https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A2%E1%83%98 2026-06-21T12:17:34Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A2%E1%83%98&diff=246292&oldid=prev 2025-05-07T19:17:34Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:17, 7 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 13:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 13:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:მორფოლოგია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:მორფოლოგია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფონეტიკა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფონეტიკა]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული ენა]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A2%E1%83%98&diff=220056&oldid=prev 2024-02-26T21:08:57Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:08, 26 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხვადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხვავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხვადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხვავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გავრცელებული სხვადასხვა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოვნების მონაცვლეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართველურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათვის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი [[აორისტი]] (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო ვნებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]]). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გავრცელებული სხვადასხვა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოვნების მონაცვლეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართველურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათვის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი [[აორისტი]] (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>უღვლილება<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>„უნიშნო ვნებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]]). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ვლინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ვლინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A2%E1%83%98&diff=217326&oldid=prev 2024-01-19T20:17:12Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:17, 19 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბლაუტი'''&#160; – (გერმ. ablaut – გადაბგერება), '''აპოფონია''', ერთი და იმავე მორფემის ფარგლებში ფონეტიკურად განუპირობებელი <del class="diffchange diffchange-inline">ხმოვანთმონაცელეობა</del>, რომელსაც მორფოლოგიური ფუნქცია აქვს. მორფოლოგიური&#160; ხმოვანთმონაცვლეობა წარმოშობით შეიძლება იყოს ფონეტიკური ხასიათისა, მაგრამ მას შემდეგ, რაც მოისპობა ამ მონაცვლეობის გამომწვევი მიზეზები, მან შესაძლოა შეიძინოს მორფოლოგიური ფუნქცია და წმინდა მორფოლოგიური ღირებულების ხმოვანთმონაცვლეობად იქცეს. აბლაუტი გამოყენებულია გარკვეულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად როგორც დამოუკიდებლად, ისე დამატებითი მორფემების</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბლაუტი'''&#160; – (გერმ. ablaut – გადაბგერება), '''აპოფონია''', ერთი და იმავე მორფემის ფარგლებში ფონეტიკურად განუპირობებელი <ins class="diffchange diffchange-inline">ხმოვანთმონაცვლეობა</ins>, რომელსაც მორფოლოგიური ფუნქცია აქვს. მორფოლოგიური&#160; ხმოვანთმონაცვლეობა წარმოშობით შეიძლება იყოს ფონეტიკური ხასიათისა, მაგრამ მას შემდეგ, რაც მოისპობა ამ მონაცვლეობის გამომწვევი მიზეზები, მან შესაძლოა შეიძინოს მორფოლოგიური ფუნქცია და წმინდა მორფოლოგიური ღირებულების ხმოვანთმონაცვლეობად იქცეს. აბლაუტი გამოყენებულია გარკვეულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად როგორც დამოუკიდებლად, ისე დამატებითი მორფემების</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების <del class="diffchange diffchange-inline">სხეადასხვა </del>საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხვავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების <ins class="diffchange diffchange-inline">სხვადასხვა </ins>საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხვავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა <del class="diffchange diffchange-inline">გაგრცელებული სხვადასხევა </del>ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) <del class="diffchange diffchange-inline">ხმოენების მონაცელეობა </del>([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართველურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი <del class="diffchange diffchange-inline">უღვლილებისათეის </del>დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი [[აორისტი]] (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო ვნებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]]). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა <ins class="diffchange diffchange-inline">გავრცელებული სხვადასხვა </ins>ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) <ins class="diffchange diffchange-inline">ხმოვნების მონაცვლეობა </ins>([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართველურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი <ins class="diffchange diffchange-inline">უღვლილებისათვის </ins>დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი [[აორისტი]] (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო ვნებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]]). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ვლინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ვლინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A2%E1%83%98&diff=214234&oldid=prev 2023-11-17T07:39:00Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">07:39, 17 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბლაუტი'''&#160; – (გერმ. ablaut – გადაბგერება), '''აპოფონია''', ერთი და იმავე მორფემის ფარგლებში ფონეტიკურად განუპირობებელი ხმოვანთმონაცელეობა, რომელსაც მორფოლოგიური ფუნქცია აქვს. მორფოლოგიური&#160; <del class="diffchange diffchange-inline">ხმოვანთმონაცელეობა </del>წარმოშობით შეიძლება იყოს ფონეტიკური ხასიათისა, მაგრამ მას შემდეგ, რაც მოისპობა ამ <del class="diffchange diffchange-inline">მონაცელეობის </del>გამომწვევი მიზეზები, მან შესაძლოა შეიძინოს მორფოლოგიური ფუნქცია და წმინდა მორფოლოგიური ღირებულების ხმოვანთმონაცვლეობად იქცეს. აბლაუტი გამოყენებულია გარკვეულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად როგორც დამოუკიდებლად, ისე დამატებითი მორფემების</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''აბლაუტი'''&#160; – (გერმ. ablaut – გადაბგერება), '''აპოფონია''', ერთი და იმავე მორფემის ფარგლებში ფონეტიკურად განუპირობებელი ხმოვანთმონაცელეობა, რომელსაც მორფოლოგიური ფუნქცია აქვს. მორფოლოგიური&#160; <ins class="diffchange diffchange-inline">ხმოვანთმონაცვლეობა </ins>წარმოშობით შეიძლება იყოს ფონეტიკური ხასიათისა, მაგრამ მას შემდეგ, რაც მოისპობა ამ <ins class="diffchange diffchange-inline">მონაცვლეობის </ins>გამომწვევი მიზეზები, მან შესაძლოა შეიძინოს მორფოლოგიური ფუნქცია და წმინდა მორფოლოგიური ღირებულების ხმოვანთმონაცვლეობად იქცეს. აბლაუტი გამოყენებულია გარკვეულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად როგორც დამოუკიდებლად, ისე დამატებითი მორფემების</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხეადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც <del class="diffchange diffchange-inline">განსხეავებულ </del>მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხეადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც <ins class="diffchange diffchange-inline">განსხვავებულ </ins>მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გაგრცელებული სხვადასხევა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოენების მონაცელეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა <del class="diffchange diffchange-inline">ქართეელურ </del>ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათეის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი [[აორისტი]] (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო <del class="diffchange diffchange-inline">ვჩებითის“ </del>ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]]). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გაგრცელებული სხვადასხევა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოენების მონაცელეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართველურ </ins>ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათეის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი [[აორისტი]] (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო <ins class="diffchange diffchange-inline">ვნებითის“ </ins>ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]]). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა <del class="diffchange diffchange-inline">ელინდება </del>ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა <ins class="diffchange diffchange-inline">ვლინდება </ins>ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''რ. ქურდაძე'' &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''რ. ქურდაძე'' &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A2%E1%83%98&diff=214217&oldid=prev 2023-11-16T19:25:16Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:25, 16 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხეადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხეავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხეადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხეავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გაგრცელებული სხვადასხევა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოენების მონაცელეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართეელურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათეის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი [[აორისტი]] (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო ვჩებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გაგრცელებული სხვადასხევა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოენების მონაცელეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართეელურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათეის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი [[აორისტი]] (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო ვჩებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||<ins class="diffchange diffchange-inline">]</ins>]). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ელინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ელინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A2%E1%83%98&diff=214216&oldid=prev 2023-11-16T19:23:47Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:23, 16 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხეადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხეავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>(ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხეადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხეავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გაგრცელებული სხვადასხევა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოენების მონაცელეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართეელურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათეის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი აორისტი (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო ვჩებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გაგრცელებული სხვადასხევა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოენების მონაცელეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის&#160; რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართეელურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათეის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>აორისტი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>(ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო ვჩებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ელინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ელინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%91%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%A3%E1%83%A2%E1%83%98&diff=213428&oldid=prev 2023-11-13T13:25:44Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;აბლაუტი&#039;&#039;&#039; – (გერმ. ablaut – გადაბგერება), &#039;&#039;&#039;აპოფონია&#039;&#039;&#039;, ერთი და იმავ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''აბლაუტი''' – (გერმ. ablaut – გადაბგერება), '''აპოფონია''', ერთი და იმავე მორფემის ფარგლებში ფონეტიკურად განუპირობებელი ხმოვანთმონაცელეობა, რომელსაც მორფოლოგიური ფუნქცია აქვს. მორფოლოგიური ხმოვანთმონაცელეობა წარმოშობით შეიძლება იყოს ფონეტიკური ხასიათისა, მაგრამ მას შემდეგ, რაც მოისპობა ამ მონაცელეობის გამომწვევი მიზეზები, მან შესაძლოა შეიძინოს მორფოლოგიური ფუნქცია და წმინდა მორფოლოგიური ღირებულების ხმოვანთმონაცვლეობად იქცეს. აბლაუტი გამოყენებულია გარკვეულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად როგორც დამოუკიდებლად, ისე დამატებითი მორფემების<br /> (ქვემორფემების) სახით. აბლაუტური მონაცვლეობა ხშირად ავლენს მორფემათა გახმოვანების სხეადასხვა საფეხურს, რომლებიც შეიძლება განხილულ იქნეს როგორც განსხეავებულ მორფოლოგიურ კატეგორიათა საწარმოებლად გამოყენებული საშუალებები. <br /> <br /> აბლაუტური ხმოვანთმონაცვლეობა ფართოდაა გაგრცელებული სხვადასხევა ტიპის ენებში. განსაკუთრებით დიდ როლს თამაშობს იგი სემიტურ და ინდოევროპულ ენებში. ქართულში ამ თვალსაზრისით ყველაზე მნიშვნელოვანია ე – ი (ე-დრეკ – ვ-დრიკ-ე, ე- გრეხ – ე-გრიხ-ე..) ხმოენების მონაცელეობა ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]], [[ახვლედიანი გიორგი (ენათმეცნიერი)|გ. ახვლდიანი]], ე. თოფურია, ჰ. ფოგტი..). სონანტთა სისტემის რეკონსტრუქცია საშუალებას იძლევა ახლებურად იქნეს გაანალიზებული აბლაუტის მექანიზმი ქართველურ ენებში და, აქედან გამომდინარე, ამ ენათა სტრუქტურაც. სახელდობრ, აბლაუტური მიმართებები მიიჩნევა ქართეელურ ენათა დამახასიათებელ ერთ-ერთ სტრუქტურულ თავისებურებად, მომდინარედ საერთო-ქართველური ეპოქიდან, როდესაც მორფოლოგიური დერივაცია არსებითად აბლაუტს ემყარებოდა ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭავარიანი). ქართველურ ენებში აბლაუტური მექანიზმის ყველაზე სრული სურათი შემონახულია ზმნის სისტემაში. მაგ., ძვ. ქართულში გარდამავალი უღვლილებისათეის დამახასიათებელია დრეკადობა: ათემატური აწმყო (ფუძე სრულ საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]) და -ე სუფიქსიანი აორისტი (ფუძე რედუქციის საფეხურზე – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]). გარდაუვალი ზმნის უღვლილება „უნიშნო ვჩებითის“ ტიპს მიჰყვება: თემატური აწმყო ([[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]]ებ-ი) და ნულოვანი აორისტი (ფუძე სრულ საფეხურზე I და II პირში – [[ფაილი:Vcvet.JPG||50პქ]], [[ფაილი:Aso1111.JPG||50პქ|]]: ნულ-საფეხურზე III ჰირში – [[ფაილი:Ccc.JPG|50პქ||]). <br /> <br /> სახელის სისტემაში ხმოვანთმონაცვლეობა ელინდება ძირეული და სუფიქსური მორფემების გახმოვანებაში. <br /> <br /> ''რ. ქურდაძე'' <br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br /> [[კატეგორია:გრამატიკა]]<br /> [[კატეგორია:მორფოლოგია]]<br /> [[კატეგორია:ფონეტიკა]]</div>

Tkenchoshvili