https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%90-%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%A9%E1%83%90_%28%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%99%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9D_%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%A7%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%A8%E1%83%98%29 2026-07-02T11:43:08Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%90-%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%A9%E1%83%90_(%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%99%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9D_%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%A7%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%A8%E1%83%98)&diff=270808&oldid=prev 2026-04-24T13:28:25Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">13:28, 24 აპრილი 2026-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Aala-archas midaoebi.PNG|thumb|250px|საკურორტო ადგილი, ალა-არჩას მიდამოები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Aala-archas midaoebi.PNG|thumb|250px|საკურორტო ადგილი, ალა-არჩას მიდამოები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ალა-არჩა''' – (Ala-Archa, Ала-Арча), კლიმატური საკურორტო ადგილი ყირგიზეთში, ქ. ფიშფექიდან 45 კმ-ში, სამხრეთით. მდებარეობს ტიან-<del class="diffchange diffchange-inline">შანის </del>ყირგიზეთის ქედის ჩრდილოეთ მთისწინეთში, მდინარე ალა-არჩის ხეობაში, ზღვის ზონიდან 1200-1400 მ-ის სიმაღლეზე. რელიეფი მთაგორიანია.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ალა-არჩა''' – (Ala-Archa, Ала-Арча), კლიმატური საკურორტო ადგილი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ყირგიზეთი|</ins>ყირგიზეთში<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, ქ. ფიშფექიდან 45 კმ-ში, სამხრეთით. მდებარეობს <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ტიან-<ins class="diffchange diffchange-inline">შანი]]ს </ins>ყირგიზეთის ქედის ჩრდილოეთ მთისწინეთში, მდინარე ალა-არჩის ხეობაში, ზღვის ზონიდან 1200-1400 მ-ის სიმაღლეზე. რელიეფი მთაგორიანია.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ჰავა''' – ზომიერად კონტინენტური, შუა მთის ქვედა სარტყლის. ზამთარი ზომიერად ცივია. თოვლის საფარი მდგრადია. იანვრის საშუალო ტემპერატურაა -4°C. ზაფხული თბილია. ივლისის საშუალო ტემპერატურაა 20°C. საშუალო წლიური ფარდობითი ტენიანობა შეადგენს 60%-ს, ხოლო ნალექების წლიური რაოდენობა _ 520 მმ-ს. ნალექები, ძირითადად, მოდის გაზაფხულსა და ზაფხულის დასაწყისზე (მარტი-ივნისი). მზის ნათების ხანგრძლივობა შეადგენს 2000 საათს წელიწადში. წელიწადის თბილ პერიოდში გაბატონებულია მთა-ბარის ქარები.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ჰავა''' – ზომიერად კონტინენტური, შუა მთის ქვედა სარტყლის. ზამთარი ზომიერად ცივია. თოვლის საფარი მდგრადია. იანვრის საშუალო ტემპერატურაა -4°C. ზაფხული თბილია. ივლისის საშუალო ტემპერატურაა 20°C. საშუალო წლიური ფარდობითი ტენიანობა შეადგენს 60%-ს, ხოლო ნალექების წლიური რაოდენობა _ 520 მმ-ს. ნალექები, ძირითადად, მოდის გაზაფხულსა და ზაფხულის დასაწყისზე (მარტი-ივნისი). მზის ნათების ხანგრძლივობა შეადგენს 2000 საათს წელიწადში. წელიწადის თბილ პერიოდში გაბატონებულია მთა-ბარის ქარები.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%90-%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%A9%E1%83%90_(%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%99%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%A2%E1%83%9D_%E1%83%90%E1%83%93%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%A7%E1%83%98%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%94%E1%83%97%E1%83%A8%E1%83%98)&diff=243593&oldid=prev 2025-04-02T05:39:55Z

<p>ახალი გვერდი: <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98:Aala-archas_midaoebi.PNG" title="ფაილი:Aala-archas midaoebi.PNG">საკურორტო ადგილი, ალა-არჩას მიდამოები</a> ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>[[ფაილი:Aala-archas midaoebi.PNG|thumb|250px|საკურორტო ადგილი, ალა-არჩას მიდამოები]]<br /> '''ალა-არჩა''' – (Ala-Archa, Ала-Арча), კლიმატური საკურორტო ადგილი ყირგიზეთში, ქ. ფიშფექიდან 45 კმ-ში, სამხრეთით. მდებარეობს ტიან-შანის ყირგიზეთის ქედის ჩრდილოეთ მთისწინეთში, მდინარე ალა-არჩის ხეობაში, ზღვის ზონიდან 1200-1400 მ-ის სიმაღლეზე. რელიეფი მთაგორიანია.<br /> <br /> '''ჰავა''' – ზომიერად კონტინენტური, შუა მთის ქვედა სარტყლის. ზამთარი ზომიერად ცივია. თოვლის საფარი მდგრადია. იანვრის საშუალო ტემპერატურაა -4°C. ზაფხული თბილია. ივლისის საშუალო ტემპერატურაა 20°C. საშუალო წლიური ფარდობითი ტენიანობა შეადგენს 60%-ს, ხოლო ნალექების წლიური რაოდენობა _ 520 მმ-ს. ნალექები, ძირითადად, მოდის გაზაფხულსა და ზაფხულის დასაწყისზე (მარტი-ივნისი). მზის ნათების ხანგრძლივობა შეადგენს 2000 საათს წელიწადში. წელიწადის თბილ პერიოდში გაბატონებულია მთა-ბარის ქარები.<br /> <br /> '''მცენარეული საფარი''' – ალა-არჩის ტერიტორიაზე გავრცელებულია: ტიან-შანის ნაძვი, [[არყის ხე]], ღვია და სხვ. მცენარეულობის ტიპი ალა-არჩის მიდამოებში დამოკიდებულია ზღვის დონიდან სიმაღლეზე. კერძოდ, ზღვის დონიდან 400-800 მ-ის სიმაღლეზე, ალა-არჩის ხეობის კალთებზე გვხვდება ტიან-შანის ნაძვნარიანი ტყის ნაკვეთები. აღნიშნული ხეობის მარჯვენა კალთებზე და მის გვერდით ხეობებში გავრცელებულია ღვიის ტყეები. ნაძვნარში, აგრეთვე, გვხვდება არყის ხეები, თურქესტნული [[ცირცელი]] და, ტენიან ადგილებში, [[ტირიფი]]. ზღვის დონიდან 800-1500 მ-ის სიმაღლეზე, ალა-არჩის მიდამოები დაფარულია წვრილკორდიანი მარცვლოვნით, ძირითადად, ველის წივანით. ზღვის დონიდან 1500-2800 მ-ის სიმაღლეზე, ქედის<br /> კალთებზე გავრცელებულია: მდელოსა და ველ-მდელოს სხვადასხვა მარცვლოვანი, ბუჩქნარი, ღვიისა და ტიან-შანის ნაძვის ხეები. <br /> <br /> '''ალა-არჩის ბუნებრივი სამკურნალო ფაქტორებია:''' შუა მთის ქვედა სარტყლის ჰავა და აეროიონებითა და ფიტონციდებით გაჯერებული მთის ჰაერი.<br /> <br /> '''ალა-არჩის ბუნებრივი სამკურნალო ფაქტორების გამოყენების მეთოდია''' პასიური კლიმატოთერაპია. <br /> <br /> '''ჩვენებები ალა-არჩაში წასასვლელად:''' დასვენება; ფილტვების ქრონიკული, არასპეციფიკური და გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებები; ნივთიერებათა ცვლისა და ცენტრალური ნერვული სისტემის ფუნქციური დარღვევები.<br /> <br /> ალა-არჩიდან 25 კმ-ში და ფიშფექიდან 20 კმ-ში, სოფელ ვორონცოვკაში ფუნქციონირებს სანატორიუმი ტუბერკულოზის მქონე ბავშვებისათვის. <br /> <br /> '''ტურისტული ობიექტები:''' <br /> ალა-არჩასა და მის მიდამოებში (ნაციონალური პარკი „ალა-არჩა“ და ბუნების მუზეუმი; ჩანჩქერი აქ-საი; ისიქ-ქოლისა და სონქოლის ტბები; ყირგიზეთის ნაციონალური გმირის ბაითიკ-ჯუმბეზის მემორიალი (XX საუკუნე) და სხვ. გარდა ამისა, ალა-არჩის ხეობაში გადის 150 ალპინისტური მარშრუტი), ქ. ფიშფექში (ნაქალაქარი „ფიშფექის“ (VII-XII საუკუნეები) და ნაქალაქარი „ჯულის“ („სამჭედლო ციხესიმაგრე“) (VIII-XIII საუკუნეები) ნანგრევების ერთი ნაწილი; 1992-1995 წლებში აშენებული 7 [[მეჩეთი]], მათ შორის დუნგანის და ცენტრალური; ისლამური უნივერსიტეტი (2003 წელი); უფლისა ღვთისა და მაცხოვრისა ჩვენისა იესო ქრისტეს სახელობის მართლმადიდებლური საკათედრო ტაძარი (1943-1955 წლები); რუსეთის დიდი მთავრისა, მოციქულთა სწორისა წმიდა ვლადიმერის სახელობის მართლმადიდებლური ეკლესია (XIX საუკუნის 80-იანი წლები); რუსეთის [[სტაროვერები|სტაროვერების]] თემი (XIX საუკუნის დასასრული); ქრისტიან-პომორების (XX საუკუნის დასაწყისი) თემი; რომაულ-კათოლიკური სალოცავი (XIX საუკუნის 90-იანი წლები); უფლისა ღვთისა და მაცხოვრისა ჩვენისა იესო ქრისტეს სახელობის ევანგელისტურ-ლუთერანული <br /> ეკლესია (1999-2010 წლები); ევანგელისტური ქრისტიან-ბაპტისტების სალოცავი სახლი (XX საუკუნის 60-იანი წლები); [[სინაგოგა]] (XX საუკუნის 50-იანი წლები); [[მე-7 დღის ადვენტისტები|VII დღის ადვენტისტები]]ს ეკლესია (1996 წელი); ევანგელისტური ქრისტიანების ეკლესია (1997 წელი) და სხვ.; მუზეუმები – ყირგიზეთის სახელმწიფო ისტორიის, გ. აიტიევის სახ. ხელოვნების ნაციონალური, სამხატვრო ნაციონალური აკადემიის ტ. სადიკოვის სახ. გრაფიკული ხელოვნების და სხვ.; ყირგიზეთის მეცნიერებათა აკადემიის მუზეუმები – არქეოლოგიის, ბიოლოგიისა და ზოოლოგიური; მინერალოგიის, სამთო საქმისა და სამთო ტექნოლოგიების ინსტიტუტის გეოლოგიური მუზეუმი და სხვ.; სახლ-მუზეუმები – მ. ფრუნზეს, ი. რაზაკოვის, ა. ტოკომბაევის, ს. ჩუიკოვის, ს. მანუილოვას და სხვ.; გალერეა – Asia gallery; არტ-სალონები – „ტუმარი“ და „ერკინდიკი“; არტ-გალერეა „საიმალუ-უთაში“ და სხვ.; პარკები – კ. ათათიურქის, სკულპტურის, მუხის და სხვ.; მეცნიერებათა ნაციონალური აკადემიის ბოტანიკური ბაღი; გასართობი კომპლექსი „ფლამინგოს სამყაროში“; ცირკი; იპოდრომი; სკულპტურული კომპლექსი „მანასი“; თავისუფლების ქანდაკება; გამარჯვების მონუმენტი და სხვ.) და ქ. ფიშფექის მიდამოებში (ნაქალაქარი „ფიშფექის“ (VII-XII საუკუნეები) და ნაქალაქარი „ჯულის“ („სამჭედლო ციხესიმაგრე“) (VIII-XIII საუკუნეები) ნანგრევების მეორე ნაწილი, ქ. ფიშფექთან; ბურანის კოშკი (XI საუკუნე) (ქ. ფიშფექიდან 80 კმ-ში, ქ. ტოკმაკთან); სასაფლაო „ყაენების საფლავები“ (XVIII-XIX საუკუნეები) მთა ბოზპელდეკის ძირში; `ბაიტიკის ველი~ (ქ. ფიშფექის სამხრეთ გარეუბანთან); ალამედინის, ისიკ-ათას და შამსის ხეობები; ჩონ-არიკის სახელმწიფო ბოტანიკური ნაკრძალი (ფიშფექიდან სამხრეთ-აღმოსავლეთით, დაბა ბეშ-კუნგეიში); ტორფის სამკურნალო ტალახის საბადო სოფელ კამიშანოვკასთან და სხვ.)<br /> <br /> == წყარო==<br /> [[მსოფლიო კურორტები და საკურორტო ადგილები: მცირე ენციკლოპედია]]<br /> <br /> [[კატეგორია: კურორტები]]<br /> [[კატეგორია:კურორტები ყირგიზეთში]]<br /> [[კატეგორია:კლიმატური კურორტები]]</div>

Tkenchoshvili