https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90_%28%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90%29ანალოგია (ენათმეცნიერება) - რედაქტირების ისტორია2026-05-08T08:20:23Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90_(%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90)&diff=217348&oldid=prevTkenchoshvili 21:55, 19 იანვარი 2024-ზე2024-01-19T21:55:15Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:55, 19 იანვარი 2024-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანალოგია'''  – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, <del class="diffchange diffchange-inline">მსგაესება</del>), ენობრივ ერთეულთა დამსგავსება (ან დაახლოება) ამავე დონის სხვა ერთეულებთან. ანალოგია ენის განვითარების უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია. მისი მოქმედება გულისხმობს ენაში არსებული ფორმების, სტრუქტურული მოდელების მიხედვით ახალი ერთეულების შექმნას. ანალოგია ენაში შეიძლება მოქმედებდეს ორი ურთიერთსაპირისპირო მიმართულებით, როგორც რეგულარობის განმტკიცების, არსებული სისტემის შენარჩუნების, ისე ახალი ფორმების შექმნისა და ამით საბოლოოდ სისტემის შეცვლის მიმართულებით.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანალოგია'''  – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, <ins class="diffchange diffchange-inline">მსგავსება</ins>), ენობრივ ერთეულთა დამსგავსება (ან დაახლოება) ამავე დონის სხვა ერთეულებთან. ანალოგია ენის განვითარების უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია. მისი მოქმედება გულისხმობს ენაში არსებული ფორმების, სტრუქტურული მოდელების მიხედვით ახალი ერთეულების შექმნას. ანალოგია ენაში შეიძლება მოქმედებდეს ორი ურთიერთსაპირისპირო მიმართულებით, როგორც რეგულარობის განმტკიცების, არსებული სისტემის შენარჩუნების, ისე ახალი ფორმების შექმნისა და ამით საბოლოოდ სისტემის შეცვლის მიმართულებით.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ანალოგია მოქმედებს ენის ყველა დონეზე, იწვევს ფონეტიკური კანონზომიერებებით განუპირობებელ ბგერათცვლილებებს და ამით საგრძნობლად ცვლის სიტყვებს. მაგ., სიტყვაში „დაღმართი“ <big>ღ</big> არ არის ფონეტიკურად განვითარებული ბგერა: იგი ჩართულია „აღმართის“ ანალოგიით, სადაც <big>ღ</big> არის <big>აღ</big> ზმნისწინის შემადგენელი ელემენტი. სიტყვა „უმცროსის“ ანალოგიითაა გაჩენილი <big>მ</big> სიტყვაში „უმფროსი“. ანალოგიის მოქმედების შედეგია ზმნის მორფოლოგიაში მომხდარი <del class="diffchange diffchange-inline">ცელილებები</del>. მაგ., 1 თურმეობითში „მიყიდნია“, „დამიხატნია“ და მისთ. ფორმებში <big>ნ</big> ჩართულია „გამითოხნია“ და მისთ. ფორმათა ანალოგიით, სადაც <big>ნ</big> აწმყოდან (ვთოხნი) არის გადმოყოლილი; ასევე, ენებითი გვარის ერთპირიან ზმნათა თურმეობითის ფორმებში პირის ნიშანი წინ არის გადმოწეული (ნაცვლად ძვ. ქართ. ფორმისა „დამალულვარ“ გვაქვს „და-ვ-მალულ-ვარ'), რაც ორპირიანი ზმნის ანალოგიით უნდა მომხდარიყო ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]]).  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ანალოგია მოქმედებს ენის ყველა დონეზე, იწვევს ფონეტიკური კანონზომიერებებით განუპირობებელ ბგერათცვლილებებს და ამით საგრძნობლად ცვლის სიტყვებს. მაგ., სიტყვაში „დაღმართი“ <big>ღ</big> არ არის ფონეტიკურად განვითარებული ბგერა: იგი ჩართულია „აღმართის“ ანალოგიით, სადაც <big>ღ</big> არის <big>აღ</big> ზმნისწინის შემადგენელი ელემენტი. სიტყვა „უმცროსის“ ანალოგიითაა გაჩენილი <big>მ</big> სიტყვაში „უმფროსი“. ანალოგიის მოქმედების შედეგია ზმნის მორფოლოგიაში მომხდარი <ins class="diffchange diffchange-inline">ცვლილებები</ins>. მაგ., 1 თურმეობითში „მიყიდნია“, „დამიხატნია“ და მისთ. ფორმებში <big>ნ</big> ჩართულია „გამითოხნია“ და მისთ. ფორმათა ანალოგიით, სადაც <big>ნ</big> აწმყოდან (ვთოხნი) არის გადმოყოლილი; ასევე, ენებითი გვარის ერთპირიან ზმნათა თურმეობითის ფორმებში პირის ნიშანი წინ არის გადმოწეული (ნაცვლად ძვ. ქართ. ფორმისა „დამალულვარ“ გვაქვს „და-ვ-მალულ-ვარ'), რაც ორპირიანი ზმნის ანალოგიით უნდა მომხდარიყო ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]]).  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ანალოგია უმნიშვნელოვანეს როლს ასრულებს უცხო ენათა შესწავლის ან ბავშვის მიერ მშობლიური ენის დაუფლების პროცესში. ძირითადად სწორედ ანალოგიით ხდება ენის პარადიგმების, კონსტრუქციების ათვისება. ეს კარგად ჩანს იმ <del class="diffchange diffchange-inline">შემთხვებიდანაც</del>, როდესაც ბავშვი უკვე ათვისებულ პარადიგმას ავრცელებს სიტყვათა მთელ კლასზე. მაგ., ამ გზითაა შემოსული ბავშვის მეტყველებაში სებობს ფორმა, მიღებული „არსებობს“ ფორმისაგან, რომელშიც <big>არ</big> გათანაბრებულ იქნა უარყოფის არ ნაწილაკთან; მიდის – მიდიოდა დაპირისპირების საფუძველზეა წარმოქმნილი <del class="diffchange diffchange-inline">ბავშეის </del>ენაში მირბის – მირბიოდა დაპირისპირება; თამაშობს – თამაშობდა, მირბის – მირბოდა ფორმათა ანალოგით არის ნაწარმოები ზიოდა – უწყეეტლის ფორმა „ზის“ ზმნისაგან; „კბენია“ და მისთ. ანალოგიითაა მიღებული ხევია და ა. შ.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ანალოგია უმნიშვნელოვანეს როლს ასრულებს უცხო ენათა შესწავლის ან ბავშვის მიერ მშობლიური ენის დაუფლების პროცესში. ძირითადად სწორედ ანალოგიით ხდება ენის პარადიგმების, კონსტრუქციების ათვისება. ეს კარგად ჩანს იმ <ins class="diffchange diffchange-inline">შემთხვევებიდანაც</ins>, როდესაც ბავშვი უკვე ათვისებულ პარადიგმას ავრცელებს სიტყვათა მთელ კლასზე. მაგ., ამ გზითაა შემოსული ბავშვის მეტყველებაში სებობს ფორმა, მიღებული „არსებობს“ ფორმისაგან, რომელშიც <big>არ</big> გათანაბრებულ იქნა უარყოფის არ ნაწილაკთან; მიდის – მიდიოდა დაპირისპირების საფუძველზეა წარმოქმნილი <ins class="diffchange diffchange-inline">ბავშვის </ins>ენაში მირბის – მირბიოდა დაპირისპირება; თამაშობს – თამაშობდა, მირბის – მირბოდა ფორმათა ანალოგით არის ნაწარმოები ზიოდა – უწყეეტლის ფორმა „ზის“ ზმნისაგან; „კბენია“ და მისთ. ანალოგიითაა მიღებული ხევია და ა. შ.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>განსაკუთრებით ფართოდ მოქმედებს ანალოგია დიალექტებში, სადაც, სალიტერატურო ენისაგან განსხვავებით, მეტყველება არანორმირებულია. მაგ., იმერულში ჯდის (შდრ. ზის), ჯდიან (შდრ. ზიან) და მისთ.  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>განსაკუთრებით ფართოდ მოქმედებს ანალოგია დიალექტებში, სადაც, სალიტერატურო ენისაგან განსხვავებით, მეტყველება არანორმირებულია. მაგ., იმერულში ჯდის (შდრ. ზის), ჯდიან (შდრ. ზიან) და მისთ.  </div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90_(%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90)&diff=214270&oldid=prevTkenchoshvili 10:14, 17 ნოემბერი 2023-ზე2023-11-17T10:14:59Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">10:14, 17 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანალოგია'''  – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, მსგაესება), ენობრივ ერთეულთა დამსგავსება (ან დაახლოება) ამავე დონის სხვა ერთეულებთან. ანალოგია ენის განვითარების უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია. მისი მოქმედება გულისხმობს ენაში არსებული ფორმების, სტრუქტურული მოდელების მიხედვით ახალი ერთეულების შექმნას. ანალოგია ენაში შეიძლება მოქმედებდეს ორი ურთიერთსაპირისპირო მიმართულებით<del class="diffchange diffchange-inline">: </del>როგორც რეგულარობის განმტკიცების, არსებული სისტემის შენარჩუნების, ისე ახალი ფორმების შექმნისა და ამით საბოლოოდ სისტემის შეცვლის მიმართულებით.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანალოგია'''  – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, მსგაესება), ენობრივ ერთეულთა დამსგავსება (ან დაახლოება) ამავე დონის სხვა ერთეულებთან. ანალოგია ენის განვითარების უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია. მისი მოქმედება გულისხმობს ენაში არსებული ფორმების, სტრუქტურული მოდელების მიხედვით ახალი ერთეულების შექმნას. ანალოგია ენაში შეიძლება მოქმედებდეს ორი ურთიერთსაპირისპირო მიმართულებით<ins class="diffchange diffchange-inline">, </ins>როგორც რეგულარობის განმტკიცების, არსებული სისტემის შენარჩუნების, ისე ახალი ფორმების შექმნისა და ამით საბოლოოდ სისტემის შეცვლის მიმართულებით.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ანალოგია მოქმედებს ენის ყველა დონეზე, იწვევს ფონეტიკური კანონზომიერებებით განუპირობებელ ბგერათცვლილებებს და ამით საგრძნობლად ცვლის სიტყვებს. მაგ., სიტყვაში „დაღმართი“ <big>ღ</big> არ არის ფონეტიკურად განვითარებული ბგერა: იგი ჩართულია „აღმართის“ ანალოგიით, სადაც <big>ღ</big> არის <big>აღ</big> ზმნისწინის შემადგენელი ელემენტი. სიტყვა „უმცროსის“ ანალოგიითაა გაჩენილი <big>მ</big> სიტყვაში „უმფროსი“. ანალოგიის მოქმედების შედეგია ზმნის მორფოლოგიაში მომხდარი ცელილებები. მაგ., 1 თურმეობითში „მიყიდნია“, „დამიხატნია“ და მისთ. ფორმებში <big>ნ</big> ჩართულია „გამითოხნია“ და მისთ. ფორმათა ანალოგიით, სადაც <big>ნ</big> აწმყოდან (ვთოხნი) არის გადმოყოლილი; ასევე, ენებითი გვარის ერთპირიან ზმნათა თურმეობითის ფორმებში პირის ნიშანი წინ არის გადმოწეული (ნაცვლად ძვ. ქართ. ფორმისა „დამალულვარ“ გვაქვს „და-ვ-მალულ-ვარ'), რაც ორპირიანი ზმნის ანალოგიით უნდა მომხდარიყო ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]]).  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ანალოგია მოქმედებს ენის ყველა დონეზე, იწვევს ფონეტიკური კანონზომიერებებით განუპირობებელ ბგერათცვლილებებს და ამით საგრძნობლად ცვლის სიტყვებს. მაგ., სიტყვაში „დაღმართი“ <big>ღ</big> არ არის ფონეტიკურად განვითარებული ბგერა: იგი ჩართულია „აღმართის“ ანალოგიით, სადაც <big>ღ</big> არის <big>აღ</big> ზმნისწინის შემადგენელი ელემენტი. სიტყვა „უმცროსის“ ანალოგიითაა გაჩენილი <big>მ</big> სიტყვაში „უმფროსი“. ანალოგიის მოქმედების შედეგია ზმნის მორფოლოგიაში მომხდარი ცელილებები. მაგ., 1 თურმეობითში „მიყიდნია“, „დამიხატნია“ და მისთ. ფორმებში <big>ნ</big> ჩართულია „გამითოხნია“ და მისთ. ფორმათა ანალოგიით, სადაც <big>ნ</big> აწმყოდან (ვთოხნი) არის გადმოყოლილი; ასევე, ენებითი გვარის ერთპირიან ზმნათა თურმეობითის ფორმებში პირის ნიშანი წინ არის გადმოწეული (ნაცვლად ძვ. ქართ. ფორმისა „დამალულვარ“ გვაქვს „და-ვ-მალულ-ვარ'), რაც ორპირიანი ზმნის ანალოგიით უნდა მომხდარიყო ([[შანიძე აკაკი|ა. შანიძე]]).  </div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90_(%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90)&diff=213783&oldid=prevTkenchoshvili 13:49, 15 ნოემბერი 2023-ზე2023-11-15T13:49:51Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">13:49, 15 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანალოგია'''  – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, მსგაესება), ენობრივ ერთეულთა დამსგავსება (ან დაახლოება) ამავე დონის სხვა ერთეულებთან. ანალოგია ენის განვითარების უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია. მისი მოქმედება გულისხმობს ენაში არსებული ფორმების, სტრუქტურული მოდელების მიხედვით ახალი ერთეულების შექმნას. ანალოგია ენაში შეიძლება მოქმედებდეს ორი ურთიერთსაპირისპირო მიმართულებით: როგორც რეგულარობის განმტკიცების, არსებული სისტემის შენარჩუნების, ისე ახალი ფორმების შექმნისა და ამით საბოლოოდ სისტემის შეცვლის მიმართულებით.  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანალოგია'''  – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, მსგაესება), ენობრივ ერთეულთა დამსგავსება (ან დაახლოება) ამავე დონის სხვა ერთეულებთან. ანალოგია ენის განვითარების უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია. მისი მოქმედება გულისხმობს ენაში არსებული ფორმების, სტრუქტურული მოდელების მიხედვით ახალი ერთეულების შექმნას. ანალოგია ენაში შეიძლება მოქმედებდეს ორი ურთიერთსაპირისპირო მიმართულებით: როგორც რეგულარობის განმტკიცების, არსებული სისტემის შენარჩუნების, ისე ახალი ფორმების შექმნისა და ამით საბოლოოდ სისტემის შეცვლის მიმართულებით.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ანალოგია მოქმედებს ენის ყველა დონეზე, იწვევს ფონეტიკური კანონზომიერებებით განუპირობებელ ბგერათცვლილებებს და ამით საგრძნობლად ცვლის სიტყვებს. მაგ., სიტყვაში „დაღმართი“ <big>ღ</big> არ არის ფონეტიკურად განვითარებული ბგერა: იგი ჩართულია „აღმართის“ ანალოგიით, სადაც <big>ღ</big> არის <big>აღ</big> ზმნისწინის შემადგენელი ელემენტი. სიტყვა „უმცროსის“ ანალოგიითაა გაჩენილი <big>მ</big> სიტყვაში „უმფროსი“. ანალოგიის მოქმედების შედეგია ზმნის მორფოლოგიაში მომხდარი ცელილებები. მაგ., 1 თურმეობითში „მიყიდნია“, „დამიხატნია“ და მისთ. ფორმებში <big>ნ</big> ჩართულია „გამითოხნია“ და მისთ. ფორმათა ანალოგიით, სადაც <big>ნ</big> აწმყოდან (ვთოხნი) არის გადმოყოლილი; ასევე, ენებითი გვარის ერთპირიან ზმნათა თურმეობითის ფორმებში პირის ნიშანი წინ არის გადმოწეული (ნაცვლად ძვ. ქართ. ფორმისა <del class="diffchange diffchange-inline">„ღამალულვარ“ </del>გვაქვს „და-ვ-მალულ-ვარ'), რაც ორპირიანი ზმნის ანალოგიით უნდა მომხდარიყო (ა. შანიძე)<del class="diffchange diffchange-inline">. </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ანალოგია მოქმედებს ენის ყველა დონეზე, იწვევს ფონეტიკური კანონზომიერებებით განუპირობებელ ბგერათცვლილებებს და ამით საგრძნობლად ცვლის სიტყვებს. მაგ., სიტყვაში „დაღმართი“ <big>ღ</big> არ არის ფონეტიკურად განვითარებული ბგერა: იგი ჩართულია „აღმართის“ ანალოგიით, სადაც <big>ღ</big> არის <big>აღ</big> ზმნისწინის შემადგენელი ელემენტი. სიტყვა „უმცროსის“ ანალოგიითაა გაჩენილი <big>მ</big> სიტყვაში „უმფროსი“. ანალოგიის მოქმედების შედეგია ზმნის მორფოლოგიაში მომხდარი ცელილებები. მაგ., 1 თურმეობითში „მიყიდნია“, „დამიხატნია“ და მისთ. ფორმებში <big>ნ</big> ჩართულია „გამითოხნია“ და მისთ. ფორმათა ანალოგიით, სადაც <big>ნ</big> აწმყოდან (ვთოხნი) არის გადმოყოლილი; ასევე, ენებითი გვარის ერთპირიან ზმნათა თურმეობითის ფორმებში პირის ნიშანი წინ არის გადმოწეული (ნაცვლად ძვ. ქართ. ფორმისა <ins class="diffchange diffchange-inline">„დამალულვარ“ </ins>გვაქვს „და-ვ-მალულ-ვარ'), რაც ორპირიანი ზმნის ანალოგიით უნდა მომხდარიყო (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[შანიძე აკაკი|</ins>ა. შანიძე<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>).  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ანალოგია უმნიშვნელოვანეს როლს ასრულებს უცხო ენათა შესწავლის ან ბავშვის მიერ მშობლიური ენის დაუფლების პროცესში. ძირითადად სწორედ ანალოგიით ხდება ენის პარადიგმების, კონსტრუქციების ათვისება. ეს კარგად ჩანს იმ შემთხვებიდანაც, როდესაც ბავშვი უკვე ათვისებულ პარადიგმას ავრცელებს სიტყვათა მთელ კლასზე. მაგ., ამ გზითაა შემოსული ბავშვის მეტყველებაში სებობს ფორმა, მიღებული „არსებობს“ ფორმისაგან, რომელშიც არ გათანაბრებულ იქნა უარყოფის არ ნაწილაკთან; მიდის – მიდიოდა დაპირისპირების საფუძველზეა წარმოქმნილი ბავშეის ენაში მირბის – მირბიოდა დაპირისპირება; თამაშობს – თამაშობდა, მირბის – მირბოდა ფორმათა ანალოგით არის ნაწარმოები ზიოდა – უწყეეტლის ფორმა „ზის“ ზმნისაგან; „კბენია“ და მისთ. ანალოგიითაა მიღებული ხევია და</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ა. შ</del>.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">ანალოგია უმნიშვნელოვანეს როლს ასრულებს უცხო ენათა შესწავლის ან ბავშვის მიერ მშობლიური ენის დაუფლების პროცესში. ძირითადად სწორედ ანალოგიით ხდება ენის პარადიგმების, კონსტრუქციების ათვისება. ეს კარგად ჩანს იმ შემთხვებიდანაც, როდესაც ბავშვი უკვე ათვისებულ პარადიგმას ავრცელებს სიტყვათა მთელ კლასზე. მაგ., ამ გზითაა შემოსული ბავშვის მეტყველებაში სებობს ფორმა, მიღებული „არსებობს“ ფორმისაგან, რომელშიც <big>არ</big> გათანაბრებულ იქნა უარყოფის არ ნაწილაკთან; მიდის – მიდიოდა დაპირისპირების საფუძველზეა წარმოქმნილი ბავშეის ენაში მირბის – მირბიოდა დაპირისპირება; თამაშობს – თამაშობდა, მირბის – მირბოდა ფორმათა ანალოგით არის ნაწარმოები ზიოდა – უწყეეტლის ფორმა „ზის“ ზმნისაგან; „კბენია“ და მისთ. ანალოგიითაა მიღებული ხევია და ა. შ. </ins></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>განსაკუთრებით ფართოდ მოქმედებს ანალოგია დიალექტებში, სადაც, სალიტერატურო ენისაგან განსხვავებით, მეტყველება არანორმირებულია. მაგ., იმერულში ჯდის (შდრ. ზის), ჯდიან (შდრ. ზიან) და მისთ.  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>განსაკუთრებით ფართოდ მოქმედებს ანალოგია დიალექტებში, სადაც, სალიტერატურო ენისაგან განსხვავებით, მეტყველება არანორმირებულია. მაგ., იმერულში ჯდის (შდრ. ზის), ჯდიან (შდრ. ზიან) და მისთ.  </div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90_(%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90)&diff=213773&oldid=prevTkenchoshvili 13:10, 15 ნოემბერი 2023-ზე2023-11-15T13:10:53Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">13:10, 15 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 9:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 9:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>განსაკუთრებით ფართოდ მოქმედებს ანალოგია დიალექტებში, სადაც, სალიტერატურო ენისაგან განსხვავებით, მეტყველება არანორმირებულია. მაგ., იმერულში ჯდის (შდრ. ზის), ჯდიან (შდრ. ზიან) და მისთ.  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>განსაკუთრებით ფართოდ მოქმედებს ანალოგია დიალექტებში, სადაც, სალიტერატურო ენისაგან განსხვავებით, მეტყველება არანორმირებულია. მაგ., იმერულში ჯდის (შდრ. ზის), ჯდიან (შდრ. ზიან) და მისთ.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ი. ქობალავა</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins>ი. ქობალავა<ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90_(%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%AA%E1%83%9C%E1%83%98%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%90)&diff=213772&oldid=prevTkenchoshvili: ახალი გვერდი: '''ანალოგია''' – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, მსგაე...2023-11-15T13:10:30Z<p>ახალი გვერდი: '''ანალოგია''' – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, მსგაე...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''ანალოგია''' – (ბერძნ. analogia – შესაბამისობა, შესატყვისობა, მსგაესება), ენობრივ ერთეულთა დამსგავსება (ან დაახლოება) ამავე დონის სხვა ერთეულებთან. ანალოგია ენის განვითარების უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია. მისი მოქმედება გულისხმობს ენაში არსებული ფორმების, სტრუქტურული მოდელების მიხედვით ახალი ერთეულების შექმნას. ანალოგია ენაში შეიძლება მოქმედებდეს ორი ურთიერთსაპირისპირო მიმართულებით: როგორც რეგულარობის განმტკიცების, არსებული სისტემის შენარჩუნების, ისე ახალი ფორმების შექმნისა და ამით საბოლოოდ სისტემის შეცვლის მიმართულებით. <br />
<br />
ანალოგია მოქმედებს ენის ყველა დონეზე, იწვევს ფონეტიკური კანონზომიერებებით განუპირობებელ ბგერათცვლილებებს და ამით საგრძნობლად ცვლის სიტყვებს. მაგ., სიტყვაში „დაღმართი“ <big>ღ</big> არ არის ფონეტიკურად განვითარებული ბგერა: იგი ჩართულია „აღმართის“ ანალოგიით, სადაც <big>ღ</big> არის <big>აღ</big> ზმნისწინის შემადგენელი ელემენტი. სიტყვა „უმცროსის“ ანალოგიითაა გაჩენილი <big>მ</big> სიტყვაში „უმფროსი“. ანალოგიის მოქმედების შედეგია ზმნის მორფოლოგიაში მომხდარი ცელილებები. მაგ., 1 თურმეობითში „მიყიდნია“, „დამიხატნია“ და მისთ. ფორმებში <big>ნ</big> ჩართულია „გამითოხნია“ და მისთ. ფორმათა ანალოგიით, სადაც <big>ნ</big> აწმყოდან (ვთოხნი) არის გადმოყოლილი; ასევე, ენებითი გვარის ერთპირიან ზმნათა თურმეობითის ფორმებში პირის ნიშანი წინ არის გადმოწეული (ნაცვლად ძვ. ქართ. ფორმისა „ღამალულვარ“ გვაქვს „და-ვ-მალულ-ვარ'), რაც ორპირიანი ზმნის ანალოგიით უნდა მომხდარიყო (ა. შანიძე). <br />
<br />
ანალოგია უმნიშვნელოვანეს როლს ასრულებს უცხო ენათა შესწავლის ან ბავშვის მიერ მშობლიური ენის დაუფლების პროცესში. ძირითადად სწორედ ანალოგიით ხდება ენის პარადიგმების, კონსტრუქციების ათვისება. ეს კარგად ჩანს იმ შემთხვებიდანაც, როდესაც ბავშვი უკვე ათვისებულ პარადიგმას ავრცელებს სიტყვათა მთელ კლასზე. მაგ., ამ გზითაა შემოსული ბავშვის მეტყველებაში სებობს ფორმა, მიღებული „არსებობს“ ფორმისაგან, რომელშიც არ გათანაბრებულ იქნა უარყოფის არ ნაწილაკთან; მიდის – მიდიოდა დაპირისპირების საფუძველზეა წარმოქმნილი ბავშეის ენაში მირბის – მირბიოდა დაპირისპირება; თამაშობს – თამაშობდა, მირბის – მირბოდა ფორმათა ანალოგით არის ნაწარმოები ზიოდა – უწყეეტლის ფორმა „ზის“ ზმნისაგან; „კბენია“ და მისთ. ანალოგიითაა მიღებული ხევია და<br />
ა. შ. <br />
<br />
<br />
განსაკუთრებით ფართოდ მოქმედებს ანალოგია დიალექტებში, სადაც, სალიტერატურო ენისაგან განსხვავებით, მეტყველება არანორმირებულია. მაგ., იმერულში ჯდის (შდრ. ზის), ჯდიან (შდრ. ზიან) და მისთ. <br />
<br />
ი. ქობალავა<br />
<br />
==წყარო==<br />
[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br />
[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div>Tkenchoshvili