https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90 2026-04-25T23:39:03Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=252490&oldid=prev 2025-09-19T12:20:27Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:20, 19 სექტემბერი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბაზგია''' - ისტორიულ კოლხიდაში, სოხუმსა და მდინარე კოდორს შორის აბაზგებით დასახლებული ტერიტორია, რომელიც მოგვიანებით აბაზგიის სამთავროდ ჩამოყალიბდა. ახალი წელთაღრიცხვის დასაწყისში ეკავა დაახლოებით ახლანდელი ოჩამჩირის რაიონის ტერიტორია.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბაზგია''' - ისტორიულ კოლხიდაში, სოხუმსა და მდინარე კოდორს შორის აბაზგებით დასახლებული ტერიტორია, რომელიც მოგვიანებით აბაზგიის სამთავროდ ჩამოყალიბდა. ახალი წელთაღრიცხვის დასაწყისში ეკავა დაახლოებით ახლანდელი ოჩამჩირის რაიონის ტერიტორია.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>II–I საუკუნეში აქ წარმოიქმნა აბაზგების სამთავრო, რომელმაც VI– VII საუკუნეში ჩრდილოეთით გადაინაცვლა მდინარე გუმისთასა და ბზიფს შუა. აბაზგიაში ზღვისპირეთის მნიშვნელოვანი ცენტრები იყო: ჩრდილოეთით ბიჭვინთა, სამხრეთით ანაკოფია. აბაზგია თავდაპირველად ეგრისის სამეფოში შედიოდა. VI ს. შუა წლებიდან ბიზანტიას დაემორჩილა, მაგრამ აბაზგები დამპყრობლების წინააღმდეგ ბრძოლას განაგრძობდნენ, ამ დროისათვის აბაზგიაში უკვე მიმდინარეობდა ფეოდალიზაციის პროცესი. VIII ს. აბაზგია და აფსილეთი ერთ სამთავროდ გაერთიანდა.&#160; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>II–I საუკუნეში აქ წარმოიქმნა აბაზგების სამთავრო, რომელმაც VI– VII საუკუნეში ჩრდილოეთით გადაინაცვლა მდინარე გუმისთასა და ბზიფს შუა. აბაზგიაში ზღვისპირეთის მნიშვნელოვანი ცენტრები იყო: ჩრდილოეთით ბიჭვინთა, სამხრეთით ანაკოფია. აბაზგია თავდაპირველად ეგრისის სამეფოში შედიოდა. VI ს. შუა წლებიდან ბიზანტიას დაემორჩილა, მაგრამ <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>აბაზგები<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>დამპყრობლების წინააღმდეგ ბრძოლას განაგრძობდნენ, ამ დროისათვის აბაზგიაში უკვე მიმდინარეობდა ფეოდალიზაციის პროცესი. VIII ს. აბაზგია და აფსილეთი ერთ სამთავროდ გაერთიანდა.&#160; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>აბაზგიის მთავარს ქართული წყაროები უწოდებენ აფხაზთა მთავარს ან [[აფხაზთა ერისთავი|აფხაზთა ერისთავს]]. VII ს. II ნახ. აბაზგიის მთავარმა, [[ლეონ I (აფხაზეთი)|ლეონ I]]-მა, გააერთიანა ეგრის-აბაზგია (ეგრის-აფხაზეთი), ხოლო მისი ძმისშვილი ლევან II გათავისუფლდა ბიზანტიის იმპერიის ვასალობისგან, გააერთიანა დასავლეთ საქართველო ლიხის ქედამდე და აფხაზთა მეფის ტიტული მიიღო. [[პროკოპი კესარიელი]]ს ცნობით, აბაზგები იმპერატორმა იუსტინიანე I-მა გააქრისტიანა.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>აბაზგიის მთავარს ქართული წყაროები უწოდებენ აფხაზთა მთავარს ან [[აფხაზთა ერისთავი|აფხაზთა ერისთავს]]. VII ს. II ნახ. აბაზგიის მთავარმა, [[ლეონ I (აფხაზეთი)|ლეონ I]]-მა, გააერთიანა ეგრის-აბაზგია (ეგრის-აფხაზეთი), ხოლო მისი ძმისშვილი ლევან II გათავისუფლდა ბიზანტიის იმპერიის ვასალობისგან, გააერთიანა დასავლეთ საქართველო ლიხის ქედამდე და აფხაზთა მეფის ტიტული მიიღო. [[პროკოპი კესარიელი]]ს ცნობით, აბაზგები იმპერატორმა იუსტინიანე I-მა გააქრისტიანა.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=252474&oldid=prev 2025-09-18T19:23:25Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:23, 18 სექტემბერი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბაზგია''' - ისტორიულ კოლხიდაში, სოხუმსა და მდინარე კოდორს შორის აბაზგებით დასახლებული ტერიტორია, რომელიც მოგვიანებით აბაზგიის სამთავროდ ჩამოყალიბდა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბაზგია''' - ისტორიულ კოლხიდაში, სოხუმსა და მდინარე კოდორს შორის აბაზგებით დასახლებული ტერიტორია, რომელიც მოგვიანებით აბაზგიის სამთავროდ ჩამოყალიბდა<ins class="diffchange diffchange-inline">. ახალი წელთაღრიცხვის დასაწყისში ეკავა დაახლოებით ახლანდელი ოჩამჩირის რაიონის ტერიტორია</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ფლავიუს არიანეს ცნობით, II </del>საუკუნეში <del class="diffchange diffchange-inline">აბაზგია რომის იმპერიის ხელქვეითი </del>სამთავრო <del class="diffchange diffchange-inline">იყო </del>და <del class="diffchange diffchange-inline">მის მთავრებს რომის იმპერატორები ამტკიცებდნენ</del>. <del class="diffchange diffchange-inline">IV-V საუკუნიდან აბაზგიად იწოდებოდა სოხუმის </del>ჩრდილოეთით <del class="diffchange diffchange-inline">მდებარე ქვეყანა</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">რომელიც </del>ეგრისის <del class="diffchange diffchange-inline">(ლაზიკის) </del>სამეფოში შედიოდა <del class="diffchange diffchange-inline">და მის ორ მთავარს ამტკიცებდა ეგრისის მეფე</del>. <del class="diffchange diffchange-inline">VII საუკუნეში&#160; ნახევრად დაექვემდებარა ბიზანტიის იმპერიას</del>. <del class="diffchange diffchange-inline">VIII საუკუნეში ეგრისის სამეფოს დასუსტების პარალელურად აბაზგიის სამთავრო გაძლიერდა</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">მასში გაერთიანდნენ საკუთრივ </del>აბაზგები, <del class="diffchange diffchange-inline">აფშილები, სანიგები, მისიმიელები</del>. აბაზგიის მთავარს ქართული წყაროები უწოდებენ აფხაზთა მთავარს ან <del class="diffchange diffchange-inline">აფხაზთა </del>[[ერისთავი|ერისთავს]]. VII ს. II ნახ. აბაზგიის მთავარმა, ლეონ I-მა, გააერთიანა ეგრის-აბაზგია (ეგრის-აფხაზეთი), ხოლო მისი ძმისშვილი ლევან II გათავისუფლდა ბიზანტიის იმპერიის ვასალობისგან, გააერთიანა დასავლეთ საქართველო ლიხის ქედამდე და აფხაზთა მეფის ტიტული მიიღო. პროკოპი <del class="diffchange diffchange-inline">კესარიელის </del>ცნობით, აბაზგები იმპერატორმა იუსტინიანე I-მა გააქრისტიანა.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">II–I </ins>საუკუნეში <ins class="diffchange diffchange-inline">აქ წარმოიქმნა აბაზგების </ins>სამთავრო<ins class="diffchange diffchange-inline">, რომელმაც VI– VII საუკუნეში ჩრდილოეთით გადაინაცვლა მდინარე გუმისთასა </ins>და <ins class="diffchange diffchange-inline">ბზიფს შუა</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">აბაზგიაში ზღვისპირეთის მნიშვნელოვანი ცენტრები იყო: </ins>ჩრდილოეთით <ins class="diffchange diffchange-inline">ბიჭვინთა</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">სამხრეთით ანაკოფია. აბაზგია თავდაპირველად </ins>ეგრისის სამეფოში შედიოდა. <ins class="diffchange diffchange-inline">VI ს</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">შუა წლებიდან ბიზანტიას დაემორჩილა</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">მაგრამ </ins>აბაზგები <ins class="diffchange diffchange-inline">დამპყრობლების წინააღმდეგ ბრძოლას განაგრძობდნენ</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">ამ დროისათვის აბაზგიაში უკვე მიმდინარეობდა ფეოდალიზაციის პროცესი. VIII ს. აბაზგია და აფსილეთი ერთ სამთავროდ გაერთიანდა</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>აბაზგიის მთავარს ქართული წყაროები უწოდებენ აფხაზთა მთავარს ან [[<ins class="diffchange diffchange-inline">აფხაზთა </ins>ერისთავი|<ins class="diffchange diffchange-inline">აფხაზთა </ins>ერისთავს]]. VII ს. II ნახ. აბაზგიის მთავარმა, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ლეონ I <ins class="diffchange diffchange-inline">(აფხაზეთი)|ლეონ I]]</ins>-მა, გააერთიანა ეგრის-აბაზგია (ეგრის-აფხაზეთი), ხოლო მისი ძმისშვილი ლევან II გათავისუფლდა ბიზანტიის იმპერიის ვასალობისგან, გააერთიანა დასავლეთ საქართველო ლიხის ქედამდე და აფხაზთა მეფის ტიტული მიიღო. <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>პროკოპი <ins class="diffchange diffchange-inline">კესარიელი]]ს </ins>ცნობით, აბაზგები იმპერატორმა იუსტინიანე I-მა გააქრისტიანა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>აბაზგიის საეკლესიო-იერარქიული მოწყობის საკითხთან დაკავშირებით ისტორიოგრაფიაში აზრთა სხვადასხვაობაა. პირველი თვალსაზრისით, აბაზგიის ეპარქია მთლიანად, ცენტრით სებასტოპოლისში, როგორც ნახევრად დამოუკიდებელი საეკლესიო სტრუქტურა, ექვემდებარებოდა კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს. ამ დებულების საბუთად მეცნიერთა ნაწილს (ს. ყაუხჩიშვილი, ზ. ანჩაბაძე, ნ. ლომოური, ბ. კუდავა, ბ. ხორავა, ბ. დიასამიძე) მოჰყავს კონსტანტინოპოლის იურისდიქციაში შემავალ ეპარქიათა ნუსხები (ნოტიციები), სადაც დასახელებულია სებასტოპოლისის ავტოკეფალი [[მთავარეპისკოპოსი]]. სებასტოპოლისის (სებასტოპოლი, სებასტუპოლი) სამთავარეპისკოპოსო დასახელებულია ოთხ ნოტიციაში. აქედან ორ ნოტიციაში (VI და VIII) ის შეყვანილია „ამასიის ეპარქიაში“, ხოლო ორში (I და VII) – „აბაზგიის ეპარქიაში“. ს. ყაუხჩიშვილმა და შემდეგდროინდელმა მეცნიერებმა სიტყვა „ამასიის“ არსებობა ორ ნოტიციაში შეცდომად მიიჩნიეს, გაასწორეს „აბაზგიად“ და, აქედან გამომდინარე, ქ. სებასტოპოლისის მღვდელმთავარი ბიზანტიის ეკლესიას დაუქვემდებარეს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>აბაზგიის საეკლესიო-იერარქიული მოწყობის საკითხთან დაკავშირებით ისტორიოგრაფიაში აზრთა სხვადასხვაობაა. პირველი თვალსაზრისით, აბაზგიის ეპარქია მთლიანად, ცენტრით სებასტოპოლისში, როგორც ნახევრად დამოუკიდებელი საეკლესიო სტრუქტურა, ექვემდებარებოდა კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს. ამ დებულების საბუთად მეცნიერთა ნაწილს (ს. ყაუხჩიშვილი, ზ. ანჩაბაძე, ნ. ლომოური, ბ. კუდავა, ბ. ხორავა, ბ. დიასამიძე) მოჰყავს კონსტანტინოპოლის იურისდიქციაში შემავალ ეპარქიათა ნუსხები (ნოტიციები), სადაც დასახელებულია სებასტოპოლისის ავტოკეფალი [[მთავარეპისკოპოსი]]. სებასტოპოლისის (სებასტოპოლი, სებასტუპოლი) სამთავარეპისკოპოსო დასახელებულია ოთხ ნოტიციაში. აქედან ორ ნოტიციაში (VI და VIII) ის შეყვანილია „ამასიის ეპარქიაში“, ხოლო ორში (I და VII) – „აბაზგიის ეპარქიაში“. ს. ყაუხჩიშვილმა და შემდეგდროინდელმა მეცნიერებმა სიტყვა „ამასიის“ არსებობა ორ ნოტიციაში შეცდომად მიიჩნიეს, გაასწორეს „აბაზგიად“ და, აქედან გამომდინარე, ქ. სებასტოპოლისის მღვდელმთავარი ბიზანტიის ეკლესიას დაუქვემდებარეს.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 14:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 16:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* კუდავა&#160; ბ., დასავლეთ საქართველოს საეკლესიო ცენტრები კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს დაქვემდებარებაში (VI-IX სს.), საისტ. ალმანახი „კლიო“, 2002, # 15; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* კუდავა&#160; ბ., დასავლეთ საქართველოს საეკლესიო ცენტრები კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს დაქვემდებარებაში (VI-IX სს.), საისტ. ალმანახი „კლიო“, 2002, # 15; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Aнчабадзе З. В., Из истории cpenHeBeRoBo Afxa3MM (VI-XVII BB.), CyX., 1959.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Aнчабадзе З. В., Из истории cpenHeBeRoBo Afxa3MM (VI-XVII BB.), CyX., 1959.</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==იხილე აგრეთვე==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[აბაზგების აჯანყება 550]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[საქართველოს ისტორია:ლექსიკონი]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია:ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესია:ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს <del class="diffchange diffchange-inline">ისტორიულ</del>-<del class="diffchange diffchange-inline">გეოგრაფიული მხარეები</del>]]‏‎</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს <ins class="diffchange diffchange-inline">სამეფო</ins>-<ins class="diffchange diffchange-inline">სამთავროები</ins>]]‏‎</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=122074&oldid=prev 2021-04-11T18:34:03Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">18:34, 11 აპრილი 2021-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 16:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 16:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[საქართველოს <del class="diffchange diffchange-inline">მათლმადიდებელი </del>ეკლესია:ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>[[საქართველოს <ins class="diffchange diffchange-inline">მართლმადიდებელი </ins>ეკლესია:ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები]]‏‎</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები]]‏‎</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=108597&oldid=prev 2020-09-08T09:42:47Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:42, 8 სექტემბერი 2020-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მეორე ვარაუდით, ოთხივე ნოტიციაში უნდა ყოფილიყო სახელწოდება „ამასია“, რპმელმაც გვიანდელ რედაქციებში (XVII-XVIII სს.) შეცდომით მიიღო სახე – „აბაზგია“. ამ თვალსაზრისით, კონსტანტინოპოლის კათედრას დაქვემდებარებული ქ. სებასტოპოლისის ავტოკეფალი მთავარეპიკოპოსი იყო ამასიის რეგიონში მდებარე ქ. სებასტოპოლისის მღვდელმთავარი და მას არავითარი კავშირი არ ჰქონდა აბაზგია-აფხაზეთთან, რომელიც იმთავითვე ქართული ეკლესიის სამწყსოს წარმოადგენდა (მიტროპოლიტი ანანია ჯაფარიძე). ნოტიციებში დასახელებულ ქ. სებასტოპოლისს, რომელიც ამასიასთან ახლოს მდებარეობდა, რიზე-ათინის რეგიონში მოიაზრებდნენ ნ. ადონცი და პ.&#160; ინგოროყვაც.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მეორე ვარაუდით, ოთხივე ნოტიციაში უნდა ყოფილიყო სახელწოდება „ამასია“, რპმელმაც გვიანდელ რედაქციებში (XVII-XVIII სს.) შეცდომით მიიღო სახე – „აბაზგია“. ამ თვალსაზრისით, კონსტანტინოპოლის კათედრას დაქვემდებარებული ქ. სებასტოპოლისის ავტოკეფალი მთავარეპიკოპოსი იყო ამასიის რეგიონში მდებარე ქ. სებასტოპოლისის მღვდელმთავარი და მას არავითარი კავშირი არ ჰქონდა აბაზგია-აფხაზეთთან, რომელიც იმთავითვე ქართული ეკლესიის სამწყსოს წარმოადგენდა (მიტროპოლიტი ანანია ჯაფარიძე). ნოტიციებში დასახელებულ ქ. სებასტოპოლისს, რომელიც ამასიასთან ახლოს მდებარეობდა, რიზე-ათინის რეგიონში მოიაზრებდნენ ნ. ადონცი და პ.&#160; ინგოროყვაც.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==წყარო==</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* პროკოპიკესარიელი, წგ.: გეორგიკა, ბიზანტიელ&#160; ავტორთა ცნობები საქართველოს შესახებ, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც.,&#160; ტ. 2, თბ., 1965;&#160; </del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* Notitiae Episcopatuum Ecclesiae Constantinopolitanae. Texte critique, introduction et notes par Jean Darrouzès, A. A. Institut Français d'Études Byzantines. Paris, 1981. </del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა== &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა== &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* ანანია (ჯაფარიძე) მიტრ., აბაზგიის ეპარქია, თბ., 2012; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* ანანია (ჯაფარიძე) მიტრ<ins class="diffchange diffchange-inline">.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* პროკოპიკესარიელი, წგ.: გეორგიკა, ბიზანტიელ&#160; ავტორთა ცნობები საქართველოს შესახებ, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც.,&#160; ტ. 2, თბ., 1965;&#160; </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* Notitiae Episcopatuum Ecclesiae Constantinopolitanae. Texte critique, introduction et notes par Jean Darrouzès, A. A. Institut Français d'Études Byzantines. Paris, 1981</ins>., აბაზგიის ეპარქია, თბ., 2012; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* დიასამიძე ბ., ქრისტიანობა დასავლეთ საქართველოში (I-X სს.). ბათ., 2001; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* დიასამიძე ბ., ქრისტიანობა დასავლეთ საქართველოში (I-X სს.). ბათ., 2001; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* კუდავა&#160; ბ., დასავლეთ საქართველოს საეკლესიო ცენტრები კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს დაქვემდებარებაში (VI-IX სს.), საისტ. ალმანახი „კლიო“, 2002, # 15; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* კუდავა&#160; ბ., დასავლეთ საქართველოს საეკლესიო ცენტრები კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს დაქვემდებარებაში (VI-IX სს.), საისტ. ალმანახი „კლიო“, 2002, # 15; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Aнчабадзе З. В., Из истории cpenHeBeRoBo Afxa3MM (VI-XVII BB.), CyX., 1959.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Aнчабадзе З. В., Из истории cpenHeBeRoBo Afxa3MM (VI-XVII BB.), CyX., 1959.</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==წყარო==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[საქართველოს მათლმადიდებელი ეკლესია:ენციკლოპედია]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები]]‏‎</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები]]‏‎</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=108268&oldid=prev 2020-09-04T07:01:35Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;აბაზგია&#039;&#039;&#039; - ისტორიულ კოლხიდაში, სოხუმსა და მდინარე კოდორს შ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''აბაზგია''' - ისტორიულ კოლხიდაში, სოხუმსა და მდინარე კოდორს შორის აბაზგებით დასახლებული ტერიტორია, რომელიც მოგვიანებით აბაზგიის სამთავროდ ჩამოყალიბდა. <br /> <br /> ფლავიუს არიანეს ცნობით, II საუკუნეში აბაზგია რომის იმპერიის ხელქვეითი სამთავრო იყო და მის მთავრებს რომის იმპერატორები ამტკიცებდნენ. IV-V საუკუნიდან აბაზგიად იწოდებოდა სოხუმის ჩრდილოეთით მდებარე ქვეყანა, რომელიც ეგრისის (ლაზიკის) სამეფოში შედიოდა და მის ორ მთავარს ამტკიცებდა ეგრისის მეფე. VII საუკუნეში ნახევრად დაექვემდებარა ბიზანტიის იმპერიას. VIII საუკუნეში ეგრისის სამეფოს დასუსტების პარალელურად აბაზგიის სამთავრო გაძლიერდა, მასში გაერთიანდნენ საკუთრივ აბაზგები, აფშილები, სანიგები, მისიმიელები. აბაზგიის მთავარს ქართული წყაროები უწოდებენ აფხაზთა მთავარს ან აფხაზთა [[ერისთავი|ერისთავს]]. VII ს. II ნახ. აბაზგიის მთავარმა, ლეონ I-მა, გააერთიანა ეგრის-აბაზგია (ეგრის-აფხაზეთი), ხოლო მისი ძმისშვილი ლევან II გათავისუფლდა ბიზანტიის იმპერიის ვასალობისგან, გააერთიანა დასავლეთ საქართველო ლიხის ქედამდე და აფხაზთა მეფის ტიტული მიიღო. პროკოპი კესარიელის ცნობით, აბაზგები იმპერატორმა იუსტინიანე I-მა გააქრისტიანა.<br /> <br /> აბაზგიის საეკლესიო-იერარქიული მოწყობის საკითხთან დაკავშირებით ისტორიოგრაფიაში აზრთა სხვადასხვაობაა. პირველი თვალსაზრისით, აბაზგიის ეპარქია მთლიანად, ცენტრით სებასტოპოლისში, როგორც ნახევრად დამოუკიდებელი საეკლესიო სტრუქტურა, ექვემდებარებოდა კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს. ამ დებულების საბუთად მეცნიერთა ნაწილს (ს. ყაუხჩიშვილი, ზ. ანჩაბაძე, ნ. ლომოური, ბ. კუდავა, ბ. ხორავა, ბ. დიასამიძე) მოჰყავს კონსტანტინოპოლის იურისდიქციაში შემავალ ეპარქიათა ნუსხები (ნოტიციები), სადაც დასახელებულია სებასტოპოლისის ავტოკეფალი [[მთავარეპისკოპოსი]]. სებასტოპოლისის (სებასტოპოლი, სებასტუპოლი) სამთავარეპისკოპოსო დასახელებულია ოთხ ნოტიციაში. აქედან ორ ნოტიციაში (VI და VIII) ის შეყვანილია „ამასიის ეპარქიაში“, ხოლო ორში (I და VII) – „აბაზგიის ეპარქიაში“. ს. ყაუხჩიშვილმა და შემდეგდროინდელმა მეცნიერებმა სიტყვა „ამასიის“ არსებობა ორ ნოტიციაში შეცდომად მიიჩნიეს, გაასწორეს „აბაზგიად“ და, აქედან გამომდინარე, ქ. სებასტოპოლისის მღვდელმთავარი ბიზანტიის ეკლესიას დაუქვემდებარეს.<br /> <br /> მეორე ვარაუდით, ოთხივე ნოტიციაში უნდა ყოფილიყო სახელწოდება „ამასია“, რპმელმაც გვიანდელ რედაქციებში (XVII-XVIII სს.) შეცდომით მიიღო სახე – „აბაზგია“. ამ თვალსაზრისით, კონსტანტინოპოლის კათედრას დაქვემდებარებული ქ. სებასტოპოლისის ავტოკეფალი მთავარეპიკოპოსი იყო ამასიის რეგიონში მდებარე ქ. სებასტოპოლისის მღვდელმთავარი და მას არავითარი კავშირი არ ჰქონდა აბაზგია-აფხაზეთთან, რომელიც იმთავითვე ქართული ეკლესიის სამწყსოს წარმოადგენდა (მიტროპოლიტი ანანია ჯაფარიძე). ნოტიციებში დასახელებულ ქ. სებასტოპოლისს, რომელიც ამასიასთან ახლოს მდებარეობდა, რიზე-ათინის რეგიონში მოიაზრებდნენ ნ. ადონცი და პ. ინგოროყვაც.<br /> <br /> ==წყარო==<br /> * პროკოპიკესარიელი, წგ.: გეორგიკა, ბიზანტიელ ავტორთა ცნობები საქართველოს შესახებ, ს. ყაუხჩიშვილის გამოც., ტ. 2, თბ., 1965; <br /> * Notitiae Episcopatuum Ecclesiae Constantinopolitanae. Texte critique, introduction et notes par Jean Darrouzès, A. A. Institut Français d'Études Byzantines. Paris, 1981. <br /> <br /> ==ლიტერატურა== <br /> * ანანია (ჯაფარიძე) მიტრ., აბაზგიის ეპარქია, თბ., 2012; <br /> * დიასამიძე ბ., ქრისტიანობა დასავლეთ საქართველოში (I-X სს.). ბათ., 2001; <br /> * კუდავა ბ., დასავლეთ საქართველოს საეკლესიო ცენტრები კონსტანტინოპოლის საპატრიარქოს დაქვემდებარებაში (VI-IX სს.), საისტ. ალმანახი „კლიო“, 2002, # 15; <br /> * Aнчабадзе З. В., Из истории cpenHeBeRoBo Afxa3MM (VI-XVII BB.), CyX., 1959.<br /> <br /> [[კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები]]‏‎</div>

Tkenchoshvili