 |
კ. გამსახურდიას რომან „დიდოსტატის მარჯვენის“ ლექსიკონი |
კ. გამსახურდიას რომან „დიდოსტატის მარჯვენის“ ლექსიკონი
ლექსიკონის შედგენაზე მუშაობდნენ სსიპ ქალაქ თბილისის #94 საჯარო სკოლის XII1 კლასის მოსწავლეები:
ავეტისოვი ანა
ინდუაშვილი ნინო
მაღრაძე ანა
კაპანაძე მარიამ
შუბითიძე ნინო
ხელმძღვანელი - ქართული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებელი ზაირა გამყრელიძე
2015-2016 სასწავლო წელი
|
|
1 აგარი |
▲back to top |
აგარაკი
|
|
2 ავანდასტა |
▲back to top |
(სპარს.) თითბრის როდინი თავისი სანაყით
|
|
3 ავანტიურისტი |
▲back to top |
(ფრანგ.)უსაფუძვლო,უაზრო,სახიფათო საქმის წამომწყები
|
|
4 ავლი |
▲back to top |
ფერფლი,
|
|
5 ავშანი |
▲back to top |
ბალახოვანი მცენარე, ითვლება ცხვრის საკვებად,
|
|
6 აზარფეშა |
▲back to top |
ვერცხლის სასმისი , ტარიანი,
|
|
7 აილეწება |
▲back to top |
სახე წამოუწითლდება (სიხარულისაგან , სირცხვილისგან),
|
|
8 აკლობა |
▲back to top |
კოჭლობა
|
|
9 ალაგი |
▲back to top |
ადგილი,
|
|
10 ალალი |
▲back to top |
მტაცებელი ფრინველი,
|
|
11 ალტობდა |
▲back to top |
ასველებდა,
|
|
12 ამირჩქარი |
▲back to top |
მალემსრბოლთა,შიკრიკთა წინამდგომი,
|
|
13 ამორძალი |
▲back to top |
(მით) მეომარი ქალი, რომელსაც, ბერძნული თქმულების მიხედვით,,
|
|
14 ამძუვნებული |
▲back to top |
ამძუვნება , მძუვნობა დაეწყება , ატყდება,
|
|
15 ანაკეთი |
▲back to top |
ადგილი მესხეთში, თმოგვთან ახლოს. ანაკერტი კი მდ. ჭოროხის აუზშია
|
|
16 ანტიოქია |
▲back to top |
ადგილი და ეკლესია მცხეთაში
|
|
17 ანჩა |
▲back to top |
მონასტერი კლარჯეთში , მდ. ჭოროხის აუზში – სამწყალის ხეობაში (ახლა თურქეთშია)
|
|
18 აჟური |
▲back to top |
ჩუქურთმა,
|
|
19 არაგვის კარი |
▲back to top |
ამ სახელწოდებით ცნობილი იყო ქ. მცხეთის ჩრდ. უბანი. იგი არის აგრეთვე დარიალის ხეობის ძვ. ქართული სახელწოდება
|
|
20 არგანი |
▲back to top |
ყავარჯენი,
|
|
21 არმაზი |
▲back to top |
ძვ. ქალაქი ქართლში, რ-იც მდებარეობდა მცხეთის ახლოს, მდ.მტკვრის მარჯვენა ნაპირზე . ამავე სახელწოდებით ცნობილი იყო თრიალეთის ქედის კლდოვანი შტო, რ-იც აღმართულია მცხეთასა და კარსანს შორის
|
|
22 არმური |
▲back to top |
ნისლი,
|
|
23 არსთაგანმგებელი |
▲back to top |
ღმერთი,
|
|
24 არტანუჯის ციხე |
▲back to top |
ციხე-ქალაქი კლარჯეთში, მდ. ჭოროხის აუზში, ახლ. „ადაყალე. კლარჯეთის ცენტრი V ს-დან XVI ს-მდე. ხოლო IX ს-ში, ამავე დროს, დედაქალაქი იბერიისა. ადრე, V ს-ში, სოფლად მოიხსენიებოდა. არაბთა მიერ VIII ს-ის 30-იან წლებში დანგრეული იქნა. IX ს-ში ქართველებმა კვლავ აღადგინეს
|
|
25 არქიელი |
▲back to top |
(ბერძ.)მაღალი საეკლესიო პირის არაოფიციალური სახელწოდება. – იგივეა , რაც მღველმთავარი,
|
|
26 ასკეტი |
▲back to top |
ამ ქვეყნიდან გამდგარი,ყოველივე ამქვეყნიური სიამოვნების უარმყოფელი,ღვთისმოსავი,
|
|
27 ასპიტი |
▲back to top |
ძლიერ შხამიანი გველი,
|
|
28 ატროკება |
▲back to top |
ატეხა, ატყდომა, აყუნცულება,
|
|
29 აფროდიტე (ბერძ) |
▲back to top |
სილამაზისა და სიყვარულის ქალღმერთი , რ-იც დაიბადა ზღვის ქაფიდან (რომ. მითოლ. -ვენერა ),
|
|
30 აქელვებული |
▲back to top |
(კუთხ.) იგივეა, რაც აქოშინებული,
|
|
31 აღაპი |
▲back to top |
მიცვალებულის სულის საცხონებლად წირვა,სუფრა,ქელეხი,
|
|
32 აღსავალი |
▲back to top |
აღსავლის კარები – საკურთხევლის შუა კარები ეკლესიაში,
|
|
33 აღტყინებისაგან |
▲back to top |
ანთებისაგან
|
|
34 აყირო |
▲back to top |
მცოცავღეროიანი მცენარე , ისხამს გოგრას, რომელსაც ჭურჭლად ხმარობენ,
|
|
35 აშრიალი |
▲back to top |
კაკანათი
|
|
36 აჩუხჩი |
▲back to top |
მაცნე სამეფო ამალისა,
|
|
37 აწყვერი |
▲back to top |
ციხე სამცხეში, თანამედრ. აწყურის ძვ. სახელწოდება
|
|
38 ახო |
▲back to top |
საყანედ გაკაფული ტყე,
|
|
39 აჯილღა |
▲back to top |
დაუკოდავი ულაყი (მამალი) ცხენი,
|
|
40 ბაგინეთი |
▲back to top |
ძველი დედათა მონასტერი, რომლის ნანგრევები იმყოფება მცხეთის მახლობლად,
|
|
41 ბავლი |
▲back to top |
მიმინოს,ქორისა და მისთ.დასაგეშად გაშვებულის პირველად დაჭერილი ფრინველი
|
|
42 ბაზიერი |
▲back to top |
ფრინველთა დამგეშავი
|
|
43 ბალავარი |
▲back to top |
საძირკველი
|
|
44 ბანგი |
▲back to top |
გამაბრუებელი ძილის მომგვრელი წამალი
|
|
45 ბარბაროსი |
▲back to top |
ურწმუნო,ურჯულო,ველური,კულტურის მტერი,
|
|
46 ბარელიეფი |
▲back to top |
(ფრანგ.) სკულპტურული გამოსახულება , რომელიც ამობურცულია ბრტყელ ზედაპირზე,
|
|
47 ბასიანი |
▲back to top |
მხარე და ქალაქი მდ. არაქსის ზემო ნაწილში, არზრუმის ჩრდ.-აღმ.-ით (ამჟამად თურქეთშია). XII- XIII სს.-ებში საქ.-ოს ნაწილს შეადგენდა
|
|
48 ბახუსი |
▲back to top |
(რომ. მითოლ.) ღვინის, დროსტარების, მხიარულების ღმერთკაცი ; ბერძნ (დიონისე),
|
|
49 ბებრის ციხე (ბებერაები, წეწამორი) |
▲back to top |
ციხე და ქალაქი შიდა ქართლში, მტკვრისა და არმაზის შესართავთან , არმაზიდან 2,5 კმ. პირვანდელი სახელწოდება „წეწამორი ყოფილა. ბებრის ციხე წარმოადგენს თარგმანს წინანდელი სახელწოდებისას,შემდეგ დროებში ამ ადგილს შერჩა ქართული სახელი (ბ.ციხე) წინათ არსებული სახელი კი დაერქვა არაგვის აღმ. ნაპირას მდებარე სხვა პუნქტს, რ-იც ახლაც ცნობილია სოფ. წიწამურის სახელით
|
|
50 ბედია |
▲back to top |
მონასტერი ოდიშში , მდ. ეგრისის წყლის (ღალიძგა) აუზში
|
|
51 ბენგალის ცეცხლი |
▲back to top |
ნარევი, იწვის კაშკაშა ალით
|
|
52 ბერციხე |
▲back to top |
ციხე ქსნის ხეობაში , ზემო ნაწილში ბერ-ი , ბერ-ა ნიშნ. ცხვრის საწველელს (სადაც ცხვარს წველენ.),
|
|
53 ბექთარი |
▲back to top |
(სპ.) მეომრის ჯაჭვის პერანგიფაკირი- 1. მოხეტიალე მუსლიმი მწირი
|
|
54 ბიზანტიონი |
▲back to top |
კონსტანტინეპოლის ძველი სახელწოდება,
|
|
55 ბირკა |
▲back to top |
ეკლიანი ნაყოფი ზოგი ბალახისა , ეკვრის ტანსაცმელს , ცხვარს,
|
|
56 ბლონდი |
▲back to top |
(ძვ.) მეტისმეტად თხელი, ბადურა ქსოვილი აბრეშუმისა,
|
|
57 ბოლოციხე |
▲back to top |
ციხე და ადგილი სამხრ. საქ-ში (ბასიანში)
|
|
58 ბორა |
▲back to top |
მოზრდილი მტაცებელი ფრინველი, ძერის მსგავსი,
|
|
59 ბორანი |
▲back to top |
ერთმანეთთან შეერთებული ორი ბრტყელძირა ნავი, ზედ დაგებული ფიცრებით, მდინარის ერთი ნაპირიდან მეორეზე გადასასვლელად და ტვირთის გადასაზიდად(მოძრაობს ნაპირებს შორის, გაჭიმულ ბაგირზე გამობმული)
|
|
60 ბოძალი |
▲back to top |
პირგაპობილი ისარი ნადირისათვის,
|
|
61 ბრაწი |
▲back to top |
(კუთხ.) დაბალი დეკორატიული ფოთლოვანი ბუჩქი,
|
|
62 ბუკინისტი |
▲back to top |
ძველი წიგნის შემგროვებელი,
|
|
63 ბუნი |
▲back to top |
დროშის ან შუბის ტარი,
|
|
64 ბუს მართვე |
▲back to top |
ბუს ნაშიერი
|
|
65 ბუში |
▲back to top |
უკანონო შვილი,
|
|
66 გაგულისდება |
▲back to top |
გული მოუვა, გაჯავრდება, გაბრაზდება,
|
|
67 გაზუზული |
▲back to top |
(საუბრ.) ვინც , რაც გაიზუნზლა , გაიწუწა,
|
|
68 განმგეთუხუცესი |
▲back to top |
სასახლის კარის საქმეთა განმგებელი,
|
|
69 გაჯიქება |
▲back to top |
გაჯიუტება
|
|
70 გირვანქა |
▲back to top |
წონის ერთეული,უდრის 409 გრ
|
|
71 გლიცინიები |
▲back to top |
ყვავილის ერთ-ერთი სახეობა,
|
|
72 გოდოლი |
▲back to top |
კოშკი მაღალი , ციხე,
|
|
73 გოლეული |
▲back to top |
ფიჭიანი თაფლი,
|
|
74 გომიჯი |
▲back to top |
უსაფუვრო და უმარილო მაგარი პური, ნაღვერდალში გამომცხვარი
|
|
75 გონიო |
▲back to top |
სწორკუთხა სახაზავი,მშენებლობაში სწორი კუთხის გამოსაყვანად
|
|
76 გორდა |
▲back to top |
მოკლე(უვადო)ხმალი,
|
|
77 გორმახები |
▲back to top |
გორახები, კოშტებად გამხმარი, გამაგრებული მიწა,
|
|
78 გრაგნილი |
▲back to top |
ხვეული ხელნაწერისა, ანდერძისა. ქაღალდისა
|
|
79 გრიფონი |
▲back to top |
ზღაპრული ურჩხულის გრიფის გამოსახულება კედლის ჩუქურთმაში, მხატვრობაში
|
|
80 გუდამაყარი |
▲back to top |
მთიულეთის ნაწილი , დუშეთის რ
|
|
81 გულარძნილობა |
▲back to top |
( ძვ.) მზაკვრობა, თვალთმაქცობა,მუხანათობა, ცბიერება,
|
|
82 გულიამი |
▲back to top |
(არაბ). ჯარების ოფიცერი,
|
|
83 გულმა რეჩხი უყო |
▲back to top |
(ფრაზ.) გულმა რაღაც უგრნო,
|
|
84 გურგანის (გირკანის) ზღვა |
▲back to top |
კასპიის ზღვა,
|
|
85 გურგანის ზღვა |
▲back to top |
ახლ. კასპიის ზღვის სახელწოდება
|
|
86 დაგელავდა |
▲back to top |
გელვით დადის , დაქრის , დანავარდობს,
|
|
87 დათვოული |
▲back to top |
დათვის საფრთხობელა
|
|
88 დაკოდილი |
▲back to top |
დაჭრილი,
|
|
89 დარუბანდი |
▲back to top |
დერბენდი (დაღესტანის ქალაქი),
|
|
90 დასტური |
▲back to top |
ხატის მსახური,რომელიც დეკანოზს ეხმარებოდა საკლავის დაკვლაში,
|
|
91 დატორილი |
▲back to top |
დორებით დაგლეჯილი,დაფლეთილი,
|
|
92 დაუდგრომელი |
▲back to top |
მოძრავი, დაუცხრომელი , მოუსვენარი , ცვალებადი,
|
|
93 დაყუნცული |
▲back to top |
უკანა ფეხებზე ჩამომსხდარი,
|
|
94 დედა |
▲back to top |
წული- (ძვ.)ცოლ-შვილი,
|
|
95 დეზი |
▲back to top |
ლითონის რკალი, რომელსაც იკეთებს მხედარი,
|
|
96 დეკა |
▲back to top |
მთის მცენარე,
|
|
97 დერვიში |
▲back to top |
(სპარს.) მოხეტიალე მუსლიმი ბერი,
|
|
98 დიბა |
▲back to top |
ფარჩა,
|
|
99 დიდოეთი |
▲back to top |
მთიანი დაღესტნის ერთ-ერთი კუთხე,
|
|
100 დილეგი |
▲back to top |
საპყრობილე,
|
|
101 დომესტიკი (ბერძ.) |
▲back to top |
„დომენი-მამული,მემამულე, 1.ბიზანტიის სამხედრო ოლქების განმგებელი; 2.კეისრის ადიუტანტი,
|
|
102 დორი |
▲back to top |
ზურგის მისაყუდებელი ბალიში
|
|
103 დოღი |
▲back to top |
ცხენებით შეჯიბრი,
|
|
104 დოშაკი |
▲back to top |
(თათრ.)ბუმბულის ლეიბი,
|
|
105 დრუზების სექტა |
▲back to top |
არაბთა ტომის სექტა
|
|
106 ეზოს მოძღვარი |
▲back to top |
(ისტ.) ძვ. საქართველოს სამეფო სახლის (სასახლის) გამგებელი,
|
|
107 ეზოსმოძღვარი |
▲back to top |
სამეფო სასახლის გამგებელი,
|
|
108 ელვის ლეკურები |
▲back to top |
ელვა,
|
|
109 ენკენისთვე |
▲back to top |
სექტემბერი,
|
|
110 ეროსი |
▲back to top |
ძველბერძნული ღმერთი სიყვარულისა , პერიას და ჰოროსის ვაჟი,
|
|
111 ერქვანი |
▲back to top |
გუთანი,
|
|
112 ექილიკება |
▲back to top |
ეხუმრება , ემასხარავება,
|
|
113 ეჩო |
▲back to top |
მოკლეტარიანი ხის სათლელი იარაღი, პირბრტყელი, ოდნავ მოზრდილი
|
|
114 ეჯი |
▲back to top |
(ძვ.) 3 მილი,4,5 კმ(მანძილის ერთეული),
|
|
115 ვაშკარანი |
▲back to top |
( ძვ.) დიდი ბოხჩა, სხვადასხვა ნივთის, ქსოვილების ჩასალაგებლად- მაფრაშა,
|
|
116 ვეგეტაცია |
▲back to top |
_(ლათ.) მცენარის ზრდის პროცესი
|
|
117 ვესტარხების ხარისხი |
▲back to top |
ევსტარხი,შიკრიკი,
|
|
118 ვიგრი |
▲back to top |
( ძვ.) ნიანგი (რაჟდენს დაარქვა გიორგიმ თავისი ღორმუცელობის გამო),
|
|
119 ზარდახნისუხუცესი |
▲back to top |
ზარდახანა,ზარადხანა(არაბულ-სპარს.) ძველად საომარი აღჭურვილობის შესანახი სახლი,
|
|
120 ზედაზენი |
▲back to top |
ციხე და მონასტერი შიდა ქართლში. საგურამოს ქედთან. ქრისტ. წინა ხანაში მცხეთის ჩრდ-აღმ.-ით მდებარე ზედაზნის მხარეზე აღმართული ყოფილა წარმართული ღვთაების,ზადენის, კერპი. VIს ში იოანე ზედაზნელმა აქ დააარსა მონასტერი
|
|
121 ზეზი |
▲back to top |
( ძვ)ძვირფასი ქსოვილი ერთგვარი
|
|
122 ზორაკერტი |
▲back to top |
ადგილი სამხ. საქ-ში , დმანისის რ-ნის ტერიტორიაზე
|
|
123 ზორტი |
▲back to top |
ქსოვილის ან ტყავის წვრილი თასმა ტანსაცმლის შესაკრავად,
|
|
124 ზუნი |
▲back to top |
დაბალი ხმით ტირილი,აქ:ზუზუნი,
|
|
125 ზურგიელი |
▲back to top |
თევზის სახეობათა ზურგის ანაჭერი,დამარილებული და გამომშრალი,
|
|
126 ზუჩი |
▲back to top |
მეომრის რკინის ქუდი,
|
|
127 ზღვაური |
▲back to top |
ზღვიდან მონაქროლი ქარი,
|
|
128 თაველი |
▲back to top |
თავთავი,
|
|
129 თავთუხი |
▲back to top |
ხორბლის ჯიში
|
|
130 თალხი |
▲back to top |
შავი სამგლოვიარო ფერი,
|
|
131 თაჯი |
▲back to top |
(არაბ.) სამეფო გვირგვინი
|
|
132 თელგამიანი |
▲back to top |
ჩირქიანი
|
|
133 თემშარა |
▲back to top |
სოფლის შარაგზა
|
|
134 თექური |
▲back to top |
თექა – დამუშავებული მატყლი,
|
|
135 თმოგვის ციხე |
▲back to top |
ციხე მესხეთში , წუნდასა და ვარძიას შუა, მტკვრის მარცხენა ნაპირზე. ხერთვისიდან 11 კმ. მანძილზე
|
|
136 თორი |
▲back to top |
საომარი ჯაჭვის პერანგი,
|
|
137 თორიანი ცხენი |
▲back to top |
ჯავშნიანი ცხენი,
|
|
138 თორღვას ციხე |
▲back to top |
ციხე კახეთში, მდ. მიწისწყლის ზემო ნაწილის ხეობაში
|
|
139 თოქალთო |
▲back to top |
უნაგირის ქვეშ დასაფენი ქსოვილი
|
|
140 თრიაქი |
▲back to top |
ოპიუმი
|
|
141 თრითინა |
▲back to top |
იგივეა, რაც დედოფალა (მტაცებელი ცხოველი კვერნების ოჯახისა),
|
|
142 თუხარისი |
▲back to top |
ციხე-ქალაქი სამხ.-დას. საქ.- ში , მდ. ჭოროხის მარჯვენა ნაპირზე,ისტ. ტაო (ამჟ. თურქეთშია)
|
|
143 თქორავს |
▲back to top |
წვრილად წვიმს , ცრის , ჟინჟლავს,
|
|
144 თხემი |
▲back to top |
ზედა ნაწილი (თავი..),
|
|
145 იაბო |
▲back to top |
დაკოდილი ცხენი, ლაფშა,
|
|
146 იაკობი |
▲back to top |
ბიბლიაში მოთხრობილია ამბავი იაკობისა , რომელსაც ღმერთი შეეყარა უდაბნოში, იაკობმა ვერ იცნო იგი და შეეჭიდა,
|
|
147 იასპი |
▲back to top |
ძვირფასი ქვა მოწითალო ან ჭრელი,
|
|
148 იაფუხი |
▲back to top |
თაფლისგან შეზავებული ნამცხვარი,
|
|
149 იახსარი |
▲back to top |
თუშ-ფშავ-ხევსურთა ძვ. წარმართული ღვთაება,
|
|
150 იდუმალთა მიმთხრობი |
▲back to top |
სამყაროს იდუმალებათა შემცნობი
|
|
151 იერემია |
▲back to top |
ებრაელთა წინასწარმეტყველი,
|
|
152 ისრიმისფერი |
▲back to top |
მკვახე,უმწიფარი ყურძნისფერი,
|
|
153 იწრო |
▲back to top |
იგივეა , რაც ვიწრო,
|
|
154 კაკუტი |
▲back to top |
(კუთხ.) მარწუხი,
|
|
155 კალატოზი |
▲back to top |
ხელოსანი , რომელიც აშენებს ქვის , აგურის ან მისთ. შენობას,
|
|
156 კალმუხი |
▲back to top |
ცხვრის ტყავი,
|
|
157 კანკელი |
▲back to top |
ეკლესიაში ჩარჩოებიანი ტიხარი, (ჩვეულებრივ, ხატებით შემკული), რომელიც გამოყოფს,
|
|
158 კაპარჭი |
▲back to top |
ისრების ჩასაწყობი ბუდე,ისრების ქარქაში,
|
|
159 კარაბადინი |
▲back to top |
(ძვ.) სამკურნალო წიგნი,
|
|
160 კატაბარდა |
▲back to top |
ბუჩქი,
|
|
161 კატეპანი |
▲back to top |
ბიზანტიური ჯარის უფროსი ან პროვინციის გამგებელი
|
|
162 კაჩხა |
▲back to top |
დატოტილი საკიდარი,
|
|
163 კაჭაჭი |
▲back to top |
გამხმარი ღერო მსხვილღეროიანი ბალახი,
|
|
164 კახაბერი |
▲back to top |
(აღმ. საქ-ოს ნაწილი) ციხე შიდა ქართლში, მდ. რეხულას ხეობაში (ლენინგორის რ.),
|
|
165 კბოდე |
▲back to top |
( ძვ.) ციცაბო კალთა კლდისა,
|
|
166 კეთრი |
▲back to top |
კანის უკურნებელი, გადამდები დაავადება ,( ავადმყოფებს იზოლირებულად აცხოვრებდნენ სპეციალურ დასახლებებში),
|
|
167 კესონი |
▲back to top |
(ფრანგ) მხატვრულად გაფორმებული კვადრატული ან მრავალკუთხოვანი ჩაღრმავება ჭერზე,,
|
|
168 კვარი |
▲back to top |
ფიჭვის, ნაძვის ფისიანი ნაჭერი, ხმარობდნენ დასანთებად
|
|
169 კვერი |
▲back to top |
პატარა ჩაქუჩი (მჭედლისა),
|
|
170 კვეტარა (კვეტერა) |
▲back to top |
ციხე კახეთში (ახმეტის რ. )
|
|
171 კვიპაროსი |
▲back to top |
მარადმწვანე წიწვოვანი ხე; აქვს სწორი ტანი და პირამიდული ვარჯი,
|
|
172 კვირაცხოვლობა |
▲back to top |
I კვირა აღდგომის შემდეგ (ქრისტიანული საეკლესიო დღესასწაული),
|
|
173 კვირაძალი |
▲back to top |
შაბათი,
|
|
174 კვირიაკე |
▲back to top |
კვირა,
|
|
175 კირთება |
▲back to top |
მძიმე მონობა,
|
|
176 კირითხურო |
▲back to top |
(ძვ.) კალატოზი
|
|
177 კირჩხიბი |
▲back to top |
კიბორჩხალა,
|
|
178 კლდეკარი |
▲back to top |
ციხე, თრიალეთის ქედზე, ალგეთისა და თეძმის წყალგამყოფზე (წალკის რ.),
|
|
179 კლიროსი |
▲back to top |
(ბერძ.) ეკლესიაში ამაღლებული ადგილი მგალობელთათვის
|
|
180 კომფორტაბელური |
▲back to top |
კომფორტული,
|
|
181 კოპიტი |
▲back to top |
(კუთხ.) მაღალი ან საშუალო სიმაღლის ხე, აქვს მერქანი, წვრილი ფოთლები, პატარა ყვავილები და ფრთიანი ნაყოფი
|
|
182 კორდი |
▲back to top |
დიდი ხნის დაუმუშავებელი, აბალახებული მიწა
|
|
183 კოჭობი |
▲back to top |
პატარა ქოთანი
|
|
184 კუსტოსი |
▲back to top |
დარაჯი,
|
|
185 ლავგარდანი |
▲back to top |
შენობის კედელზე ან ჭერზე შემოვლებული არშია, კარნიზი,
|
|
186 ლაზიკა |
▲back to top |
ეგრისის , ანუ დას. საქ-ოს, ძვ. ბერძნ. სახელწოდება. იხმარება უმთავრესად ბიზანტიელი მწერლების მიერ
|
|
187 ლაინისფერი |
▲back to top |
მუქი ლურჯი,
|
|
188 ლამიყლაპია |
▲back to top |
ჭაობის ფრინველი,
|
|
189 ლანგარი |
▲back to top |
სინი,
|
|
190 ლარგვისის ციხე |
▲back to top |
ციხე და მონასტერი სოფ. ლარგვისში, მცხეთის ახლოს იქ, სადაც ჭურთისწყალი ერთვის მდ. ქსანს (ახალგორის რ.)
|
|
191 ლასტის ფალანგი |
▲back to top |
წნელის კარი,
|
|
192 ლაქაში |
▲back to top |
ჭაობის მრავალწლიანი ფესურიანი მცენარე
|
|
193 ლაშები |
▲back to top |
დიდი ტუჩები
|
|
194 ლაშქარა |
▲back to top |
ბალახოვანი მცენარე,
|
|
195 ლელიანი |
▲back to top |
ლელი-ჭაობის მრავალწლიანი ბალახოვანი მცენარე
|
|
196 ლინგი |
▲back to top |
ნაპირი, კიდე
|
|
197 ლიტანია |
▲back to top |
[ბერძ.] (ძვ.) საყოველთაო ლოცვა , რომლის დროსაც ეკლესიას გარს უვლიდნენ; იმართებოდა,
|
|
198 ლიტანიობა (ძვ) |
▲back to top |
ლიტანიის შესრულება,
|
|
199 ლიქნიდა |
▲back to top |
მლიქვნელობდა,
|
|
200 ლიცლიცი |
▲back to top |
ციმციმი.რხევა,პარპარი
|
|
201 ლუსკუმა |
▲back to top |
ზანდუკი,კიდობანი,
|
|
202 მალემსბოლი |
▲back to top |
პირი, რომელიც იგზავნებოდა შორეულ ადგილას საქმიანი ქაღალდების ან ცნობების,
|
|
203 მალემსრბოლი |
▲back to top |
პირი, რ-იც იგზავნებოდა შორეულ ადგილას საქმიანი ქაღალდების ან ცნობების,
|
|
204 მანდატურთუხუცესი |
▲back to top |
ბოქაულთა,იასაულთა,ხელაგნოსანთა უფროსი,
|
|
205 მანდიკური |
▲back to top |
_ ხურჯინის მსგავსი,
|
|
206 მანეული |
▲back to top |
დაბალი ხე ან ბუჩქი ტირიფების გვარისა,
|
|
207 მარბიელი ჯარი |
▲back to top |
მაოხარი ჯარი,
|
|
208 მარგილი |
▲back to top |
ღობის სარი,
|
|
209 მარეკი |
▲back to top |
(ძვ.) ნადირის მომრეკი ნადირობისას,
|
|
210 მარქაფა |
▲back to top |
სათადარიგო , შემცვლელი,
|
|
211 მარღია |
▲back to top |
ულამაზო თეთრი,
|
|
212 მარყუჟი |
▲back to top |
ორ წვერად შეკრული ნასკვი , რომელიც ადვილად იხსნება ერთი წვერის გამოწევით,
|
|
213 მარჩბივი |
▲back to top |
ტყუპი,წყვილი
|
|
214 მაწყვერელი |
▲back to top |
აწყურის ეპისკოპოსი,
|
|
215 მახვეწარი |
▲back to top |
მხვეწნელი,მლოცველი,მსხვერპლშემწირველი
|
|
216 მაჯაგანი |
▲back to top |
ტყავის მოსაქნელი რკინა,
|
|
217 მგელციხე |
▲back to top |
ციხე-სიმაგრე მესხეთში (ამჟ. თურქეთის ტერ.),
|
|
218 მდოგვი |
▲back to top |
ერთწლოვანი მცენარე,
|
|
219 მეზვრენი |
▲back to top |
ზვრის (ვენახის) მომვლელი და მცველი,
|
|
220 მეითარი |
▲back to top |
მეძაღლე,
|
|
221 მელიკუდი |
▲back to top |
ბალახის სახეობა,რომელიც მელას კუდს მოგვაგონებს
|
|
222 მემაშხალე |
▲back to top |
მაშხლის ხელში დამჭერი,
|
|
223 მერემეთუხუცესი |
▲back to top |
რემა- ცხენის ჯოგი,
|
|
224 მეროჭიკნე |
▲back to top |
როჭიკი- ულუფა. ულუფის საძებრად მოსიარულე,
|
|
225 მეღვინეთუხუცესი |
▲back to top |
ღვინის გადასახადის უმაღლესი მეთვალყურე,
|
|
226 მეხამლე |
▲back to top |
ფეხსაცმლის შემკეთებელი,
|
|
227 მეხოტბე |
▲back to top |
ვინც ხოტბას ასხამს ვისმე, რასმე,
|
|
228 მეხრე |
▲back to top |
ხარების გამრეკავი
|
|
229 მეჯადაგე |
▲back to top |
(ძვ.)ფეხსაცმლის შემკეთებელი,მეჯღანე
|
|
230 მზვარე |
▲back to top |
მზიანი, უჩრდილო ადგილი,
|
|
231 მზირი |
▲back to top |
მზვერავი, მოთვალთვალე ,,
|
|
232 მთავართა სანათლო |
▲back to top |
უბანი ძვ. მცხეთაში
|
|
233 მიზგითი |
▲back to top |
იგივეა, რაც მეჩეთი, მაჰმადიანური სამლოცველო,
|
|
234 მინარეთი |
▲back to top |
(არაბ.) მაჰმად. სალოცავი კოშკი
|
|
235 მიონნი |
▲back to top |
(მრ.რ.)-ჯადოქარნი, ქაჯნი, ეშმაკნი
|
|
236 მისაქციერი |
▲back to top |
ადგილი მცხეთის ჩრდილოეთით
|
|
237 მიტროპოლიტი |
▲back to top |
(ბერძ.) მართმადიდებელ ეპისკოპოსთა უმაღლესი წოდება,
|
|
238 მიჭვრიტანი |
▲back to top |
სარკე
|
|
239 მიჯნური |
▲back to top |
სიყვარულით , ტრფიალებით შეპყრობილი,
|
|
240 მკრეხელი |
▲back to top |
სარწმუნოების შეურაცხმყოფელი,მწვალებელი,
|
|
241 მოაჯე |
▲back to top |
მომჩივანი, მავედრებელი
|
|
242 მოგვთა |
▲back to top |
ერთ-ერთი უბანი მცხეთაში, რ-იც მდებ. მტკვრის ხიდთან (ახლ. მცხეთ. სადგ. ახლოს). მოგვთა უნდა იყოს იგივე „ძვ.მცხეთა (აგრეთვე ძვ. ხიდი მცხეთაში ),დაკავშირებულია ცეცხლთაყვანისმცემლობის ოფიციალურად დამკვიდრებასთან ქართლში და წარმართი მოგვების საცხოვ. უბნის სახელწოდებასთან
|
|
243 მოვი |
▲back to top |
საპერანგე აბრეშუმის ქსოვილი, წითელი,
|
|
244 მონასპა |
▲back to top |
სასახლის მცველი, მეომარი , სასახლის მსახური
|
|
245 მოწესეები |
▲back to top |
ბერები,
|
|
246 მრეში |
▲back to top |
წაბლისფერი , მოყავისფრო,
|
|
247 მრუმე |
▲back to top |
ბნელი, შავი,
|
|
248 მსახურთუხუცესი |
▲back to top |
სალაროსა და სამეფო სასახლის შინაური მეურნეობის გამგებელი,
|
|
249 მსაჯულთუხუცესი |
▲back to top |
უფროსი მოსამართლე,
|
|
250 მსტოვარი |
▲back to top |
მზვერავი, ჯაშუში,
|
|
251 მტბევარი |
▲back to top |
ტბეთის ეპისკოპოსი,
|
|
252 მუზმუზელა |
▲back to top |
ქვეშქვეშა, გაქნილი, ეშმაკი,
|
|
253 მურასა |
▲back to top |
ძვირფასი თვლებით მოოჭვილი რამ
|
|
254 მუცლით მეზღაპრე |
▲back to top |
მკითხავი,
|
|
255 მუხნარისას ციხე |
▲back to top |
მდებარეობს უჯარმასთან ახლოს
|
|
256 მუხრანის ციხე |
▲back to top |
ახლ. მუხრანი , ქსნის ქვ. ნაწილში (მცხეთის რ-ნი)
|
|
257 მღამიობები |
▲back to top |
ღამურები
|
|
258 მღამიობი |
▲back to top |
(ძვ.) იგივეა , რაც ღამურა,
|
|
259 მყარი |
▲back to top |
დედამიწა
|
|
260 მყვირალობა |
▲back to top |
გაზაფხული , როდესაც ხარირემი უხმობს ფურირემს სატრფიალოდ,
|
|
261 მჩხიბავი |
▲back to top |
ჯადოქარი,გრძნეული,
|
|
262 მწვალებელი |
▲back to top |
(ძვ.)ქრისტიანული მოძღვრების დამრღვევი,მოღალატე,
|
|
263 მწირი |
▲back to top |
უცხოეთიდან გადმოხვეწილი,
|
|
264 მწუხრი |
▲back to top |
საღამო,
|
|
265 მჭმუნვარე |
▲back to top |
მწუხარე,
|
|
266 მხარული |
▲back to top |
გაშლილი მკლავის მოსმით ცურვა,
|
|
267 მჯიღი |
▲back to top |
1. მაგრად შეკრული მოკეცილი ხელის თითები. 2. მუჭა, პეშვი
|
|
268 ნამუსრევი |
▲back to top |
ნამტვრევი , ნატეხი , ნარჩენი,
|
|
269 ნარგილე |
▲back to top |
ბალახის მოსაწევი მოწყობილობა
|
|
270 ნარი |
▲back to top |
ეკლიანი ბალახი, იზრდება მინდვრებში, ნათესებში,
|
|
271 ნარტოალი |
▲back to top |
ყოფილი რტო
|
|
272 ნასმურევი |
▲back to top |
ნასვამი,
|
|
273 ნატი |
▲back to top |
ხალიჩა,
|
|
274 ნერონი |
▲back to top |
რომის იმპერატორი,
|
|
275 ნიალის ველი |
▲back to top |
ადგილი სამხრ. საქ-ში (ჯავახ. სამხრ. ნაწილი)
|
|
276 ნიამორი |
▲back to top |
კლდის თხა,ქურციკი
|
|
277 ნიკორნა |
▲back to top |
მონასტერი შიდა ქართლში , არაგვის აუზში, ქართლის ქედის კალთაზე, სოფ. ახატანის ჩრდილოეთით (დუშეთის რ.),
|
|
278 ნიკოფსია |
▲back to top |
ქ. ტუაფსე,
|
|
279 ოდა(თურქ.) |
▲back to top |
ხის სახლი,ბოძებზე ან პალატზე დადგმული
|
|
280 ოლთასი |
▲back to top |
მხარე და ქალაქი სამხ.-დას. საქ-ოში, მდ. ჭოროხის ზემო ნაწილში, სამცხე-საათაბაგოში, ახლანდელი ქ. ოლთუ( თურქეთში)
|
|
281 ორანი |
▲back to top |
სამყოფლო,ჭაჭანება,სიახლოვეს არსებობა რამის,
|
|
282 ორხოვა |
▲back to top |
ხალიჩა,
|
|
283 ორხოვი |
▲back to top |
ხალიჩა
|
|
284 ოსპი |
▲back to top |
დაბალი ერთლოვანი პარკოსანი მცენარე,
|
|
285 ოტებული |
▲back to top |
(ძვ.) იძულებით გაქცეული, დევნილი, გაძევებული
|
|
286 ოქროცურვილი |
▲back to top |
მოოქრული,
|
|
287 ოქსინო |
▲back to top |
ოქროქსოვილი , ხავერდი ან ფარჩა,
|
|
288 ოჩხი |
▲back to top |
ქვებით შემოზღუდული ორმო მდინარეში თევზის საჭერად,
|
|
289 ოძრახე (ოძრხე) |
▲back to top |
ციხე-ქალაქი მესხეთში. მდებარეობდა აბასთუმნის სამხრეთ ნაწილში, ცხელ გოგირდოვან წყაროებთან
|
|
290 პანკისი |
▲back to top |
ციხე კახეთში, პანკისის ხეობაში , ახლ. დუისი (ახმეტის რ-ნი)
|
|
291 პარილე |
▲back to top |
მაღალი ხარისხის რბილი ტყავი
|
|
292 პასექი |
▲back to top |
ებრაელების აღდგომა.ლელანგო-ნამცხვარი,
|
|
293 პატრიციუსი |
▲back to top |
ძვ. რომში პრივილეგირებული წოდების წარმომადგენელი,
|
|
294 პაჭიჭები |
▲back to top |
წვივზე წამოსაცმელი, რაშიც შარვლის ტოტია ჩატანებული,
|
|
295 პერგამენტი |
▲back to top |
დამუშავებული ტყავი ცხვრისა,იყენებდნენ საწერად ქაღალდის წარმოებამდე,ეტრატი
|
|
296 პოლიფემი |
▲back to top |
(ბერძნ. მითოლ) – ციკლოპი, ძე ზღვათა მეფის, პოსეიდონისა,ცალთვალა გოლიათი, დევი
|
|
297 პოლოტიკი |
▲back to top |
ფოლადი,
|
|
298 პომპეუსის ხიდი |
▲back to top |
ხიდი მდ. მტკვარზე მცხეთაში
|
|
299 ჟამთააღმწერელი |
▲back to top |
მემატიანე,
|
|
300 ჟამი |
▲back to top |
დრო,
|
|
301 ჟამნი |
▲back to top |
ზოგი საეკლესიო ლოცვის (მწუხრის, ცისკრის ) კრებული,
|
|
302 ჟვერი |
▲back to top |
_ შტო, რომელსაც ფოთლები შერჩენილი აქვს
|
|
303 ჟრუნი |
▲back to top |
მონაცრისფრო ჭრელი
|
|
304 რევანდი |
▲back to top |
დიდფოთოლა, მაღალი მცენარე,
|
|
305 რიდე |
▲back to top |
ქალის თავსაბურავი , პირბადე , იგივია რაც ჩალმა,
|
|
306 რიდეს ახდა |
▲back to top |
დაფარულის გამომჟღავნება,
|
|
307 რილოჭრელო |
▲back to top |
ალაგ-ალაგ დამდნარი თოვლი,
|
|
308 როზეტები |
▲back to top |
როზეტი – ვარდის გამოსახულებიანი ჩუქურთმა,
|
|
309 როზეტები (ფრანგ) |
▲back to top |
გაშლილი ვარდის მსგავსი ორნამენტი,
|
|
310 რჩხია |
▲back to top |
ღია ფერის,ჭროღა (თვალები)
|
|
311 სადაფისფერი (არაბ.) |
▲back to top |
ზოგიერთი მოლუსკის ნიჟარის შიგა ფენა, წარმოადგენს სხვადასხვა მოელვარე,
|
|
312 სადები |
▲back to top |
ჭაობები,
|
|
313 საერისთაო (საერისთავო) |
▲back to top |
მხარე შიდა ქართლში, არაგვზე (ფშავს ქვემოთ)
|
|
314 საირაო,ირაო |
▲back to top |
ნარნარად,მდორედ ფრენა
|
|
315 საკარცხლული |
▲back to top |
მოჩუქურთმებული ხის სკამი ერთგვარი,ოჯახის უფროსის ან საპატიო სტუმრისათვის
|
|
316 საკოდეები |
▲back to top |
ხატის ნაგებობის ნაწილი , სადაც ლუდს ინახავენ,
|
|
317 სალმობა |
▲back to top |
ავადმყოფობა,
|
|
318 სამეფოის სპანი |
▲back to top |
ეწოდებოდა ქართველი მეფის ხელქვეით საგანგებო ლაშქარს,
|
|
319 სამოგვი |
▲back to top |
თხის ტყავი მაღალხარისხოვანი
|
|
320 სამრელო |
▲back to top |
ქოხი,
|
|
321 სამსჭვალავი |
▲back to top |
ლურსმანი,
|
|
322 სამწდეური |
▲back to top |
(ძვ.) ღვინის სასმელი ჭურჭელი(თასი, აზარფეშა,ყანწი…),
|
|
323 სანათლოის უბანი |
▲back to top |
უბანი მცხეთაში
|
|
324 საოლავი |
▲back to top |
(ძვ.) „ქაჩაჩს ზევით სახსარი, სადაც ცხენს ბორკილს ადებენ,
|
|
325 საოსტიგნო |
▲back to top |
ბერების სასადილო დარბაზი,სამყოფელი
|
|
326 სარკინეთის მთა |
▲back to top |
სერი შიდა ქართლში, იგივე სხალტბის ქედი (მცხეთის რ.),
|
|
327 სარკინოზები |
▲back to top |
არაბები,
|
|
328 საროჭიკოდ |
▲back to top |
როჭიკი (ძვ.)-საჭმელი,საჭმლის საშოვნელად მიმავალი,
|
|
329 სასირე ბადე |
▲back to top |
(სირი-ფრინველი) ფრინველის დასაჭერი ბადე
|
|
330 საფირონი |
▲back to top |
(ბერძ) ლურჯი ან იისფერი ძვირფასი ქვა , ლურჯი იაგუნდი,
|
|
331 საფურცლე |
▲back to top |
ფართოფოთლოვანი ტყე
|
|
332 საღირა |
▲back to top |
საკუთარი სახელი,
|
|
333 საყბეური |
▲back to top |
ცხენის აღვირის თასმა,ყბაში ამოსადები
|
|
334 საწმერთული |
▲back to top |
შეიდიში, შარვალი,
|
|
335 საწმერთული(ძვ.) |
▲back to top |
ქალის შარვალი,კაბის ქვეშ ჩასაცმელი
|
|
336 საწოლისუხუცესი |
▲back to top |
მესაწოლე – მეფის საძინებლის გამგე,
|
|
337 საჭრეთელი |
▲back to top |
ხის ამოსაჭრელი სადურგლო იარაღი,
|
|
338 სახიერი |
▲back to top |
კეთილი,
|
|
339 სახმილი |
▲back to top |
ცეცხლი
|
|
340 სახუნდარი |
▲back to top |
1,ადგილი,სადაც მონადირე უსაფრდება ნადირს.2.იგივეა,რაც ბუნაგი
|
|
341 სელი |
▲back to top |
სავარძელი,
|
|
342 სეფე დროშა |
▲back to top |
სამეფო დროშა,
|
|
343 სეფექალი |
▲back to top |
მეფის (ან დიდებულის) ქალი,
|
|
344 სეფექალი(ძვ.) |
▲back to top |
მეფის(ან დიდებულის) ასული
|
|
345 სიმფონია (ბერძ.) |
▲back to top |
ბგერათა ჰარმონიუილი შეხამება, თანაჟღერა,
|
|
346 სინგურისფერი [თურქ.] |
▲back to top |
წითელი( მინერალი ერთგვარი, მისგან იღებენ ვერცხლისწყალს),
|
|
347 სინგურისფერი |
▲back to top |
წითელი(სინგური-წითელი ფერის ქიმიური ნაერთი),
|
|
348 სირენა |
▲back to top |
საყვირი,
|
|
349 სირი (ძვ.) |
▲back to top |
ფრინველი,
|
|
350 სიუზანი |
▲back to top |
ფერადი ნაქარგი ქსოვილი,რამეზე გადასაფარებლად
|
|
351 სკარამანგი |
▲back to top |
,,ესე არს ძვირფასად და ყვავილოვნად ნაკერი(საბა),
|
|
352 სკორე |
▲back to top |
ფრინველის განავალი,
|
|
353 სოლიდი |
▲back to top |
ბიზანტიური ოქროს ფული,
|
|
354 სოსანისფერი |
▲back to top |
მოწითალო იისფერი,
|
|
355 სოხანე |
▲back to top |
( კუთხ.) მიწის იატაკი,
|
|
356 სრბოლა |
▲back to top |
(წიგნ) სირბილი , რბენა,
|
|
357 სტავრა |
▲back to top |
(ძვ.) ძვირფასი ქსოვილი , სქელი ფარჩა,
|
|
358 სტატისტი |
▲back to top |
უსიტყვო როლების შემსრულებელი მსახიობი,
|
|
359 სტრატიგი |
▲back to top |
სარდალი,
|
|
360 სტრატიოტი |
▲back to top |
(ბიზანტ) მხედარი,
|
|
361 სულთათანა |
▲back to top |
მიცვალებულთა ლოცვა,
|
|
362 სურა |
▲back to top |
მუცელგამობერილი და ყელწვრილი წყლის ჭურჭელი
|
|
363 სძლისპირი |
▲back to top |
საგალობელი,
|
|
364 ტაბაკი |
▲back to top |
დაბალი სუფრა, ძველ საქართველოში ცნობილი , ძელისა , ვერცხლისა, ან ოქროსი,
|
|
365 ტაბლა |
▲back to top |
მოგრძო დაბალი მაგიდა,
|
|
366 ტალანი |
▲back to top |
გრძელი დერეფანი
|
|
367 ტარაბუა |
▲back to top |
აქ: ერთგვარი მწერიტარსინოკი
|
|
368 ტაფობი |
▲back to top |
ვაკე ადგილი(მთებს შორის.ტვიფარი
|
|
369 ტიარა |
▲back to top |
თავსაბურავი ომფორი-ეპისკოპოსის მხარზე მოსახვევიტლე
|
|
370 ტოპრაკი |
▲back to top |
პატარა ტომარა ტყავის მილისა და ჩიბუხისგან.ტყირპი
|
|
371 უბელო |
▲back to top |
შეუკაზმავიუბირი
|
|
372 ულო |
▲back to top |
ძნის შესაკრავი, დაგრეხილი სველი ნამჯა.უმარილი, უმარული(ძვ.)
|
|
373 უმწიკვლო |
▲back to top |
უბიწოუნაბისფერი
|
|
374 უსაზმნოდ |
▲back to top |
უმიზნოდ , უაზროდუსაზმნოდ
|
|
375 უაზროდ |
▲back to top |
უტევანი
|
|
376 უხიაგი |
▲back to top |
1.უხეში, უკმეხი,ახირებული.2.უსიამოვნო,უხეირო, ცუდი.ფანჩატური
|
|
377 ფარეშთუხუცესი |
▲back to top |
შინამოსამსახურეთა უფროსიფარჩა
|
|
378 ფაშატი |
▲back to top |
დედალი ცხენიფერხისაი
|
|
379 ფეხკავშა |
▲back to top |
თეთრკოჭებიანი (ცხენი)ფითრი
|
|
380 ფილენჯის ქარი |
▲back to top |
ნერვული მოშლილობა, სახის კუნთებისა და კიდურების უნებური მოძრაობითი კანკალიფისფორული შუქი
|
|
381 ფორეჯი |
▲back to top |
დიდი წინწკალი , ხალიფორეჯი
|
|
382 ქათიბი |
▲back to top |
ქალის ზედა ტანსაცმელი , ბეწვმოვლებული
|
|
383 ქედანი |
▲back to top |
გარეული მტრედის ერთ-ერთი სახეობა, მასზე მოზრდილიქერეჭი
|
|
384 ქერუბიმი |
▲back to top |
ფრთოსანი არსება ანგელოზთა იერარქქინაქინა
|
|
385 ქრიზოტრიკლინი |
▲back to top |
ოქროს სასახლე ბიზანტიის კეისრისა კონსტანტინეპოლშიქურუმი
|
|
386 ღარებიანი |
▲back to top |
ღარების მქონეღარი
|
|
387 ღირკილო (ღილკილო) |
▲back to top |
ტანსაცმლის გასაწყობად ხმარებულიპატარა ნიჟარა (იცოდნენ ფშავში)ყავლი
|
|
388 ყველისციხე |
▲back to top |
ზემო ქართლის უმტკიცესი ციხეთაგანიყომარბაზობა
|
|
389 ყომარბაზობა |
▲back to top |
ყომარბაზობა (არაბ.)კოჭის ან კამათლის თამაში ფულზე.
|
|
390 შიბი |
▲back to top |
ძეწკვი ვერცხლისშლეგი
|
|
391 შუკა |
▲back to top |
(კუთხ.) ვიწრო ქუჩა, იგივეა , რაც ორღობექორედი
|
|
392 ჟვერი |
▲back to top |
შტო, რომელსაც ფოთლები შერჩენილი აქვს.შუნი
|
|
393 შუფხა |
▲back to top |
ბალახოვანი მცენარეჩარბი
|
|
394 ჩარდახი |
▲back to top |
სასახლის ბანის ნაწილი , სვეტზე დადგმული და გუმბათით გადახურულიჩარდახი
|
|
395 ჩაჩი |
▲back to top |
პატარა საშინაო ქუდიჩოფურა
|
|
396 ჩრაქვი |
▲back to top |
არყის ხის ქერქი, რომელსაც კვარის მაგივრად ხმარობდნენჩუგლუგი
|
|
397 ცარგვალი |
▲back to top |
ცის თაღიცარგვალი
|
|
398 ცმელი |
▲back to top |
გადაუმდნარი ქონიჭაკი
|
|
399 ჭილი |
▲back to top |
1.მცენარე, რომელსაც ხმარობენ ჭილობების, ქუდების მოსაქსოვად, 2. იგივეა, რაც პაპირუსიჭლიკი
|
|
400 ხანდაკები |
▲back to top |
(არაბ.,ძვ.) თხრილი, სანგარიხარიხა
|
|
401 საჭრეთელი |
▲back to top |
ხის ამოსაჭრელი სადურგლო იარაღიხარჭა
|
|
402 ხატაური |
▲back to top |
ჩინური.ხვასტაგი (სპარს)
|
|
403 ხვატი |
▲back to top |
დიდი სიცხეხვატი
|
|
404 ხვიმრა |
▲back to top |
ხვიმირი, წისქვილის ნაწილი: მარცვლეულის ჩასაყრელი პირამიდის ფორმის ჭურჭელი , საიდანაცხსენი
|
|
405 ხურო |
▲back to top |
ხელოსანი , რომელიც აკეთებს შენობის ხის ნაწილებს ან ხის შენობას აშენებსხუროთმოძღვარი
|
|
406 ჯანღი |
▲back to top |
ნისლი, ბურუსიჯვალო
|
|
407 ჯვალო |
▲back to top |
უხეში, თხის ბეწვნარევი ქსოვილი. ჩოხებს კერავდნენჯუბაჩა
|
|
408 ჰარილე |
▲back to top |
მაღალი ხარისხის რბილი ტყავიჰელო
|
|
409 ჰოროლი |
▲back to top |
იგივეა, რაც ოროლი, შუბი ერთგვარი.
|
|
410 „დიდოსტატის მარჯვენაში“ გამოყენებული გეოგრაფიული სახელები (ტოპონიმები) |
▲back to top |
|
|
410.1 ტარაბუა |
▲back to top |
|
|
410.2 ანაკეთი |
▲back to top |
ადგილი მესხეთში, თმოგვთან ახლოს. ანაკერტი კი მდ. ჭოროხის აუზშია.
|
|
410.3 ანტიოქია |
▲back to top |
ადგილი და ეკლესია მცხეთაში.ანჩა
|
|
410.4 მონასტერი კლარჯეთში , მდ. ჭოროხის აუზში |
▲back to top |
სამწყალის ხეობაში (ახლა თურქეთშია).არაგვის კარი
|
|
410.5 არმაზი |
▲back to top |
ძვ. ქალაქი ქართლში, რ-იც მდებარეობდა მცხეთის ახლოს, მდ.მტკვრის მარჯვენა ნაპირზე . ამავე სახელწოდებით ცნობილი იყო თრიალეთის ქედის კლდოვანი შტო, რ-იც აღმართულია მცხეთასა და კარსანს შორის.არტანუჯის ციხე
|
|
410.6 აწყვერი |
▲back to top |
ციხე სამცხეში, თანამედრ. აწყურის ძვ. სახელწოდება.ბაგინეთი
|
|
410.7 ბასიანი |
▲back to top |
მხარე და ქალაქი მდ. არაქსის ზემო ნაწილში, არზრუმის ჩრდ.-აღმ.-ით (ამჟამად თურქეთშია). XII- XIII სს.-ებში საქ.-ოს ნაწილს შეადგენდა.ბებრის ციხე (ბებერაები, წეწამორი)
|
|
410.8 ბედია |
▲back to top |
მონასტერი ოდიშში , მდ. ეგრისის წყლის (ღალიძგა) აუზში.ბერციხე
|
|
410.9 ბოლოციხე |
▲back to top |
ციხე და ადგილი სამხრ. საქ-ში (ბასიანში).გუდამაყარი
|
|
410.10 გურგანის ზღვა |
▲back to top |
ახლ. კასპიის ზღვის სახელწოდება.დარუბანდი
|
|
410.11 დიდოეთი |
▲back to top |
მთიანი დაღესტნის ერთ-ერთი კუთხეზედაზენი
|
|
410.12 ზორაკერტი |
▲back to top |
ადგილი სამხ. საქ-ში , დმანისის რ-ნის ტერიტორიაზე.თმოგვის ციხე
|
|
410.13 თორღვას ციხე |
▲back to top |
ციხე კახეთში, მდ. მიწისწყლის ზემო ნაწილის ხეობაში.თუხარისი
|
|
410.14 კახაბერი |
▲back to top |
(აღმ. საქ-ოს ნაწილი) ციხე შიდა ქართლში, მდ. რეხულას ხეობაში (ლენინგორის რ.)კვეტარა (კვეტერა)
|
|
410.15 კლდეკარი |
▲back to top |
ციხე, თრიალეთის ქედზე, ალგეთისა და თეძმის წყალგამყოფზე (წალკის რ.)ლაზიკა
|
|
410.16 ლარგვისის ციხე |
▲back to top |
ციხე და მონასტერი სოფ. ლარგვისში, მცხეთის ახლოს იქ, სადაც ჭურთისწყალი ერთვის მდ. ქსანს (ახალგორის რ.).მგელციხე
|
|
410.17 მთავართა სანათლო |
▲back to top |
უბანი ძვ. მცხეთაში.მისაქციერი
|
|
410.18 მოგვთა |
▲back to top |
ერთ-ერთი უბანი მცხეთაში, რ-იც მდებ. მტკვრის ხიდთან (ახლ. მცხეთ. სადგ. ახლოს). მოგვთა უნდა იყოს იგივე „ძვ.მცხეთა“ (აგრეთვე ძვ. ხიდი მცხეთაში ),დაკავშირებულია ცეცხლთაყვანისმცემლობის ოფიციალურად დამკვიდრებასთან ქართლში და წარმართი მოგვების საცხოვ. უბნის სახელწოდებასთან.მუხრანის ციხე
|
|
410.19 მუხნარისას ციხე |
▲back to top |
მდებარეობს უჯარმასთან ახლოს.ნიალის ველი
|
|
410.20 ნიკორნა |
▲back to top |
მონასტერი შიდა ქართლში , არაგვის აუზში, ქართლის ქედის კალთაზე, სოფ. ახატანის ჩრდილოეთით (დუშეთის რ.)ოლთასი
|
|
410.21 მხარე და ქალაქი სამხ.-დას. საქ-ოში, მდ. ჭოროხის ზემო ნაწილში, სამცხე-საათაბაგოში, |
▲back to top |
ახლანდელი ქ. ოლთუ( თურქეთში).
|
|
410.22 ოძრახე (ოძრხე) |
▲back to top |
ციხე-ქალაქი მესხეთში. მდებარეობდა აბასთუმნის სამხრეთ ნაწილში, ცხელ გოგირდოვან წყაროებთან.პანკისი
|
|
410.23 პომპეუსის ხიდი |
▲back to top |
ხიდი მდ. მტკვარზე მცხეთაში.საერისთაო (საერისთავო)
|
|
410.24 სარკინეთის მთა |
▲back to top |
სერი შიდა ქართლში, იგივე სხალტბის ქედი (მცხეთის რ.)
|
|
410.25 საფურცლე |
▲back to top |
საფურცლე
ადგ. შიდა ქართლში, არაგვის მარჯვ. სანაპიროზე , მცხეთის ჩრდილ. (ახლ. ნატახტარის ტერიტორია, მცხეთის რ.ნი). ფანასკერტი
|
|
410.26 ფხოვი |
▲back to top |
ფშავ-ხევსურეთის ძვ. სახელწოდება.ქანდას ციხე
|
|
410.27 ღილღო |
▲back to top |
იგივე ქისტეთი.ყველის ციხე
|
|
410.28 შურის ციხე |
▲back to top |
ციხე შიდა ქართლში (ნარიყალა).ცხვილოს (სხვილოს) ციხე
|
|
410.29 ცხრაკარა |
▲back to top |
კახეთის სოფ. მატნის ახლოს (ახმეტის რ.) მონასტერი.ძურძუკეთი
|
|
410.30 ჯიქეთი |
▲back to top |
აფხაზეთის გაგრძელება ბზიფს იქით.ხერკი