ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა - შ



1 შაალალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაალალა
შაალალა კუთხ. ქიზიყ. შაბათი (ს. მენთეშ.).

2 შაბა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბა
შაბა კუთხ. ქართლ. თეთრი ვაზის ჯიშია (წარმოქმნილია შაბი სიტყვისაგან) (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

3 შაბაშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბაშ-ი
შაბაშ-ი კუთხ. ქართლ., მთიულ., თიან. პატარძლისათვის ფულის შეგროვება : პატარძალი რომ პირველად იცეკვებს, სტუმრები ფულით დაასაჩუქრებენ. ფულს სვინა აგროვებს. ამ ფულს შ ა ბ ა შ ი ს ფ უ ლ ს ეძახია (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.); პატარძლისა და მეფის დასაჩუქრება ფულით (დიალექტ., 600; ლ. კაიშ.). იხ. აგრეთვე: სვინა

4 შაბზე წასვლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბზე წასვლა
შაბზე წასვლა კუთხ. ქართლ. გადატ. საიქიოს გამგზავრება, სიკვდილი (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

5 შაბიცქება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბიცქება
შაბიცქება კუთხ. ქიზიყ. ადუღებული რძე რომ ცოტათი შეცივდება და ნაღები თავს შეიკრავს (ს. მენთეშ.).

6 შაბოშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბოშ-ი
შაბოშ-ი კუთხ. თუშ. იხ. აგრეთვე: შაბუში

7 შაბჟირება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბჟირება
შაბჟირება კუთხ. მოხ. შებრუჟება, შეთრობა, შეღვინება (ო. ქაჯ.).

‘ლამაზ შამოვჭიკჭიკდით, შ ა მ ო ვ ბ ჟ ი რ დ ი თ’

8 შაბრუნებულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბრუნებულ-ი
შაბრუნებულ-ი კუთხ. ხევსურ. იხ. აგრეთვე: შაბრუნვილი

შაბრუნვილ-ი არაყ-ი
შაბრუნვილ-ი არაყ-ი კუთხ. ხევსურ. მეორედ გამოხდილი არაყი. შდრ. : გადაბრუნებული (ა. ჭინჭარ., 217). იხ. აგრეთვე: ჴელშაქცეული

9 შაბტილო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბტილო
შაბტილო კუთხ. ქართლ. შაბიან წყალში დასველებული ტილო, რომელსაც სიცხიანს აფარებენ შუბლზე (ს. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

10 შაბუშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბუშ-ი
შაბუშ-ი კუთხ. თუშ. კვეთი, საკვეთი, საკიდელი, რძის შესადედებელი, ყველის დედა (ლ. ლეონ.; დიალექტ., 585).

11 შაბუშკვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბუშკვა
შაბუშკვა კუთხ. თიან. ხაჭოს კვერის გაკეთება (დიალექტ., 585).

12 შაბქლიავა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბქლიავა
შაბქლიავა კუთხ. ქიზიყ. მწვანე ფერის მწკლარტე ქლიავი (ს. მენთეშ.; ქეგლ).

13 შაბშაბა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაბშაბა
შაბშაბა კუთხ. იმერ. მჟაველა, მცენარეა (ა. მაყ.).

14 შაგამ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაგამ-ი
შაგამ-ი კუთხ. ხევსურ. თევზების სახოცი იარაღი, რომელიც ნიჩაბს წააგავს (ა. ჭინჭარ., 294).

15 შაგვანილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაგვანილ-ი
შაგვანილ-ი კუთხ. მოხ. ყოჩაღი, მოხერხებული (ო. ქაჯ.).

16 შად-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შად-ი
შად-ი კუთხ. გურ. ძვირფასი ქსოვილი იყო ერთგვარი (ა. ღლ.).

17 შადგამ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შადგამ-ი
შადგამ-ი კუთხ. ხევსურ. შადგამწყემსობა, ვისაც ოცზე ნაკლები ცხვარი ჰყავდა, მისი მწყემსობა (ა. ჭინჭარ., 229).

18 შადინურ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შადინურ-ი
შადინურ-ი კუთხ. ქართლ. ატმის ჯიშია ერთგვარი (მ. მესხ.).

19 შადლანგვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შადლანგვა
შადლანგვა კუთხ. მოხ. ყლაპვა (დაცინვით)(ო. ქაჯ.).

‘არწკი გრცხუენიან, რო სულ შ ა გ ი დ ლ ა ნ გ ი ა’.

იხ. აგრეთვე: დლანგვა

‘არწკი გრცხუენიან, რო სულ შ ა გ ი დ ლ ა ნ გ ი ა’.იხ. აგრეთვე: დლანგვა

20 შავბალახ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავბალახ-ი
შავბალახ-ი კუთხ. ქართლ. იხ. აგრეთვე: შავბალახა

21 შავბალახა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავბალახა
შავბალახა კუთხ. ქართლ., ფშ., მთიულ., გურ., ქვ. იმერ., ზ. რაჭ. თავშავა, დაჯირა, გობისცხვირა, შავწამალა, შმაგი (ს. მაკალ.; ა. მაყ.). იხ. აგრეთვე: შავქალა

22 შავგიორგა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავგიორგა
შავგიორგა კუთხ. გურ. შავწამალა, მცენარეა (ა. მაყ.).

23 შავდაუკუღმა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავდაუკუღმა
შავდაუკუღმა კუთხ. მესხ. უკუღმა, უკუღმართად (ი. მაისურ.).

'შ ა ვ დ ა უ კ უ ღ მ ა დაიკარგოს იმის გზა და კვალი’.

24 შავეთ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავეთ-ი
შავეთ-ი კუთხ. ფშ., მთიულ., გუდამაყრ. საიქიო, საზოგადოდ ‘უკლოთ’ სამყოფი ქვეყანა, სადაც ამ სოფლით გასულნი ბინადრობენ. ჯოჯოხეთი და სამოთხე ხალხს არა აქვს გაყოფილი ამ სიტყვაში (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900; ი. წყონ.); საიქიო; შ ა ვ ე თ ე ლ ე ბ-ი მკვდარი სულები (ს. მაკალ.; ე. ვირსალ.).

25 შავეკალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავეკალა
შავეკალა კუთხ. მესხ. ქაცვი (ა. მაყ.).

26 შაველა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაველა
შაველა კუთხ. მოხ. ბნელი, ჩაშავებული (ქეგლ).

კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ. შავ-შავი ქალი (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ.ხუბ.; ქეგლ).

27 შავესკალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავესკალა
შავესკალა კუთხ. თუშ. შავი ასკილი (ა. მაყ.).

28 შავთავა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავთავა
შავთავა კუთხ. ხევსურ. იხ. აგრეთვე: შავბალახა

29 შავი აიშე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავი აიშე
შავი აიშე კუთხ. აჭარ. გობისცხვირა, მცენარეა (ა. მაყ.).

30 შავი ცოცხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავი ცოცხ-ი
შავი ცოცხ-ი კუთხ. იმერ. ცოცხანა, ცოცხობა (ა. მაყ.).

31 შავკაკალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავკაკალ-ი
შავკაკალ-ი კუთხ. გურ. ბოსტნეული მცენარეა ერთგვარი (ა. ღლ.).

32 შავკაკალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავკაკალა
შავკაკალა კუთხ. გურ. სიონჯი, მცენარეა (ა.მაყ.).

33 შავკაპიტო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავკაპიტო
შავკაპიტო კუთხ. ქართლ. წითელი ყურძნის ჯიშია (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

34 შავკოლომან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავკოლომან-ი
შავკოლომან-ი კუთხ. გურ. მეტად მქისი, ერთობ გულპილწი ადამიანი (ი. ჭყონ.).

35 შავლახტარა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავლახტარა
შავლახტარა კუთხ. თუშ. შავწამალა, მცენარეა (ა. მაყ.).

36 შავმოლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავმოლა
შავმოლა კუთხ. გურ. ნამიკრეფია, მცენარეა (ა. მაყ.); მოლი (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

37 შავმხალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავმხალა
შავმხალა კუთხ. რაჭ. მცენარეა, ჯიჯილაყა (ა. მაყ.).

38 შავრა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავრა
შავრა კუთხ. ფშ., თუშ. შავი ცხენი (ლ. ლეონ.). იხ. აგრეთვე: შავრაჸი

39 შავრახტა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავრახტა-ჲ
შავრახტა-ჲ კუთხ. აჭარ. მეტად შავი, შავტუხა (შ. ნიჟარ.). იხ. აგრეთვე: შავრიოზაი

40 შავრაჸ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავრაჸ-ი
შავრაჸ-ი კუთხ. თუშ. შავი ცხენი (თ. უთურგ.).

41 შავრეშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავრეშ-ი
შავრეშ-ი კუთხ. რაჭ. გველი (შ. ძიძ., 216).

42 შავრეშხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავრეშხ-ი
შავრეშხ-ი კუთხ. ფშ. შავი ფერის ცხენი (ი. ქეშიკ.).

‘ავდეგ, შავკაზმე შ ა ვ რ ე შ ხ ი, შაუდეგ შავთა გზათაო’.

43 შავრიოზა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავრიოზა-ი
შავრიოზა-ი კუთხ. გურ. ძლიერი შავი, შავგვრემანი (ე. ნინ., II, თ. კიკვ.; გ. შარაშ.).

‘დგანა აგი შ ა ვ რ ი ო ზ ა ი ‘.

44 შავროზა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავროზა
შავროზა კუთხ. იმერ. შავგვრემანი ქალი (ვანი, ნ. აგიაშვილი). იხ. აგრეთვე: შავრიოზაი

45 შავრონა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავრონა
შავრონა კუთხ. რაჭ. შავი ღორი (დიალექტ., 690).

46 შავტრაკა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავტრაკა
შავტრაკა კუთხ. მესხ., ჯავახ. დაჯირა, მცენარეა (ა. მაყ.).

47 შავფეხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავფეხ-ი
შავფეხ-ი კუთხ. გურ. ტაბუირებული სახელი ჭიანჭველისა, როცა ოჯახში აბრეშუმის ჭია ჰყავთ (წითელმთა, ი. შილაკაძე.).

48 შავფხალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავფხალა
შავფხალა კუთხ. ზ. იმერ., ზ. რაჭ., აჭარ. მხალშავა, ჩვეულებრივი ჯიჯილაყა (ბ. წერეთ.,; ა. მაყ.).

49 შავქალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავქალა
შავქალა კუთხ. გურ. მხალშავა, მცენარეა (ა. მაყ.).

50 შავშაობა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავშაობა
შავშაობა კუთხ. ქიზიყ. ძალზე გაჭირვებულად, ძლივძლივობით ყოფნა (ს. მენთეშ.).

51 შავშურა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავშურა-ჲ
შავშურა-ჲ კუთხ. ზ. აჭარ. ლობიოს ჯიშია ერთგვარი (შ. ნიჟარ.); წეკო (ა. მაყ.).

52 შავჩოჴა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავჩოჴა
შავჩოჴა კუთხ. ქიზიყ. მხალია, დიდ მარხვაში მოდის ჭინჭრის მოსვლის დროს (ს. მენთეშ.).

53 შავცოცხე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავცოცხე
შავცოცხე კუთხ. ლეჩხ. უჯანგარი, მცენარეა (ა. მაყ.).

54 შავჭადა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავჭადა
შავჭადა კუთხ. ლეჩხ. ფეტვი (ა. მაყ.).

55 შავხალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავხალ-ი
შავხალ-ი კუთხ. ფშ. ხანჯალია ერთგვარი (ვაჟა, I, ა. შან.).

56 შავხე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავხე
შავხე კუთხ. ქართლ. ხეშავი, შავი ხე (დიალექტ., 644).

57 შავხილა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავხილა-ი
შავხილა-ი კუთხ. მთიულ., მოხ. მოცვი (ა. მაყ.; ლ. კაიშ.).

58 შავჯაგა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავჯაგა
შავჯაგა კუთხ. ქართლ. ბუჩქია ეკლიანი (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.)

59 შავჯორა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შავჯორა
შავჯორა კუთხ. ქართლ. მეტად შავი, უშნო სახის ქალი (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

60 შაზმევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაზმევა
შაზმევა კუთხ. მოხ. წყენა, შეზარება, შეჯავრება (დიალექტ., 564).

61 შაზნევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაზნევა
შაზნევა კუთხ. მოხ. იხ. აგრეთვე: შაზმევა

62 შათება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შათება
შათება კუთხ. ქსნის ხეობ. იხ. აგრეთვე: მეშათა

63 შათვალებულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შათვალებულ-ი
შათვალებულ-ი კუთხ. კახ. სიმწიფეში ახალშესული ნაყოფი (ა.მარტ., გ. იმნ.).

64 შათირ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შათირ-ი
შათირ-ი კუთხ. გურ. პატარძლის მხლებელი, რომელიც თვალყურს ადევნებს მას ქმრის ოჯახში მიყვანამდის (გ. შარაშ.).

65 შაიკ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაიკ-ი
შაიკ-ი კუთხ. ზ. იმერ. ტანადი, წარმოსადეგი (ქ. ძოწ.).

66 შაკ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაკ-ი
შაკ-ი კუთხ. იმერ. მწკრივი; სვე, სვრელი (დიალექტ., 673); რიგი ვაზისა, სვრელი (ქ. ძოწ.).

67 შაკვალთ(ვ)ა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაკვალთ(ვ)ა
შაკვალთ(ვ)ა კუთხ. ქიზიყ. ტანისამოსის კალათების მაღლა აწევა და სარტყელში ჩატანება (ს. მენთეშ.).

68 შაკვეთა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაკვეთა
შაკვეთა კუთხ. ქიზიყ. შეჩვევა. აქედან : შ ა კ ვ ე თ ი ლ ი შეკვეთილი (ს. მენთეშ., დამ.).

‘ბავშვი ბებიაჲ შ ე ე კ ვ ე თ ა და ვეღარ მოგვიშორებია’.

69 შაკვლევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაკვლევა
შაკვლევა კუთხ. მოხ. მილოცვა საახალწლოდ, მიკვლევა (დიალექტ., 564).

70 შაკუთება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაკუთება
შაკუთება კუთხ. ფშ., მთიულ. შედედება სისხლისა ან რძისა (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900; ი. ჭყონ.); შ ა კ უ თ ე ბ უ ლ-ი შედედებული (ლ. კაიშ.).

71 შალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალა
შალა კუთხ. ინგილ. ერთი წამოკიდებული, ერთი ზურგი შეშა (დიალექტ., 625).

72 შალა-გელად - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალა-გელად
შალა-გელად კუთხ. ფშ. უთავბოლოდ, ზოგი-აქ, ზოგი-იქ (ა. ჭინჭარ., ფშ.).

73 შალან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალან-ი
შალან-ი კუთხ. ხევსურ., ფშ. სათიბი ბალახია (ა. შან.; ა. ჭინჭარ., 225; ა. მაყ.). იხ. აგრეთვე: შალდაყი, შალარი

74 შალარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალარ-ი
შალარ-ი კუთხ. ფშ., ხევსურ. ლაშქარა, მცენარეა (ა. მაყ.).

75 შალაფ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალაფ-ი
შალაფ-ი კუთხ. ხევსურ., ფშ., თუშ. ბალახია (ვაჟა, I, ა. შან.).; მდელოს წივანა (ა. მაყ.).

კუთხ. ხევსურ., თუშ., მთიულ.
კუთხ. ხევსურ., თუშ., მთიულ. ხის დასამუშავებელი იარაღია (ა. ჭინჭარ., 278); ბურღი (თ. უთურგ.); ხის საბურღი იარაღი (ლ. კაიშ.).

76 შალაფა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალაფა
შალაფა კუთხ. კახ., თუშ., მოხ. ბალახია, იზრდება ნოტიო, ჭაობიან ადგილას. ამით სიმინდის ფუჩეჩს კონებად კრავენ (ა. მარტ., გ. იმნ., ა. მაყ.). იხ. აგრეთვე: ლელი, შალაფი 1

77 შალახო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალახო
შალახო კუთხ. ქართლ. სიმღერა, დაკვრა, თამაში (ა. ღლ., ქართლ., 288).

‘დაჲკრეს მაშინ შ ა ლ ა ხ ო’.

78 შალბაშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალბაშ-ი
შალბაშ-ი კუთხ. ქართლ. საძოვრის გადასახადი, საბალახო (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

79 შალგ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალგ-ი
შალგ-ი კუთხ. კახ. იხ. აგრეთვე: შლეგა

80 შალგაბალახ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალგაბალახ-ი
შალგაბალახ-ი კუთხ. კახ. მინდვრის მდოგვი (ა. მაყ.).

81 შალდამ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალდამ-ი
შალდამ-ი კუთხ. გურ., ფშ. მაღალი ბალახია, შამბი (ე. ნინ., I, . კიკვ., ი. ჭყონ.) იხ. აგრეთვე: შანი

82 შალდაყ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალდაყ-ი
შალდაყ-ი კუთხ. ფშ., მოხ., თუშ. შამბი, მაღალი ბალახია (ვაჟა, I, ა. შან.; ა. ყაზბ., II, შ. ძიძ.; ო. ქაჯ.; თ. უთურგ .).

83 შალდაყიან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალდაყიან-ი
შალდაყიან-ი კუთხ. ფშ. მაღალი, გაუვალი ბალახით დაფარული ადგილი (ი. ჭყონ.).

84 შალთ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალთ-ი
შალთ-ი კუთხ. თუშ. დიდი დანა (პ. ხუბ.).

85 შალიფა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალიფა
შალიფა კუთხ. ხევსურ. გრეხილი (ს. მაკალ.).

86 შალყაჭ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალყაჭ-ი
შალყაჭ-ი კუთხ. ზ. იმერ. შალისა და ყაჭის ნარევი ქსოვილი (ბ. წერეთ.). იხ. აგრეთვე: შალი, ყაჭი

87 შალშავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შალშავ-ი
შალშავ-ი კუთხ. ფშ., ხევსურ. მცენარეა მთისა (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900). მოცვი (დიალექტ., 595).

88 შამადინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამადინება
შამადინება კუთხ. გუდამაყრ. მოვლა, წამლობა; შ ა მ ა უ დ ი ნ ე მოუარე, უექიმე, უწამლე (დიალექტ., 575).

89 შამათ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამათ-ი
შამათ-ი კუთხ. მესხ. არაბ.-თურქ. şamata ხალხის საერთო ხმაური, აურზაური, ალიაქოთი (ი. მაისურ.).

‘რა ამბავია, რა შ ა მ ა თ ი გიდგიათ?’
‘რა ამბავია, რა შ ა მ ა თ ი გიდგიათ?’ ‘ხალხი შ ა მ ა თ ო ბ დ ა’.

90 შამაკერტვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამაკერტვა
შამაკერტვა კუთხ. მოხ. შემოხევა (ო. ქაჯ.)

‘ტარავალი შ ა მ ა ი კ ე რ ტ ა’.

91 შამაკორთვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამაკორთვა
შამაკორთვა კუთხ. მოხ. შემოკალთავება, აკაპიწება (დიალექტ., 564).

92 შამაკრულა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამაკრულა-ჲ
შამაკრულა-ჲ კუთხ. მოხ. კერძია, კარტოფილისა და ყველისგულიანი ხაჭაპური კეცზე გამომცხვარი. შდრ. : ჯიმლოვანაჲ (ო. ქაჯ.).

93 შამან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამან-ი
შამან-ი კუთხ. ქართლ., თუშ., კახ. სახარჯო ღვინო; ჭაჭაზე წყალს დაასხამენ და შ ა მ ა ნ ი გამოვა (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.); ნაბოლარი არაყი (ს. მაკალ.); ბოლოს გამოსული მდარე ხარისხის არაყი (კ. ჭრელ., 259).

კუთხ. ქართლ., კახ.
კუთხ. ქართლ., კახ. ოდნავ ჩირქნარევი, არასაღი, შავი სისხლი (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

94 შამანა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამანა
შამანა კუთხ. ქიზიყ. იხ. აგრეთვე: შამანი 1

95 შამასაპირებ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამასაპირებ-ი
შამასაპირებ-ი კუთხ. მთიულ. საპატარძლოს მშობლებთან სასიძოს მშობლებისაგან ძღვენის მიტანა და შეთანხმება ქორწილისა დღის დანიშვნის შესახებ (დიალექტ., 569). იხ. აგრეთვე: შამოსაპირები

96 შამასახვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამასახვა
შამასახვა კუთხ. ხევსურ. უსწორმასწორო ნაპირების შემოჭრა ტყავისათვის (დიალექტ., 558).

97 შამაულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამაულ-ი
შამაულ-ი კუთხ. გურ. შუამავალი, მაჭანკალი (ა. ღლ., გურ.).

98 შამაქა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამაქა
შამაქა კუთხ. რაჭ. ჭიახერხი, წვრილი ხერხი, ხმარობენ დურგლები ფიცრიდან ფორმების ამოსახერხავად (‘კომუნისტი’, № 190, 1969).

99 შამბალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამბალა
შამბალა კუთხ. გურ. ბალამწარა, შავბალა, მცენარეა (ა. ღლ.; ა. მაყ.).

100 შამდგარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამდგარ-ი
შამდგარ-ი კუთხ. ხევსურ. მაკე ძროხა მაკეობის ბოლო პერიოდში (ა. ჭინჭარ., 232). იხ. აგრეთვე: საზვები, სამზველი

101 შამკვ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამკვ-ი
შამკვ-ი კუთხ. ლეჩხ. ზანდურისა და მახის თავთავის საკრეფი (დიალექტ., 679). იხ. აგრეთვე: მაშაკი

102 შამოდექ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამოდექ-ი
შამოდექ-ი კუთხ. გურ., იმერ. შემოდგომა (ა. ღლ.; მ. ალავ., 3).

103 შამოკაწვნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამოკაწვნა
შამოკაწვნა კუთხ. ქიზიყ. მცირედ შემოღობვა, კაწანისაგან, გაწალიკებით შემოღობვა (ს. მენთეშ.).

104 შამოკვერცხ(ვ)ა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამოკვერცხ(ვ)ა
შამოკვერცხ(ვ)ა კუთხ. ქიზიყ. ირგვლივ შემოსწორება უსწორმასწორო ნაპირებისა (ს. მენთეშ.).

105 შამოკორღნილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამოკორღნილ-ი
შამოკორღნილ-ი კუთხ. ზ. იმერ. შემოსაზღვრული (ქ. ძოწ.).

106 შამოკუშნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამოკუშნა
შამოკუშნა კუთხ. ლეჩხ. ქვეშ ჭმუჭნით შემოტენა ტანსაცმლის (ჩოხა-ახალუხის, კაბის . .) ბოლოებისა და საბნის პირისა (მ. ალავ., 2).

‘საბანი შ ა მ ე ი კ უ შ ნ ა და ტკპილათ დეიძინა’.

107 შამორება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამორება
შამორება კუთხ. გურ. თ ა ვ ზ ე შ ა მ ო რ ე ბ ა თავზე შემოვლება (ა. წულ., ეთნოგრ. გურია, 1971, 106).

108 შამოსაპირებ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამოსაპირებ-ი
შამოსაპირებ-ი კუთხ. მთიულ. იხ. აგრეთვე: შამასაპირები

109 შამოხოხმიკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამოხოხმიკება
შამოხოხმიკება კუთხ. ქიზიყ. ირგვლივ შემოკრება, შემოქუჩება (ს. მენთეშ.).

110 შამშალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამშალ-ი
შამშალ-ი კუთხ. ფშ. ვისაც სისუფთავე და წესრიგი არ უყვარს (თ. უთურგ.).

111 შამცილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამცილ-ი
შამცილ-ი კუთხ. მთიულ., გუდამაყრ. შემცივნებული (ე. ვირსალ.).

112 შამხო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შამხო
შამხო კუთხ. კახ. საზამთროს ერთგვარი ჯიშია, თეთრი თესლი და თეთრი ქერქი აქვს, დიდხანს ძლებს (ა. მარტ., გ. იმნ.).

113 შან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შან-ი
შან-ი კუთხ. გურ. შამბი, ბუჩქნარი, ეკალბარდით გავერანებული ეზო ან სახნავსათესი მიწა (ა. ღლ.).

114 შანა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანა
შანა კუთხ. ფშ., მოხ. ყელზე შებმული შენალოცი (ფული ან სხვა რამე) (ვაჟა, I, II, ა. შან.); შენალოცი რამ, უმთავრესად ყელზე შებმული (ა. ყაზბ., II, შ. ძიძ.).

კუთხ. ინგილ.
კუთხ. ინგილ. ფიწალი (მ. ჯან.).

115 შანარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანარ-ი
შანარ-ი კუთხ. ქიზიყ. ნელი, მძიმედ მოსაქმე, მუშაობაში თავს რომ ინახავს. საქონელზეც იტყვიან და ადამიანზეც (ს. მენთეშ.); თხელი, მეჩხერი (ქეგლ).

116 შანაქო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანაქო
შანაქო კუთხ. ხევსურ. სამრევლოს ეზო (ს. მაკალ.).

117 შანაყარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანაყარ-ი
შანაყარ-ი კუთხ. ფშ. არანათესავი, რომელიც ამა თუ იმ ოჯახს შეაფარებს თავს საცხოვრებლად (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

118 შანგლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანგლა
შანგლა კუთხ. ინგილ. არეულ-დარეულად მითიბვ-მოთიბვა (მ. ჯან.).

119 შანგულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანგულ-ი
შანგულ-ი კუთხ. იმერ. გრძელრქებიანი ხოჭოა, არის შავი და თეთრი (ვ. ბერ.).

120 შანკვ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანკვ-ი
შანკვ-ი კუთხ. ლეჩხ. მახის ან ზანდურის მოსაკრეფი მაკრატელისებური ხელსაწყო (მ. ალავ., 2). იხ. აგრეთვე: შამკვი

121 შანკვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანკვა
შანკვა კუთხ. ლეჩხ. იხ. აგრეთვე: შანკვი

122 შანკო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანკო
შანკო კუთხ. გურ. ჯოხი, რომელსაც საპალნე ყავრს უკეთებენ თავებში და წირეხით კრავენ (ს. ჟღ.). იხ. აგრეთვე: წირეხი

123 შანშველა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანშველა
შანშველა კუთხ. ლეჩხ. უცუნა, მცენარეა (ა. მაყ.).

124 შანშხალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შანშხალა
შანშხალა კუთხ. გურ. მეტისმეტად ცხარე (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

‘პირპილაი ბეური გიქნია, ნამეტარი შ ა ნ შ ხ ა ლ ა ა’.

125 შაპრ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაპრ-ი
შაპრ-ი კუთხ. ქართლ. დაბერებული მწვანილი, რომელიც საჭმელად აღარ ვარგა, ან მხალი (. ჭყონ.).

126 შაპრანა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაპრანა
შაპრანა კუთხ. ქართლ. ავი, კაპასი, მოჩხუბარი ქალი (მ. მესხ.).

127 შაჟუნჟრუკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაჟუნჟრუკება
შაჟუნჟრუკება კუთხ. ქიზიყ. შეზარხოშება, ღვინისაგან გამხიარულება (ს. მენთეშ.).

128 შარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარ-ი
შარ-ი კუთხ. ქიზიყ. მწკრივი ვაზისა, ხეხილისა, სწორედ გავლებული თხრილი ვაზის ჩასაყრელად და მისთ. (ს. მენთეშ.).

129 შარაბ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარაბ-ი
შარაბ-ი კუთხ. აჭარ.

თურქ.-არაბ. şarap.
თურქ.-არაბ. şarap. ღვინო (შ. ძიძ., ქრესტ.).

130 შარაგელა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარაგელა
შარაგელა კუთხ. მთიულ., ქართლ. აჩქარებული (ლ. კაიშ.); მეტიჩარა, თავნება (მ. მესხ.).

131 შარავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარავ-ი
შარავ-ი კუთხ. მესხ. ჩირქი, ბალღამი (შ. ძიძ., ქრესტ.).

132 შარამათ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარამათ-ი
შარამათ-ი კუთხ. ქართლ. ჩხუბი, აყალმაყალი (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

133 შარამანდილა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარამანდილა
შარამანდილა კუთხ. რაჭ. შალამანდილი, მცენარეა (ა. მაყ.).

134 შარან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარან-ი
შარან-ი კუთხ. ქიზიყ. შავი სისხლი (ს. მენთეშ.). იხ. აგრეთვე: შამანი 2

135 შარასწინ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარასწინ
შარასწინ კუთხ. მთიულ. შარშანწინ (ლ. კაიშ.).

136 შარაფ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარაფ-ი
შარაფ-ი კუთხ. ლეჩხ. ფიცრისა და მისთანთა გასაწვავი მავთული (მ. ალავ., 1). იხ. აგრეთვე: შალაფი 2.

137 შარაშინ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარაშინ-ი
შარაშინ-ი კუთხ. გურ. შალაშინი (ა. ღლ.).

138 შარახვეტია - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარახვეტია
შარახვეტია კუთხ. იმერ., გურ. უსაქმოდ მოხეტიალე ქალი (ი. ჭყონ.); მიეთ-მოეთი, ამბის მიმტან-მომტანი; მაწანწალა ქალზე იტყვიან (ა. ღლ.).

139 შარმათ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარმათ-ი
შარმათ-ი კუთხ. თუშ. ხარკი (თ. უთურგ.).

140 შარვალე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარვალე
შარვალე კუთხ. ლეჩხ., იმერ. შორველა, მცენარეა (ა. მაყ.).

141 შართხა-ბურთხა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შართხა-ბურთხა
შართხა-ბურთხა კუთხ. ფშ. ქალი, რომელიც არას დასდევს კოხტაობას, თავის სილამაზეს და უბრალოდ იცვამს (ი. ჭყონ.).

142 შარკლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარკლა
შარკლა კუთხ. ინგილ. ფეხების აყირავება, წაქცევა (მ. ჯან.).

143 შარნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარნა
შარნა კუთხ. გურ., იმერ., ლეჩხ. ნიშანი; ვაჟის მიერ საცოლისათვის მირთმეული საჩუქარი ნივთი (ს. ჟღ.).

144 შარტვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარტვა
შარტვა კუთხ. მოხ. გამონასკვა (ო. ქაჯ.).

145 შარშ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შარშ
შარშ კუთხ. ხევსურ. შარშან (ა. შან., 155).

‘ამ ამბის მოგონებაზედ შ ა რ შ ჩვენს უშიშა შუღლიასძემ იმღერ თავის პირით ეს ლექსი’.

146 შასაქცევარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შასაქცევარ-ი
შასაქცევარ-ი კუთხ. ფშ. საპასუხო, პასუხი (ა. ჭინჭარ., ფშ.).

147 შასახვრეტ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შასახვრეტ-ი
შასახვრეტ-ი კუთხ. ხევსურ. ყველაფერი ის, რის ხვრეპით ჭამაც შეიძლება (ა. ჭინჭარ., 267).

148 შასრინვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შასრინვა
შასრინვა კუთხ. ქიზიყ. გამორჩენის მოლოდინში სხვის შეყურება (ს. მენთეშ.). ‘რაჲ შ ა მ ა მ ა ს რ ი ნ ა ვ კატასავით, გადასაყრელი არაფერი მაქ.’

149 შატ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შატ-ი
შატ-ი კუთხ. ხევსურ., მოხ., თუშ. მარყუჟი (ა. ჭინჭარ., 249); საღილე, ღილის კილო, მარყუჟი (ო. ქაჯ., პ. ხუბ.).

კუთხ. ხევსურ.
კუთხ. ხევსურ. ნაქარგის ერთ-ერთი სახეა (ქეგლ).

150 შატაბუტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შატაბუტა
შატაბუტა კუთხ. ქიზიყ. არადარბაისელი ადამიანი, ცუნდრუკი (ს. მენთეშ.).

151 შატივ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შატივ
შატივ კუთხ. ფშ. ყულფად, მარყუჟად (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

152 შატლოყნილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შატლოყნილ-ი
შატლოყნილ-ი კუთხ. ქიზიყ. ზორბა, უშნო აღნაგობის ადამიანი (ს. მენთეშ.).

153 შატყაპუნება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შატყაპუნება
შატყაპუნება კუთხ. ქიზიყ. შეტყაპუნება; გადატ. ნათხოვარი ნივთის შენარჩუნება, უკან არ დაბრუნდება პატრონისათვის (ს. მენთეშ.).

154 შაუზიკავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაუზიკავ-ი
შაუზიკავ-ი კუთხ. ფშ. მოურთავ-მოუკაზმავი (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

155 შაფარ-შაფარა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაფარ-შაფარა
შაფარ-შაფარა კუთხ. მესხ. გარმუჭი, მცენარეა (ა. მაყ.).

156 შაფშაფ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაფშაფ-ი
შაფშაფ-ი კუთხ. ქართლ. ყბედობა (პ. ხუბ.).

157 შაქ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაქ-ი
შაქ-ი კუთხ. ქიზიყ. წლის დედალი ცხვარი, ორჯერ გაპარსული (ს. მენთეშ.). იხ. აგრეთვე: შიშაქი კუთხ. მთიულ. სიმაღლეზე დამდგარი კოჭი (ლ. კაიშ.); ვეგის ჯდომა (საბა).

158 შაქართაფლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაქართაფლა
შაქართაფლა კუთხ. მთიულ., რაჭ. მთის სვინტრი, მცენარეა (ა. მაყ.).

159 შაქარნაბადა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაქარნაბადა-ჲ
შაქარნაბადა-ჲ კუთხ. მესხ. ვაშლის საზამთრო ჯიშია, წითელი ფერისა, სქელი და მაგარი კანი აქვს, ტკბილია (ი. მაისურ.).

160 შაქის ყოჩ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაქის ყოჩ-ი
შაქის ყოჩ-ი კუთხ. კახ. ორი წლის ყოჩი (ა. მარტ., გ. იმნ.). იხ. აგრეთვე: შაქი 1.

161 შაქსდამდგარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაქსდამდგარ-ი
შაქსდამდგარ-ი კუთხ. ფშ. დაცქვეტილი, გაფშეკილი (ი. ქეშიკ.).

162 შაღმურ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაღმურ-ი
შაღმურ-ი კუთხ. ფშ. ზემოური (ა. ჭინჭარ., ფშ.).

163 შაყელვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაყელვა
შაყელვა კუთხ. კახ. შეყელვა, ვაზის სარზე დაკავება (ნ. ჯოხ., 58).

164 შაშ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშ
შაშ კუთხ. ინგილ. შაშვი (მ. ჯან.).

165 შაშაბ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშაბ-ი
შაშაბ-ი კუთხ. თუშ. ჩოხის (ჩვეულებრივ, დედაკაცის ჩოხის) ბარტყი, გადანაკერებში ჩადებული პატარა ნაჭერი განის მისაცემად (ქეგლ).

166 შაშარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშარ-ი
შაშარ-ი კუთხ. ქიზიყ., ფშ. ნესტარი, ლანცეტი (ს. მენთეშ.); ხმლის წვერი, ორივე მხარეს წამახული (ვაჟა, I, ა. შან.).

167 შაშბ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშბ-ი
შაშბ-ი კუთხ. თუშ. კალთა ჯუბისა, რომელსაც ქალები იცვამდნენ ძველად კაბის მაგიერ (პ. ხუბ.).

168 შაშვალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშვალ-ი
შაშვალ-ი კუთხ. გურ. საშუალო (ა. ღლ.).

169 შაშვიპურა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშვიპურა
შაშვიპურა კუთხ. იმერ., რაჭ., ლეჩხ. ეკალას ნაყოფია (ა. მაყ.). იხ. აგრეთვე: ეკალა 1

170 შაშვისპირა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშვისპირა
შაშვისპირა კუთხ. კახ. იხ. აგრეთვე: ძაღლისპირა

171 შაშვისყბა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშვისყბა
შაშვისყბა კუთხ. კახ. იხ. აგრეთვე: ძაღლისპირა

172 შაშვრა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშვრა-ჲ
შაშვრა-ჲ კუთხ. თუშ. სისხლის გამოშვება მკურნალობის მიზნით (თ. უთურგ.).

173 შაშთარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშთარ-ი
შაშთარ-ი კუთხ. რაჭ. გვხვდება ასეთ კონტექსტში : ‘უკან დაწევა შეიქნა, შ ა შ თ ა რ ი ორბი ფრთიანი (შ. ძიძ., 216).

174 შაშიბურ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშიბურ-ი
შაშიბურ-ი კუთხ. რაჭ. ხის საწნეხლის ბოლოებში ჩასმული ფიცრის კედელი (‘კომუნისტი’, № 294, 1967).

175 შაშკვალავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშკვალავ-ი
შაშკვალავ-ი კუთხ. ლეჩხ. ბოსტნეული მცენარეა, რეჰანი (მ. ჩიქ.).

176 შაშლაპუნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშლაპუნა
შაშლაპუნა კუთხ. აჭარ. მცენარეა ერთგვარი (პ. ჯაჯან.).

177 შაშტამ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშტამ-ი
შაშტამ-ი კუთხ. გურ., აჭარ. იხ. აგრეთვე: შაშტრამი

178 შაშტრამ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაშტრამ-ი
შაშტრამ-ი კუთხ. გურ., აჭარ. ბოსტნეული მცენარეა, რეჰანი (კ. გვარ., 951; გ. შარაშ., ა. მაყ.).

179 შაცოლქმრება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაცოლქმრება
შაცოლქმრება კუთხ. გუდამაყრ. დაცოლქმრება; შ ა ც ო ლ ქ მ რ დ ნ ე ნ ცოლ-ქმარი გახდნენ, დაქორწინდნენ (დიალექტ., 575).

180 შაძრახება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაძრახება
შაძრახება კუთხ. მთიულ. დაძახება, დალაპარაკება (ლ. კაიშ.).

181 შაწკლეტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაწკლეტა
შაწკლეტა კუთხ. მოხ. შეწყვეტა (ო. ქაჯ.).

182 შაწყენა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაწყენა
შაწყენა კუთხ. ფშ. მგლოვიარედ ყოფნა (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

183 შახიან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შახიან-ი
შახიან-ი კუთხ. გურ. ეშხიანი (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

184 შახმუხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შახმუხ-ი
შახმუხ-ი კუთხ. ქართლ. იხ. აგრეთვე: შართხა-ბურთხა

185 შახუნწვლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შახუნწვლა
შახუნწვლა კუთხ. კახ. შეხუნძლა აბრეშუმის ჭიისა ცახზე (ა. მარტ., გ.იმნ.).

186 შაჴდენა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაჴდენა-ი
შაჴდენა-ი კუთხ. თუშ. გაგება (პ. ხუბ.).

187 შაჴდომა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაჴდომა
შაჴდომა კუთხ. ხევსურ. ასვლა, ახტომა (დიალექტ., 558).

188 შაჴდურება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაჴდურება
შაჴდურება კუთხ. თუშ. მჭადთან, პურთან . . მაწვნის, დოს, კალტის, ხორცის შეტანება (პ. ხუბ.).

189 შაჴუნჩვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაჴუნჩვა
შაჴუნჩვა კუთხ. მოხ. შეფუთვა (ო. ქაჯ.).

190 შაჸჴდურება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შაჸჴდურება
შაჸჴდურება კუთხ. თუშ. იხ. აგრეთვე: შაჴდურება

191 შე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შე
შე კუთხ. ხევსურ., ფშ., მოხ. საუკეთესო მატყლისაგან დამზადებული მაგარი ძაფი, რომლითაც ქსელში ძაფები საჭიროებისამებრაა განაწილებული (ა. ჭინჭარ., 258); ქსლის ჩასაბმელი ძაფი (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900; ი. ჭყონ.); დგიმი, თვალი (დიალექტ., 564). კუთხ. მოხ., ხევსურ., თუშ., კახ.
კუთხ. მოხ., ხევსურ., თუშ., კახ. დგიმის თვალი, დგიმი (დიალექტ., 564).

192 შე-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შე-ი
შე-ი კუთხ. გურ. ვალში ფულის მაგიერ აღებული ნივთები (გ. შარაშ.).

193 შებეჭდვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შებეჭდვა
შებეჭდვა კუთხ. ზ. იმერ. შებოჭვა (ბ. წერეთ.). ‘მაგრად შემკარ და შ ე მ ბ ე ჭ დ ე, რომ საძრაობა არ მექნეს (ბ. წერეთ.).
‘მაგრად შემკარ და შ ე მ ბ ე ჭ დ ე, რომ საძრაობა არ მექნეს (ბ. წერეთ.). კუთხ. გურ. დადეგის (პირველი სექტემბერი) წინა ღამით თაფლის სანთლის ჯვრის სახით მიკვრა სახლზე, სიმინდსა და ღომზე, ნივთზე, რომ ავმა სულმა არა ავნოს რა (ს. ჟღ.); წარმართული რიტუალია.დადგეს ოჯახის წევრებს, სახლსა და ყველა თვალშისაცემ ნივთს თაფლის სანთელს მიაწებებდნენ ისე, რომ ჯვარი გამოსულიყო, ან სულაც სანთლის ჯვარს მიაწებებდნენ (წითელმთა, ი. შილაკაძე.). იხ. აგრეთვე: შეცვაღამე, დადეგი

194 შებილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შებილ-ი
შებილ-ი კუთხ. მოხ. წვრილად დამტვრეული ქვა გზაზე დასაყრელად (ო. ქაჯ.).

195 შებიძგება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შებიძგება
შებიძგება კუთხ. მთიულ. ოდნავ, ზემოდან გამოცხობა, მოკანება (ლ. კაიშ.). იხ. აგრეთვე: შებიძგვა

196 შებიძგვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შებიძგვა
შებიძგვა კუთხ. იმერ. ოდნავ შეხმობა ზედაპირისა (ი. ქავთ.).

197 შებჟღალება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შებჟღალება
შებჟღალება კუთხ. გურ. ხელით შეტაკება (ს. ჟღ.).

198 შებჟღალვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შებჟღალვა
შებჟღალვა კუთხ. გურ. სიმინდი რომ ხმობაში შევა, იმაზე იტყვიან (ს. ჟღ.).

199 შებუ-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შებუ-ჲ
შებუ-ჲ კუთხ. თუშ. ჭიმის ან მჟავიაჸისწნილი (თ. უთურგ.). იხ. აგრეთვე: ბაშო

200 შეგალება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეგალება
შეგალება კუთხ. გურ. განელება; ფერის შეცვლა, უფრო ღია, გალა ფერის მიცემა (ა. ღღ.). იხ. აგრეთვე: გალა 3

201 შეგმანება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეგმანება
შეგმანება კუთხ. ქსნის ხეობ. ვინმეზე ცილის დაწამება (ვ. სომხიშვ.). ‘რამდენიმე ვინმე შ ე ა გ მ ა ნ ა’.

202 შეგმობა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეგმობა
შეგმობა კუთხ. ფშ. გამტყუვნება, საყვედურის თქმა, გაჯავრება, გაწყრობა (ი. ქეშიკ.).

203 შეგორება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეგორება
შეგორება კუთხ. გურ. შეკლება, მაგ., ახალი ქსოვილისა გარეცხვის შემდეგ, სიგრძისა და სიგანის მოკლება (გ. შარაშ.).

204 შეგოჩნება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეგოჩნება
შეგოჩნება კუთხ. იმერ. შეთვისება, შეჩვევა, ხასიათის შეწყობა, შეგუება (ი. ქავთ.).

‘რძალი დედამთილს შ ე ე გ ო ჩ ნ ა’.

205 შეგულვა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეგულვა-ჲ
შეგულვა-ჲ კუთხ. თუშ. მიხურვა კარისა, მიკეტვა; შ ი ჸგულმიიკეტა (თ. უთურგ.; დიალექტ., 585).

206 შედგინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შედგინება
შედგინება კუთხ. მესხ. გადაბმა, თანმიყოლა, განგრძობა (ი. მაისურ.).

207 შედლუხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შედლუხ-ი
შედლუხ-ი კუთხ. გურ.

სპ.-თურქ. şadlik.
სპ.-თურქ. şadlik. თოფების ერთბაშად ან ხშირ-ხშირად გასროლა სამხიარულო შემთხვევების ან ჩვეულების გამო, შელუღი (ე. ნინ., I, II, თ. კიკვ.).

‘ხალხი შ ე დ ლ უ ხ ი თ მიეგება კალანდას’.

208 შედო-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შედო-ჲ
შედო-ჲ კუთხ. თუშ. აჩაჩულ-დაჩაჩული (თ. უთურგ.); ჭუჭყიანი (პ. ხუბ.).

209 შედოშება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შედოშება
შედოშება კუთხ. იმერ. ოდნავ შემწიფება შეთვალიერებული სიმინდისა, ხილისა (ვანი, ნ. აგიაშვილი).

210 შედუყვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შედუყვა
შედუყვა კუთხ. გურ. თამბაქოს ღეროსა და ფოთლების შუა ახალი ყლორტების (დუყების) მოცილება, გაწმენდა (გ. შარაშ.).

211 შეერ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეერ-ი
შეერ-ი კუთხ. ქართლ. შეირი (არაბ), შაირი (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

‘მინდა შ ე ე რ ი გამოვთქვა ამ სატიალო სკრისაო, ტყე, საბალახო კარგი აქვს და საძოვარი ცხვრისაო’.

212 შევ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შევ
შევ კუთხ. ინგილ. საზამთრო-ნესვისა და მისთანათა მიწაზე გრძლად გართხმული ღერო (მ. ჯან.).

213 შევახშმება მთვარისა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შევახშმება მთვარისა
შევახშმება მთვარისა კუთხ. გურ. გვიან ამოსვლა, შეგვიანება (ა. ღლ.). იხ. აგრეთვე: მთვარის ვახშმობა

214 შევნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შევნა
შევნა კუთხ. მთიულ. შ ე ვ ნ ი-ს ქსოვისას ძაფს ჯოხზე კვანძავენ (ლ. კაიშ.).

215 შეზიკულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეზიკულ-ი
შეზიკულ-ი კუთხ. ფშ. შეჭედელი, შემკობილი, მორთული (ი. ქეშიკ.). იხ. აგრეთვე: ნაზიკი

216 შეზმანება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეზმანება
შეზმანება კუთხ. გურ., აჭარ. შეზომება; დ ა ზ მ ა ნ ე ბ ა დაზომება (ა. ღლ.; შ. ნიჟარ.).

217 შეზნევება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეზნევება
შეზნევება კუთხ. გურ. მოკეთებული ავადმყოფის უარესად გახდომა (გ. შარაშ.).

218 შეთავება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთავება
შეთავება კუთხ. იმერ. შესრულება (ი. ჭყონ.).

219 შეთავხელება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთავხელება
შეთავხელება კუთხ. გურ. დროის შოვნა, მოცლა (ქეგლ).

220 შეთანთხილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთანთხილ-ი
შეთანთხილ-ი კუთხ. ფშ. უშნოდ შეკრული, შეხანხლილი (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

221 შეთე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთე
შეთე კუთხ. ქიზიყ. ადგილიდან ფეხმოუცვლელი ადამიანი, კერპი, მძიმედ მოძრავი, ცოტა არ იყოს, ბრიყვიც (ს. მენთეშ.).

222 შეთემუტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთემუტა
შეთემუტა კუთხ. იმერ. ახირებული, გიჟმაჟი, ბრიყვ-თამამი (ი. ჭყონ.).

223 შეთვალება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთვალება
შეთვალება კუთხ. იმერ., გურ., ლეჩხ. ყურძენი ან ხილი ახლად მწიფებას რომ დაიწყებს, იტყვიან, შეთვალდაო, შეთვალებულიაო; შ ე მ წ ი ფ ე ბ ა აქა-იქ სიმწიფის შეპარება, მწიფების დაწყება (ი. ჭყონ.; დიალექტ., 679).

224 შეთვლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთვლა
შეთვლა კუთხ. გურ. ნაყოფი რომ მწიფობაში შევა, იმაზე იტყვიან (ს. ჟთ.). იხ. აგრეთვე: შეთვალება

225 შეთვლილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთვლილ-ი
შეთვლილ-ი კუთხ. ფშ. დაბერებული (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900).

226 შეთიან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთიან-ი
შეთიან-ი კუთხ. ქართლ. შერეკილი, დამთხვეული, არანორმალური (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

227 შეთლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთლა
შეთლა კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: შეთვალება

228 შეთოქროვება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთოქროვება
შეთოქროვება კუთხ. ფშ. გაჭენებულ ცხენსა და მხედარს რომ უცებ შეაკრთობს რამე და შედგებიან (თ. რაზიკ.; ლ. ლეონ.).

229 შეთქვირება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთქვირება
შეთქვირება კუთხ. ქართლ., ფშ., კახ. ქალი რომ ახლად ასაკში მოდის და ძუძუ-მკერდი ევსება ან საქონელი რომ გასუქებას იწყებს (ი. ჭყონ.); საქონლის გასუქების დაწყება (ქეგლ).

კუთხ. მესხ.
კუთხ. მესხ. ხილის შემწიფება, შეთვალვა (ი. მაისურ.).

230 შეთხმუზნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეთხმუზნა
შეთხმუზნა კუთხ. მთიულ. შევარდნა; შ ე ი თ ხ მ უ ზ ნ ე ბ ა შევარდება (ლ. კაიშ.).

231 შე-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შე-ი
შე-ი კუთხ. გურ. ვალში ფულის მაგიერ აღებული ნივთები (გ. შარაშ.).

232 შეიკვინტლება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეიკვინტლება
შეიკვინტლება კუთხ. მთიულ. გადაირევა (ლ. კაიშ.).

233 შეიკუნჭება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეიკუნჭება
შეიკუნჭება კუთხ. მთიულ. შეითელება (ლ. კაიშ.).

234 შეკავება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკავება
შეკავება კუთხ. გურ. შეღობვა; შ ე კ ა ვ ე ბ უ ლ-ი შეღობილი, შემორაგული (ა. ღლ.).

235 შეკალიფება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკალიფება
შეკალიფება კუთხ. გურ. მიმოფანტული ნივთების თავმოყრა (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

‘შ ი ა კ ა ლ ი ფ ე თ მაი ტაროები კალოზე’.

236 შეკანტულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკანტულ-ი
შეკანტულ-ი კუთხ. თუშ. მაგრად შეკრული (პ. ხუბ.).

237 შეკეცილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკეცილ-ი
შეკეცილ-ი კუთხ. რაჭ. ტაბლის მაგვარი ლობიო-ნარევი პური (ვ. ბერ.).

238 შეკვარჭნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკვარჭნა
შეკვარჭნა კუთხ. ქვ. იმერ. შეკრეჭა (მ. ალავ., 3).

‘დალაქი შ ე მ ი კ ვ ა რ ჭ ნ ი დ ა მოშვებულ წვერს’.

239 შეკვეთილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკვეთილ-ი
შეკვეთილ-ი კუთხ. მესხ., ქიზიყ., ქართლ. შეჩვეული (ლ. კაიშ.); მიჩვეული (მ. მესხ.). იხ. აგრეთვე: შაკვეთა

240 შეკვინტილება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკვინტილება
შეკვინტილება კუთხ. გურ. გამხდარი ადამიანის (ან საქონლის) ისე მოკეთება, რომ სასიამოვნო შესახედავი გახდეს (წითელმთა, ი. შილაკაძე). ‘ერი კვირეა საბალახოზე მყავს აი მოზვერი და შეხედე, რაფერ შ ე ი კ ვ ი ნ ტ ილ დ ა.’

241 შეკვინტრიშება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკვინტრიშება
შეკვინტრიშება კუთხ. იმერ. უარის თქმა; შ ე ი კ ვ ი ნ რ ი შ ო ს იუაროს, იცრუოს (მ. ალავ., დ. კლდ. ლექსიკ.).

242 შეკირცხვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკირცხვა
შეკირცხვა კუთხ. ლეჩხ. შელარძაყინება იხ. აგრეთვე: ლარძაყინი

243 შეკიტინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკიტინება
შეკიტინება კუთხ. გურ. შეტენა, ნელ-ნელა, გაჭირვებით შეტანა რისამე ვიწრო ჭუჭრუტანაში (გ. შარაშ.).

244 შეკმაზვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკმაზვა
შეკმაზვა კუთხ. ქართლ. 1. შეკაზმვა ცხენისა; 2. შენელება ლობიოსა, შეჭამანდისა საერთოდ (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.)

245 შეკმაკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკმაკება
შეკმაკება კუთხ. ფშ., თუშ. ფორთხვით, გაჭირვებით მაღლა ასვლა (ი. ქეშიკ.); შესკუპება, შეხტომა (პ. ხუბ.).

246 შეკმევა-სულისა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკმევა-სულისა
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. სულის შეხუთვა (გ. შარაშ.).

‘შ ე მ ე კ მ ა სული და კეღამ მოვკტი ელანძე’.

247 შეკონჯვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკონჯვა
შეკონჯვა კუთხ. გურ., იმერ. შეკვრა, ცუდად შეკონვა (ა. ღლ.).

248 შეკორინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკორინება
შეკორინება კუთხ. გურ. არაფრად ჩაგდება; არ შ ე ი კ ო რ ი ნ ა არაფრად ჩააგდო, არც კი შეიმჩნია (გ. შარაშ.).

249 შეკორკვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკორკვა
შეკორკვა კუთხ. მესხ. წიგნის შეკვრა, აკინძვა, დაკანვა; შ ე კ ო რ კ ი ლ-ი აკინძული, დაკანული (ი. მაისურ.).

250 შეკოჭვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკოჭვა
შეკოჭვა კუთხ. გურ., იმერ. შეკვრა, თოკით, ღვედით, ძაფით შეკვრა (ა. ღლ.; ქეგლ).

251 შეკუმპება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეკუმპება
შეკუმპება კუთხ. მთიულ. დაბურკლება; შ ე ი კ უ მ პ ე ბ-ა დაიბურკლება (ლ. კაიშ.).

252 შელარტყვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელარტყვა
შელარტყვა კუთხ. ზ. იმერ. ლარტყების დაკვრა სახლისათვის გადასაკიდებზე (ბ. წერეთ.).

253 შელაშქრებულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელაშქრებულ-ი
შელაშქრებულ-ი კუთხ. ფშ. ერთად თავმოყრილი, შეგროვებული (ი. ქეშიკ.).

254 შელახა! - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელახა!
შელახა! კუთხ. ზ. იმერ. შე გლახა! (ბ. წერეთ.). ‘წინათ ვინ მოგცემდა, შ ე ლ ა ხ ა, იმდენ სწავლას, შენ რო გაქ ახლა!’

255 შელგა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელგა
შელგა კუთხ. კახ., ფშ. სარეველა მცენარეა ერთგვარი (ა. მარტ., გ. იმნ.; ი. ქეშიკ.).

256 შელეკვება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელეკვება
შელეკვება კუთხ. გურ. მილაქუცება, პირფერობა, მლიქვნელობა (გ. შარაშ.).

257 შელომება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელომება
შელომება კუთხ. მთიულ. შეტანება (პურისა) (ლ. კაიშ.).

258 შელოპვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელოპვა
შელოპვა კუთხ. ლეჩხ. სწრაფად ასვლა (მ. ალავ., 2). ‘ი ბიჭი კატასავით შ ე ი ლ ო პ ა ხეზე’.

259 შელუღ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელუღ-ი
შელუღ-ი კუთხ. ქიზიყ. იხ. აგრეთვე: შედლუხი

260 შელხევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შელხევა
შელხევა კუთხ. მთიულ. შ ე ე ლ ხ ე ვ-ა ჰკადრებს, შესცოდებს (ლ. კაიშ.). ‘ნათესავს ვერ შ ე ვ ე ლ ხ ე ვ ი, ქალს ვერ მივცემ’.

261 შემაშვნება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემაშვნება
შემაშვნება კუთხ. ლეჩხ. შეშნოება, მოხდენა; შ ე ი მ ა შ ვ ნ ა შეიშნო, მოიხდინა (მ. ალავ., 2).

262 შემკვლევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემკვლევა
შემკვლევა კუთხ. ქართლ. ძალზე შეჩვევა, მოუშორებლობა, შეკვეთა, ჩამკვლელება ('კომუნისტი’, № 294, 1967). ‘ერთმანეთთან შ ე მ კ ვ ლ ე უ ლ ი არიან’.

263 შემკმარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემკმარ-ი
შემკმარ-ი კუთხ. მოხ. კომლშესული; შებოლილი. მაგ., ლორი, ყაღი (ა. შან., ლ. ლეონ.).

264 შემკობილ-ი ამინდ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემკობილ-ი ამინდ-ი
შემკობილ-ი ამინდ-ი კუთხ. ქართლ. წყნარი, თბილი, უქარო ამინდი (თ. სალარ., ალგ., 84).

265 შემობაკვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემობაკვა
შემობაკვა კუთხ. ქართლ. წარმოქმნილია ბ ა კ ი სიტყვისაგან; შემოღობვა, შემორაგვა, შემოფარგვლა ადგილისა (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

266 შემოგირგლება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოგირგლება
შემოგირგლება კუთხ. ფშ. შემოქნევა (ი. ქეშიკ.). ‘ხმალი შ ა მ ო უ გ ი რ გ ლ ა’.

267 შემოგოზვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოგოზვა
შემოგოზვა კუთხ. გურ., ლეჩხ. ქვევრის თავის შემოგლესა წითელი (აყალო) მიწით (ა. ღლ.; დიალექტ., 679).

268 შემოდექ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოდექ-ი
შემოდექ-ი კუთხ. გურ. შემოდგომა (ა. ღლ.).

269 შემოკნატვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოკნატვა
შემოკნატვა კუთხ. ლეჩხ. ახალი ქალამნის კოხტად, ლამაზად ჩაცმა (მ. ალავ., 2). ‘წინდებზე ქალაბნები შ ა მ ე ი კ ნ ა ტ ა’.

270 შემორაგვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემორაგვა
შემორაგვა კუთხ. იმერ., რაჭ. შემოღობვა, შემოკავება; შ ე მ ო რ ა გ უ ლ-ი შემოღობილი (დიალექტ., 673).

271 შემოტყლეშა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოტყლეშა-ჲ
შემოტყლეშა-ჲ კუთხ. თუშ. სილის შემოკვრა (თ. უთურგ.).

272 შემოღება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოღება-ჲ
შემოღება-ჲ კუთხ. თუშ. შემოტანა (თ. უთურგ.).

273 შემოჭვანჭვარიქება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოჭვანჭვარიქება
შემოჭვანჭვარიქება კუთხ. გურ. შემოწკაპვა, შემორაზმვა; შ ე მ ო ჭ ვ ა ნ ჭ ვ ა რ ი ქ ე ბ უ ლ-ი შემოწკაპული, შემორაზული (გ. შარაშ.).

274 შემოჭუჭკვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოჭუჭკვა
შემოჭუჭკვა კუთხ. გურ. გარშემოწყობა (გ. შარაშ.).

275 შემოხფლასტულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემოხფლასტულ-ი
შემოხფლასტულ-ი კუთხ. ფშ. საკინძე გახსნილი, მკერდგაღეღილი (ი. ქეშიკ.). ‘უეცრად იმასთან გაჩნდა ვაჟკაცი შ ე მ ო ხ ფ ლ ა ს ტ უ ლ ი’.

276 შემფარავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემფარავ-ი
შემფარავ-ი კუთხ. იმერ. დამხმარე (მ. ალავ., დ. კლდ. ლექსიკ.). ‘ასე აწვალებთ მოხუცებულ დედას ახლანდელი ყმაწვილები დროზე შ ე მ ფ ა რ ვ ი ს მოუყვანლობით’.

277 შემფრფინავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემფრფინავ-ი
შემფრფინავ-ი კუთხ. ფშ. მსურველი, მოტრფიალე, ვინც შეჰხარის (ი. ქეშიკ.).

278 შემქაშება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემქაშება
შემქაშება კუთხ. აჭარ. დამწიფებისაგან ოდნავ გამოშრობა ხილისა (შ. ნიჟარ.).

279 შემღერნება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემღერნება
შემღერნება კუთხ. ფშ. ვისთანმე ან ვინმეზე სიმღერის თქმა (ი. ქეშიკ.).

280 შემჩხავრება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემჩხავრება
შემჩხავრება კუთხ. გურ. ხანში შესვლა, მოხუცება, წვერისა და თმის შეთეთრება; შ ე მ ჩ ხ ა ვ რ ე ბ უ ლ-ი ხანში შესული. წვერშეთეთრებული (ა. ღლ.); შეჭაღარავება, შეხუცება (ი. მეგრ., 163; წითელმთა, ი. შილაკაძე).

281 შემჩხაკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემჩხაკება
შემჩხაკება კუთხ. აჭარ. წვნიანი საჭმლის (რძე, მაწონი, დო . . ) წახდენა, ამჟავება, აჭრა (შ. ნიჟარ.).

282 შემცხადება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემცხადება
შემცხადება კუთხ. გურ. შეცხადება, უსიამოვნო ამბის გაგების შედეგად გამოწვეული მოთქმა, ტირილი (ა. ღლ.).

283 შემხავრება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემხავრება
შემხავრება კუთხ. გურ. გროვად დაყრილი სიმინდის, თხილის, ლობიოსა და მისთ. ნაყოფის შეხურება, ლპობის დაწყება (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

284 შემხიდე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემხიდე
შემხიდე შემფარე, მშველელი, გვერდში ამომდგომი (‘კომუნისტი’, № 190, 1969).

‘წელში გამტეხა მძიმე შრომამ, შ ე მ ხ ი დ ე არავინ მყავდა’.

285 შემხობილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემხობილ-ი
შემხობილ-ი კუთხ. ზ. იმერ. კურტუმი (უკანალი) საქონლისა (ბ. წერეთ.).

286 შემხულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შემხულ-ი
შემხულ-ი კუთხ. იმერ. საქონლის უკანა ნაწილი (პ. ჯაჯან., IX, 267). იხ. აგრეთვე: შემხობილი

შენ შემოგი რე !
შენ შემოგი რე ! კუთხ. ზ. იმერ. შენ გენაცვალე (ვ. ბერ.).

287 შენგმეტ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შენგმეტ-ი
შენგმეტ-ი კუთხ. ქსნის ხეობ. შენს მეტი (ვ. სომხიშვ.).

კუთხ. ქსნის ხეობ.
კუთხ. ქსნის ხეობ. შენს მეტი (ვ. სომხიშვ.).

288 შენი ჭირიმე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შენი ჭირიმე
შენი ჭირიმე კუთხ. გურ. ძველი ხალხური ღიღინი, მხიარული სიმღერა (გ. შარაშ.).

289 შენივთება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შენივთება
შენივთება კუთხ. ფშ. შეერთება, შეკავშირება (ი. ქეშიკ.).

290 შენშ-ი, შინშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შენშ-ი, შინშ-ი
შენშ-ი, შინშ-ი კუთხ. მოხ. დეიდაშვილი (ო. ქაჯ.).

291 შეპაჭიჭება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპაჭიჭება
შეპაჭიჭება კუთხ. ფშ. შეხვევა, შეკვრა (ი. ქეშიკ.).

292 შეპერანგება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპერანგება
შეპერანგება კუთხ. ქსნის ხეობ. გადაპარსვის შემდეგ თმის ოდნავ წამოზრდა (ვ. სომხიშვ.)

293 შეპერანგებულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპერანგებულ-ი
შეპერანგებულ-ი კუთხ. ქართლ. შემთვრალი (თ. სალარ.)

294 შეპინტრიკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპინტრიკება
შეპინტრიკება კუთხ. ლეჩხ. უცებ გაჯავრება, ძლიერ გულის მოსვლა (მ. ალავ, 1).

295 შეპიწკინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპიწკინება
შეპიწკინება კუთხ. გურ. შესახარბებლად შეწვა გოჭისა, წიწილისა (წითელმთა, ი, შილაკაძე).

296 შეპოლიკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპოლიკება
შეპოლიკება კუთხ. ზ. იმერ. ძალიან მაღალ რამეზე შესვლა, შედგომა (ბ. წერეთ.). ‘შ ე პ ო ლ ი კ ე ბ უ ლ ა ოჩაფეხაზე და დადის’.

იხ. აგრეთვე: აპოლიკება
‘შ ე პ ო ლ ი კ ე ბ უ ლ ა ოჩაფეხაზე და დადის’.იხ. აგრეთვე: აპოლიკება

297 შეპრაკუნება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპრაკუნება
შეპრაკუნება კუთხ. ქართლ. დაუძახებლად, მოუწვევლად შესვლა (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

‘აიღო და შ ე პ რ ა კ უ ნ დ ა’.

298 შეპრენკილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპრენკილ-ი
შეპრენკილ-ი კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: შეპრენტილი

299 შეპრენტილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეპრენტილ-ი
შეპრენტილ-ი კუთხ. იმერ., გურ. შერეული, შერეკილი (ი. ჭყონ.).

300 შეჟივჟღივებულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჟივჟღივებულ-ი
შეჟივჟღივებულ-ი კუთხ. ფშ. შეზარხოშებული (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

301 შეჟღუებულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჟღუებულ-ი
შეჟღუებულ-ი კუთხ. ქართლ. შეხუთული (თ. სალარ.).

302 შერ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერ
შერ კუთხ. ინგილ. მშიერი (მ. ჯან.).

303 შერება ხელისა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერება ხელისა
შერება ხელისა კუთხ. გურ. ხელის შევლება ; შ ე ა რ ო ხ ე ლ-ი შეავლო ხელი(ა. ღლ.).

304 შერთვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერთვა
შერთვა კუთხ. ფშ. შეფენა, შერევა (ი. ქეშიკ.).

კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. სახლის ან საბძლის დახურვა ჭვავის ნამჯით (ი. ქეშიკ.).

305 შერთულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერთულ-ი
შერთულ-ი კუთხ. რაჭ. ხაჭაპური საერთოდ (დიალექტ., 690). იხ. აგრეთვე: ბაჭული

306 შერითებ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერითებ-ი
შერითებ-ი კუთხ. ზ. იმერ.

თურქ.-არაბ. şirit.
თურქ.-არაბ. şirit. ზონრები (?) (ბ. წერეთ.).

‘ქსოვდენ ყდაზე შ ე რ ი თ ე ბ ს, ლეკვერთხებსა და სხვ.’

307 შერიჟღულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერიჟღულ-ი
შერიჟღულ-ი კუთხ. იმერ. შემკული, მკერდდამშვენებული (. ქავთ.).

‘სულ ორდენებით და მენდლებით არი შ ე რ ი ჟ ღ უ ლ ი’.

308 შერუჟღულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერუჟღულ-ი
შერუჟღულ-ი კუთხ. იმერ. იხ. აგრეთვე: შერიჟღული

309 შერუშხვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერუშხვა
შერუშხვა კუთხ. ქართლ. წარბების შეკვრა, რისხვის გამოხატვა, გაბრაზებული სახის მიღება (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.).

310 შერუჯვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერუჯვა
შერუჯვა კუთხ. გურ. თმის შეტრუსვა, რომ (ცრუ რწმენით) მავნე სული არ მიეკაროს ადამიანს (კ. კალანდაძე, ზღაპრები, ‘ძვ. საქ.’ , IV, 44).

‘მუუქნია კვესაბედა, გააჩინა ცეცხლი და შეირუჯა თმაი’.

311 შერყევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შერყევა
შერყევა კუთხ. გურ. გადატ. გაგიჟება, ჭკუის დაკარგვა, გასულელება (ა. ღლ.). იხ. აგრეთვე: შექანება

312 შესაგვარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესაგვარ-ი
შესაგვარ-ი კუთხ. გურ. მელოგინე ქალის მისართმევი ძღვენი (გ. შარაშ.).; მშობიარობისათვის ახლო ნათესავების მიერ მიტანილი საჩუქარი (ა. ღლ.).

313 შესაფუც-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესაფუც-ი
შესაფუც-ი კუთხ. გურ. მოულოდნელი საშიშროებით გამოწვეული არევდარევა (გ. შარაშ.).

314 შესახელება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესახელება
შესახელება კუთხ. იმერ. დავალების სასახელოდ შესრულება (მ. ალავ., 3).

‘ყოჩაღი კაცია, თუ საქმეში შ ი ა ს ა ხ ე ლ ე ბ, თავს არ დეიზოგავს’.

315 შესინათება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესინათება
შესინათება კუთხ. ფშ. გაღვივება, დანთება ცეცხლისა (ი. ქეშიკ.).

‘ქალი კერასთან მივიდა და ცეცხლი შ ე ა ს ი ნ ა თ ა’.

316 შესკუჯვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესკუჯვა
შესკუჯვა კუთხ. აჭარ. წართმევა, წაგლეჯვა, გაყვლეფა, გატყავება (შ. ნიჟარ.).

317 შესმენილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესმენილ-ი
შესმენილ-ი კუთხ. იმერ. განათლებული, განვითარებული (მ. ალავ., 3).

318 შესტვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესტვა
შესტვა კუთხ. გურ. რთვა ძაფისა; ძ ა ფ ი ს შ ე ს ტ ვ ა ძაფის დართვა; შ ე ს ტ უ ლ-ი დართული ძაფი (ა. ღლ., გურ.).

319 შესტვენა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესტვენა
შესტვენა კუთხ. გურ. შეწვდომა (წითელმთა, ი. შილაკაძე). ‘ვერ შ ე ს ტ ო ბ ი, მაღალძე ჰკიდია’.

320 შესტომა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესტომა
შესტომა კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: შესტვა

321 შესულდგმულებულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესულდგმულებულ-ი
შესულდგმულებულ-ი კუთხ. მთიულ. ხატისათვის შეთქმული, შეწირული (ლ. კაიშ.).

322 შესურულება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესურულება
შესურულება კუთხ. გურ. შესურვილება, მიალერსება, მისიყვარულება (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

323 შესხვავება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესხვავება
შესხვავება კუთხ. გურ. ძაღლის მიერ ყეფით შეგებება (გ. შარაშ.).

324 შესხმა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შესხმა-ჲ
შესხმა-ჲ კუთხ. თუშ. შეყვანა, შერეკა (დიალექტ., 585).

325 შეტაბიკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტაბიკება
შეტაბიკება კუთხ. გურ. შეტოლება, შეწყვილება (წითელმთა, ი. შილაკაძე). ‘ხარს ძროხა შ უ უ ტ ა ბ ი კ ა’.

326 შეტაბუტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტაბუტა
შეტაბუტა კუთხ. ქართლ. იხ. აგრეთვე: შატაბუტა

327 შეტავება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტავება
შეტავება კუთხ. ლეჩხ. შეყვირება, გაწყრომა, გაჯავრება (მ. ალავ., 2). ‘ბოშმა, ალბათ, დააშავა რამ, თვარა ვინ შ ო უ ტ ა ვ ე ბ დ ა’.

328 შეტამუტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტამუტა
შეტამუტა იხ. აგრეთვე: შატაბუტა

329 შეტეტება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტეტება
შეტეტება კუთხ. იმერ. რომ ერიდება და მაინც შეეხეჩება; შევეტეტე გზაში (ი. ქავთ.).

330 შეტირილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტირილ-ი
შეტირილ-ი კუთხ. იმერ. გამოტირილი; ტირილი ადამიანის გარდაცვალებიდან შეორმოცე დღეს (მ. ალავ., 33).

331 შეტკეცა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტკეცა
შეტკეცა კუთხ. აჭარ. გაბზარვა (შ. ნიჟარ.).

332 შეტუშვნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტუშვნა
შეტუშვნა კუთხ. რაჭ. შეტუცვა, შეგდება (დიალექტ., 690). ‘წერილი . . ბუხარში შ ე ტ უ შ ნ ა’.

333 შეტყემლისკვერება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეტყემლისკვერება
შეტყემლისკვერება კუთხ. გურ. ნაქურდალისა თუ წართმეულის შერჩენა (წითელთა, ი. შილაკაძე). ‘ფული ვასესხე და აღარ მომიტანა, შ ე ი ტ ყ ე მ ლ ი ს კ ვ ე რ ა ‘.

334 შეფამფალება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფამფალება
შეფამფალება კუთხ. იმერ. შერყევა; შ ე ფ ა მ ფ ა ლ დ ა ერთიანად შეირყა (მ. ალავ., დ. კლდ. ლექსიკ.).

335 შეფაფვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფაფვა
შეფაფვა კუთხ. იმერ. დროებით და ნაჩქარევად გაკეთება, უხარისხოდ აშენება რისამე (ი. ქავთ.).

336 შეფეჩვება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფეჩვება
შეფეჩვება კუთხ. აჭარ. ძალით, მოტყუებით მიცემა, შეჩეჩება; შეჩრა; შეპარვა (შ. ნიჟარ.).

337 შეფიანცება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფიანცება
შეფიანცება კუთხ. გურ. ღვინის ოდნავ მოკიდება, შეთრობა (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

338 შეფირთქვლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფირთქვლა
შეფირთქვლა კუთხ. გურ. შეთეთრება კირით კედლის, ბუხრისა და სხვათა, სახისა კი - ფერუმარილით; შ ე ფ ი რ თ ქ ლ უ ლ-ი - თეთრად შელესილ-შეფიფქული (გ. შარაშ.).

339 შეფონება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფონება
შეფონება კუთხ. მთიულ. შეშველება (ლ. კაიშ.).

340 შეფორხება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფორხება
შეფორხება კუთხ. ლეჩხ. დალპობა, გაფუჭება (მ. ალავ., 1). ‘საბძელში წუმა ჩამოსულა და საქონლის საკვები კაი ძალი შ ე ფ ო რ ხ ე ბ უ ლ ა’.

341 შეფოჩიხება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფოჩიხება
შეფოჩიხება კუთხ. გურ. დაბრკოლება (გ. შარაშ.).

342 შეფურჩვნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფურჩვნა
შეფურჩვნა კუთხ. ქართლ. ვაზისათვის უვარგისი ტოტებისა და რქების შერთმევა (ი. ჭყონ.).

343 შეფხარკალება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფხარკალება
შეფხარკალება კუთხ. იმერ. შენძრევა, მომაკვდავის უმწეო ფართხალი (დიალექტ., 673). იხ. აგრეთვე: ფხარკალი

344 შეფხუკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეფხუკება
შეფხუკება კუთხ. იმერხ. დაფრთხობა, შეშინება (დიალექტ., 655).

345 შექანება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შექანება
შექანება კუთხ. გურ. ჭკუის შერყევა; შ ე ქ ა ნ ე ბ უ ლ-ი ოდნავ შეშლილი (გ. შარაშ.); გაგიჟება, გასულელება, შეშლა (ა. ღლ., გურ.).

346 შექარა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შექარა
შექარა კუთხ. მთიულ. ორბისფერი ხარის სახელია (ლ. კაიშ.).

347 შექარაფება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შექარაფება
შექარაფება კუთხ. გურ. ტვირთის შემსუბუქება (ი. ჭყონ.); სიძნელის შემსუბუქება, შვების მიცემა (გ. შარაშ.). ‘ო, რაფერ შ ე მ ი ქ ა რ ა ფ ა ტანჯი ამ ოჯახაშენებულმა’.

348 შექაჭვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შექაჭვა
შექაჭვა კუთხ. გურ. ეკლით ან მისთანათი შემოსვა ხისა, რომ ზედ ვინმე არ ავიდეს; შ ე ქ ა ჭ ვ უ ლ-ი ეკლით შემოსილი, ეკლიანი (გ. შარაშ.).

349 შექილვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შექილვა
შექილვა კუთხ. აჭარ. აჩეჩა, აჩრა, აბურძგვნა; შეფუთვნა (შ. ნიჟარ.).

350 შექინჩვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შექინჩვა
შექინჩვა კუთხ. გურ. გალახვა, ცემა; შ ე ქ ი ჩ უ ლ-ი გალახული, ნაცემი (ა. ღლ.).

351 შექცევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შექცევა
შექცევა კუთხ. ლეჩხ. ლანძღვა ზურგს უკან (მ. ალავ., 1).

352 შეღაზვება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეღაზვება
შეღაზვება კუთხ. გურ. მოწონება, შეხარბება, თვალში მოსვლა; შ ი ე ღ ა ზ ვ ა მოეწონა, თვალში მოუვიდა (ა. ღლ.).

353 შეღარღილება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეღარღილება
შეღარღილება კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: ღარღილი

354 შეღება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეღება-ჲ
შეღება-ჲ კუთხ. თუშ. შეტანა (პ. ხუბ.). ‘მშრალ შ ე ვ ი ღ ე ო-დ‘ ჟანტ გამოვიღეუ (აღვირი).

იხ. აგრეთვე: ჟანტ
‘მშრალ შ ე ვ ი ღ ე ო-დ‘ ჟანტ გამოვიღეუ (აღვირი).იხ. აგრეთვე: ჟანტ

355 შეღერება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეღერება
შეღერება კუთხ. მესხ., ფშ. წამოზრდა, ტანის აყრა, ასაკში შესვლა (დიალექტ., 652); შ ე ღ ე რ ე ბ უ ლ-ი მოზრდილი, ასაკში შესული (ი. ქეშიკ.).

356 შეღირსება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეღირსება
შეღირსება კუთხ. გურ. პატივისცემის დამახსოვრება, შეფერება, შერგება (პ. ჯაჯან.). ‘პატივს რო მცემს ვინმე, იი უნდა შ ე ვი ღ ი რ ს ‘.

357 შეყარაჸ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეყარაჸ-ი
შეყარაჸ-ი კუთხ. თუშ. წესჩვეულებაა; რამდენიმე კაცი (უფრო ახალგაზრდები) მოკრეფს სასმელ-საჭმელს, შემდეგ მთელი უბნი ან სოფელი მართავს ქეიფს და ღმერთს ეხვეწება სასურველ ამინდს - წვიმას ან გამოდარებას (თ. უთურგ.).

358 შეყელვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეყელვა
შეყელვა კუთხ. ქართლ. იხ. აგრეთვე: შაყელვა

359 შეყელთება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეყელთება
შეყელთება კუთხ. კახ. მეტად გულის მოსვლა (ა.მარტ., გ. იმნ.).

360 შეყრილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეყრილ-ი
შეყრილ-ი კუთხ. გურ. სასიმღერო გასაღებია ერთგვარი (გ. შარაშ.).

361 შეყუდება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეყუდება-ჲ
შეყუდება-ჲ კუთხ. თუშ. უსაქმოდ მიდგომა-მოდგომა (თ. უთურგ.).

362 შეყუდრება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეყუდრება
შეყუდრება კუთხ. გურ., იმერ. იხ. აგრეთვე: ყუდრება

363 შეშაბრექა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშაბრექა
შეშაბრექა კუთხ. ოკრიბ. მოუქნელი, ტლანქი, იტყვიან უხეირო დიასახლისზე (მ. ალავ.).

364 შეშამკვარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშამკვარ-ი
შეშამკვარ-ი კუთხ. მესხ. კვარშერეული შეშა (ი. მაისურ.).

365 შეშვიდ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშვიდ-ი
შეშვიდ-ი კუთხ. იმერ. საშუალო, რიგიანი, კარგი, შდრ. : შეშვითი (პ. ჯაჯან., X ).

366 შეშვით-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშვით-ი
შეშვით-ი კუთხ. იმერ. ზომიერი, სასიამოვნო, სასარგებლო (პ. ჯაჯან., IX, 267). ‘ზაფხული ვერ ქონდა შ ე შ ვ ი ა თ ა თ ვაზს’.

367 შეშვნევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშვნევა
შეშვნევა კუთხ. ფშ. შეფერება, შეხამება, შეწყობა (ი. ქეშიკ.).

368 შეშმიშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშმიშ-ი
შეშმიშ-ი კუთხ. ფშ.

თურქ. şaşmiş.
თურქ. şaşmiş. დაბნეული, შეშინებული, გადარეულივით; ვინც ხშირად გრძნობას კარგავს, არეულად ლაპარაკობს (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

369 შეშტ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშტ-ი
შეშტ-ი კუთხ. გურ. მახვილი (ს. ჟღ.).

370 შეშუტ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშუტ-ი
შეშუტ-ი კუთხ. ქართლ. ყოველგვარი გასაყიდი საქონლის გამოულევლობა (კირიონი).

371 შეშხება, მიშეშხება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეშხება, მიშეშხება
შეშხება, მიშეშხება კუთხ. გურ. სხურება, მისხურება წყლისა, სითხისა (გ. შარაშ.).

‘მ ი ა შ ე შ ხ ე ერთი წყალი მაგ წვანილს, რომ დამღრალა.’

372 შეჩეჩვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჩეჩვა
შეჩეჩვა კუთხ. გურ. გაბრუება, გარეტიანება და დაჟეჟვა ტანში. შ ე ჩ ე ჩ ი ლ-ი გარეტიანებული და ტანში დაჟეჟილი (მ. ალავ., 2).

‘გაცივებული ვარ, გ რ ი პ მ ა შ ე მ ჩ ე ჩ ა’.

373 შეჩვენება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჩვენება
შეჩვენება კუთხ. გურ. ხატზე გადაცემა, დაწყევლა (მ. ალავ., 2).

374 შეჩოჩქოლება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჩოჩქოლება
შეჩოჩქოლება კუთხ. ლეჩხ. იხ. აგრეთვე: შეჭორიკება

375 შეჩქვეფება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჩქვეფება
შეჩქვეფება კუთხ. იმერ. შეკრთომა, მოულოდნელი განცვიფრება (პ. ჯაჯან., X).

376 შეჩქვიფება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჩქვიფება
შეჩქვიფება კუთხ. ლეჩხ. გაუცხოება, გაკვირვება (მ. ჩიქ.).

377 შეჩხოკვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჩხოკვა
შეჩხოკვა კუთხ. იმერ. 1. უშნოდ და ნაჩქარევად შეკერვა; 2. უშნოდ, უხეიროდ, ცუდად შეღობვა (ი. ქავთ.).

378 შეცახუნება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეცახუნება
შეცახუნება კუთხ. იმერ. შეშინება, დამუქრება (მ. ალავ., დ. კლდ. ლექსიკ.).

‘ერთი ახლა შ ე უ ც ა ც ხ ა ნ ო ს საკადრისათ!’

379 შეცვაღამე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეცვაღამე
შეცვაღამე კუთხ. გურ. იგივე კვიმატობა. დადეგი პირველ სექტემბერს მოდიოდა. ამ საღამოს სახლსა და ადამიანებს შებეჭდავდნე, შემდეგ კი ხმამაღლა გაილოცავდნენ (წითელმთა, ი. შილაკაძე). იხ. აგრეთვე: დადეგი, შებეჭდვა

380 შეცნევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეცნევა
შეცნევა კუთხ. კახ., ინგილ. შემჩნევა, შეტყობა (ა. მარტ., გ. იმნ.); მიხვედრა, გაგება (მ. ჯან.).

381 შეცქრიატება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეცქრიატება-ჲ
შეცქრიატება-ჲ კუთხ. თუშ. შეჟრჟოლება სიცივისა თუ შიშისაგან (პ. ხუბ.).

382 შეძრახვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეძრახვა
შეძრახვა კუთხ. მთიულ. შეძახება (დიალექტ., 569).

383 შეწიწკინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეწიწკინება
შეწიწკინება კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: შეპიწკინება

384 შეწკიპვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეწკიპვა
შეწკიპვა კუთხ. გურ. შემართვა, შეყენება ჩახმახისა (გ. შარაშ.). იხ. აგრეთვე: წკიპი

385 შეწკრიოტება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეწკრიოტება-ჲ
შეწკრიოტება-ჲ კუთხ. თუშ. შევიწროება, შეწუხება, აკლება (პ. ხუბ.).

386 შეწკუპება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეწკუპება
შეწკუპება კუთხ. გურ. ფეხებით რაიმე შედგომა ან შეჯდომა რაიმეზე (ს ჟღ.).

387 შეწოკინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეწოკინება
შეწოკინება კუთხ. იმერ. შეპოტინება (პ. ჯაჯან., X ). ‘რასაც ვერ შეწვდე, არ შ ე ე წ ო კ ი ნ ო!’

388 შეწონა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეწონა
შეწონა კუთხ. ფშ. შედარება (ვაჟა, I, 1946, ა. შან.).

389 შეწუწება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეწუწება
შეწუწება კუთხ. აჭარ. შესკუპება, შეცოცება (პ. ჯაჯან.). ‘შ ე წ უ წ დ ა ცხენზე’.

390 შეწყენილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეწყენილ-ი
შეწყენილ-ი კუთხ. გურ. ორსულ ქალს რომ უდროო დროს წელი ან მუცელი ასტკივდება და მუცლის მოწყვეტის შიში აქვთ - შეწყენილს უძახიან (გ. შარაშ.); რელიგ. თვალნაკრავი; მკურნალობენ ლოცვით, რასაც შ ე წ ყ ე ნ ი ლ ი ს ლ ო ც ვ ა ჰქვია (ა. წულ., ეთნოგრ. გურ.).

391 შეჭალაშინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭალაშინება
შეჭალაშინება კუთხ. აჭარ. შელამაზება (პ. ჯაჯან.).

392 შეჭეხნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭეხნა
შეჭეხნა კუთხ. თუშ. შეყვირება, შეკივლება (თ. უთურგ.).

393 შეჭეხნება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭეხნება-ჲ
შეჭეხნება-ჲ კუთხ. თუშ. იხ. აგრეთვე: შეჭეხნა

394 შეჭიტინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭიტინება
შეჭიტინება კუთხ. გურ. შეჭვრეტა, ნახვრეტში შეხედვა, შეჭყეტა (ა. ღლ.). იხ. აგრეთვე: ჭიტინაი

395 შეჭიჭინება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭიჭინება
შეჭიჭინება კუთხ. ქართლ. შეთრობა, შეზარხოშება, ღვინით შემხიარულება (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ.ხუბ.).

396 შეჭოლიკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭოლიკება
შეჭოლიკება კუთხ. იმერ. შეთრობა, ოდნავ შესატყობად ღვინის მოკიდება (ი. ქავთ.).

397 შეჭორიკება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭორიკება
შეჭორიკება კუთხ. რაჭ., ლეჩხ. შეღვინება, დათრობა (ვ. ბერ.); შეზარხოშება (მ. ალავ., 1). იხ. აგრეთვე: შეჭოლიკება

398 შეჭოფლილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭოფლილ-ი
შეჭოფლილ-ი კუთხ. გურ. თეთრზე შავით დაწინწკლული ცხოველი (ლ. ლეონ.).

399 შეჭუხუნება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჭუხუნება
შეჭუხუნება კუთხ. გურ. შეღვინიანება, დათრობა (ს. ჟღ.). იხ. აგრეთვე: შეჭორიკება

400 შეხეჩება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხეჩება
შეხეჩება კუთხ. ქართლ., კახ. შეჩეხება, უცაბედად შეხვედრა, მოულოდნელად შეხვდომა, შეფეთება (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.; ა. მარტ., გ. იმნ.).

401 შეხვილიფება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხვილიფება
შეხვილიფება კუთხ. ლეჩხ., იმერ. მითვისება, მისაკუთრება (მ. ჩიქ.).

402 შეხვრეტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხვრეტა
შეხვრეტა კუთხ. ფშ. შეხვრეპა, შესმა, დალევა (ი. ქეშიკ.). იხ. აგრეთვე: ხვრეტა

403 შეხვრინტვა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხვრინტვა-ჲ
შეხვრინტვა-ჲ კუთხ. თუშ. ცხვირში სწრაფად შესუნთქვა სხვის გასაგონად (პ. ხუბ.).

404 შეხივება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხივება
შეხივება კუთხ. მთიულ. წყლის ერთბაშად შესხმა (თ. სალარ., ალგ., 85).

405 შეხირება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხირება
შეხირება კუთხ. ქართლ. წაკიდება, წაჩხუბება (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ.ხუბ.).

406 შეხირხვლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხირხვლა
შეხირხვლა კუთხ. ლეჩხ., ზ. იმერ., გურ. ბევრი ძველმანის აკიდება (მ. ჩიქ.); ბევრი რისამე ჩამოკიდება ერთად (ბ. წერეთ.). ‘ეს ცაცხვი დღესაც შ ე ხ ი რ ხ ლ უ ლ ი ა ცხენის ნალებით.’

407 შეხმელება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხმელება
შეხმელება კუთხ. გურ. ნედლი შეშით დანთებული ცეცხლისათვის ხმელის შეკეთება (ა. ღლ.).

408 შეხმუხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხმუხ-ი
შეხმუხ-ი კუთხ. გურ. უიხტიბრო, თავხედი (ვანი, თ. თავაძე); ჭკუიანსა და ხელს საშუალო (საბა); ჭკვიანისა და გიჟის საშუალო, ანუ სწრაფი, ფიცხი (ნ. ჩუბ.; დ. ჩუბ.).

409 შეხონჩება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხონჩება
შეხონჩება კუთხ. გურ. დანაყრება, გაძღომა, შეზარხოშება (პ. ჯაჯან.).

410 შეხუნჯულებულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხუნჯულებულ-ი
შეხუნჯულებულ-ი კუთხ. იმერ. ერთად თავდაყრილი, ერთმანეთზე მიჯნით მიწყობილი საგნები (ვანი, ნ. აგიაშვილი).

411 შეხუშტურება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეხუშტურება
შეხუშტურება კუთხ. მესხ. ხუშტურით ატაცება, შეფხუკიანება, მცირე მიზეზით ავარდა, გულის მოსვლა (ი. მაისურ.).

‘შ ე ხ უ შ ტ უ რ დ ა და გაიქცა’.

იხ. აგრეთვე: ხუშტური

‘შ ე ხ უ შ ტ უ რ დ ა და გაიქცა’.იხ. აგრეთვე: ხუშტური

412 შეჴირება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჴირება-ჲ
შეჴირება-ჲ კუთხ. თუშ. ქვემოდან შედგომა, ქვემოდან შეკავება (თ. უთურგ.); შებრჯენა, შედგმა ბოძისა, მაგ., მსხმოიარე ხეხილისათვის (პ. ხუბ.)

413 შეჯავახება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჯავახება
შეჯავახება კუთხ. ქართლ. მკვახედ შეკამათება, შეჭიდება, მძლავრად შეჯახება (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.); ახირება, შეჯიბრება, შებმა სიტყვით ან ძალით (გ. შატბერ., 112).

414 შეჯავითება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჯავითება
შეჯავითება კუთხ. ლეჩხ. უადგილოდ ჩარევა, ჩაჩხირვა (მ. ალავ., 1).

‘ყველგან საქმეში რო შ ე მ ე ჯ ა ვ ი თ ე ბ ი, მტრათ ხომ არ გადამეკიდე?’

415 შეჯერება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჯერება-ჲ
შეჯერება-ჲ კუთხ. თუშ. მტრისათვის საკადრისი პასუხის გაცემა (თ. უთურგ.).

416 შეჯორგვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჯორგვა
შეჯორგვა კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: დაჯორგვა

417 შეჯოშვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჯოშვა
შეჯოშვა კუთხ. გურ. წვერ-უვლაშის პირველად ამოსვლა, შ ე ი ჯ ო შ ა წვერ-ულვაში ამოუვიდა (პირველად); შ ე ჯ ო შ ვ ი ლ-ი წვერ-ულვაშ ახალ (პირველად) ამოსული (ი. ჭყონ.); გადატ. დავაჟკაცება (ა. ღლ.).

418 შეჯუჯგვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შეჯუჯგვა
შეჯუჯგვა კუთხ. იმერ. ჩუმად შეპარვა (ვანი, ნ. აგიაშვილი).

‘რავა შ ე ი ჯ უ ჯ გ ა შითე იი კაცვი!’

419 შვავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვავ-ი
შვავ-ი კუთხ. გურ. ზვავი; მ ო შ ვ ა ვ ე ბ ა ზვავის ჩამოწოლა (ს. ჟღ.).

420 შვალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვალ-ი
შვალ-ი კუთხ. იმერ. ტყიან ფერდობს შუა ღარისებრი სივრცე (ვანი, ნ. აფიაშვილი).

421 შვალვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვალვა
შვალვა კუთხ. იმერ. თოვლ-ჭყაპი (ი. ქავთ.); მდინარის ზედაპირზე ამოტივტივებული ყინულის მასა (ვანი, ნ. აგიაშვილი).

422 შვანგ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვანგ-ი
შვანგ-ი კუთხ. იმერ. შამბი, ჟალტამი (ვ. ბერ.).

423 შვანვა, დაშვანვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვანვა, დაშვანვა
შვანვა, დაშვანვა კუთხ. გურ. თოვლის ფიფქის დამძიმება წყლით (გ. შარაშ.).

‘გუშინდელმა დარმა თლათ დ ა შ ვ ა ნ ა თოვლი!’

424 შვანტალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვანტალ-ი
შვანტალ-ი კუთხ. გურ. უტოტოდ აზრდა ხილისა; ა შ ვ ა ნ ტ ა ლ ე ბ უ ლ-ი უტოტოდ აზრდილი ხე (გ. შარაშ.).

425 შვანტალა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვანტალა-ი
შვანტალა-ი კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: შვანტალი

426 შვარძვალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვარძვალ-ი
შვარძვალ-ი კუთხ. ლეჩხ. ბარკლის ან ბეჭის ძვალი (მ. ალავ., ზეპირსირტვ.). ‘გატეხე მაგ შ ვ ა რ ძ ვ ა ლ ი და ტვინს ნახავო’.

427 შვაჭალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვაჭალა
შვაჭალა კუთხ. გურ. მდინარის კუნძლი (გ. შარაშ.).

428 შვდენა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვდენა
შვდენა კუთხ. ქიზიყ. მოთმინება, ატანა, შეთვისება (ს. მენთეშ.).

429 შველის ყურა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შველის ყურა-ი
შველის ყურა-ი კუთხ. გურ. თხილის ჯიშია ერთგვარი (გ. შარაშ.; ა. ღლ.).

430 შვეტა, გაშვეტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვეტა, გაშვეტა
შვეტა, გაშვეტა კუთხ. იმერ. ჩხოტვა, ფოთლის გაკრეფა (ვ. ბერ.).

431 შვიდკაცა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვიდკაცა
შვიდკაცა კუთხ. გურ. ძველებური ხალხური სიმღერა, ასრულებს შვიდი კაცი (გ. შარაშ.).

432 შვიდკვირა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვიდკვირა-ი
შვიდკვირა-ი კუთხ. გურ., აჭარ. სიმინდის ერთგვარი ჯიშია (გ. შარაშ.); სიმინდის ან ღომის საადრიო ჯიშია (ა. ღლ.); ლობიოს ჯიშია ერთვარი (შ. ნიჟარ.).

433 შვიდკვირევა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვიდკვირევა
შვიდკვირევა კუთხ. იმერ. ბუშტარა სიმინდი (ა. მაყ.).

434 შვიდკვირეულა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვიდკვირეულა
შვიდკვირეულა კუთხ. რაჭ. იხ. აგრეთვე: შვიდკვირევა

435 შვიდოც-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვიდოც-ი
შვიდოც-ი კუთხ. რაჭ., ფშ. ასოცი, ერთეული თვლისა (შ. ძიძ., 216); ას ორმოცი (დიალექტ., 595).

436 შვილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვილ-ი
შვილ-ი კუთხ. მთიულ. ვაჟიშვილი (ლ. კაიშ.).

437 შვილდთოფ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვილდთოფ-ი
შვილდთოფ-ი კუთხ. მთიულ., გუდამაყრ. მშვილდისარი (ე. ვირსალ.).

438 შვილო გოგია - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვილო გოგია
შვილო გოგია კუთხ. გურ. მოლაღური (ა. ღლ.).

439 შვინდაწალა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვინდაწალა-ი
შვინდაწალა-ი კუთხ. ფშ. შინდის მსგავსი მაგარმერქნიანი ბუჩქი (დიალექტ., 595).

440 შვინდისძირა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვინდისძირა
შვინდისძირა კუთხ. კახ. იხ. აგრეთვე: ეშმაკის სარკე

441 შვინდობა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვინდობა
შვინდობა კუთხ. ფშ. შინდის საკრეფად წასვლა (ი. ქეშიკ.).

‘კვირას ნანებამ დედასა ჰთხოვა შ ვ ი ნ დ ო ბ ა ს გაშვება’.

442 შვლეჭა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვლეჭა
შვლეჭა კუთხ. იმერ. შვლეპა (ქეგლ).

443 შვლივ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვლივ-ი
შვლივ-ი კუთხ. ქვ. იმერ. გუთნის გაწვრილებული წვერი, რაზედაც სახსნისია წამოცმული (ზ. ჭუმბურ., 278).

444 შვლივა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვლივა
შვლივა კუთხ. ქვ. იმერ. იხ. აგრეთვე: შვლივი

445 შვლიპ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვლიპ-ი
შვლიპ-ი კუთხ. რაჭ. წყალღვინო (ვ. ბერ.). იხ. აგრეთვე: კუშუპაური

446 შვლის თივა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შვლის თივა
შვლის თივა კუთხ. რაჭ. ბალახეული მცენარეა ერთვარი (შ. ძიძ., 216).

447 შთილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შთილ-ი
შთილ-ი კუთხ. ლეჩხ. ჩრდილი (მ. ალავ., 1; დიალექტ., 680).

448 შთიმვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შთიმვა
შთიმვა კუთხ. იმერ. ჯგიმვა (ვ. ბერ.).

449 შიბ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიბ-ი
შიბ-ი კუთხ. ხევსურ., ფშ., მთიულ. ფენა კლდისა (ა. შან.); შრე, რომელიც ქვას ან კლდეს ფენებად ყოფს (ა. ჭინჭარ., 276); ძეწკვი (ვაჟა, I , 1946, ა. შან.); წვერი, წვეტი (ლ. კაიშ.).

კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ. ლასტისა და გოდრის ნაპირი, ჭაპანივით ხვეულად შემოწნული, რომ არ დაიშალოს (ს. მენთეშ.).

კუთხ. ინგილ.
კუთხ. ინგილ. წრე ქსოვაში (მ. ჯან.). შდრ. : საბა, ნ. ჩუბ., დ. ჩუბ.

კუთხ. ჩ. თუშ., ფშ.
კუთხ. ჩ. თუშ., ფშ. წვრილი ძეწკვია (კ. ჭრელ., 270); სამკაულ-ასხმული ვერცხლის ძეწკვი (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

450 შიბა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიბა
შიბა კუთხ. ხევსურ., ფშ., მთიულ. კერვის (ქარგვის) ხერხია ერთგვარი (ს. მაკალ.; ა. ჭინჭარ., 261).; ნაქსოვზე, ნაქსოვის მიწაზე სხვა ფერის ძაფით დაჭრელებულად დანაქსოვ-დანაქარგი (დიალექტ., 595); ქსოვის დროს ნაქსოვში ჩატანებული ფერადი ძაფის წრე (ლ. კაიშ.). შიბი 3

‘სიტყვა წარა-მარა ვიცი შ ი ბ ა ი ა ნ ს თათივთა’.

451 შიბზიკა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიბზიკა
შიბზიკა კუთხ. იმერ. ახალგაზრდა კაცი ან ქალი, რომელიც გადაჭარბებით იჯგიმება (ი. ჭყონ.).

452 შიბუ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიბუ
შიბუ კუთხ. ხევსურ., ფშ. იხ. აგრეთვე: ბაში, შებუ

453 შიგათ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიგათ-ი
შიგათ-ი კუთხ. ხევსურ., ფშ., გუდამაყრ. შიგნიდან (ა. შან.; დიალექტ., 575; 595).

454 შიგაურ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიგაურ-ი
შიგაურ-ი კუთხ. ხევსურ. პირუტყვის შიგნეულობა, ფაშვ-ნაწლავები (ა. ჭინჭარ., 272).

455 შიგისაკ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიგისაკ
შიგისაკ კუთხ. თუშ. შიგნით (თ. უთურგ.).

456 შიგიშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიგიშ-ი
შიგიშ-ი კუთხ. ხევსურ. მიწევ-მოწევა, ერთმანეთში მოხვედრა, ხელჩართლი ბრძოლა (ა. შან.).

457 შიგნიერ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიგნიერ-ი

კუთხ. ინგილ.
კუთხ. ინგილ. ფაშვ-ნაწლავ-გულ-ღვიძლი, შინაგნობა (მ. ჯან.). იხ. აგრეთვე: შიგაური

458 შიგშიცემა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიგშიცემა-ჲ
კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. ალიაქოთის ატეხა, არევ-დარევა (თ. უთურგ.). იხ. აგრეთვე: შიგიში

459 შიგჭიდილა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიგჭიდილა
კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ. ბავშვთა თამაშობაა ერთგვარი (ს. მენთეშ.).

460 შით - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შით
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. შიგ (დიალექტ., 667).

461 შითე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შითე
კუთხ. იმერ.
კუთხ. იმერ. იხ. აგრეთვე: შით

462 შილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილ-ი
კუთხ. ლეჩხ., იმერ., ზ. აჭარ.
კუთხ. ლეჩხ., იმერ., ზ. აჭარ. მაზლის ცოლი, რძალი, ძმის ცოლი (მ. ალავ., 2; ი. ქავთ.; შ. ნიჟარ.). შდრ. : საბა, ნ. ჩუბ., დ. ჩუბ.

463 შილა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილა
კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. ბამბის წითელი ქსოვილი (ი. ქეშიკ.).

‘მუნ რძალ იპარავს შ ი ლ ე ბ ს ა’.

464 შილდაყ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილდაყ-ი

კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. ლაშქარა, მცენარეა (ა. მაყ.).

465 შილიგ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილიგ-ი

კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. ხშირი და ძლიერი სროლა (მ. ალავ., 1).

‘ბიჭს შეეშინა და ერი მაგრად მ ო უ შ ი ლ ი ნ გ ა’.

იხ. აგრეთვე: შილინდი

‘ბიჭს შეეშინა და ერი მაგრად მ ო უ შ ი ლ ი ნ გ ა’.იხ. აგრეთვე: შილინდი

466 შილიმ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილიმ-ი

კუთხ. მესხ.
კუთხ. მესხ. ხის ახალგაზრდა შტო, ერთწლიანი ამონაზარდი (ი. მაისურ.).

467 შილინგ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილინგ-ი
კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. ბათქი (თ. უთურგ.).იხ. აგრეთვე: შილიგი

468 შილინდ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილინდ-ი

კუთხ. ხევსურ., ფშ.
კუთხ. ხევსურ., ფშ. თოფების ერთად სროლა, ზალპი (ა. შან.; თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900; ი. ჭყონ.; ვაჟა, I, 1946, ა. შან.). ) იხ. აგრეთვე: წკაპათ სროლა, შილიგი

469 შილიფ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილიფ-ი
კუთხ. იმერ.
კუთხ. იმერ. გ ა შ ი ლ ი ფ ე ბ ა, შ ი ლ ი ფ ა დ ჩ ა ც მ ა თავისუფლად, მსუბუქად ჩაცმა (ვ. ბერ.).

470 შილიფა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილიფა
კუთხ. ხევსურ.
კუთხ. ხევსურ. ტანისამოსზე მოსავლები ბრტყელი ზონარი (ქეგლ).

471 შილშავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შილშავ-ი

კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. მთის პატარა მცენარეა, ნაყოფი მისი შავად მწიფდება. შდრ. : მოცვი (ი. ჭყონ.).

472 შიმალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიმალ-ი

კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ. მოზარდი ხე, ჯერ ნორჩი (ს. მენთეშ.). ახალმოზარდი ხე (საბა), ბაბილო, ახლად ამოსული ხე, ანუ ზრო (ნ. ჩუბ.; დ. ჩუბ.).

‘პაატუნა შ ი მ ა ლ ი გვიდგა, იმან ჯერ რა ვაშლი უნდა დაისხაჲ’.

473 შიმელა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიმელა

კუთხ. ფშ., მთიულ.
კუთხ. ფშ., მთიულ. ნორჩი ხეები (ვაჟა, I, ა. შან.); ახალმოზარდი ხე (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900; ი. ჭყონ.); ძალიან სწორი ხე (ლ. კაიშ.). იხ. აგრეთვე: შიმალი

474 შიმშირ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიმშირ-ი
კუთხ. აჭარ.
კუთხ. აჭარ.

თურქ. şimşir.
თურქ. şimşir. ბზა, მცენარეა (ა. მაყ.).

475 შინა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინა

კუთხ. ხევსურ., თუშ.
კუთხ. ხევსურ., თუშ. ხევსურულად სახლის ქვემო სართული, სადაც ზამთრობით ცხოვრობენ (დიალექტ., 558); საცხოვრებელი ბინა, სახლი (თ. უთურგ.). იხ. აგრეთვე: სამყოფო

476 შინა-ი კაც-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინა-ი კაც-ი

კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. ხელობის უცოდინარი კაცი (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

477 შინაბერა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინაბერა

კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ. 1. შინდაბერებული გაუთხოვრად დარჩენილი ქალი; 2. დედოფლის პირადი მსახური ქართლის მეფეთა სასახლეში (გ. შატბერ., 112).

478 შინაით - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინაით

კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. შინიდან (დიალექტ., 595).

479 შინამდგურ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინამდგურ-ი

კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. ადამიანი, რომელიც შინ დატოვეს და სახლ-კარს იცავს (მ. ალავ., 1).

480 შინამდექ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინამდექ-ი

კუთხ. რაჭ., ლეჩხ.
კუთხ. რაჭ., ლეჩხ. იხ. აგრეთვე: შინამდგური

481 შინდანწლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინდანწლა
კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ. მცენარეა (ა. მაყ.).

482 შინარწკლ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინარწკლ-ი

კუთხ. იმერ.
კუთხ. იმერ. შინდანწლა, მცენარეა (ა. მაყ.).იხ. აგრეთვე: შინდანწლა

483 შინდამრჩალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინდამრჩალ-ი

კუთხ. მთიულ.
კუთხ. მთიულ. გაუთხოვარი, შინაბერა (ლ. კაიშ.).

484 შინდილერწა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინდილერწა

კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ. იხ. აგრეთვე: შინდანწლა, შინდარწლა

485 შინდიმაცილობელა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინდიმაცილობელა

კუთხ. რაჭ.
კუთხ. რაჭ. იხ. აგრეთვე: შინდანწლა

486 შინტლიკა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინტლიკა
კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. ფრინველია ერთგვარი (ს. მაკალ.).

487 შინშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინშ-ი
კუთხ. ხევსურ., ფშ., თუშ., მთიულ.
კუთხ. ხევსურ., ფშ., თუშ., მთიულ. ბიძაშვილი (ა. შან,), დეიდაშვილი (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900; ი. ჭყონ.); დეიდაშვილი ან მამიდაშვილი (ლ. კაიშ.); ძმათაშვილი (ს. მაკალ., ხევსურ.).

488 შინშე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინშე

კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. დეიდაშვილი (ი. ბუქურ., 137). იხ. აგრეთვე: შინში

489 შინშხალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინშხალ-ი

კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. გაზიანი წყლის შხეფი (მ. ალავ., 2).

490 შინჯაფ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შინჯაფ-ი

კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ.

თურქ. sincap.ციყვი, ციყვის ბეწვი.
თურქ. sincap.ციყვი, ციყვის ბეწვი. ბეწვის სარჩული ქათიბისა (ს. მენთეშ.).

491 შიპ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიპ-ი

კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. ხის ნაჭდევი (მ. ჩიქ.).

კუთხ. კახ.
კუთხ. კახ. ნაწნავის მსგავსი ნაკერი (შ. ძიძ., ქრესტ.).

492 შიპრობა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიპრობა-ჲ

კუთხ. ინგილ.
კუთხ. ინგილ. ცეკვა, შუშპრობა (დიალექტ., 625).

493 შირა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შირა

კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ.

თურქ. şira, ყურძნის წვენი
თურქ. şira, ყურძნის წვენი სიმსუქნე წვნიანისა, სისქე ღვინისა ან ბადაგისა, დუდკო ყურძნისა და სხვა ხილეულისა და მისთ. (ს. მენთეშ.).

494 შირბულათ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შირბულათ

კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. მარილწყალში ჩათქვეფილი და მოხარშული კვერცხი (ი. ჭყონ.).

495 შირიმ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შირიმ-ი

კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ. 1. თეთრი კენჭი ცარცივით. თუ ჭურჭელს შეჰყვა, გამოწვაში სიცხოვლისაგან გაფუვდება და ჭურჭელს გახეთქს; 2. ბუშტისა და თირკმელების კენჭი (ს. მენთეშ.). შდრ. : საბა, ნ. ჩუბ., დ. ჩუბ., ქეგლ.

496 შირუმ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შირუმ-ი

კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. იხ. აგრეთვე: შირიმი

497 შირშა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შირშა

კუთხ. მოხ.
კუთხ. მოხ. მაღალი და მსხვილი ბალახი, მელიქაური (ო. ქაჯ.; ა. მაყ.).

498 შიტე-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიტე-ჲ

კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. შულო, ამოხვეული ნართი (თ. უთურგ.); დამჯდარი ადამიანის მიერ ორივე მუხლზე დახვეული ძაფი (კ. ჭრელ., 267).

499 შიტო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიტო

კუთხ. ინგილ.
კუთხ. ინგილ. შტო, ტოტი ხისა, მცენარისა (ა. შან., 355).

500 შიტრიკ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიტრიკ

კუთხ. ინგილ.
კუთხ. ინგილ. ცუნცრუკა, ცუნდრუკი (მ. ჯან.).

501 შიტყორ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიტყორ-ი

კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. ხვლიკი (ს. მაკალ.; თ. უთურგ.).

502 შიქალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიქალ-ი

კუთხ. ფერეიდნ.
კუთხ. ფერეიდნ. ნადირობა; შ ი ქ ა ლ-ი ვ ქ ნ ა თ ვინადიროთ (ა. ჩიქ.; შ. ძიძ., ქრესტ.).

503 შიშა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშა

კუთხ. გურ., აჭარ., ინგილ.
კუთხ. გურ., აჭარ., ინგილ. შეშა (ა. ღლ., გურ.; დიალექტ., 625, 667, 661).

504 შიშაგ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშაგ-ი
კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ.

თურქ. şişek.
თურქ. şişek. წლის დედალი ცხვარი, სანამ ბატკანს მოიგებდეს (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.; თ. უთურგ).

505 შიშაგანა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშაგანა

კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ. წლის გოჭი (შ. ძიძ., ნ. კეცხ., პ. ხუბ.). იხ. აგრეთვე: შიშაგი

506 შიშამკვარა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშამკვარა-ჲ
კუთხ. აჭარ.
კუთხ. აჭარ. კვარნარევი შეშა ფიჭვის ან ნაძვის ხისა; გადატ. უნდილი, ბოთე კაცი, ე. ი. არც შეშა და არც კვარი, არც ღვინო და არც წყალი (შ. ნიჟარ.).

507 შიშამქრალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშამქრალა

კუთხ. კახ.
კუთხ. კახ. ძალიან მშიშარი (ა.მარტ., გ. იმნ.).

508 შიშაქ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშაქ-ი

კუთხ. ქართლ., მოხ., თუშ., მთიულ., გუდამაყრ.
კუთხ. ქართლ., მოხ., თუშ., მთიულ., გუდამაყრ. იხ. აგრეთვე: შიშაგი

509 შიშიბელა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშიბელა

კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. მშიშარა, გულდედალი, მხდალი ( ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.).

510 შიშკალიფა/ე,-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშკალიფა/ე,-ჲ

კუთხ. იმერ.
კუთხ. იმერ. შიში, მორიდება (ვ. ბერ.).

‘რავა შ ი შ კ ა ლ ი ფ ე ჲ მოხვალ, ვის ერიდები?’

511 შიშლიგ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშლიგ-ი
კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ.

თურქ. şişlik, საშამფურე ხორცი.
თურქ. şişlik, საშამფურე ხორცი. 1. მწყემსობაში მეცხვარეების მიერ ცხვრის დაკვლის რიგის დაცვა; 2. გაყიდულ ცხვრებზე ერთი ცხვრის საჩუქრას დამატება (პ. ხუბ.).

512 შიშლიკანა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშლიკანა
კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ. შიშველი (ს. მენთეშ.).

513 შიშლო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშლო

კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ. შიშველ-ტიტველი (კირიონი).

514 შიშლოურთ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშლოურთ-ი

კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. შეშინებული, ფრთხილი (ა. ღლ., გურ.); შიშით, მორიდებით (გ. შარაშ.).

‘შ ი შ ლ ო უ რ თ ა ი გახსნა ზანტუკი’.
‘შ ი შ ლ ო უ რ თ ა ი გახსნა ზანტუკი’. ‘მაგ საქმეს შ ი შ ლ ო უ რ თ ა ი მოეკიდე, არაა ადვილი’.

515 შიშმირ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშმირ-ი

კუთხ. მესხ.
კუთხ. მესხ. ტაბლაყურა, მცენარეა (ა. მაყ.).

516 შიშროულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშროულ-ი
კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. შიშმორეული, შეშინებული (მ. ალავ., 2).

517 შიშტიბურ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშტიბურ-ი
კუთხ. რაჭ.
კუთხ. რაჭ. მაქო (ვ. ბერ.).

518 შიშტიბუქა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშტიბუქა-ი
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. უხეში მიხვრა-მოხვრის, თამამი და ცეტი ქალი (გ. შარაშ.).

519 შიშტრიქუქა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშტრიქუქა-ჲ
კუთხ. აჭარ.
კუთხ. აჭარ. იხ. აგრეთვე: შიშტიბუქაი

520 შიშხათ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიშხათ-ი
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. დაშინება სიმკაცრით (გ. შარაშ.).

521 შიხტალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შიხტალ-ი
კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ. მცირე ჩხუბი, წალაპარაკება (მ. მესხ.).

522 შკამ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შკამ-ი
კუთხ. მოხ.
კუთხ. მოხ. ხის ძველებური სკამი (დიალექტ., 565).

523 შკაფან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შკაფან-ი

კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. ქალის ხმამაღლა, ჩქარი და განუწყვეტელი მოურიდებელი ლაპარაკი (ქაქანი) ჩხუბის დროს (მ. ალავ., 2).

524 შკერ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შკერ-ი
კუთხ. გურ., ქვ. რაჭ., ლეჩხ.
კუთხ. გურ., ქვ. რაჭ., ლეჩხ. შქერი, მცენარეა (ა. მაყ.).

525 შკორე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შკორე
კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. იხ. აგრეთვე: მოშქერუე

526 შკორო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შკორო
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: ჩხინკორაი

527 შლაპვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლაპვა
კუთხ. კახ.
კუთხ. კახ. სლაპვა (ა. მარტ., გ. იმნ.).

528 შლაშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლაშ-ი
კუთხ. მოხ.
კუთხ. მოხ. გამხდარი (ო. ქაჯ.).

529 შლაჭ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლაჭ-ი
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. მაღალი, წარმოსადეგი ტანის მამაკაცი (გ. შარაშ.); დიდი მოსული, ზორბა. შ ლ ა ჭ-ი კ ა ძ ა ხ-ი მოსული, წარმოსადეგი ვაჟკაცი (ა. ღლ.).

530 შლეგა, შელგა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლეგა, შელგა
კუთხ. ქართლ., კახ.
კუთხ. ქართლ., კახ. მინდვრის მდოგვი, ბოლოკა (ა. მაყ.). იხ. აგრეთვე: შალგი

531 შლეტელაჸ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლეტელაჸ-ი
კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. ცხვრის ავადმყოფობაა (პ. ხუბ.).

532 შლიგინ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლიგინ-ი
კუთხ. იმერ., გურ.
კუთხ. იმერ., გურ. ხმაურობით რაშიმე შესვლა-სირბილი (ვ. ბერ.); მოურიდებლად სირბილი (ა. ღლ.). იხ. აგრეთვე: ჯლიგინი

533 შლილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლილ-ი
კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. ფერადი დაურთველი ყაჭი (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900).

534 შლიპინ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლიპინ-ი
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. ცემა, რტყმევა, შოლტისა და მისთ. (ა. ღლ.; ქეგლ).

535 შლიშავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლიშავ-ი
კუთხ. მთიულ.
კუთხ. მთიულ. მოცვი (ლ. კაიშ.).

536 შლიჭება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლიჭება
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. სწრაფად შერჭობა (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

‘შ ლ ი ჭ ა ნიგუზალი ცეხში’.

537 შლოქვაჸ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლოქვაჸ-ი
კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. კოჭლობის გამო უსწორმასწოროდ მოსიარულე (პ. ხუბ.).

538 შლუ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლუ-ი
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. ჭკუანაკლები კაცი (ს. ჟღ.); მოურიდებელი, უზრდელი, გაუთლელი (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

539 შლუა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შლუა
კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. შვრია (მ. ალავ., 2).

540 შმიგა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შმიგა
კუთხ. რაჭ.
კუთხ. რაჭ. მეკასრის ხელსაწყო დაზგა (‘კომუნისტი’, № 267, 1969).

541 შმიკშმიკ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შმიკშმიკ-ი
კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. სლუკსლუკი (ვაჟა-ფშ. მც. ლექსიკ.; ქეგლ).

542 შმორვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შმორვა
კუთხ. ფშ.
კუთხ. ფშ. დიდი ლუკმებით მსუნაგად ჭამა, თქვლეფა (ქეგლ).

543 შმუთ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შმუთ-ი
კუთხ. იმერ.
კუთხ. იმერ. ჭახრაკიანი დიდი შალაშინი (ვ. ბერ.).

544 შობოროქა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შობოროქა-ი
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. დაუდგრომელი, ცეტი, საქმის დაუდეგრად მკეთებელი (გ. შარაშ.). იხ. აგრეთვე: შიშტიბუქაი

545 შობურა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შობურა
კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ. საშობაო (ქეგლ).

546 შოება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოება-ჲ
კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. დასხმა არაყისა ან ღვინისა. ე რ ს ა ღ გ ა რ ე ვ გ ი შ ო ე ბ ერთს კიდევ დაგისხამ (თ. უთურგ.).

547 შოთ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოთ-ი
კუთხ. ფშ., მთიულ.
კუთხ. ფშ., მთიულ. ფიჭა (ვაჟა, I, ა. შან.); ფიჭისა და გოლის თითო ნასვრეტი; კეცში გამომცხვარი პური (ლ. კაიშ.).

548 შოთხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოთხ-ი
კუთხ. ხევსურ., ფშ.
კუთხ. ხევსურ., ფშ. შოთხვი, მცენარეა (ა. მაყ.).

549 შოინაგ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოინაგ-ი
კუთხ. მოხ.
კუთხ. მოხ. მოკლული ნადირის შესაკრავი ღვედი (ო. ქაჯ.).

550 შოლიო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოლიო
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. ძაფი მცირედ შეგრეხილი (გ. შარაშ.).

551 შოლობორდ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოლობორდ-ი
კუთხ. რაჭ.
კუთხ. რაჭ. უთავბოლოდ მოლაპარაკება (ვ. ბერ.).

552 შოლტ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოლტ-ი
კუთხ. ქიზიყ., ხევსურ.
კუთხ. ქიზიყ., ხევსურ. საქალამნედ სიგრძივად დაჭრილი ტყავი (დიალექტ., 610); ქალამნისათვის გამოჭრილი ტყავი (დიალექტ., 558).

კუთხ. ქსნის ხეობ., ფშ.
კუთხ. ქსნის ხეობ., ფშ. სახურავზე გადებული გრძელი კოჭი, რომელზედაც სახურავის ფიცრებია დაკრული (ვ. სომხიშვ.); კედლიდან კედელზე ან თავხეზე გადებული ძელი, ლატანი (ი. ქეშიკ.).

553 შოლტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოლტა
კუთხ. ფშ., ხევსურ.
კუთხ. ფშ., ხევსურ. გუდა გაუყვლეფელი ტყავისა (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900; ი. ჭყონ.). იხ. აგრეთვე: თიკრუნი კუთხ. მესხ. ხარის დასაბამი ტარი (კ. დონდ., 380).

554 შოლტკავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოლტკავ-ი
კუთხ. ქართლ.
კუთხ. ქართლ. გუთნის ნაწილია; ფამფალაკში გაყრილი ძელი (ე. ბაბუნ., 272). იხ. აგრეთვე: ფამფალაკი

555 შორელე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შორელე
კუთხ. იმერ.
კუთხ. იმერ. შორიახლო, ცოტათი შორს (ი. ჭყონ.).

556 შორვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შორვა

კუთხ. ზ. აჭარ.
კუთხ. ზ. აჭარ.

თურქ. çorba, şorva, სუპი.
თურქ. çorba, şorva, სუპი. ფაფა, წვნიანი საჭმელი, სახვრეპი (შ. ნიჟარ.).

557 შორტ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შორტ-ი

კუთხ. მოხ.
კუთხ. მოხ. ცხავის თავი; ფშუტე მარცვალი გადარჩეულ ხორბალში (დიალექტ., 565).

558 შორტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შორტა

კუთხ. მთიულ.
კუთხ. მთიულ. უგულო მარცვალი (ლ. კაიშ.).

559 შორშვლა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შორშვლა-ჲ
კუთხ. თუშ.
კუთხ. თუშ. დაღრეჯა, დაპრანჭვა (თ. უთურგ.); სატირლად განწყობა (პ. ხუბ.). იხ. აგრეთვე: დაშორშვლაჲ

560 შოტიალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოტიალ-ი
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. უტოტო, ტიტველი ხის ტანი; ა შ ო ტ ი ა ლ ე ბ უ ლ-ი უტოტოდ ტანაყრილი (გ. შარაშ.).

კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. უტოტოდ ტანაყრილი ხეზე ასვლა-ჩამოცურება სრიალ-ხოხვით (ა. ღლ.).

561 შოტიალა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოტიალა-ი
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: შოტიალი 1

562 შოქშოქ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოქშოქ-ი

კუთხ. გურ., რაჭ.
კუთხ. გურ., რაჭ. ენის ბორძიკი; ა შ ო ქ შ ო ქ დ ა აბორძიკდა, ენის ბორძიკით ალაპარაკდა (ა. ღლ.). იხ. აგრეთვე: ბოქბოქი

563 შოშოფ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შოშოფ-ი

კუთხ. რაჭ.
კუთხ. რაჭ. მოულოდნელი, უეცარი უბედურება (ვ. ბერ.).

564 შპორება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შპორება
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. სითხის მოურიდებლად სხმა (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

565 შრალა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შრალა-ი

კუთხ. აჭარ.
კუთხ. აჭარ. სვია (პ. ჯაჯან.). იხ. აგრეთვე: მშრალა

566 შრამელ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შრამელ-ი

კუთხ. ლეჩხ.
კუთხ. ლეჩხ. ყოველგვარი შენობა, სადაც სიშრალეა (საცხოვრებელი სახლი, ბეღელი, მარანი, საღორე, საქათმე, საბძელი, სასიმინდე, ფარდული, ჭიშკარი . . .); გამომშრალი მიწა, ძელი ან ბერწი პირუტყვი (მ. ალავ., 2).

567 შრატ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შრატ-ი

კუთხ. ფშ., თუშ., ქიზიყ.
კუთხ. ფშ., თუშ., ქიზიყ. გამოდის დოს წვენი (ვაჟა, II, ა. შან.); ყველის ამოღების შემდეგ დარჩენილი სითხე (თ. უთურგ.; ს. მენთეშ.; დიალექტ., 585). შდრ. : საბა, ნ. ჩუბ., დ. ჩუბ., ქეგლ.

კუთხ. მთიულ., გუდამაყრ.
კუთხ. მთიულ., გუდამაყრ. შარდი (ე. ვირსალ.).

‘ის ქამარ-ხანჯალი . . იმ დევის შ რ ა ტ შ -ი აწურთეო’.

568 შრეტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შრეტა

კუთხ. ქიზიყ.
კუთხ. ქიზიყ. დავსება, გაქრობა; გადატ. მუშაობაზე მოცდენა (ს. მენთეშ.). შდრ. : საბა, ნ. ჩუბ., დ. ჩუბ.

‘დღევანდელი დღე იმი ლოდინში დ ა ვ ი შ რ ი ტ ე ნ ი თ’.

569 შრეტელა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შრეტელა

569.1 შრიდიალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შრიდიალ-ი
შრიდიალ-ი კუთხ. ქიზიყ. ცემის მუქარით დაშინებასავით (ს. მენთეშ.).

‘დგააა და მ ი შ რ ი დ ი ა ლ ე ბ ს ჩემი ქმარი, მაშინებს-ქცემო, მოკკლამო!’

569.2 შრინვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შრინვა
შრინვა კუთხ. ინგილ. შიშინი; ქ ო ბ შ რ ი ნ ა ვ ს ქვაბი შიშინებს (მ. ჯან.).

569.3 შროშან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შროშან-ი
შროშან-ი კუთხ. აჭარ. მთის შროშანი, მცენარეა (ა. მაყ.).

569.4 შრუა-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შრუა-ი
შრუა-ი კუთხ. მოხ. შვრია, პურეული მცენარეა (დიალექტ., 565).

569.5 შტვირ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შტვირ-ი
შტვირ-ი კუთხ. გურ. კოდში გაკეთებული მილი, საიდანაც გასული წყალი ბორბალს ხვდება და აბრუნებს (გ. შარაშ.). იხ. აგრეთვე: კოდი 6

569.6 შტილ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შტილ-ი
შტილ-ი კუთხ. ლეჩხ., იმერ. ჩრდილი (მ. ჩიქ.; თ. ოქროშიძე, სოფ. ჭოლევი). იხ. აგრეთვე: შთილი

569.7 შტიმვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შტიმვა
შტიმვა კუთხ. გურ., იმერ. თვალის დაშტიმვა, თვალის დატყვრეცა, თვალის ბრიალი (ი. ჭყონ.).

569.8 შტიქვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შტიქვა
შტიქვა კუთხ. გურ. უცბად გადახდა საბნისა (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

‘დეიხურე საბანი, ნუ ი შ ტ ი ქ ა ვ, ოფლი გამეიყვანე’.

569.9 შტოლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შტოლა
შტოლა კუთხ. იმერ. აბრეშუმის ძაფი, რაც ერთი ‘ჩაყრა’ პარკისაგან ამოიღება (ვ. ბერ.). იხ. აგრეთვე: ლანდი 1

569.10 შტრინგ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შტრინგ-ი
შტრინგ-ი კუთხ. იმერ., გურ. ყოჩაღი, მარჯვე (ვ. ბერ.); გამართული, მკერდგადმოგდებული სიარულის მცოდნე (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

569.11 შუაიმბერე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუაიმბერე
შუაიმბერე კუთხ. ლეჩხ. შუა ხანს გადასვლა (მ. ჩიქ.).

569.12 შუალამეჴრე - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუალამეჴრე
შუალამეჴრე კუთხ. ქიზიყ. მესამე უღელში, საძირის ხარებში ჩაყენებული მეხრე. იგი ღამის მეხრეცაა (ს. მენთეშ.).

569.13 შუარძვალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუარძვალ-ი
შუარძვალ-ი კუთხ. ლეჩხ. ბარძაყი (მ. ჩიქ.).

569.14 შუაყანა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუაყანა
შუაყანა კუთხ. მოხ. მიწის იატაკი, სოხანე (დიალექტ., 565).

569.15 შუაძოლ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუაძოლ-ი
შუაძოლ-ი კუთხ. მთიულ. საქონლის ფეხის ძვალი (ლ. კაიშ.).

569.16 შუაჴორცად ყოფნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუაჴორცად ყოფნა
შუაჴორცად ყოფნა კუთხ. ქიზიყ. შუათანად, არც ძალიან მსუქნად და არც გამხდრად ყოფნა (ს. მენთეშ.).

569.17 შუბლი ქვისა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუბლი ქვისა
შუბლი ქვისა კუთხ. ქიზიყ. ქვის ბრტყელი და სუფთა მხარე, ქვის მკერდი (ს. მენთეშ.).

569.18 შუბლის ძარღვის გაწყვეტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუბლის ძარღვის გაწყვეტა
შუბლის ძარღვის გაწყვეტა კუთხ. გურ. იდიომი : სირცხვილის გრძნობის დაკარგვა (გ. შარაშ.).

569.19 შუბსაფენ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუბსაფენ-ი
შუბსაფენ-ი კუთხ. ქიზიყ. შუბლსაფენი, თავის სამკაული ქალისა (ს. მენთეშ.).

569.20 შუდ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუდ
შუდ კუთხ. ინგილ. შვიდი (დიალექტ., 625).

569.21 შუდანწლ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუდანწლ
შუდანწლ კუთხ. ინგილ. მცენარეა (ა. მაყ.). იხ. აგრეთვე: შინდანწლა

569.22 შუილა, ჟუილა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუილა, ჟუილა
შუილა, ჟუილა კუთხ. ქიზიყ. ბავშვთა სათამაშოა (ს. მენთეშ.).

569.23 შუკა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუკა
შუკა კუთხ. გურ., იმერ., ლეჩხ. სასოფლო გზა, ორღობე (ა. ღლ.; მ. ალავ., ზეპირსიტყვ.).

569.24 შუკო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუკო
შუკო კუთხ. კახ. მაგარი ხისაგან გათლილი საბზრიალა (ა. გვენც., თ. ბერიაშვ.; პ. ხუბ., ანგარიში).

569.25 შუკოობა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუკოობა
შუკოობა კუთხ. კახ. გასართობია ხალხური (ა..გვენც., თ. ბერიაშვ.). იხ. აგრეთვე: შუკო

569.26 შუკუმ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუკუმ-ი
შუკუმ-ი კუთხ. გუდამაყრ., ფშ., მთიულ. მაღლა კედელში დატოვებული ცარიელი ადგილი სინათლისათვის (დიალექტ., 575); ბოსლის ჭერში ამოჭრილი თივის ჩასაყრელი ერდო (ს. მაკალ.; ლ. კაიშ.; ქეგლ).

569.27 შუკუმაჸ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუკუმაჸ-ი
შუკუმაჸ-ი კუთხ. თუშ. იხ. აგრეთვე: შუკუმი

569.28 შუკუნ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუკუნ-ი
შუკუნ-ი კუთხ. ხევსურ. საკომურია სამყოფში (ა. ჭინჭარ., 281). იხ. აგრეთვე: შუკუმი

569.29 შუკუნა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუკუნა-ჲ
შუკუნა-ჲ კუთხ. მოხ. პატარა სარკმელი, რომელიც კედელზე ჰქონდა დატანებული ძველ მოხეურ სახლს სასინათლოდ (ო. ქაჯ.).

569.30 შულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შულ-ი
შულ-ი კუთხ. ჯავახ. შვილი (დიალექტ., 649).

569.31 შულო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შულო
შულო კუთხ. ქიზიყ. ერთი გაბმა ძაფი (ს. მენთეშ.); ნასთის ბოკელი (საბა; ნ. ჩუბ.; დ. ჩუბ.).

კუთხ. ერწ.
კუთხ. ერწ. ულო (ქეგლ).

569.32 შულტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შულტა
შულტა კუთხ. ხევსურ. იხ. აგრეთვე: შულტაჸი

569.33 შულტაჸ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შულტაჸ-ი
შულტაჸ-ი კუთხ. თუშ. ხატის მსახური (ს. მაკალ.); ჯვარის დღესასწაულის დროს სოფლის მიერ გამოყოფილი მორიგე, რომელიც ლუდს ადუღებდა, საკლავს კლავდა და სხვა მოვალეობას ასრულებდა, შდრ. : ხევსურ. დასტური (დიალექტ., 585).

569.34 შუმ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუმ-ი
შუმ-ი კუთხ. გურ. წმინდა, უწყლო, მაგარი ღვინო (ს. ჟღ.).

569.35 შუმნადუღ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუმნადუღ-ი
შუმნადუღ-ი კუთხ. გურ. დადუღებული შუმი ღვინო (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

569.36 შუნ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუნ-ი
შუნ-ი კუთხ. ხევსურ., ფშ., თუშ. დედალი ჯიხვი, ფურჯიხვი (ა. შან.; ვაჟა, I, ა. შან.; დიალექტ., 558); გარეული თხა (თ. უთურგ.).

569.37 შუნ-ჯიჴვ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუნ-ჯიჴვ-ი
შუნ-ჯიჴვ-ი კუთხ. ხევსურ. ვერძის მსგავსი ცხოველია გარეული (ა. ჭინჭარ., 238)

569.38 შუნდ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუნდ
შუნდ კუთხ. ინგილ. შინდი (დიალექტ., 625).

569.39 შუპ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუპ
შუპ კუთხ. ინგილ. შუპილი, ასიება (მ. ჯან.).

569.40 შუპვრა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუპვრა
შუპვრა კუთხ. ქიზიყ. ტუქსვასავით; გალანძღვასავით, შეურაცხყოფასავით (ს. მენთეშ.).

< ‘რაჲ ი შ უ პ რ ე ბ ი, რა იყო?’

569.41 შუპყა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუპყა
შუპყა კუთხ. ფშ., ხევსურ. მცენარეა მის ღეროებს ფცქვნიან და ისე ჭამენ (ი. ჭყონ.); სათიბი ბალახია (ა. ჭინჭარ., 225).

569.42 შურაველ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შურაველ-ი
შურაველ-ი კუთხ. ზ. იმერ. იხ. აგრეთვე: შურაულა

569.43 შურაულა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შურაულა
შურაულა კუთხ. ლეჩხ. წითელი ჯიშის ლობიო (მ. ალავ., 1).

569.44 შურება-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შურება-ჲ
შურება-ჲ კუთხ. თუშ. აჩქარება; ე შ უ რ ე ბ ეჩქარება (თ. უთურგ.).

569.45 შურთ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შურთ-ი
შურთ-ი კუთხ. მთიულ., გუდამაყრ. ბატკანი (ე. ვირსალ.).

569.46 შურთხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შურთხ-ი
შურთხ-ი კუთხ. ფშ. გარეული ინდაური (ვაჟა, I, ა. შან.).

569.47 შურო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შურო
შურო კუთხ. რაჭ., ლეჩხ., ზ. იმერ. მთის კალტაზე ჩამოშვებული დიდი თხრილი, ხეების ქვევით დასაგროვებელად, სათრიელი, სახახანი (ვ. ბერ.; მ. ჩიქ.; მ. ალავ., ზეპირსიტყვ.; ძოწ.).

569.48 შურშენა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შურშენა
შურშენა კუთხ. ხევსურ. წიწმატურა, მცენარეა (ა. მაყ.).

569.49 შურშულ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შურშულ-ი
შურშულ-ი კუთხ. ლეჩხ. ნიავი; შურშულა გამკრავი ქარი (მ. ჩიქ.).

569.50 შუსტრუ-ბუსტრუ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუსტრუ-ბუსტრუ
შუსტრუ-ბუსტრუ კუთხ. ქართლ. მეტიჩარა, უთავბოლო, თავგზააბნეული (მ. მესხ.).

569.51 შუტუკ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუტუკ-ი
შუტუკ-ი კუთხ. ფშ. იხ. აგრეთვე: შუშტუკი

569.52 შუუბან - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუუბან
შუუბან კუთხ. თუშ. შუაში, ცენტრში (თ. უთურგ.).

569.53 შუფრ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუფრ-ი
შუფრ-ი კუთხ. ქიზიყ. დაბაღხანაში თხის ტყავის გაწმენდა თრიმლისაგან (ს. მენთეშ.).

569.54 შუფრობა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუფრობა-ჲ
შუფრობა-ჲ კუთხ. ინგილ. ცეკვა (მ. ჯან.).

569.55 შუქიან-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუქიან-ი
შუქიან-ი კუთხ. ქიზიყ. გადატ. მწიფე ხილი, დაწმენდილი ფერი რომ აქვს; სხივიანი, თეთრი ადამიანი (ს. მენთეშ.).

569.56 შუშ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშ-ი
შუშ-ი კუთხ. გურ. ნახევრად გიჟი, მოსულელო (ა. ღლ.). იხ. აგრეთვე: შუშუ

569.57 შუშა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშა
შუშა კუთხ. იმერ. ახალი, ნორჩი, თოთო, მაგ., შუშა-შუშა კიტრები(ვ. ბერ.).

569.58 შუშანა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშანა
შუშანა კუთხ. კახ. ფერისცვალა, მცენარეა (ა. მაყ.).

569.59 შუშანა ბალახ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშანა ბალახ-ი
შუშანა ბალახ-ი კუთხ. კახ. იხ. აგრეთვე: შუშანა

569.60 შუშაყ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშაყ-ი
შუშაყ-ი კუთხ. ქიზიყ. ცხენის ავადმყოფობაა : ფეხებში უჩნდება (ს. მენთეშ.).

569.61 შუშტავ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშტავ-ი
შუშტავ-ი კუთხ. ქიზიყ. იხ. აგრეთვე: შუბსაფენი

569.62 შუშტრ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშტრ-ი
შუშტრ-ი კუთხ. იმერ. მარჯვე კაცი (ვ. ბერ.).

569.63 შუშტუკ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშტუკ-ი
შუშტუკ-ი კუთხ. თიან., ფშ. ცხვირის ხვრელის დასაწყისი, ნესტო (ლ. ლეონ.); ცხვირის ნახვრეტი, ნესტო (ა. ჭინჭარ., ფშ.).

569.64 შუშტურ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშტურ-ი
შუშტურ-ი კუთხ. იმერ. მოსულელო, შტერი (ი. ქავთ.). იხ. აგრეთვე: შუშუ

569.65 შუშუ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშუ
შუშუ კუთხ. იმერ., გურ. მოტვინთხელოსავით (ვ. ბერ.). იხ. აგრეთვე: შუში

569.66 შუშუკ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშუკ-ი
შუშუკ-ი კუთხ. აჭარ. წისქვილის ნაწილი, ღურნის ვიწრო მილი, საიდანაც ბორბალს ეცემა წყალი (შ. ნიჟარ.). იხ. აგრეთვე: ღურნე

569.67 შუშუტ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშუტ-ი
შუშუტ-ი კუთხ. ქიზიყ., თუშ., მესხ. მილი, გულღრუ ჯოხი, ძვალი, მასრა და მისთ. (ს. მენთეშ.); მილი (ი. ბუქურ., 137); წისქვილის ღარის შევიწროებული ბოლო წყლის შესამჭიდროებლად (ი. მაისურ.).

569.68 შუშუტა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშუტა
შუშუტა კუთხ. მთიულ. სადღვებლის საცობი ხისა, უფრო კი დიდგულასი, სიგრძივ ხვრელი აქვს სულის (ჰაერი) სამოძრაოდ (ს. მაკალ.; დიალექტ., 569; ლ. კაიშ.).

569.69 შუშუტნ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშუტნ-ი
შუშუტნ-ი კუთხ. ხევსურ. პირუტყვის ცხვირის ქინტონი, ნესტოები (ა. ჭინჭარ., 239).

569.70 შუშუჩაყრილა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშუჩაყრილა
შუშუჩაყრილა კუთხ. ხევსურ. ნაქარგის (ნაქსოვის) სახეა ერთგვარი (ა. ჭინჭარ., 262).

569.71 შუშხ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშხ-ი
შუშხ-ი კუთხ. ფშ. შიში, მორიდება (ი. ქეშიკ.).

‘იმათი შ უ შ ხ ი ჰქონიყო’.
‘იმათი შ უ შ ხ ი ჰქონიყო’. კუთხ. იმერ. ძლიერ შავი დამწვარი; შ უ შ ხ ი ა ჭინჭარსაც ჰქვია (ვ. ბერ.).

569.72 შუშხავა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუშხავა-ჲ
შუშხავა-ჲ კუთხ. აჭარ. უმწიფარი, მშუშხავი, შემოუსვლელი ხილი (შ. ნიჟარ.)

569.73 შუჸმუყანა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შუჸმუყანა-ჲ
შუჸმუყანა-ჲ კუთხ. თუშ. ამა თუ იმ საქმის სანახევროდ გაკეთება, კარ-მიდამოს მოუწესრიგებლობა (პ. ხუბ.).

569.74 შქერ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შქერ-ი
შქერ-ი კუთხ. გურ., იმერ. დეკა (ა. მაყ.). იხ. აგრეთვე: შკერი

569.75 შქმუთ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შქმუთ-ი
შქმუთ-ი კუთხ. ზ. იმერ. სადურგლო ხელსაწყო, ფიცრის შეზნექილი ნაწილის ამოსაღები (ქ. ძოწ.).

569.76 შქუნვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შქუნვა
შქუნვა კუთხ. ფშ. ქშენა (ი. ქეშიკ.).

569.77 შჭმა-ჲ - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შჭმა-ჲ
შჭმა-ჲ კუთხ. თუშ. რჭობა; ა შ ჭ ვ ი არჭვია (თ. უთურგ.). ‘ქოჯო წელთ ა შ ჭ ვ ი ისრისი’.

569.78 შჭყვერთა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შჭყვერთა
შჭყვერთა კუთხ. გურ. იხ. აგრეთვე: ჭყვერთება

569.79 შხამა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხამა
შხამა კუთხ. ფშ., თიან., აჭარ. უცუნა, შხამიანი მცენარეა (ი. ჭყონ.); აბუტარაკი, ბალახია (ვაჟა, I , ა. შან.), ნაღველა, მცენარეა (ა. მაყ.); ერთგვარი ბალახია, ანწლისებური ფოთოლი აქვს, თეთრი ყვავილები იცის (პ. ჯაჯან.).

569.80 შხამაშხუმა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხამაშხუმა
შხამაშხუმა კუთხ. ლეჩხ. აჩქარებით და უსიამოვნოდ (მ. ალავ., 2). ‘დრო არ ხონდა, რო დარჩენილიყო, სადილი შ ხ ა მ ა შ ხ უ მ ა შეჭამა და წევიდა’.

569.81 შხამფალ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხამფალ-ი
შხამფალ-ი კუთხ. გურ. ფართხალი (წითელმთა, ი. შილაკაძე). ‘თებზივით შ ხ ა მ ფ ა ლ ო ფ ს აი ბაღანაი’.

569.82 შხანკალა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხანკალა
შხანკალა კუთხ. გურ. ძლიერ მწარე (პ. ჯაჯან.).

569.83 შხანკო - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხანკო
შხანკო კუთხ. გურ. ვაზის ულვაშია, რომლითაც იგი მიმაგრებულია ჭიგოს ან ხის ტოტზე (გ. შარაშ.).

569.84 შხანკოლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხანკოლა
შხანკოლა კუთხ. იმერ., გურ. მეტად მწარე შხამიანი ბალახია (ი. ჭყონ.). იხ. აგრეთვე: შხანკალა

569.85 შხეპლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხეპლა
შხეპლა კუთხ. ფშ. წკეპლა (თ. რაზიკ., ‘ივერია’, № 151, 1900).

569.86 შხეფელა-ი შოლტ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხეფელა-ი შოლტ-ი
შხეფელა-ი შოლტ-ი კუთხ. გურ. ნედლი, მოქნილი ჯოხი, წკეპლა (წითელმთა, ი. შილაკაძე).

569.87 შხვერთ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხვერთ-ი
შხვერთ-ი კუთხ. იმერ., გურ., აჭარ. ნედლ წნელზე ართმეული კანი (ვ. ბერ.). კარგი, ლამაზი, გაწმენდილი ტოტი ხისა (პ. ჯაჯან., IX, 267); მოქნილი წნელი (გ. შარაშ.); სწორი, მოქნილი, კარგად გამოყვანილი. გადატ. მაღალი, ტანწერწეტა (შ. ნიჟარ.).

569.88 შხვერთელა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხვერთელა
შხვერთელა კუთხ. გურ. მოქნილი წნელი (გ. შარაშ.). იხ. აგრეთვე: ჟღვერთი, შხვერთი

569.89 შხვინვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხვინვა
შხვინვა კუთხ. მთიულ. ფშვინვა (დიალექტ., 569).

569.90 შხივ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხივ-ი
შხივ-ი კუთხ. ლეჩხ., იმერ. მდინარიდან მონაბერი ცივი ქარი; ხრამიდან მომავალი ქარი (მ. ჩიქ.); კლდოვანი ადგილი, სადაც მდინარე შხუილით გადმოდის და აქაფებულია, ჩანჩქერი. წყალვარდნილი (მ. ალავ., 2); მდინარის ის ადგილი, სადაც წყალი ისე გადმოდის, ხმა ‘შხ-შხ’ ისმის (ი. ჭყონ.).

569.91 შხიპშხიპ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხიპშხიპ-ი
შხიპშხიპ-ი კუთხ. ქიზიყ. ცხიმეულის დნობის დროს გამოცემული ხმა (ს. მენთეშ.).

569.92 შხმაკ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხმაკ-ი
შხმაკ-ი კუთხ. ქართლ. მწარე ან მჟავე, უგემური ხილი (მ. მესხ.).

569.93 შხოლ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხოლ-ი
შხოლ-ი კუთხ. ქართლ. შოლტო, ჯოხი, სახრე (ა. ღლ., ქართლ.); გრძელი წკეპლა (მ. მესხ.).

569.94 შხოლარ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხოლარ-ი
შხოლარ-ი კუთხ. იმერ. ხის სწორი და გრძელი ტოტები, ხელარი (ვ. ბერ.)

569.95 შხოლვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხოლვა
შხოლვა კუთხ. ლეჩხ. მტვრევა, ლეწვა (მ. ალავ., 1). ‘ქარს სულ დ ო უ შ ხ ო ლ ა ვ ს სიმინდები’.

569.96 შხრინვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხრინვა
შხრინვა კუთხ. ქიზიყ. შიშინი, ადურების წინ წყლის გამოცემული ხმა (ს. მენთეშ.).

569.97 შხუილა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხუილა
შხუილა კუთხ. ქართლ. მწყერების დასაჭერი სასროლი ხელსაწყო (მ. მესხ.).

569.98 შხუმფვლა, ჭყუმპვლა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხუმფვლა, ჭყუმპვლა
შხუმფვლა, ჭყუმპვლა კუთხ. იმერ. თქორვა, წვეთ-წვეთად წვიმა (ვ. ბერ.).

569.99 შხუნა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხუნა
კუთხ. გურ.
კუთხ. გურ. ახალგაზრდა ხშირი ტყე (ე. ნინ., I, თ. კიკვ.); ახალგაზრდა ბუჩქნარი, უფრო ხშირად კალ-ბარდიანი (ი. ჭყონ.); ახალი ამონაყარი ბუჩქნარი (პ. ჯაჯან.); ნორჩი მურყნის ხშირი ტყე (ა. ღლ.).

‘დიდ შ ხ უ ნ ა ს იქით:.

569.100 შხუნება, ცხუნება - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხუნება, ცხუნება
შხუნება, ცხუნება კუთხ. იმერ. ჭირება, წნელის, მათრახისა და მისთანათა მორტყმევა (ვ. ბერ.).

‘რო ვ უ შ ხ უ ნ ე და ვ უ შ ხ უ ნ ე, სულ ‘ვაი დედა’ ვაძახებინე’!

569.101 შხუნვა - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხუნვა
შხუნვა კუთხ. გურ. ჭინჭრით ტანის დაჩხვლეტა, წვრილი ბუსუსებით დაჩხვლეტა (ა. ღლ.).

569.102 შხუტუნ-ი - ქართულ კილო-თქმათა სიტყვის კონა

▲back to top


შხუტუნ-ი
შხუტუნ-ი კუთხ. მთიულ. ძლიერი ქარის ქროლა; შ ხ უ ტ უ ნ ი გ ა ა ქ ვ ს, შ ხ უ ტ უ ნ ი თ მ ო დ ი ს ძლიერი ქარი უბერავს, გრიალით მოდის (ლ. კაიშ.).