https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98 2026-04-27T20:25:45Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98&diff=186164&oldid=prev 2023-02-02T12:51:02Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:51, 2 თებერვალი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 23:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 23:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია:ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია:ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:გვარები]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98&diff=186163&oldid=prev 2023-02-02T12:50:29Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:50, 2 თებერვალი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გ. ოთხმეზური</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გ. ოთხმეზური</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა== &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>==<ins class="diffchange diffchange-inline">წყაროები და </ins>ლიტერატურა== &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* გოგოლაძეა., დავით აღმაშენებლის ანდერძი შიომღვიმისადმი, თბ., 2001; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* გოგოლაძეა., დავით აღმაშენებლის ანდერძი შიომღვიმისადმი, თბ., 2001; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* კაკაბაძეს., ისტორიული საბუთები, 3, ტფ., 1915; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* კაკაბაძეს., ისტორიული საბუთები, 3, ტფ., 1915; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 15:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 15:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული ისტორიული საბუთების კორპუსი, ტ. 1, თბ., 1984; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული ისტორიული საბუთების კორპუსი, ტ. 1, თბ., 1984; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული წარწერების კორპუსი, ტ.1 - ლაპი დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული წარწერების კორპუსი, ტ.1 - ლაპი დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==წყარო==</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* გიორგი მცირე, ცხორებამ გიორგი მთაწმიდელისამ, წგ.: ძველი ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურის ძეგლები, წგ. 2, ი. აბულაძის რედ., თბ., 1967;&#160; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* გიორგი მცირე, ცხორებამ გიორგი მთაწმიდელისამ, წგ.: ძველი ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურის ძეგლები, წგ. 2, ი. აბულაძის რედ., თბ., 1967;&#160; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* „მატიანე ქართლისა“. წგ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 1, თბ., 1955;&#160; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* „მატიანე ქართლისა“. წგ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 1, თბ., 1955;&#160; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 22:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქრონიკები და სხვა მასალა საქართველოს ისტორიისა და მწერლობისა, თ. ჟორდანიას გამოც., წგ. 2, ტფ., 1897. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქრონიკები და სხვა მასალა საქართველოს ისტორიისა და მწერლობისა, თ. ჟორდანიას გამოც., წგ. 2, ტფ., 1897. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==წყარო==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია:ენციკლოპედია]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98&diff=156595&oldid=prev 2022-05-20T11:13:51Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:13, 20 მაისი 2022-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბაზასძენი''' - აღმოსავლეთ [[საქართველო]]ს ფეოდალური საგვარეულო. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბაზასძენი''' - აღმოსავლეთ [[საქართველო]]ს ფეოდალური საგვარეულო. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>წარმომავლობით დაკავშირებული ჩანს IX-X საუკუნეების [[შიდა ქართლი]]ს [[ერისთავი|ერისთავების]], ტბელების ფეოდალურ სახლთან. ვარაუდობენ, რომ საგვარეულოს ფუძემდებელია აბაზან ტბელი. აბაზად და მისი ორი ვაჟი, ივანე და ქობული, ტბელების სხვა წარმომადგენლებთან ერთად იხსენიებიან&#160; ტბეთის ბორცვისჯვრის ეკლესიის წარწერაში (X საუკუნის ბოლო): „ჯუარო ბორცვისაო, ადიდე აბაზამ და ძენი მისნი: ივანე, ქობული“. ქავთარ ტბელის მეთაურობით [[ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ III]]-ის წინააღმდეგ ამბოხებული [[ქართლი]]ს დიდაზნაურების დამარცხების შემდეგ (980 წ. მოღრისის ბრძოლა) სამეფო კარზე ბაგრატის ერთგულ ტბელთა საგვარეულოს, აბაზას შტო დაწინაურდა. აბაზას უფროსი ვაჟი ივანე XI საუკუნის 30-40-იან წლებში [[ქართლის ერისთავი]]ა. იგი [[ბაღვაში ლიპარიტ (IV)|ლიპარიტ ბაღვაშთან]] ერთად მეთაურობდა ქართველთა ჯარს განძის [[ამირა]] ფადლონის წინააღმდეგ [[ბრძოლა]]ში. მან და ლიპარიტ ბაღვაშმა 1032 წ. ხელთ იგდეს [[<del class="diffchange diffchange-inline">ბირთვისი|</del>ბირთვისის]] <del class="diffchange diffchange-inline">ციხე </del>და შეიპყრეს თბილილის ამირა ჯაფარი. ამ დროს აბაზასძენთა ფეოდალური სახლი თავისი ძლიერების ზენიტში იყო: „ხუთნი ძმანი აბაზასძენი... კაცნი ძლიერნი და ახოანნი, სიმდიდრესა ზედა მკლავისასა თვსისასა მოქა&#160; დულნი და სიმრავლესა ზედა ერისასა აღზუავებულნი“. XI&#160; საუკუნის შუა წლებში აბაზასძენი ცენტრალური ხელისუფლების წინააღმდეგ მებრძოლ ფეოდალთა პირველ რიგებში იყვნენ. მათი განდგომა მარცხით დამთავრდა. [[ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ IV]]-მ თავდაპირველად ქართლის ერისთავობა ჩამოართვა ივანე აბაზასძეს (1044/1045), შემდეგ კი საერთოდ დაამხო ეს ფეოდალური სახლი (1060). XIII-XIV სსაუკუნეების მიჯნაზე აბაზასძენთა საგვარეულო კვლავ ახერხებს დაწინაურებას.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>წარმომავლობით დაკავშირებული ჩანს IX-X საუკუნეების [[შიდა ქართლი]]ს [[ერისთავი|ერისთავების]], ტბელების ფეოდალურ სახლთან. ვარაუდობენ, რომ საგვარეულოს ფუძემდებელია აბაზან ტბელი. აბაზად და მისი ორი ვაჟი, ივანე და ქობული, ტბელების სხვა წარმომადგენლებთან ერთად იხსენიებიან&#160; ტბეთის ბორცვისჯვრის ეკლესიის წარწერაში (X საუკუნის ბოლო): „ჯუარო ბორცვისაო, ადიდე აბაზამ და ძენი მისნი: ივანე, ქობული“. ქავთარ ტბელის მეთაურობით [[ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ III]]-ის წინააღმდეგ ამბოხებული [[ქართლი]]ს დიდაზნაურების დამარცხების შემდეგ (980 წ. მოღრისის ბრძოლა) სამეფო კარზე ბაგრატის ერთგულ ტბელთა საგვარეულოს, აბაზას შტო დაწინაურდა. აბაზას უფროსი ვაჟი ივანე XI საუკუნის 30-40-იან წლებში [[ქართლის ერისთავი]]ა. იგი [[ბაღვაში ლიპარიტ (IV)|ლიპარიტ ბაღვაშთან]] ერთად მეთაურობდა ქართველთა ჯარს განძის [[ამირა]] ფადლონის წინააღმდეგ [[ბრძოლა]]ში. მან და ლიპარიტ ბაღვაშმა 1032 წ. ხელთ იგდეს [[ბირთვისის <ins class="diffchange diffchange-inline">ციხე</ins>]] და შეიპყრეს თბილილის ამირა ჯაფარი. ამ დროს აბაზასძენთა ფეოდალური სახლი თავისი ძლიერების ზენიტში იყო: „ხუთნი ძმანი აბაზასძენი... კაცნი ძლიერნი და ახოანნი, სიმდიდრესა ზედა მკლავისასა თვსისასა მოქა&#160; დულნი და სიმრავლესა ზედა ერისასა აღზუავებულნი“. XI&#160; საუკუნის შუა წლებში აბაზასძენი ცენტრალური ხელისუფლების წინააღმდეგ მებრძოლ ფეოდალთა პირველ რიგებში იყვნენ. მათი განდგომა მარცხით დამთავრდა. [[ბაგრატ IV (საქართველოს მეფე)|ბაგრატ IV]]-მ თავდაპირველად ქართლის ერისთავობა ჩამოართვა ივანე აბაზასძეს (1044/1045), შემდეგ კი საერთოდ დაამხო ეს ფეოდალური სახლი (1060). XIII-XIV სსაუკუნეების მიჯნაზე აბაზასძენთა საგვარეულო კვლავ ახერხებს დაწინაურებას.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნავროზ და ჭილა აბაზასძენი დავით VIII-ის კარზე [[ამირეჯიბი]]ს, [[ამილახვარი|ამილახორი]]სა და [[მეაბჯრეთუხუცესი|მეაბჯრეთუხუცესის]] საპატიო სახელოებს ფლობდნენ. მათ მონღოლების წინააღმდეგ აჯანყებული დავით VIII-ის მხარე დაიჭირეს. დავითის დამარცხების შემდეგ ვახტანგ III-მ დასაჯა აბაზასძენი და მათი მამული შალვა ქვენიფნეველს უწყალობა. ნავროზ აბაზასძე სპარსეთში გადაიხვეწა. — აბაზასძენთა ბოლო აღზევება უკავშირდება ამირახორ ხიმშია აბაზასძეს, რომელმაც დაახლოებით 1399-1405 წწ. წინაპართა ძველი მამულები დაიბრუნა და ახლებიც დაისაკუთრა. [[თემურლენგი]]ს წინააღმდეგ ბრძოლებში გამოჩენილი დამსახურებისთვის [[გიორგი VII]]-მ მას [[კახეთი]]ს გადაშენებულ დიდგვაროვან ფეოდალთა, აბულეთისძეთა და მარილელთა, მამულები უწყალობა, რის შემდეგაც ის იწოდებოდა აბაზასძემარილელ-აბულეთისძედ. ხიმშია აბაზასძემ 1405 წ. სვეტიცხოველს შესწირა სოფელი ძაგნაკორნის მკვიდრი გლეხი შერგილაშვილი და გაათავისუფლა ყოველგვარი გადასახადისაგან. ქართული ლიტ. ტრადიციული ცნობით, ძაგნაკორნაში ცხოვრობდა [[დავით IV|დავით IV აღმაშენებლის]] თანამებრძოლი, სავარაუდოდ, აბაზასძენთა საგვარეულოს წარმომადგენელი იასე ხიმშიასძე, რომელიც დავითის გარდაცვალების შემდეგ [[ბერი|ბერად]] აღიკვეცა. იასე ხიმშიასძის შემოქმედებას ჩვენამდე არ მოუღწევია, მაგრამ მას მიეწერება ქართულ პოეზიაში დამკვიდრებული ლექსთწყობის სახეობა „ძაგნაკორული“.&#160; ხიმშიას შემდეგ აბაზასძენთა საგვარეულო დაკნინდა. მათ დაკარგეს მარილელისა და აბულეთისძეთა მამულები. XV-XVI საუკუნეებში ისინი საერთოდ აღარ იხსენიებიან წყაროებში. XVIIXVIII საუკუნეებში აბაზასძენი ქართლის სამეფო [[აზნაური|აზნაურები]] იყვნენ და ამილახორის [[სადროშო|სადროშოში]] შედიოდნენ. ისინი ყმა-მამულს ფლობდნენ შიდა ქართლში (ნიქოზი, ხაშური, [[კარალეთი]], ოძისი, თელეთგორი, შინდარა).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნავროზ და ჭილა აბაზასძენი დავით VIII-ის კარზე [[ამირეჯიბი]]ს, [[ამილახვარი|ამილახორი]]სა და [[მეაბჯრეთუხუცესი|მეაბჯრეთუხუცესის]] საპატიო სახელოებს ფლობდნენ. მათ მონღოლების წინააღმდეგ აჯანყებული დავით VIII-ის მხარე დაიჭირეს. დავითის დამარცხების შემდეგ ვახტანგ III-მ დასაჯა აბაზასძენი და მათი მამული შალვა ქვენიფნეველს უწყალობა. ნავროზ აბაზასძე სპარსეთში გადაიხვეწა. — აბაზასძენთა ბოლო აღზევება უკავშირდება ამირახორ ხიმშია აბაზასძეს, რომელმაც დაახლოებით 1399-1405 წწ. წინაპართა ძველი მამულები დაიბრუნა და ახლებიც დაისაკუთრა. [[თემურლენგი]]ს წინააღმდეგ ბრძოლებში გამოჩენილი დამსახურებისთვის [[გიორგი VII]]-მ მას [[კახეთი]]ს გადაშენებულ დიდგვაროვან ფეოდალთა, აბულეთისძეთა და მარილელთა, მამულები უწყალობა, რის შემდეგაც ის იწოდებოდა აბაზასძემარილელ-აბულეთისძედ. ხიმშია აბაზასძემ 1405 წ. სვეტიცხოველს შესწირა სოფელი ძაგნაკორნის მკვიდრი გლეხი შერგილაშვილი და გაათავისუფლა ყოველგვარი გადასახადისაგან. ქართული ლიტ. ტრადიციული ცნობით, ძაგნაკორნაში ცხოვრობდა [[დავით IV|დავით IV აღმაშენებლის]] თანამებრძოლი, სავარაუდოდ, აბაზასძენთა საგვარეულოს წარმომადგენელი იასე ხიმშიასძე, რომელიც დავითის გარდაცვალების შემდეგ [[ბერი|ბერად]] აღიკვეცა. იასე ხიმშიასძის შემოქმედებას ჩვენამდე არ მოუღწევია, მაგრამ მას მიეწერება ქართულ პოეზიაში დამკვიდრებული ლექსთწყობის სახეობა „ძაგნაკორული“.&#160; ხიმშიას შემდეგ აბაზასძენთა საგვარეულო დაკნინდა. მათ დაკარგეს მარილელისა და აბულეთისძეთა მამულები. XV-XVI საუკუნეებში ისინი საერთოდ აღარ იხსენიებიან წყაროებში. XVIIXVIII საუკუნეებში აბაზასძენი ქართლის სამეფო [[აზნაური|აზნაურები]] იყვნენ და ამილახორის [[სადროშო|სადროშოში]] შედიოდნენ. ისინი ყმა-მამულს ფლობდნენ შიდა ქართლში (ნიქოზი, ხაშური, [[კარალეთი]], ოძისი, თელეთგორი, შინდარა).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">:::::::::::::::::::::::</del>გ. ოთხმეზური</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>გ. ოთხმეზური</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა== &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა== &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98&diff=119877&oldid=prev 2021-03-15T17:44:52Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">17:44, 15 მარტი 2021-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბაზასძენი''' - აღმოსავლეთ [[საქართველო]]ს ფეოდალური საგვარეულო. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბაზასძენი''' - აღმოსავლეთ [[საქართველო]]ს ფეოდალური საგვარეულო. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>წარმომავლობით დაკავშირებული ჩანს IX-X საუკუნეების [[შიდა ქართლი]]ს [[ერისთავი|ერისთავების]], ტბელების ფეოდალურ სახლთან. ვარაუდობენ, რომ საგვარეულოს ფუძემდებელია აბაზან ტბელი. აბაზად და მისი ორი ვაჟი, ივანე და ქობული, ტბელების სხვა წარმომადგენლებთან ერთად იხსენიებიან&#160; ტბეთის ბორცვისჯვრის ეკლესიის წარწერაში (X საუკუნის ბოლო): „ჯუარო ბორცვისაო, ადიდე აბაზამ და ძენი მისნი: ივანე, ქობული“. ქავთარ ტბელის მეთაურობით [[ბაგრატ III]]-ის წინააღმდეგ ამბოხებული [[ქართლი]]ს დიდაზნაურების დამარცხების შემდეგ (980 წ. მოღრისის ბრძოლა) სამეფო კარზე ბაგრატის ერთგულ ტბელთა საგვარეულოს, აბაზას შტო დაწინაურდა. აბაზას უფროსი ვაჟი ივანე XI საუკუნის 30-40-იან წლებში [[ქართლის ერისთავი]]ა. იგი [[ბაღვაში ლიპარიტ (IV)|ლიპარიტ ბაღვაშთან]] ერთად მეთაურობდა ქართველთა ჯარს განძის [[ამირა]] ფადლონის წინააღმდეგ [[ბრძოლა]]ში. მან და ლიპარიტ ბაღვაშმა 1032 წ. ხელთ იგდეს [[ბირთვისი|ბირთვისის]] ციხე და შეიპყრეს თბილილის ამირა ჯაფარი. ამ დროს აბაზასძენთა ფეოდალური სახლი თავისი ძლიერების ზენიტში იყო: „ხუთნი ძმანი აბაზასძენი... კაცნი ძლიერნი და ახოანნი, სიმდიდრესა ზედა მკლავისასა თვსისასა მოქა&#160; დულნი და სიმრავლესა ზედა ერისასა აღზუავებულნი“. XI&#160; საუკუნის შუა წლებში აბაზასძენი ცენტრალური ხელისუფლების წინააღმდეგ მებრძოლ ფეოდალთა პირველ რიგებში იყვნენ. მათი განდგომა მარცხით დამთავრდა. ბაგრატ IV-მ თავდაპირველად ქართლის ერისთავობა ჩამოართვა ივანე აბაზასძეს (1044/1045), შემდეგ კი საერთოდ დაამხო ეს ფეოდალური სახლი (1060). XIII-XIV სსაუკუნეების მიჯნაზე აბაზასძენთა საგვარეულო კვლავ ახერხებს დაწინაურებას.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>წარმომავლობით დაკავშირებული ჩანს IX-X საუკუნეების [[შიდა ქართლი]]ს [[ერისთავი|ერისთავების]], ტბელების ფეოდალურ სახლთან. ვარაუდობენ, რომ საგვარეულოს ფუძემდებელია აბაზან ტბელი. აბაზად და მისი ორი ვაჟი, ივანე და ქობული, ტბელების სხვა წარმომადგენლებთან ერთად იხსენიებიან&#160; ტბეთის ბორცვისჯვრის ეკლესიის წარწერაში (X საუკუნის ბოლო): „ჯუარო ბორცვისაო, ადიდე აბაზამ და ძენი მისნი: ივანე, ქობული“. ქავთარ ტბელის მეთაურობით [[<ins class="diffchange diffchange-inline">ბაგრატ III (საქართველოს მეფე)|</ins>ბაგრატ III]]-ის წინააღმდეგ ამბოხებული [[ქართლი]]ს დიდაზნაურების დამარცხების შემდეგ (980 წ. მოღრისის ბრძოლა) სამეფო კარზე ბაგრატის ერთგულ ტბელთა საგვარეულოს, აბაზას შტო დაწინაურდა. აბაზას უფროსი ვაჟი ივანე XI საუკუნის 30-40-იან წლებში [[ქართლის ერისთავი]]ა. იგი [[ბაღვაში ლიპარიტ (IV)|ლიპარიტ ბაღვაშთან]] ერთად მეთაურობდა ქართველთა ჯარს განძის [[ამირა]] ფადლონის წინააღმდეგ [[ბრძოლა]]ში. მან და ლიპარიტ ბაღვაშმა 1032 წ. ხელთ იგდეს [[ბირთვისი|ბირთვისის]] ციხე და შეიპყრეს თბილილის ამირა ჯაფარი. ამ დროს აბაზასძენთა ფეოდალური სახლი თავისი ძლიერების ზენიტში იყო: „ხუთნი ძმანი აბაზასძენი... კაცნი ძლიერნი და ახოანნი, სიმდიდრესა ზედა მკლავისასა თვსისასა მოქა&#160; დულნი და სიმრავლესა ზედა ერისასა აღზუავებულნი“. XI&#160; საუკუნის შუა წლებში აბაზასძენი ცენტრალური ხელისუფლების წინააღმდეგ მებრძოლ ფეოდალთა პირველ რიგებში იყვნენ. მათი განდგომა მარცხით დამთავრდა. <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ბაგრატ IV <ins class="diffchange diffchange-inline">(საქართველოს მეფე)|ბაგრატ IV]]</ins>-მ თავდაპირველად ქართლის ერისთავობა ჩამოართვა ივანე აბაზასძეს (1044/1045), შემდეგ კი საერთოდ დაამხო ეს ფეოდალური სახლი (1060). XIII-XIV სსაუკუნეების მიჯნაზე აბაზასძენთა საგვარეულო კვლავ ახერხებს დაწინაურებას.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნავროზ და ჭილა აბაზასძენი დავით VIII-ის კარზე [[ამირეჯიბი]]ს, [[ამილახვარი|ამილახორი]]სა და [[მეაბჯრეთუხუცესი|მეაბჯრეთუხუცესის]] საპატიო სახელოებს ფლობდნენ. მათ მონღოლების წინააღმდეგ აჯანყებული დავით VIII-ის მხარე დაიჭირეს. დავითის დამარცხების შემდეგ ვახტანგ III-მ დასაჯა აბაზასძენი და მათი მამული შალვა ქვენიფნეველს უწყალობა. ნავროზ აბაზასძე სპარსეთში გადაიხვეწა. — აბაზასძენთა ბოლო აღზევება უკავშირდება ამირახორ ხიმშია აბაზასძეს, რომელმაც დაახლოებით 1399-1405 წწ. წინაპართა ძველი მამულები დაიბრუნა და ახლებიც დაისაკუთრა. [[თემურლენგი]]ს წინააღმდეგ ბრძოლებში გამოჩენილი დამსახურებისთვის [[გიორგი VII]]-მ მას [[კახეთი]]ს გადაშენებულ დიდგვაროვან ფეოდალთა, აბულეთისძეთა და მარილელთა, მამულები უწყალობა, რის შემდეგაც ის იწოდებოდა აბაზასძემარილელ-აბულეთისძედ. ხიმშია აბაზასძემ 1405 წ. სვეტიცხოველს შესწირა სოფელი ძაგნაკორნის მკვიდრი გლეხი შერგილაშვილი და გაათავისუფლა ყოველგვარი გადასახადისაგან. ქართული ლიტ. ტრადიციული ცნობით, ძაგნაკორნაში ცხოვრობდა [[დავით IV|დავით IV აღმაშენებლის]] თანამებრძოლი, სავარაუდოდ, აბაზასძენთა საგვარეულოს წარმომადგენელი იასე ხიმშიასძე, რომელიც დავითის გარდაცვალების შემდეგ [[ბერი|ბერად]] აღიკვეცა. იასე ხიმშიასძის შემოქმედებას ჩვენამდე არ მოუღწევია, მაგრამ მას მიეწერება ქართულ პოეზიაში დამკვიდრებული ლექსთწყობის სახეობა „ძაგნაკორული“.&#160; ხიმშიას შემდეგ აბაზასძენთა საგვარეულო დაკნინდა. მათ დაკარგეს მარილელისა და აბულეთისძეთა მამულები. XV-XVI საუკუნეებში ისინი საერთოდ აღარ იხსენიებიან წყაროებში. XVIIXVIII საუკუნეებში აბაზასძენი ქართლის სამეფო [[აზნაური|აზნაურები]] იყვნენ და ამილახორის [[სადროშო|სადროშოში]] შედიოდნენ. ისინი ყმა-მამულს ფლობდნენ შიდა ქართლში (ნიქოზი, ხაშური, [[კარალეთი]], ოძისი, თელეთგორი, შინდარა).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნავროზ და ჭილა აბაზასძენი დავით VIII-ის კარზე [[ამირეჯიბი]]ს, [[ამილახვარი|ამილახორი]]სა და [[მეაბჯრეთუხუცესი|მეაბჯრეთუხუცესის]] საპატიო სახელოებს ფლობდნენ. მათ მონღოლების წინააღმდეგ აჯანყებული დავით VIII-ის მხარე დაიჭირეს. დავითის დამარცხების შემდეგ ვახტანგ III-მ დასაჯა აბაზასძენი და მათი მამული შალვა ქვენიფნეველს უწყალობა. ნავროზ აბაზასძე სპარსეთში გადაიხვეწა. — აბაზასძენთა ბოლო აღზევება უკავშირდება ამირახორ ხიმშია აბაზასძეს, რომელმაც დაახლოებით 1399-1405 წწ. წინაპართა ძველი მამულები დაიბრუნა და ახლებიც დაისაკუთრა. [[თემურლენგი]]ს წინააღმდეგ ბრძოლებში გამოჩენილი დამსახურებისთვის [[გიორგი VII]]-მ მას [[კახეთი]]ს გადაშენებულ დიდგვაროვან ფეოდალთა, აბულეთისძეთა და მარილელთა, მამულები უწყალობა, რის შემდეგაც ის იწოდებოდა აბაზასძემარილელ-აბულეთისძედ. ხიმშია აბაზასძემ 1405 წ. სვეტიცხოველს შესწირა სოფელი ძაგნაკორნის მკვიდრი გლეხი შერგილაშვილი და გაათავისუფლა ყოველგვარი გადასახადისაგან. ქართული ლიტ. ტრადიციული ცნობით, ძაგნაკორნაში ცხოვრობდა [[დავით IV|დავით IV აღმაშენებლის]] თანამებრძოლი, სავარაუდოდ, აბაზასძენთა საგვარეულოს წარმომადგენელი იასე ხიმშიასძე, რომელიც დავითის გარდაცვალების შემდეგ [[ბერი|ბერად]] აღიკვეცა. იასე ხიმშიასძის შემოქმედებას ჩვენამდე არ მოუღწევია, მაგრამ მას მიეწერება ქართულ პოეზიაში დამკვიდრებული ლექსთწყობის სახეობა „ძაგნაკორული“.&#160; ხიმშიას შემდეგ აბაზასძენთა საგვარეულო დაკნინდა. მათ დაკარგეს მარილელისა და აბულეთისძეთა მამულები. XV-XVI საუკუნეებში ისინი საერთოდ აღარ იხსენიებიან წყაროებში. XVIIXVIII საუკუნეებში აბაზასძენი ქართლის სამეფო [[აზნაური|აზნაურები]] იყვნენ და ამილახორის [[სადროშო|სადროშოში]] შედიოდნენ. ისინი ყმა-მამულს ფლობდნენ შიდა ქართლში (ნიქოზი, ხაშური, [[კარალეთი]], ოძისი, თელეთგორი, შინდარა).</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98&diff=108337&oldid=prev 2020-09-04T11:52:25Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:52, 4 სექტემბერი 2020-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 5:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 5:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნავროზ და ჭილა აბაზასძენი დავით VIII-ის კარზე [[ამირეჯიბი]]ს, [[ამილახვარი|ამილახორი]]სა და [[მეაბჯრეთუხუცესი|მეაბჯრეთუხუცესის]] საპატიო სახელოებს ფლობდნენ. მათ მონღოლების წინააღმდეგ აჯანყებული დავით VIII-ის მხარე დაიჭირეს. დავითის დამარცხების შემდეგ ვახტანგ III-მ დასაჯა აბაზასძენი და მათი მამული შალვა ქვენიფნეველს უწყალობა. ნავროზ აბაზასძე სპარსეთში გადაიხვეწა. — აბაზასძენთა ბოლო აღზევება უკავშირდება ამირახორ ხიმშია აბაზასძეს, რომელმაც დაახლოებით 1399-1405 წწ. წინაპართა ძველი მამულები დაიბრუნა და ახლებიც დაისაკუთრა. [[თემურლენგი]]ს წინააღმდეგ ბრძოლებში გამოჩენილი დამსახურებისთვის [[გიორგი VII]]-მ მას [[კახეთი]]ს გადაშენებულ დიდგვაროვან ფეოდალთა, აბულეთისძეთა და მარილელთა, მამულები უწყალობა, რის შემდეგაც ის იწოდებოდა აბაზასძემარილელ-აბულეთისძედ. ხიმშია აბაზასძემ 1405 წ. სვეტიცხოველს შესწირა სოფელი ძაგნაკორნის მკვიდრი გლეხი შერგილაშვილი და გაათავისუფლა ყოველგვარი გადასახადისაგან. ქართული ლიტ. ტრადიციული ცნობით, ძაგნაკორნაში ცხოვრობდა [[დავით IV|დავით IV აღმაშენებლის]] თანამებრძოლი, სავარაუდოდ, აბაზასძენთა საგვარეულოს წარმომადგენელი იასე ხიმშიასძე, რომელიც დავითის გარდაცვალების შემდეგ [[ბერი|ბერად]] აღიკვეცა. იასე ხიმშიასძის შემოქმედებას ჩვენამდე არ მოუღწევია, მაგრამ მას მიეწერება ქართულ პოეზიაში დამკვიდრებული ლექსთწყობის სახეობა „ძაგნაკორული“.&#160; ხიმშიას შემდეგ აბაზასძენთა საგვარეულო დაკნინდა. მათ დაკარგეს მარილელისა და აბულეთისძეთა მამულები. XV-XVI საუკუნეებში ისინი საერთოდ აღარ იხსენიებიან წყაროებში. XVIIXVIII საუკუნეებში აბაზასძენი ქართლის სამეფო [[აზნაური|აზნაურები]] იყვნენ და ამილახორის [[სადროშო|სადროშოში]] შედიოდნენ. ისინი ყმა-მამულს ფლობდნენ შიდა ქართლში (ნიქოზი, ხაშური, [[კარალეთი]], ოძისი, თელეთგორი, შინდარა).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნავროზ და ჭილა აბაზასძენი დავით VIII-ის კარზე [[ამირეჯიბი]]ს, [[ამილახვარი|ამილახორი]]სა და [[მეაბჯრეთუხუცესი|მეაბჯრეთუხუცესის]] საპატიო სახელოებს ფლობდნენ. მათ მონღოლების წინააღმდეგ აჯანყებული დავით VIII-ის მხარე დაიჭირეს. დავითის დამარცხების შემდეგ ვახტანგ III-მ დასაჯა აბაზასძენი და მათი მამული შალვა ქვენიფნეველს უწყალობა. ნავროზ აბაზასძე სპარსეთში გადაიხვეწა. — აბაზასძენთა ბოლო აღზევება უკავშირდება ამირახორ ხიმშია აბაზასძეს, რომელმაც დაახლოებით 1399-1405 წწ. წინაპართა ძველი მამულები დაიბრუნა და ახლებიც დაისაკუთრა. [[თემურლენგი]]ს წინააღმდეგ ბრძოლებში გამოჩენილი დამსახურებისთვის [[გიორგი VII]]-მ მას [[კახეთი]]ს გადაშენებულ დიდგვაროვან ფეოდალთა, აბულეთისძეთა და მარილელთა, მამულები უწყალობა, რის შემდეგაც ის იწოდებოდა აბაზასძემარილელ-აბულეთისძედ. ხიმშია აბაზასძემ 1405 წ. სვეტიცხოველს შესწირა სოფელი ძაგნაკორნის მკვიდრი გლეხი შერგილაშვილი და გაათავისუფლა ყოველგვარი გადასახადისაგან. ქართული ლიტ. ტრადიციული ცნობით, ძაგნაკორნაში ცხოვრობდა [[დავით IV|დავით IV აღმაშენებლის]] თანამებრძოლი, სავარაუდოდ, აბაზასძენთა საგვარეულოს წარმომადგენელი იასე ხიმშიასძე, რომელიც დავითის გარდაცვალების შემდეგ [[ბერი|ბერად]] აღიკვეცა. იასე ხიმშიასძის შემოქმედებას ჩვენამდე არ მოუღწევია, მაგრამ მას მიეწერება ქართულ პოეზიაში დამკვიდრებული ლექსთწყობის სახეობა „ძაგნაკორული“.&#160; ხიმშიას შემდეგ აბაზასძენთა საგვარეულო დაკნინდა. მათ დაკარგეს მარილელისა და აბულეთისძეთა მამულები. XV-XVI საუკუნეებში ისინი საერთოდ აღარ იხსენიებიან წყაროებში. XVIIXVIII საუკუნეებში აბაზასძენი ქართლის სამეფო [[აზნაური|აზნაურები]] იყვნენ და ამილახორის [[სადროშო|სადროშოში]] შედიოდნენ. ისინი ყმა-მამულს ფლობდნენ შიდა ქართლში (ნიქოზი, ხაშური, [[კარალეთი]], ოძისი, თელეთგორი, შინდარა).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">==წყარო==</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>:::<ins class="diffchange diffchange-inline">::::::::::::::::::::გ</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">ოთხმეზური</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">* გიორგი მცირე, ცხორებამ გიორგი მთაწმიდელისამ, წგ.</del>: <del class="diffchange diffchange-inline">ძველი ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურის ძეგლები, წგ. 2, ი. აბულაძის რედ., თბ., 1967;&#160; </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">* „მატიანე ქართლისა“. წგ.</del>: <del class="diffchange diffchange-inline">ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 1, თბ., 1955;&#160; </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">* ჟამთა აღმწერელი, წგ.</del>: <del class="diffchange diffchange-inline">„ქართლის ცხოვრება“, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 2, თბ., 1959;&#160; </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">* ქრონიკები და სხვა მასალა საქართველოს ისტორიისა და მწერლობისა, თ. ჟორდანიას გამოც., წგ. 2, ტფ., 1897</del>. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა== &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა== &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 16:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული წარწერების კორპუსი, ტ.1 - ლაპი დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული წარწერების კორპუსი, ტ.1 - ლაპი დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==წყარო==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* გიორგი მცირე, ცხორებამ გიორგი მთაწმიდელისამ, წგ.: ძველი ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურის ძეგლები, წგ. 2, ი. აბულაძის რედ., თბ., 1967;&#160; </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* „მატიანე ქართლისა“. წგ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 1, თბ., 1955;&#160; </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* ჟამთა აღმწერელი, წგ.: „ქართლის ცხოვრება“, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 2, თბ., 1959;&#160; </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* ქრონიკები და სხვა მასალა საქართველოს ისტორიისა და მწერლობისა, თ. ჟორდანიას გამოც., წგ. 2, ტფ., 1897. </ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98&diff=108336&oldid=prev 2020-09-04T11:51:48Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">ლიტერატურა</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:51, 4 სექტემბერი 2020-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული წარწერების კორპუსი, ტ.1 - ლაპი დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული წარწერების კორპუსი, ტ.1 - ლაპი დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">:::::::::::::::::::::::გ. ოთხმეზური</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98&diff=108264&oldid=prev 2020-09-03T15:12:28Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">15:12, 3 სექტემბერი 2020-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>გიორგი მცირე, ცხორებამ გიორგი მთაწმიდელისამ, წგ.: ძველი ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურის ძეგლები, წგ. 2, ი. აბულაძის რედ., თბ., 1967; „მატიანე ქართლისა“. წგ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 1, თბ., 1955; ჟამთა აღმწერელი, წგ.: „ქართლის ცხოვრება“, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 2, თბ., 1959; ქრონიკები და სხვა მასალა საქართველოს ისტორიისა და მწერლობისა, თ. ჟორდანიას გამოც., წგ. 2, ტფ., 1897. <del class="diffchange diffchange-inline">ლიტ.: </del>გოგოლაძეა., დავით აღმაშენებლის ანდერძი შიომღვიმისადმი, თბ., 2001; კაკაბაძეს., ისტორიული საბუთები, 3, ტფ., 1915; ლორთქიფანიძემ., საქართველოს შინაპოლიტიკური და საგარეო ვითარება X ს. 80-იანი წლებიდან XI&#160; ს. 80-იან წლებამდე, წგ.: <del class="diffchange diffchange-inline">საქართ• ველოს </del>ისტორიის ნარკვევები, ტ.&#160; 3, თბ., 1979; ოთხეზური გ., ქართული ფეოდალური საგ <del class="diffchange diffchange-inline"> </del>ვარეულოების ისტორიიდან (<del class="diffchange diffchange-inline">აბა ზაძე</del>-მარილელი-აბულეთისძე), - თბ., 2006; პირთა ანოტირებული ლექსიკონი, XI-XVII სს. ქართული — ისტორიული საბუთების <del class="diffchange diffchange-inline">მიხედ_ ვით</del>, ტ. 1, თბ., 1991; ქართული ისტორიული საბუთების კორპუსი, ტ. 1, თბ., 1984; ქართული <del class="diffchange diffchange-inline">წარ&#160; წერების </del>კორპუსი, ტ.1 - ლაპი <del class="diffchange diffchange-inline"> </del>დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>გიორგი მცირე, ცხორებამ გიორგი მთაწმიდელისამ, წგ.: ძველი ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურის ძეგლები, წგ. 2, ი. აბულაძის რედ., თბ., 1967; <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>„მატიანე ქართლისა“. წგ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 1, თბ., 1955; <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ჟამთა აღმწერელი, წგ.: „ქართლის ცხოვრება“, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 2, თბ., 1959; <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ქრონიკები და სხვა მასალა საქართველოს ისტორიისა და მწერლობისა, თ. ჟორდანიას გამოც., წგ. 2, ტფ., 1897. &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==ლიტერატურა== </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>გოგოლაძეა., დავით აღმაშენებლის ანდერძი შიომღვიმისადმი, თბ., 2001; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>კაკაბაძეს., ისტორიული საბუთები, 3, ტფ., 1915; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ლორთქიფანიძემ., საქართველოს შინაპოლიტიკური და საგარეო ვითარება X ს. 80-იანი წლებიდან XI&#160; ს. 80-იან წლებამდე, წგ.: <ins class="diffchange diffchange-inline">საქართველოს </ins>ისტორიის ნარკვევები, ტ.&#160; 3, თბ., 1979; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ოთხეზური გ., ქართული ფეოდალური საგ ვარეულოების ისტორიიდან (<ins class="diffchange diffchange-inline">აბაზაძე</ins>-მარილელი-აბულეთისძე), - თბ., 2006; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>პირთა ანოტირებული ლექსიკონი, XI-XVII სს. ქართული — ისტორიული საბუთების <ins class="diffchange diffchange-inline">მიხედვით</ins>, ტ. 1, თბ., 1991; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ქართული ისტორიული საბუთების კორპუსი, ტ. 1, თბ., 1984; &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">წარწერების </ins>კორპუსი, ტ.1 - ლაპი დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>:::::::::::::::::::::::გ. ოთხმეზური</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>:::::::::::::::::::::::გ. ოთხმეზური</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%AB%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%98&diff=108263&oldid=prev 2020-09-03T15:08:17Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;აბაზასძენი&#039;&#039;&#039; - აღმოსავლეთ <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9D" title="საქართველო">საქართველოს</a> ფეოდალური საგვარე...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''აბაზასძენი''' - აღმოსავლეთ [[საქართველო]]ს ფეოდალური საგვარეულო. <br /> <br /> წარმომავლობით დაკავშირებული ჩანს IX-X საუკუნეების [[შიდა ქართლი]]ს [[ერისთავი|ერისთავების]], ტბელების ფეოდალურ სახლთან. ვარაუდობენ, რომ საგვარეულოს ფუძემდებელია აბაზან ტბელი. აბაზად და მისი ორი ვაჟი, ივანე და ქობული, ტბელების სხვა წარმომადგენლებთან ერთად იხსენიებიან ტბეთის ბორცვისჯვრის ეკლესიის წარწერაში (X საუკუნის ბოლო): „ჯუარო ბორცვისაო, ადიდე აბაზამ და ძენი მისნი: ივანე, ქობული“. ქავთარ ტბელის მეთაურობით [[ბაგრატ III]]-ის წინააღმდეგ ამბოხებული [[ქართლი]]ს დიდაზნაურების დამარცხების შემდეგ (980 წ. მოღრისის ბრძოლა) სამეფო კარზე ბაგრატის ერთგულ ტბელთა საგვარეულოს, აბაზას შტო დაწინაურდა. აბაზას უფროსი ვაჟი ივანე XI საუკუნის 30-40-იან წლებში [[ქართლის ერისთავი]]ა. იგი [[ბაღვაში ლიპარიტ (IV)|ლიპარიტ ბაღვაშთან]] ერთად მეთაურობდა ქართველთა ჯარს განძის [[ამირა]] ფადლონის წინააღმდეგ [[ბრძოლა]]ში. მან და ლიპარიტ ბაღვაშმა 1032 წ. ხელთ იგდეს [[ბირთვისი|ბირთვისის]] ციხე და შეიპყრეს თბილილის ამირა ჯაფარი. ამ დროს აბაზასძენთა ფეოდალური სახლი თავისი ძლიერების ზენიტში იყო: „ხუთნი ძმანი აბაზასძენი... კაცნი ძლიერნი და ახოანნი, სიმდიდრესა ზედა მკლავისასა თვსისასა მოქა დულნი და სიმრავლესა ზედა ერისასა აღზუავებულნი“. XI საუკუნის შუა წლებში აბაზასძენი ცენტრალური ხელისუფლების წინააღმდეგ მებრძოლ ფეოდალთა პირველ რიგებში იყვნენ. მათი განდგომა მარცხით დამთავრდა. ბაგრატ IV-მ თავდაპირველად ქართლის ერისთავობა ჩამოართვა ივანე აბაზასძეს (1044/1045), შემდეგ კი საერთოდ დაამხო ეს ფეოდალური სახლი (1060). XIII-XIV სსაუკუნეების მიჯნაზე აბაზასძენთა საგვარეულო კვლავ ახერხებს დაწინაურებას.<br /> <br /> ნავროზ და ჭილა აბაზასძენი დავით VIII-ის კარზე [[ამირეჯიბი]]ს, [[ამილახვარი|ამილახორი]]სა და [[მეაბჯრეთუხუცესი|მეაბჯრეთუხუცესის]] საპატიო სახელოებს ფლობდნენ. მათ მონღოლების წინააღმდეგ აჯანყებული დავით VIII-ის მხარე დაიჭირეს. დავითის დამარცხების შემდეგ ვახტანგ III-მ დასაჯა აბაზასძენი და მათი მამული შალვა ქვენიფნეველს უწყალობა. ნავროზ აბაზასძე სპარსეთში გადაიხვეწა. — აბაზასძენთა ბოლო აღზევება უკავშირდება ამირახორ ხიმშია აბაზასძეს, რომელმაც დაახლოებით 1399-1405 წწ. წინაპართა ძველი მამულები დაიბრუნა და ახლებიც დაისაკუთრა. [[თემურლენგი]]ს წინააღმდეგ ბრძოლებში გამოჩენილი დამსახურებისთვის [[გიორგი VII]]-მ მას [[კახეთი]]ს გადაშენებულ დიდგვაროვან ფეოდალთა, აბულეთისძეთა და მარილელთა, მამულები უწყალობა, რის შემდეგაც ის იწოდებოდა აბაზასძემარილელ-აბულეთისძედ. ხიმშია აბაზასძემ 1405 წ. სვეტიცხოველს შესწირა სოფელი ძაგნაკორნის მკვიდრი გლეხი შერგილაშვილი და გაათავისუფლა ყოველგვარი გადასახადისაგან. ქართული ლიტ. ტრადიციული ცნობით, ძაგნაკორნაში ცხოვრობდა [[დავით IV|დავით IV აღმაშენებლის]] თანამებრძოლი, სავარაუდოდ, აბაზასძენთა საგვარეულოს წარმომადგენელი იასე ხიმშიასძე, რომელიც დავითის გარდაცვალების შემდეგ [[ბერი|ბერად]] აღიკვეცა. იასე ხიმშიასძის შემოქმედებას ჩვენამდე არ მოუღწევია, მაგრამ მას მიეწერება ქართულ პოეზიაში დამკვიდრებული ლექსთწყობის სახეობა „ძაგნაკორული“. ხიმშიას შემდეგ აბაზასძენთა საგვარეულო დაკნინდა. მათ დაკარგეს მარილელისა და აბულეთისძეთა მამულები. XV-XVI საუკუნეებში ისინი საერთოდ აღარ იხსენიებიან წყაროებში. XVIIXVIII საუკუნეებში აბაზასძენი ქართლის სამეფო [[აზნაური|აზნაურები]] იყვნენ და ამილახორის [[სადროშო|სადროშოში]] შედიოდნენ. ისინი ყმა-მამულს ფლობდნენ შიდა ქართლში (ნიქოზი, ხაშური, [[კარალეთი]], ოძისი, თელეთგორი, შინდარა).<br /> <br /> ==წყარო==<br /> გიორგი მცირე, ცხორებამ გიორგი მთაწმიდელისამ, წგ.: ძველი ქართული აგიოგრაფიული ლიტერატურის ძეგლები, წგ. 2, ი. აბულაძის რედ., თბ., 1967; „მატიანე ქართლისა“. წგ.: ქართლის ცხოვრება, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 1, თბ., 1955; ჟამთა აღმწერელი, წგ.: „ქართლის ცხოვრება“, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 2, თბ., 1959; ქრონიკები და სხვა მასალა საქართველოს ისტორიისა და მწერლობისა, თ. ჟორდანიას გამოც., წგ. 2, ტფ., 1897. ლიტ.: გოგოლაძეა., დავით აღმაშენებლის ანდერძი შიომღვიმისადმი, თბ., 2001; კაკაბაძეს., ისტორიული საბუთები, 3, ტფ., 1915; ლორთქიფანიძემ., საქართველოს შინაპოლიტიკური და საგარეო ვითარება X ს. 80-იანი წლებიდან XI ს. 80-იან წლებამდე, წგ.: საქართ• ველოს ისტორიის ნარკვევები, ტ. 3, თბ., 1979; ოთხეზური გ., ქართული ფეოდალური საგ ვარეულოების ისტორიიდან (აბა ზაძე-მარილელი-აბულეთისძე), - თბ., 2006; პირთა ანოტირებული ლექსიკონი, XI-XVII სს. ქართული — ისტორიული საბუთების მიხედ_ ვით, ტ. 1, თბ., 1991; ქართული ისტორიული საბუთების კორპუსი, ტ. 1, თბ., 1984; ქართული წარ წერების კორპუსი, ტ.1 - ლაპი დარული წარწერები, ნ. შოშიაშვილის გამოც., თბ., 1980.<br /> <br /> :::::::::::::::::::::::გ. ოთხმეზური<br /> <br /> [[კატეგორია:საქართველოს ფეოდალური საგვარეულოები]]</div>

Tkenchoshvili