https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90ალექსიძე ზაზა - რედაქტირების ისტორია2026-06-21T18:55:24Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90&diff=217341&oldid=prevTkenchoshvili 21:24, 19 იანვარი 2024-ზე2024-01-19T21:24:24Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:24, 19 იანვარი 2024-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Zaza aleqsidze.JPG|thumb|ზაზა ალექსიძე]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Zaza aleqsidze.JPG|thumb|ზაზა ალექსიძე]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ზაზა ალექსიძე''' – (დ.13.VIII. 1935, თელავი - გ. 24.I 2023, თბილისი ), ისტორიკოსი და <del class="diffchange diffchange-inline">ფილოლიგი</del>. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1984), პროფესორი (1985), საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-<del class="diffchange diffchange-inline">კორესპოდენტი </del>(1997).  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ზაზა ალექსიძე''' – (დ.13.VIII. 1935, თელავი - გ. 24.I 2023, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>თბილისი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>), ისტორიკოსი და <ins class="diffchange diffchange-inline">ფილოლოგი</ins>. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1984), პროფესორი (1985), საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-<ins class="diffchange diffchange-inline">კორესპონდენტი </ins>(1997).  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დაამთავრა [[თსუ]] ისტორიის ფაკულტეტი (1958). იყო თსუ არმენოლოგიის კათედრის გამგე (1979), [[კეკელიძე კორნელი|კ. კეკელიძის]] სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორი (1989-2006). ზ. ალექსიძე  იკვლევდა [[ქრისტიანობა|ქრისტიანული]] [[კავკასია|კავკასიის]] პოლიტიკურ სოციალურ-კულტურულ და იდეოლოგიურ პრობლემებს. მან კრიტიკულად დაადგინა და მეცნიერული გამოკვლევები დაურთო ძველი სომხური და ქართული მწერლობის ძეგლებს („ეპისტოლეთა წიგნი“, თბ., 1968; უხტანესის „ისტორია გამოყოფისა <del class="diffchange diffchange-inline">ქართეელთა </del>სომეხთაგან“, თბ., 1975: [[არსენ I დიდი საფარელი|არსენი საფარელი]]ს „განყოფისათჳს ქართლისა და სომხითისა“ თბ., 1980). გამოსცა ქართული და სომხური ეპიგრაფიკის კორპუსები ([[ატენის სიონი]]ს სომხური წარწერები, თბ., 1978; ქართული ფრესკული წარწერების კორპუსი, I, თბ., 1988 – [[აბრამიშვილი გურამ|გ. აბრამიშვილთან]] ერთად). ყველა დასახელებული პუბლიკაცია დაფუძნებულია ქართული და სომხური ტექსტების ენობრივ ანალიზზე, ხოლო სტატიათა სერია „კჳრონ“ სახელის ეტიმოლოგიისათვის; ქართულ-სირიული ლექსიკური ურთიერთობის ისტორიიდან; უძველესი ქართული სოციალური ტერმინები: სეფე-წული და ოჩე (უკანასკნელი გ. მაჭავარიანთან ერთად); „მოქცევაჲ ქართლისაჲს“ ლექსიკიდან და სხვ.) დაწერილია ენათმეცნიერების და ისტორიის მიჯნაზე. 1990–96 ალექსიძის ხელმძღვანელობით [[სინას მთა]]ზე მოწყობილი ექსპედიციები სერიოზული აღმოჩენებით აღინიშნა, რომელთაგან ალბანური მწერლობის ძეგლების გამოვლენას და გაშიფვრას  განსაკუთრებული  მნიშვნელობა აქვს [[კავკასია|კავკასიის]] უძველესი დამწერლობის მქონე ენების შესასწავლად. ალექსიძის შრომებმა არა მარტო გამოავლინა ახალი მასალა და ახლებურად დააყენა კავკასიოლოგიის ბევრი პრობლემა (კავკასიაში რელიგიური სიტუაციის, ქართული, სომხური და [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანური დამწერლობის]] გენეზისისა და განვითარების გზათა ეტაპების, ცალკეულ უძველეს სოც. ინ-ტთა და სხვ. საკითხები), არამედ მნიშვნელოვნად შეუწყო ხელი ქრისტიანული კავკასიის საერთო პრობლემატიკის <del class="diffchange diffchange-inline">კელევის </del>თანამედროვე ეტაპის შექმნას.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>დაამთავრა [[თსუ]] ისტორიის ფაკულტეტი (1958). იყო თსუ არმენოლოგიის კათედრის გამგე (1979), [[კეკელიძე კორნელი|კ. კეკელიძის]] სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორი (1989-2006). ზ. ალექსიძე  იკვლევდა [[ქრისტიანობა|ქრისტიანული]] [[კავკასია|კავკასიის]] პოლიტიკურ სოციალურ-კულტურულ და იდეოლოგიურ პრობლემებს. მან კრიტიკულად დაადგინა და მეცნიერული გამოკვლევები დაურთო ძველი სომხური და ქართული მწერლობის ძეგლებს („ეპისტოლეთა წიგნი“, თბ., 1968; უხტანესის „ისტორია გამოყოფისა <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართველთა </ins>სომეხთაგან“, თბ., 1975: [[არსენ I დიდი საფარელი|არსენი საფარელი]]ს „განყოფისათჳს ქართლისა და სომხითისა“ თბ., 1980). გამოსცა ქართული და სომხური <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ეპიგრაფიკა|</ins>ეპიგრაფიკის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>კორპუსები ([[ატენის სიონი]]ს სომხური წარწერები, თბ., 1978; ქართული ფრესკული წარწერების კორპუსი, I, თბ., 1988 – [[აბრამიშვილი გურამ|გ. აბრამიშვილთან]] ერთად). ყველა დასახელებული პუბლიკაცია დაფუძნებულია ქართული და სომხური ტექსტების ენობრივ ანალიზზე, ხოლო სტატიათა სერია „კჳრონ“ სახელის ეტიმოლოგიისათვის; ქართულ-სირიული ლექსიკური ურთიერთობის ისტორიიდან; უძველესი ქართული სოციალური ტერმინები: სეფე-წული და ოჩე (უკანასკნელი გ. მაჭავარიანთან ერთად); „მოქცევაჲ ქართლისაჲს“ ლექსიკიდან და სხვ.) დაწერილია ენათმეცნიერების და ისტორიის მიჯნაზე. 1990–96 ალექსიძის ხელმძღვანელობით [[სინას მთა]]ზე მოწყობილი ექსპედიციები სერიოზული აღმოჩენებით აღინიშნა, რომელთაგან ალბანური მწერლობის ძეგლების გამოვლენას და გაშიფვრას  განსაკუთრებული  მნიშვნელობა აქვს [[კავკასია|კავკასიის]] უძველესი დამწერლობის მქონე ენების შესასწავლად. ალექსიძის შრომებმა არა მარტო გამოავლინა ახალი მასალა და ახლებურად დააყენა კავკასიოლოგიის ბევრი პრობლემა (კავკასიაში რელიგიური სიტუაციის, ქართული, სომხური და [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანური დამწერლობის]] გენეზისისა და განვითარების გზათა ეტაპების, ცალკეულ უძველეს სოც. ინ-ტთა და სხვ. საკითხები), არამედ მნიშვნელოვნად შეუწყო ხელი ქრისტიანული კავკასიის საერთო პრობლემატიკის <ins class="diffchange diffchange-inline">კვლევის </ins>თანამედროვე ეტაპის შექმნას.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">''ნ. აფციაური''</ins></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==თხზულებები==  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==თხზულებები==  </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 9:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 10:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ატენის სიონის ოთხი წარწერა. თბ.. 1983;  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ატენის სიონის ოთხი წარწერა. თბ.. 1983;  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული წყაროების შესწავლის მეთოდური საკითხები (აგიოგრაფია), თბ. 1985;  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქართული წყაროების შესწავლის მეთოდური საკითხები (აგიოგრაფია), თბ. 1985;  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* ალბანური <del class="diffchange diffchange-inline">მწერლიბის </del>ძეგლი სინას მთაზე დაა მისი მნიშენელობა კაეკასიოლოგიისათვის, თბ., 1998;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* ალბანური <ins class="diffchange diffchange-inline">მწერლობის </ins>ძეგლი სინას მთაზე დაა მისი მნიშენელობა კაეკასიოლოგიისათვის, თბ., 1998;</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Kaukasien und der christiche orient zwischen 451 und 780  - Georgica, Jena - Tb -1981 H 4</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Kaukasien und der christiche orient zwischen 451 und 780  - Georgica, Jena - Tb -1981 H 4</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==გამოცემები==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==გამოცემები==</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* მასალები <del class="diffchange diffchange-inline">საქართეელოს </del>ისტორიული <del class="diffchange diffchange-inline">გერგრაფიისა ღა </del>ტოპონიმიკისათვის. წგ. 1. თბ. 1964 (თანაავტ.: შ. ბურჯანაძე)  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* მასალები <ins class="diffchange diffchange-inline">საქართველოს </ins>ისტორიული <ins class="diffchange diffchange-inline">გეოგრაფიისა და </ins>ტოპონიმიკისათვის. წგ. 1. თბ. 1964 (თანაავტ.: შ. ბურჯანაძე)  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* თავნი სომეხთა წვალებისანი ოცდაათნი. – კრ.: „მრავალთავი“ (ფილოლ.-ისტ. ძიებანი), I, თბ., 1971. <del class="diffchange diffchange-inline">ნ. აფციაური</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* თავნი სომეხთა წვალებისანი ოცდაათნი. – კრ.: „მრავალთავი“ (ფილოლ.-ისტ. ძიებანი), I, თბ., 1971. <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90&diff=214256&oldid=prevTkenchoshvili 09:31, 17 ნოემბერი 2023-ზე2023-11-17T09:31:57Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:31, 17 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Zaza aleqsidze.JPG|thumb|ზაზა ალექსიძე]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Zaza aleqsidze.JPG|thumb|ზაზა ალექსიძე]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ზაზა ალექსიძე''' – (დ.13.VIII. 1935, თელავი - გ. 24.I 2023 ), ისტორიკოსი და ფილოლიგი. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1984), პროფესორი (1985), საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპოდენტი (1997).  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ზაზა ალექსიძე''' – (დ.13.VIII. 1935, თელავი - გ. 24.I 2023<ins class="diffchange diffchange-inline">, თბილისი </ins>), ისტორიკოსი და ფილოლიგი. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1984), პროფესორი (1985), საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპოდენტი (1997).  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დაამთავრა [[თსუ]] ისტორიის ფაკულტეტი (1958). იყო თსუ არმენოლოგიის კათედრის გამგე (1979), [[კეკელიძე კორნელი|კ. კეკელიძის]] სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორი (1989-2006). ზ. ალექსიძე  იკვლევდა ქრისტიანული [[კავკასია|კავკასიის]] პოლიტიკურ სოციალურ-კულტურულ და იდეოლოგიურ პრობლემებს. მან კრიტიკულად დაადგინა და მეცნიერული გამოკვლევები დაურთო ძველი სომხური და ქართული მწერლობის ძეგლებს („ეპისტოლეთა წიგნი“, თბ., 1968; უხტანესის „ისტორია გამოყოფისა ქართეელთა სომეხთაგან“, თბ., 1975: [[არსენ I დიდი საფარელი|არსენი საფარელი]]ს „განყოფისათჳს ქართლისა და სომხითისა“ თბ., 1980). გამოსცა ქართული და სომხური ეპიგრაფიკის კორპუსები (ატენის <del class="diffchange diffchange-inline">სიონის </del>სომხური წარწერები, თბ., 1978; ქართული ფრესკული წარწერების კორპუსი, I, თბ., 1988 – [[აბრამიშვილი გურამ|გ. აბრამიშვილთან]] ერთად). ყველა დასახელებული პუბლიკაცია დაფუძნებულია ქართული და სომხური ტექსტების ენობრივ ანალიზზე, ხოლო სტატიათა სერია „კჳრონ“ სახელის ეტიმოლოგიისათვის; ქართულ-სირიული ლექსიკური ურთიერთობის ისტორიიდან; უძველესი ქართული სოციალური ტერმინები: სეფე-წული და ოჩე (უკანასკნელი გ. მაჭავარიანთან ერთად); „მოქცევაჲ ქართლისაჲს“ ლექსიკიდან და სხვ.) დაწერილია</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>დაამთავრა [[თსუ]] ისტორიის ფაკულტეტი (1958). იყო თსუ არმენოლოგიის კათედრის გამგე (1979), [[კეკელიძე კორნელი|კ. კეკელიძის]] სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორი (1989-2006). ზ. ალექსიძე  იკვლევდა <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ქრისტიანობა|</ins>ქრისტიანული<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>[[კავკასია|კავკასიის]] პოლიტიკურ სოციალურ-კულტურულ და იდეოლოგიურ პრობლემებს. მან კრიტიკულად დაადგინა და მეცნიერული გამოკვლევები დაურთო ძველი სომხური და ქართული მწერლობის ძეგლებს („ეპისტოლეთა წიგნი“, თბ., 1968; უხტანესის „ისტორია გამოყოფისა ქართეელთა სომეხთაგან“, თბ., 1975: [[არსენ I დიდი საფარელი|არსენი საფარელი]]ს „განყოფისათჳს ქართლისა და სომხითისა“ თბ., 1980). გამოსცა ქართული და სომხური ეპიგრაფიკის კორპუსები (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ატენის <ins class="diffchange diffchange-inline">სიონი]]ს </ins>სომხური წარწერები, თბ., 1978; ქართული ფრესკული წარწერების კორპუსი, I, თბ., 1988 – [[აბრამიშვილი გურამ|გ. აბრამიშვილთან]] ერთად). ყველა დასახელებული პუბლიკაცია დაფუძნებულია ქართული და სომხური ტექსტების ენობრივ ანალიზზე, ხოლო სტატიათა სერია „კჳრონ“ სახელის ეტიმოლოგიისათვის; ქართულ-სირიული ლექსიკური ურთიერთობის ისტორიიდან; უძველესი ქართული სოციალური ტერმინები: სეფე-წული და ოჩე (უკანასკნელი გ. მაჭავარიანთან ერთად); „მოქცევაჲ ქართლისაჲს“ ლექსიკიდან და სხვ.) დაწერილია ენათმეცნიერების და ისტორიის მიჯნაზე. 1990–96 ალექსიძის ხელმძღვანელობით [[სინას მთა]]ზე მოწყობილი ექსპედიციები სერიოზული აღმოჩენებით აღინიშნა, რომელთაგან ალბანური მწერლობის ძეგლების გამოვლენას და გაშიფვრას  განსაკუთრებული  მნიშვნელობა აქვს [[კავკასია|კავკასიის]] უძველესი დამწერლობის მქონე ენების შესასწავლად. ალექსიძის შრომებმა არა მარტო გამოავლინა ახალი მასალა და ახლებურად დააყენა კავკასიოლოგიის ბევრი პრობლემა (კავკასიაში რელიგიური სიტუაციის, ქართული, სომხური და [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანური დამწერლობის]] გენეზისისა და განვითარების გზათა ეტაპების, ცალკეულ უძველეს სოც. ინ-ტთა და სხვ. საკითხები), არამედ მნიშვნელოვნად შეუწყო ხელი ქრისტიანული კავკასიის საერთო პრობლემატიკის კელევის <ins class="diffchange diffchange-inline">თანამედროვე </ins>ეტაპის შექმნას<ins class="diffchange diffchange-inline">. </ins></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ენათმეცნიერების და ისტორიის მიჯნაზე. 1990–96 ალექსიძის ხელმძღვანელობით [[სინას მთა]]ზე მოწყობილი ექსპედიციები</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სერიოზული აღმოჩენებით აღინიშნა, რომელთაგან ალბანური მწერლობის ძეგლების გამოვლენას და გაშიფვრას  განსაკუთრებული  მნიშვნელობა აქვს [[კავკასია|კავკასიის]] უძველესი დამწერლობის მქონე ენების შესასწავლად. ალექსიძის შრომებმა არა მარტო გამოავლინა ახალი მასალა და ახლებურად დააყენა კავკასიოლოგიის ბევრი პრობლემა (კავკასიაში რელიგიური სიტუაციის, ქართული, სომხური და [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანური დამწერლობის]] გენეზისისა და განვითარების გზათა ეტაპების, ცალკეულ უძველეს სოც. ინ-ტთა და სხვ. საკითხები), არამედ მნიშვნელოვნად შეუწყო ხელი ქრისტიანული კავკასიის საერთო პრობლემატიკის კელევის <del class="diffchange diffchange-inline">თანამედროეე </del>ეტაპის შექმნას<del class="diffchange diffchange-inline">, </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90&diff=213660&oldid=prevTkenchoshvili: /* წყარო */2023-11-15T08:33:47Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:33, 15 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<del class="diffchange diffchange-inline">ქართული </del>ისტორიკოსები]]  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<ins class="diffchange diffchange-inline">ქართველი </ins>ისტორიკოსები]]  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<del class="diffchange diffchange-inline">ქართული </del>ფილოლოგები]]  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<ins class="diffchange diffchange-inline">ქართველი </ins>ფილოლოგები]]  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<del class="diffchange diffchange-inline">ქართული </del>მეცნიერები]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<ins class="diffchange diffchange-inline">ქართველი </ins>მეცნიერები<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:ალექსიძეები</ins>]]</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90&diff=213658&oldid=prevTkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ზაზა ალექსიძე“ გადაიტანა გვერდზე „ალექსიძე ზაზა“ გადამისამარ...2023-11-15T08:32:58Z<p>მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90_%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94" class="mw-redirect" title="ზაზა ალექსიძე">ზაზა ალექსიძე“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90" title="ალექსიძე ზაზა">ალექსიძე ზაზა“</a> გადამისამარ...</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr valign='top'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">08:32, 15 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr></table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90&diff=213656&oldid=prevTkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ალექსიძე ზაზა“ გადაიტანა გვერდზე „ზაზა ალექსიძე“2023-11-15T08:32:50Z<p>მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90" title="ალექსიძე ზაზა">ალექსიძე ზაზა“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90_%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94" class="mw-redirect" title="ზაზა ალექსიძე">ზაზა ალექსიძე“</a></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr valign='top'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">08:32, 15 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr></table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%AB%E1%83%94_%E1%83%96%E1%83%90%E1%83%96%E1%83%90&diff=213655&oldid=prevTkenchoshvili: ახალი გვერდი: ზაზა ალექსიძე '''ზაზა ალექსიძე''' – (დ.13.VIII. 1935, თე...2023-11-15T08:31:59Z<p>ახალი გვერდი: <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98:Zaza_aleqsidze.JPG" title="ფაილი:Zaza aleqsidze.JPG">ზაზა ალექსიძე</a> '''ზაზა ალექსიძე''' – (დ.13.VIII. 1935, თე...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>[[ფაილი:Zaza aleqsidze.JPG|thumb|ზაზა ალექსიძე]]<br />
'''ზაზა ალექსიძე''' – (დ.13.VIII. 1935, თელავი - გ. 24.I 2023 ), ისტორიკოსი და ფილოლიგი. ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი (1984), პროფესორი (1985), საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის წევრ-კორესპოდენტი (1997). <br />
<br />
დაამთავრა [[თსუ]] ისტორიის ფაკულტეტი (1958). იყო თსუ არმენოლოგიის კათედრის გამგე (1979), [[კეკელიძე კორნელი|კ. კეკელიძის]] სახელობის ხელნაწერთა ინსტიტუტის დირექტორი (1989-2006). ზ. ალექსიძე იკვლევდა ქრისტიანული [[კავკასია|კავკასიის]] პოლიტიკურ სოციალურ-კულტურულ და იდეოლოგიურ პრობლემებს. მან კრიტიკულად დაადგინა და მეცნიერული გამოკვლევები დაურთო ძველი სომხური და ქართული მწერლობის ძეგლებს („ეპისტოლეთა წიგნი“, თბ., 1968; უხტანესის „ისტორია გამოყოფისა ქართეელთა სომეხთაგან“, თბ., 1975: [[არსენ I დიდი საფარელი|არსენი საფარელი]]ს „განყოფისათჳს ქართლისა და სომხითისა“ თბ., 1980). გამოსცა ქართული და სომხური ეპიგრაფიკის კორპუსები (ატენის სიონის სომხური წარწერები, თბ., 1978; ქართული ფრესკული წარწერების კორპუსი, I, თბ., 1988 – [[აბრამიშვილი გურამ|გ. აბრამიშვილთან]] ერთად). ყველა დასახელებული პუბლიკაცია დაფუძნებულია ქართული და სომხური ტექსტების ენობრივ ანალიზზე, ხოლო სტატიათა სერია „კჳრონ“ სახელის ეტიმოლოგიისათვის; ქართულ-სირიული ლექსიკური ურთიერთობის ისტორიიდან; უძველესი ქართული სოციალური ტერმინები: სეფე-წული და ოჩე (უკანასკნელი გ. მაჭავარიანთან ერთად); „მოქცევაჲ ქართლისაჲს“ ლექსიკიდან და სხვ.) დაწერილია<br />
ენათმეცნიერების და ისტორიის მიჯნაზე. 1990–96 ალექსიძის ხელმძღვანელობით [[სინას მთა]]ზე მოწყობილი ექსპედიციები<br />
სერიოზული აღმოჩენებით აღინიშნა, რომელთაგან ალბანური მწერლობის ძეგლების გამოვლენას და გაშიფვრას განსაკუთრებული მნიშვნელობა აქვს [[კავკასია|კავკასიის]] უძველესი დამწერლობის მქონე ენების შესასწავლად. ალექსიძის შრომებმა არა მარტო გამოავლინა ახალი მასალა და ახლებურად დააყენა კავკასიოლოგიის ბევრი პრობლემა (კავკასიაში რელიგიური სიტუაციის, ქართული, სომხური და [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანური დამწერლობის]] გენეზისისა და განვითარების გზათა ეტაპების, ცალკეულ უძველეს სოც. ინ-ტთა და სხვ. საკითხები), არამედ მნიშვნელოვნად შეუწყო ხელი ქრისტიანული კავკასიის საერთო პრობლემატიკის კელევის თანამედროეე ეტაპის შექმნას, <br />
<br />
<br />
==თხზულებები== <br />
* მხედრული დამწერლობის სათავეებთან. – „ცისკარი“, 1978. №№ 5–6 (თანაავტ: გ. აბრამიშეილი); <br />
* ატენის სიონის ოთხი წარწერა. თბ.. 1983; <br />
* ქართული წყაროების შესწავლის მეთოდური საკითხები (აგიოგრაფია), თბ. 1985; <br />
* ალბანური მწერლიბის ძეგლი სინას მთაზე დაა მისი მნიშენელობა კაეკასიოლოგიისათვის, თბ., 1998;<br />
* Kaukasien und der christiche orient zwischen 451 und 780 - Georgica, Jena - Tb -1981 H 4<br />
<br />
==გამოცემები==<br />
* მასალები საქართეელოს ისტორიული გერგრაფიისა ღა ტოპონიმიკისათვის. წგ. 1. თბ. 1964 (თანაავტ.: შ. ბურჯანაძე) <br />
* თავნი სომეხთა წვალებისანი ოცდაათნი. – კრ.: „მრავალთავი“ (ფილოლ.-ისტ. ძიებანი), I, თბ., 1971. ნ. აფციაური<br />
<br />
==წყარო==<br />
[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br />
[[კატეგორია:ქართული ისტორიკოსები]] <br />
[[კატეგორია:ქართული ფილოლოგები]] <br />
[[კატეგორია:ქართული მეცნიერები]]</div>Tkenchoshvili