესახებ გადაწყვეტილება შიდა სარედაქციო საკითხია. რონ ჰენდბერგმა განაცხადა, რომ არხს გაცნობიერებული ჰქონდა რისკი და თუ ჟურნალისტს ან ტელეჯგუფს ამ მასალის მომზადებისას დააკავებდნენ, არხი არ ამოეფარებოდა პირველი შესწორებით გარანტირებულ (გამოხატვის თავისუფლება) უფლებას. WCCO-TV-მ აღიარა ის, რაც ნათლად ჩანდა ვიდეოფირიდან, არხის თანამშრომლებმ ბოროტად ისარგებლეს ჩრდილო ბერლინგტონის კერძო საკუთრებით. რკინიგზას ბრალდება არ წაუყენებია ჟურნალისტებისათვის, ნაცვლად ამისა, მათ ახალი ამბების საბჭოში წარადგინეს საჩივარი, რომელშიც აქცენტს სოციალური თვალსაზრისით უპასუხისმგებლობაზე აკეთებდნენ. საბჭომ გადაწყვიტა, არ ემსჯელა, ჟურნალისტურ კეთილსინდისიერებაზე და საჩივარს მხარი არ დაუჭირა.
რიჩარდ სტანეკი
„მინეაპოლის სპოუკსმენის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: რიჩარდ ვ. სტანეკმა საბჭოს მინეაპოლის სპოუკსმენის წინააღმდეგ მიმართა. გაზეთი შავკანიანი საზოგადოებისათვის იყო განკუთვნილი. 1988 წლის 17 მარტს ნარკვევის სვეტში, რომლის ავტორი, როგორც წესი, ჰობარტ თ. მიტჩელი უმცროსი იყო, გამოქვეყნდა მასალა გამოძიების შესახებ, რომელსაც სტანეკი, როგორც მინეაპოლისის პოლიციის ოფიცერი აწარმოებდა. სტანეკი პუბლიკაციაში მოხსენიებული იყო როგორც შეფ ბოუზას „ბიჭი“, რასაც ერთვოდა კომენტარი, „დამერწმუნეთ, ჩემი აზრით, ის სწორედ ესაა“. მასალაში ნათქვამი იყო, რომ შავკანიან ქალებს უხდებოდათ სტანეკის უპატივცემულო დამოკიდებულების მოთმენა.
სტანეკმა უარყო მისი მხრიდან ყოველგვარი უღირსი საქციელი და გააპროტესტა სტატიის „ცალმხრივობა და უზუსტობა“, ასევე მასში გამოყენებული რასისტული ეპითეტები. ახალი ამბების საბჭოს რჩევით, სტანეკი დაუკავშირდა გაზეთს, სადაც მას მიტჩელთან დარეკვა ურჩიეს. ის ასეც მოიქცა, მაგრამ, მისი თქმით, ჟურნალისტი მას შეურაცხმყოფელად ელაპარაკა. 1988 წლის 31 მარტის სპოუკსმენმა გამოაქვეყნა სარედაქციო მასალა, რომელშიც ნათქვამი იყო, რომ სტანეკი ტელეფონით დაემუქრა მიტჩელს. შემდგომ სტატიაში ნათქვამი იყო: „ჩვენ დაჟინებით ვურჩევთ პოლიციის ოფიციალურ პირებს, ყურადღება მიაქციონ სტანეკის საქციელს. ადვილად გასაგები იქნება, თუ შეზღუდული განსჯის უნარი, რომელიც მან მიტჩელთან სატელეფონო საუბრისას გამოიჩინა, მისი დეპარტამენტში თანამდებობაზე დატოვების მიზანშეწონილობის საფუძველი გახდება“. სტანეკის ხელმძღვენელობამ მისი ქმედება განიხილა და დაადგინა, რომ რაიმე სახის მტრულ ქმედებას ადგილი არ ჰქონია. სტანეკის განცხადებით, არც საგაზეთო სტატია და არც მომდევნო სარედაქციო სტატია არ შეესაბამებოდა მიღებულ ჟურნალისტურ პრაქტიკას.
1989 წლის 26 მაისს სტანეკის საჩივარს სპოუკსმენის გამომცემელმა უპასუხა. მისი თქმით, შესაძლოა წარსულში მათ მიტჩელსაც და სხვებსაც იმაზე მეტი ასპარეზი მისცეს, ვიდრე ამას კეთილგონიერება მოითხოვდა, გნებავთ, შინაარსის და გნებავთ, გამოხატვის ფორმის თვალსაზრისით, მაგრამ გაზეთმა გადაწყვიტა, მომავალში უფრო სერიოზული სარედაქციო კონტროლი განეხორციელებინა ავტორებზე. იმავდროულად გაზეთი აღიარებდა იმ ღირებულ წვლილს, რომელიც მიტჩელს შავკანიანი მოსახლეობის ინტერესების დაცვაში შეჰქონდა. გაზეთი აცხადებდა, რომ სამწუხარო ფაქტი იყო ერთგვარი უსიამოვნო „სახელების შერქმევა“, თუმცა ამასაც დაეკარგებოდა ძალა, სოციალურ გარემოში რასიზმის სიჭარბე რომ არ ყოფილიყო. წერილი მთავრდებოდა სიტყვებით, „ბატონი სტანეკიცა და ჩვენი მკითხველიც ნამდვილად იმსახურებენ მობოდიშებას იმ სარედაქციო შეცდომისათვის, რომელმაც ჩვენ წამიერად მოგვწყვიტა ბრძოლას ასეთი გარემოსათვის“.
განხილვა: ცნობილია, რომ გაზეთში სვეტის ავტორი საკუთარ მოსაზრებებს აქვეყნებს, რომელიც არ არის სავალდებულო, გაზეთის თვალსაზრისს ემთხვეოდეს. უფრო მეტიც, სვეტის ავტორს ფართო დისკრეცია აქვს, გამოხატოს თავისი აზრი. გარკვეულწილად პირადი სვეტი, ცხადია, ეყრდნობა ფაქტებს, რაც სიზუსტისა და სამართლიანობის მხრივ პასუხისმგებლობას წარმოშობს, რომელსაც თავად გაზეთიც ვერ გაექცევა.
მიტჩელის სვეტში რასისტული ეპითეტის „ბიჭუნას“ გამოყენება შეუსაბამო იყო. ამ საკითხზე მხარეები შეთანხმდნენ. ეს აზრი საბჭომაც გაიზიარა და საჩივარს მხარი დაუჭირა.
თავის „საპასუხო“ სარედაქციო სტატიაში სპოუქსმენმა განაცხადა, რომ ლაპარაკი იყო სტანეკის სატელეფონო ზარზე მიტჩელთან: სინამდვილეში კი სტანეკს გაზეთის ოფისიდან ურჩიეს დაერეკა მიტჩელისათვის. არაზუსტიც იყო და უსამართლოც სტანეკის გაკრიტიკება ამის გამო. საბჭომ საჩივრის ეს ნაწილიც გაიზიარა. სტანეკს შესთავაზეს რედაქტორისადმი წერილის გამოქვეყნება, მაგრამ, გასაგები მიზეზით, მან ამის გაკეთება არ მოისურვა.
რაც შეეხება უზუსტობებს ტელეფონით საუბართან დაკავშირებით, ან ჟურნალისტის ვერსიას გამოძიებასთან დაკავშირებით, საბჭოს ხელთ არ ჰქონდა საკმარისი ფაქტები საიმისოდ, რომ ამ საკითხზე ემსჟელა. თუმცა, საბჭომ შეშფოთება გამოხატა იმის გამო, თუ რა სტილით წარმართა გაზეთმა ეს კამათი. აღნიშნული შემთხვევა ნათელყოფს, თუ რაოდენ მნიშვნელოვანია, გაზეთმა გადაამოწმოს ის ფაქტები, რომელთა თაობაზე მის ფურცლებზე აზრს გამოთქვამენ. სპოუკსმენმა ბედის ირონიად მიიჩნია ის ფაქტი, რომ პოლიციის ოფიცრის წინააღმდეგ გაკეთებული რასისტული ეპითეტის გამო მას მოუწია ბოდიშის მოხდა მაშინ, როდესაც „ჩანს ტვინ სითიში არ იყო ერთი ზრდასრული აფრიკელი ამერიკელი, რომელიც ვერ გაიხსენებდა, თუ როგორ აყენებდა მას საჯაროდ შეურაცხყოფას პოლიციის ოფიცერი“. სპოუკსმენის განცხადებით, „გასული ოთხი წლის განმავლობაში საშუალოდ ყოველწლიურად 200 საჩივარი შედიოდა მინეაპოლისის პოლიციის დეპარტამენტის შინაგან საქმეთა დანაყოფში, იმასთან დაკავშირებით, რომ პოლიცია რასისტულ გამონათქვამებს იყენებდა“. გაზეთმა ირონიად მიიჩნია ისიც, რომ თეთრკანიანი მომჩივანის მიმართ ნახმარი ეპითეტი, განსაკუთრებით ძაგთ თავად აფროამერიკელებს.“
შავკანიანებისა და პოლიციის დაძაბული ურთიერთობების ფონზე, შესაძლოა, იმედის მომცემიც კი იყოს ის გარემოება, რომ სტანეკმა და მინეაპოლის სპოუკსმენმა გადაწყვიტეს, მიემართათ ახალი ამბების საბჭოსათვის. თუ რასიზმისგან თავისუფალი სოციალური გარემო მიღწევადია, სპოუკსმენიცა და პოლიციის დეპარტამენტიც მოწოდებულნი არიან, იღვაწონ ამისათვის. მნიშვნელოვანია, რომ ასეთი სახის პრობლემების განხილვა დაუყოვნებლივ, პატიოსნად და გულახდილად მოხდეს.
ვიკკას ეკლესია
„მინეაპოლის სტარის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: ვინმე, გვარად ბერტრანმა, ვიკკას ეკლესიის სულიერმა მოძღვარმა (ეს რელიგია ცნობილია, როგორც ჟადოქრებისა და ალქაჯების სარწმუნოება) მინეაპოლის სტარს უსამართლო გაშუქების გამო უჩივლა. მომჩივანის თქმით, ჟურნალისტმა ჯადოქრობასა და სატანიზმს შორის ასოციაციური პარალელები გაავლო. საჩივრის მიზეზი რელიგიის გვერდზე გამოქვეყნებული ორი პუბლიკაცია გახდა, სათაურით „ოკულტიზმი“. ბერტრანი აცხადებდა, რომ მასალის პრეზენტაცია მთლიანობაში - გაფორმების, ფოტოების და სტატიის ტექსტის ჩათვლით, ოკულტიზმის შესახებ ნეგატიურ და მცდარ სტერეოტიპს ქმნიდა.
1979 წლის 2 მარტს გაზეთმა რელიგიის გვერდზე გამოაქვეყნა ორი სტატია ოკულტიზმის შესახებ. გვერდის ზედა ნაწილი ეთმობოდა მოზარდის დღიურს, სადაც იგი სატანისტებთან ურთიერთობის საკუთარ გამოცდილებას აღწერდა, ქვემოთ კი მოთავსებული იყო სტატია ოკულტიზმის შესახებ, რომელშიც ციტირებული იყვნენ ექს-ოკულტისტი ლი ნისტრომი და ქონლით ქრისტენსენი, წიგნის მაღაზია „გნოსტიკის“ მენეჯერი, რომელიც თავს ვიკკას ეკლესიას მიაკუთვნებდა. სტატიას თან ახლდა ქრისტენსენის ფოტო და ნახატი - დემონის მიერ წამებული ადამიანის გამოსახულება.
ბერტრანმა საჩივრით მიმართა რედაქციას, სადაც მას უთხრეს, რომ შეეძლო დაეწერა საპასუხო წერილი რედაქციისადმი, რომელიც სტანდარტული პროცედურების გავლის შემდეგ დაიბეჭდებოდა სვეტში „წერილები რედაქტორს“. ბერტრანმა შეთავაზება არ მიიღო, იფიქრა რა, რომ წერილის ავტორისეული ვარიანტი არ დაიბეჭდებოდა და არც ბოდიშის მოხდის ეფექტი ექნებოდა. სტატია, ბერტრანის თქმით, ოკულტიზმის შეურაცხმყოფელ გამონათქვამებს შეიცავდა, რასაც დამტკიცება ესაჭიროებოდა. გარდა ამისა, მოხდა ქრისტენსენის მცდარი ციტირება, რაც, მისი აზრით, უსამართლობა იყო, რადგან მან საკუთარი ასაკი და სამოქალაქო მდგომარეობა დაასახელა, რაც არ მომხდარა ნისტრომის შემთხვევაში. მთლიანობაში საგაზეთო გვერდი, დიზაინისა და სტატიების გათვალისწინებით უარყოფით და მცდარ სტერეოტიპს ქმნიდა. მომჩივანის აზრით, ჯადოქრობა და განსაკუთრებით ვიკკას ეკლესია არასწორედ დაუკავშირეს სატანიზმს.
გადაწყვეტილება: წერილი დაეხმარებოდა ბერტრანს საზოგადოების ოკულ ტიზმის შესახებ ინფორმირებაში. თუ გავითვალისწინებთ ბერტრანის უარს პუბლიკაციაზე, უნდა ვივარაუდოთ, რომ გაზეთი აღარ შეუდგებოდა მის მიერ გაპროტესტებული ყოველი ფაქტის გამოძიებას. მკითხველს უკეთ ემსახურება ის გაზეთი, რომელიც თავის შეზღუდულ დროსა და რესურსებს ახალ ამბებს უთმობს. საბჭოს არ ჰქონდა მტკიცებულება იმის თაობაზე, რომ ქრისტენსენის ციტირება არასწორედ მოხდა, ამდენად ეს პრობლემა ვერ გადაიჭრა.
რაც შეეხება საგაზეთო გვერდს, მთლიანობაში სტატია და ილუსტრაციები არ ამკვიდრებენ ოკულტიზმის უარყოფით სტერეოტიპს. ვერც იმას ვიტყვით, რომ ამ მასალის რელიგიის გვერდზე მოთავსება აძლიერებს ასეთ შთაბეჭდილებას. პირველი სტატია, აშკარად იმ წიგნის შინაარსია, რომელიც სატანისტურ ქმედებებს აღწერს და ილუსტრაციაც შესაბამისი ახლავს. სტატიაში ნისტრომის მიერ გაკეთებული შეურაცხმყოფელი განცხადებები ქრისტენსენის ციტატებითაა დაბალანსებული. ამ თვალსაზრისით საბჭო საჩივარს მხარს არ უჭერს.
თუმცა, ქრისტენსენის სურათის მოთავსება უსამართლოც იყო და დამაბნეველიც. თითქოს მოხდა მისი ასოცირება წიგნში აღწერილ სატანურ ქმედებებთან. უყურადღებო მკითხველმა შეიძლება ბოლომდე არც ჩაიკითხოს მასალა, ქრისტენსენის კომენტარები კი, რომლითაც ის ემიჯნება გაზეთში აღწერილ სატანისტურ აქტივობას, მხოლოდ ბოლოშია მოცემული. გარდა ამისა, გაზეთს მხოლოდ ქრისტენსენის ასაკი და სამოქალაქო მდგომარეობა არ უნდა მიეთითებინა მასალაში. საბჭოს აზრით, გაზეთმა ეს შეცდომა უნდა აღიაროს.
ამ თვალსაზრისით საბჭომ გაზეთის წინააღმდეგ საჩივარს მხარი დაუჭირა.
განსხვავებული აზრი: საბჭოს 5 წევრის აზრით, მასალა სენსაციურობას ემყარებოდა და ამკვიდრებდა ნეგატიურ აზრს ოკულტიზმზე, რომელზეც თავად არ ჰქონდა წარმოდგენა. მთლიანობაში ეფექტი ისაა, რომ ხდება ოკულტიზმის, ჯადოქრობისა და სატანიზმის გაიგივება. მთელ გვერდზე ერთმანეთს ენაცვლება ტერმინები „ოკულტიზმი“, „ჯადოქრობა“, „სატანიზმი“, „დემონური“, ყოველგვარი მითითების გარეშე, რომ ოკულტიზმი ძალიან ფართო ცნებაა და მრავალ კულტსა თუ რელიგიასთანაა კავშირში. ქრისტენსენის კომენტარებით, სადაც ის სატანიზმს ემიჯნება, ბალანსი ვერ მიიღწევა ზემოხსენებული ტერმინების სინონიმური გამოყენების გამო.
პროფესორი შელტონ გუნარატნი
„ფარგო ფორუმის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: შელტონ გუნარატნიმ, რომელიც ჟურნალისტიკის პროფესორია ორჰედის სახელმწიფო უნივერსიტეტში, საბჭოში გაზეთ ფარგო ფორუმში გამოქვეყნებული რამოდენიმე პუბლიკაცია გაასაჩივრა: 13 დეკემბრით დათარიღებული სამი სტატია, 17 დეკემბრით დათარიღებული სარედაქციო სტატია, რომელიც უმაღლესი განათლების საკითხებზე 1997 წელს ჩატარებულ საზოგადოებრივი აზრის კვლევას ეხებოდა და 15 დეკემბრით დათარიღებული სარედაქციო სვეტი, რომელშიც გაკრიტიკებული იყო აღნიშნული კვლევა. პროფესორმა გუნარატნიმ საკუთარი თვალსაზრისი გამოხატა სტატიაში, რომელშიც აღნიშნულ სამ მასალაში არსებულ შეუსაბამობებზე მიუთითა.
პროფესორის თვალსაზრისის ამსახველ წერილში ჩამოყალიბებული იყო ბრალდებები საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვის გაშუქებასთან დაკავშირებით. კვლევის შედეგების შეჯამებისა და მკითხველისათვის მათი ადეკვატურად მიწოდების მიზნით, ის ფორუმს სთავაზობდა შემდეგი საკითხების პუბლიკაციაში უცილობელ მითითებას:
რამდენად დიდი იყო საზოგადოებრივი აზრის კვლევის არეალი?
როგორ მოხდა კვლევის ობიექტის შერჩევა? როგორი იყო ცდომილების ზღვარი?
ვინ აფინანსებდა საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვას და მიიღეს თუ არა სასურველი შედეგი?
რა გზით დამყარდა კონტაქტი რესპონდენტებთან?
როდის იყო ჩაწერილი ინტერვიუები? ზუსტად როგორ იყო ფორმულირებული ყველა კითხვა?
ჩატარდა თუ არა რაიმე სტატისტიკური პროცედურები ინტერვიუების სანდოობის დასადგენად, ან აისახა თუ არა გამოკითხვაში ის რესპონდენტები, ვინც ვერ მიიღო გადაწყვეტილება?
პროფესორ გუნარატნის რედაქცია არ გამოხმაურებია. რედაქტორმა მას არც მაშინ უპასუხა, როდესაც ელექტრონული ფოსტით გაგზავნილ წერილში ამ უკანასკნელმა იკითხა, დაიბეჭდებოდა თუ არა მისი მასალა. მაშინ პროფესორმა ახალი ამბების საბჭოს მიმართა.
ფარგო ფორუმმა უარი თქვა, ეპასუხა გუნარატნისათვის. საჩივრის განხილვა მხოლოდ წერილობითი წარდგინების საფუძველზე მოხდა, რადგანაც ფარგო ფორუმმა საჩივრის განხილვაში მონაწილეობაზე უარი განაცხადა.
რედაქტორის, ჯო დილისათვის მიწერილ წერილში საბჭო დაინტერესდა, ითვალისწინებდა თუ არა სარედაქციო პოლიტიკა თვალსაზრისის გვერდზე გარეშე პირთა კომენტარების გამოქვეყნებას. დილის პასუხში ნათქვამი იყო, რომ გაზეთს არავითარი სურვილი არ ჰქონდა, პროფესორთან მოლაპარაკება ეწარმოებინა. რედაქტორმა გაკვირვება გამოხატა იმის გამო, რომ საბჭო ასეთი უმნიშვნელო საკითხით დაინტერესდა.
„ჩვენ ყოველდღიურად ვიღებთ და უარით ვისტუმრებთ წერილებს რედაქტორის სახელზე ან სტუმრის სვეტისათვის, როგორც ამას სხვა გაზეთები აკეთებენ,“- მისწერა დილმა საბჭოს, - „მნიშვნელოვანია აღვნიშნოთ, რომ ჩვენ წლების განმავლობაში გუნარატნის არაერთი თვალსაზრისი გამოვაქვეყნეთ.“
„რედაქტორმა, რომელიც თვალსაზრისის გვერდს კურირებდა, გადაწყვიტა, არ გამოეყენებინა აღნიშნული მასალა, ისევე როგორც მრავალი სხვა. ბევრს შესაძლოა, გული დაწყდა, მაგრამ ისინი უბრალოდ მოვიდნენ თავიანთი თვალსაზრისის გამომხატველი სტატიებით შემდეგ ჯერზე“. „ეს ყველაფერი მე სისულელედ მეჩვენება,“- ნათქვამი იყო რედაქტორის წერილში.
განხილვა: საბჭოს ერთ-ერთი წევრის აზრით, მომჩივანის მიერ აუცილებლად მიჩნეული ინფორმაცია კვლევის შედეგების ყველა მასალაზე მეტისმეტად რთული და ვრცელი იყო. საბჭოში საზოგადოების წევრმა შულსტადმა თქვა, რომ გაზეთი ადეკვატურად მოიქცა, როცა უჩვენა საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვების უშუალო განმხორციელებლის მიკერძოებულობა.
მაშინ, როდესაც საბჭოს წევრთა უმეტესობა იმ აზრზე იყო, რომ გაზეთი ვერ აუხსნიდა ყველა ავტორს, თუ რატომ არ უქვეყნებდნენ წერილს, მედიის ზოგიერთმა წარმომადგენელმა თქვა, რომ სასურველია რედაქციამ ყველა შემთხვევაში უპასუხოს ავტორს, მით უფრო, თუ ის ამას მოითხოვს.
საბჭოს წევრებმა იმედგაცრუება გამოთქვეს იმის გამო, რომ ფორუმმა არ მოინდომა ურთიერთობა არც მკითხველთან და არც საბჭოსთან და აღნიშნეს, რომ ეთიკის საკითხებზე დისკუსიის წამოწყების გზით, ბევრი საინფორმაციო საშუალება ცდილობს, აღადგინოს საზოგადოების ნდობა მისდამი.
1. კითხვაზე — გამოტოვა თუ არა ფორუმმა თავის ახალ ამბებსა (12/13/97) და სარედაქციო სტატიაში (12/17/97) არსებითი კრიტერიუმები, რაც მკითხველს საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვის შედეგების სანდოობისა და სიზუსტის შესაფასებლად სჭირდება - საბჭომ ერთსულოვნად წინააღმდეგ მისცა ხმა და უარყო საჩივარი.
2. საკითხზე —„უნდა აეხსნა თუ არა ფორუმს ბ-ნი გუნარატნისათვის, რატომ არ გამოაქვეყნა მისი კომენტარი“ - საბჭომ კვლავ წინააღმდეგი მისცა ხმა და განაცხადა, რომ გაზეთისათვის ასეთი მოთხოვნის წაყენება არასწორი იქნებოდა.
რონალდ იაკობსონი
„მინეაპოლის ტრიბუნის“ წინააღმდეგ
საჩივარი: რონალდ ლ. იაკობსონმა - ნევროლოგიისა და ბიომეტრიის ასისტენტ- პროფესორმა მინესოტას უნივერსიტეტიდან - საბჭოს საჩივრით მიმართა, რადგანაც, მისი აზრით, მინეაპოლის ტრიბუნამ გამოიყენა მცდარი მეთოდოლოგია, როდესაც წარმოადგინა აბორტთან დაკავშირებით უნივერსიტეტის სტუდენტთა აზრის კვლევის შედეგები. იაკობსონი სტატისტიკურად არასწორად მიიჩნევდა გაზეთის განაცხადს, თითქოს კვლევის შედეგები წარმომადგენლობითი იყო და მასში უნივერსიტეტის სტუდენტთა მთელმა შემადგენლობამ მიიღო მონაწილეობა. მისი შეფასებით, შემაჯამებელი სტატია არაზუსტი იყო და შეცდომაში შეჰყავდა მკითხველი.
გაზეთმა გამოაქვეყნა 11 ნაწილიანი სტატიების სერია, რომლებიც საზოგადოებრივ პრობლემებზე უნივერსიტეტის სტუდენტთა აზრს შეეხებოდა. სერია, სათაურით „იფიქრე ახალგაზრდამ“ ეფუძნებოდა იმ სატელეფონო გამოკითხვის მიმოხილვას, რომელსაც გაზეთისთვის გარეშე მარკეტინგული კვლევითი კომპანია აწარმოებდა.
კვლევის ობიექტის შერჩევა შემდეგი მეთოდით მოხდა: ათასი გვარი შეირჩა სტუდენტთა ცნობარიდან, ყოველი 44-ეს ამორჩევის გზით. იმ სტუდენტებს, რომელთაც არ ჰქონდათ ტელეფონი, გაუგზავნეს წერილები თხოვნით, დაკავშირებოდნენ გამოკითხვის ცენტრს. მას შემდეგ, რაც სიიდან ამოიღეს ის სტუდენტები, რომლებსაც ვერ დაუკავშირდნენ, რომლებმაც უარი თქვეს პასუხის გაცემაზე, ან ენობრივი ბარიერის პრობლემა ჰქონდათ, კვლევაში მონაწილეთა საბოლოო რაოდენობა 300-ით განისაზღვრა.
ყოველ სტატიას, რომელიც ამ სერიით გამოქვეყნდა, ერთვოდა მინაწერი, რომელშიც მითითებული იყო კვლევის მეთოდოლოგია, სახელდობრ, თუ როგორ ჩატარდა გამოკითხვა. აღნიშნული იყო, რომ გამოიკითხა „უნივერსიტეტის 300 სტუდენტი“, ხოლო შემდეგ განმარტებული იყო სტუდენტთა შერჩევის პროცედურები.
ამ სერიით გამოქვეყნებული ერთ-ერთი მასალა ეხებოდა სტუდენტების მოსაზრებას აბორტებთან დაკავშირებით. იაკობსონი, რომელიც დაინტერესებული იყო პრობლემით, დაუკავშირდა გაზეთს და უფრო დეტალური განმარტება სთხოვა გამოკითხვის მეთოდოლოგიასთან დაკავშირებით. იაკობსონი აცხადებდა, რომ რადგანაც თავდაპირველი რაოდენობა 1000 იყო, 300 კაციანი ჯგუფი უკვე ვერ იქნებოდა შემთხვევით შერჩეული ხალხი და ამდენად, არც გამოკითხვა იქნებოდა უზუსტობას მოკლებული, რადგანაც ცდომილების ზღვარი შესაძლოა, 37%-ზე მეტი ყოფილიყო ორთავე მიმართულებით. გაზეთის განცხადებით კი, თავდაპირველი 1000 რესპონდენტი შეირჩა იმისათვის, რომ საბოლოოდ 300 მიეღოთ და რომ ცდომილების კოეფიციენტი 7%-ს არ აღემატებოდა.
მას შემდეგ, რაც იაკობსონმა შეშფოთება გამოხატა, გაზეთმა ყველა სტატიის ბოლოს მეთოდოლოგიურ განმარტებაში დაუმატა ინფორმაცია ცდომილების შესახებ. ასეთი მინაწერი კი აბორტების შესახებ პუბლიკაციის შემდეგ გაჩნდა.
საბჭო დაუკავშირდა სოციალური საკითხების კვლევების ექსპერტს, რომელმაც თქვა, რომ შემთხვევით შერჩეულ და სისტემატურ შემთხვევით ჯგუფებს შორის მცირე სხვაობა იყო. ამასთანავე დასძინა, რომ აღნიშნულ შემთხვევაში პასუხის გაუცემლობის დიდმა მაჩვენებელმა შესაძლოა, ეჭვქვეშ დააყენოს გამოკითხვის შედეგების სანდოობა. გაზეთის წარმომადგენლებმა კი განაცხადეს, რომ პასუხის გაცემაზე უარი ჩვეულებრივი მოვლენა იყო სატელეფონო გამოკითხვების დროს.
გაზეთის აზრით, კვლევის დროს გამოყენებული მეთოდოლოგია მეცნიერულად სწორი იყო, ხოლო გამოკითხვის შედეგები სამართლიანად იყო გაშუქებული და არ შეჰყავდა შეცდომაში მკითხველი.
საბჭოს გადაწყვეტილება: ჟურნალისტიკის ერთ-ერთი უმთავრესი მოთხოვნაა, მოგვაწოდოს ჯანსაღი ინფორმაცია ისეთ ეპოქაში, რომლისთვისაც ურთულესი პრობლემებია დამახასიათებელი. საინფორმაციო საშუალებების მიერ სოციალურ მეცნიერებათა კვლევების ტექნიკის მზარდი გამოყენება უთუოდ აუცილებელია და პოზიტიური განვითარების ნიშანია.
განხილვაზე გაჟღერებულმა ჩვენებებმა ნათელი გახადა, რომ კვლევის მეთოდოლოგიას რთული სამეცნიერო ექსპერტიზა ესაჭიროება. ორივე მხარის მიერ წარმოდგენილი დამაჯერებელი ჩვენებები მიუთითებს, რომ საგრძნობი უთანხმოება არსებობს ექსპერტთა შორის იმ საკითხთან დაკავშირებით, თუ რომელი საზოგადოებრივი აზრის კვლევა შეიძლება ჩაითვალოს მეცნიერულად ზუსტად, ვიდრე შედეგებს სანდოდ და უტყუარად მიიჩნევენ.
ვერც ერთმა მხარემ ვერ დაარწმუნა საბჭო, რომ მისი პოზიცია მეცნიერულად უფრო საღი იყო, ვიდრე მეორესი. იმის გამო, რომ რომელიმე მხარეს უფრო დამაჯერებელი არგუმენტი არ მოეპოვებოდა, საბჭომ მხარი არ დაუჭირა საჩივარს.
გაზეთმა სერიოზული შრომა გასწია, რომ ჩაეტარებინა გამოკითხვა და ამ პროცესში არ გამოუმჟღავნებია უყურადღებობის რაიმე ნიშანი. გაზეთის წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ ის აღიარებს იაკობსონის მიერ წამოჭრილი პრობლემების სერიოზულობას და ეცდება, შემდგომში მეტი სიზუსტე შეჰმატოს გამოკითხვებს და უფრო დეტალურად გააცნოს მკითხველს კვლევის მეთოდოლოგია.
წამყვანმა ჟურნალისტებმა და კვლევების ექსპერტებმა რეკომენდაცია გაუწიეს საინფორმაციო საშუალებებს, საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვების გაშუქებისას, მიუთითონ მინიმუმ, რვა საკითხი:
გამოკითხვის სპონსორის ვინაობა.
კითხვების ზუსტი ფორმულირება.
კვლევის ობიექტის შერჩევა.
შერჩეული ობიექტის მოცულობა, იქ, სადაც ეს შესაძლებელია, პასუხების ხარისხი.
სავარაუდო ცდომილების ზღვარი.
კვლევის ობიექტის რა ნაწილს შეადგენენ, მაგალითად, მამაკაცები და ქალები, ლიბერალები და კონსერვატორები და ა.შ.
როგორ ჩატარდა ინტერვიუები: ერთი ერთზე, სახლებში, ტელეფონით, ფოსტით, ქუჩაში ან სხვა.
გამოკითხვის ჩატარების დრო.
