https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98_%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%AB%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%96%E1%83%94 2026-05-08T23:49:37Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98_%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%AB%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%96%E1%83%94&diff=246574&oldid=prev 2025-05-07T20:56:44Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:56, 7 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 25:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 25:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ანბანი]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ანბანი]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:დამწერლობა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:დამწერლობა]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული ენა]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98_%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%AB%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%96%E1%83%94&diff=217435&oldid=prev 2024-01-21T11:10:37Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:10, 21 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანბანები ქართული გრაფიკის საფუძველზე''' − სხვადასხვა დროის [[ანბანი|ანბანები]], რომელთაც ქართული გრაფიკული სახეები ([[ასომთავრული]], ნუსხური, მხედრული) დასდებიათ საფუძვლად. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანბანები ქართული გრაფიკის საფუძველზე''' − სხვადასხვა დროის [[ანბანი|ანბანები]], რომელთაც ქართული გრაფიკული სახეები ([[ასომთავრული]], ნუსხური, მხედრული) დასდებიათ საფუძვლად. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული <del class="diffchange diffchange-inline">ასომთაერული </del>[[გრაფიკა (დამწერლობა)|გრაფიკის]] დიდი გავლენა ჩანს [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანურ ასომთავრულზე]] (V ს), რასაც ცხადყოფს მასში ქართული ასომთავრულის რელევანტური მახასიათებლის – ზედა და ქვედა ჰორიზონტალური ხაზების არსებობა. ამით ქართული და ალბანური კაპიტალური დამწერლობები პრინციპულად განსხვავდებიან კავკასიური ანბანური სამყაროს მესამე წარმომადგენლის, სომხური კაპიტალური დამწერლობის – ერკათაგირისაგან (ალბანური ანბანური რიგის განსხვავება ქართულისაგან ადვილად აიხსნება მისი შედარებით გვიანდელი წარმოშობით). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">ასომთავრული </ins>[[გრაფიკა (დამწერლობა)|გრაფიკის]] დიდი გავლენა ჩანს [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანურ ასომთავრულზე]] (V ს), რასაც ცხადყოფს მასში ქართული ასომთავრულის რელევანტური მახასიათებლის – ზედა და ქვედა ჰორიზონტალური ხაზების არსებობა. ამით ქართული და ალბანური კაპიტალური დამწერლობები პრინციპულად განსხვავდებიან კავკასიური ანბანური სამყაროს მესამე წარმომადგენლის, სომხური კაპიტალური დამწერლობის – ერკათაგირისაგან (ალბანური ანბანური რიგის განსხვავება ქართულისაგან ადვილად აიხსნება მისი შედარებით გვიანდელი წარმოშობით). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Osuri damwerlobis nimuSi.JPG|thumb|მარცხნივ|ოსური დამწერლობის ნიმუში]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Osuri damwerlobis nimuSi.JPG|thumb|მარცხნივ|ოსური დამწერლობის ნიმუში]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ნუსხური გამოიყენა [[იოანე იალღუზიძე]]მ ოსური ენისათვის: 1820 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა მის მიერ ოსურად თარგმნილი „ლოცვანი, <del class="diffchange diffchange-inline">კათეხისმოსი </del>და მოკლე ქრისტიანებრი ზნეობითი სწავლა“, 1821 მოსკოვში – „საღმრთო მსახურება“, პარალელური ქართული და ოსური (იალღუსიძის თარგმანი) ტექსტები; 1824 კი, მოსკოვშივე – „გამოკრებილი ესე <del class="diffchange diffchange-inline">კურთხეეანი </del>ქართულისა და ოსურისა ენასა ზედა“. ნუსხური და მხედრული შრიფტები იოანე იალღუზიძემ ერთდროულად გამოიყენა ოსური ანბანის (ლოცვანითურთ) შესადგენად და გამოსაცემადაც. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ნუსხური გამოიყენა [[იოანე იალღუზიძე]]მ ოსური ენისათვის: 1820 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა მის მიერ ოსურად თარგმნილი „ლოცვანი, <ins class="diffchange diffchange-inline">კათეხიზმოსი </ins>და მოკლე ქრისტიანებრი ზნეობითი სწავლა“, 1821 მოსკოვში – „საღმრთო მსახურება“, პარალელური ქართული და ოსური (იალღუსიძის თარგმანი) ტექსტები; 1824 კი, მოსკოვშივე – „გამოკრებილი ესე <ins class="diffchange diffchange-inline">კურთხევანი </ins>ქართულისა და ოსურისა ენასა ზედა“. ნუსხური და მხედრული შრიფტები იოანე იალღუზიძემ ერთდროულად გამოიყენა ოსური ანბანის (ლოცვანითურთ) შესადგენად და გამოსაცემადაც. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სხვადასხვა ენის ანბანების შესაქმნელად უფრო ფართოდ გამოიყენებოდა მხედრული დამწერლობის გრაფიკა. 1938-54 სამხრეთ ოსეთის ავტონომიურ ოლქში ([[საქართველო]]ში) ოფიციალურ დონეზე ფუნქციონირებდა ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკულ <del class="diffchange diffchange-inline">საფუძეელზე </del>შექმნილი ოსური ანბანი, 1954 ეს ანბანი რუსულ გრაფიკაზე (კირილიცა) დაფუძნებული ანბანით შეიცვალა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>სხვადასხვა ენის ანბანების შესაქმნელად უფრო ფართოდ გამოიყენებოდა მხედრული დამწერლობის გრაფიკა. 1938-54 სამხრეთ ოსეთის ავტონომიურ ოლქში ([[საქართველო]]ში) ოფიციალურ დონეზე ფუნქციონირებდა ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკულ <ins class="diffchange diffchange-inline">საფუძველზე </ins>შექმნილი ოსური ანბანი, 1954 ეს ანბანი რუსულ გრაფიკაზე (კირილიცა) დაფუძნებული ანბანით შეიცვალა. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Lazuri anbani.JPG|thumb|ლაზური ანბანი]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Lazuri anbani.JPG|thumb|ლაზური ანბანი]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკა დაედო საფუძვლად აფხაზურ ანბანსაც, რომელიც 1938–54 ფუნქციონირებდა აფხაზეთის ასსრში. 1954 ეს ანბანიც რუსულ გრაფიკაზე – კირილიცაზე, დაფუძნებული ანბანით შეიცვალა. თუმცა, როგორც ლინგვისტური, ასევე პრაქტიკული <del class="diffchange diffchange-inline">თეალსაზრისით</del>, ქართულ გრაფიკაზე დაფუძნებული ანბანის გამოყენება ყოველმხრივ მიზანშეწონილი იყო აფხაზური ღა ოსური ენებისათვის. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკა დაედო საფუძვლად აფხაზურ ანბანსაც, რომელიც 1938–54 ფუნქციონირებდა აფხაზეთის ასსრში. 1954 ეს ანბანიც რუსულ გრაფიკაზე – კირილიცაზე, დაფუძნებული ანბანით შეიცვალა. თუმცა, როგორც ლინგვისტური, ასევე პრაქტიკული <ins class="diffchange diffchange-inline">თვალსაზრისით</ins>, ქართულ გრაფიკაზე დაფუძნებული ანბანის გამოყენება ყოველმხრივ მიზანშეწონილი იყო აფხაზური ღა ოსური ენებისათვის. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1930–37 ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკაზე დაყრდნობით შეიქმნა და ფუნქციონირებდა ანბანი მეგრულისათვის. 1930 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა საანბანო წიგნი „ჭითა ჩხორია. ანბანი მოჭიშაფილეფიშო („წითელი სხივი. ანბანი მოზრდილთათვის“), ხოლო რაიონებში გამოდიოდა ოფიციალური პრესა და წიგნები. XX ს. 80-იან წლებში ქართული გრაფიკის შრიფტით პერიოდულად კვლავ გამოდიოდა წიგნები და გაზეთები მეგრულად. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1930–37 ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკაზე დაყრდნობით შეიქმნა და ფუნქციონირებდა ანბანი მეგრულისათვის. 1930 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა საანბანო წიგნი „ჭითა ჩხორია. ანბანი მოჭიშაფილეფიშო („წითელი სხივი. ანბანი მოზრდილთათვის“), ხოლო რაიონებში გამოდიოდა ოფიციალური პრესა და წიგნები. XX ს. 80-იან წლებში ქართული გრაფიკის შრიფტით პერიოდულად კვლავ გამოდიოდა წიგნები და გაზეთები მეგრულად. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>1927-37 საბჭოთა საქართველოში შემოღებულ იქნა ლაზური (ჭანური) ანბანი ლათინური გრაფიკის საფუძველზე. 1991 [[გერმანია]]ში, ქ. ფროიდენშტადტში, გამომცემლობა «Cavcasus Verlag-მა ქართული და ლათინური დამწერლობების საფუძველზე შექმნილი ანბანებით გამოსცა ოსმან ტამტრულის ლაზური (ჭანური) დედაენა – „ნანანენა“ (ოსმან ტამტრული ორი <del class="diffchange diffchange-inline">ქართვრლი </del>მეცნიერის: ისტორიკოსის – წ. ბაწაშისა და ლინგვისტის – მ. ქურდიანის ფსევდონიმია). წიგნის გამოცემას წინ უძღოდა ოსმან ტამტრულისივე შედგენილი, ქართულ მხედრულ გრაფიკაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის პუბლიკაციები ლათინური პარალელური ანბანით როგორც პრესაში, ასევე ცალკე პლაკატების სახით. ქართულის გრაფიკულ სტრუქტურაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის შექმნა, ისევე როგორც მისი ლათინური ვერსიისა, ნაკარნახევი იყო პრაქტიკული საჭიროებით, კერძოდ, დაიწყო ლაზურად, მაგრამ თურქულ ვარიანტზე დაფუძნებული ლათინური გრაფიკით, წიგნებისა და ჟურნალების გამოცემა, რაც არ იყო მიზანშეწონილი ლაზურისათვის. ამჟამად ლაზურ გამოცემებში ქართული და ლათინური გრაფიკის საფუძველზე შექმნილი ანბანები თანაარსებობენ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>1927-37 საბჭოთა საქართველოში შემოღებულ იქნა ლაზური (ჭანური) ანბანი ლათინური გრაფიკის საფუძველზე. 1991 [[გერმანია]]ში, ქ. ფროიდენშტადტში, გამომცემლობა «Cavcasus Verlag-მა ქართული და ლათინური დამწერლობების საფუძველზე შექმნილი ანბანებით გამოსცა ოსმან ტამტრულის ლაზური (ჭანური) დედაენა – „ნანანენა“ (ოსმან ტამტრული ორი <ins class="diffchange diffchange-inline">ქართველი </ins>მეცნიერის: ისტორიკოსის – წ. ბაწაშისა და ლინგვისტის – მ. ქურდიანის ფსევდონიმია). წიგნის გამოცემას წინ უძღოდა ოსმან ტამტრულისივე შედგენილი, ქართულ მხედრულ გრაფიკაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის პუბლიკაციები ლათინური პარალელური ანბანით როგორც პრესაში, ასევე ცალკე პლაკატების სახით. ქართულის გრაფიკულ სტრუქტურაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის შექმნა, ისევე როგორც მისი ლათინური ვერსიისა, ნაკარნახევი იყო პრაქტიკული საჭიროებით, კერძოდ, დაიწყო ლაზურად, მაგრამ თურქულ ვარიანტზე დაფუძნებული ლათინური გრაფიკით, წიგნებისა და ჟურნალების გამოცემა, რაც არ იყო მიზანშეწონილი ლაზურისათვის. ამჟამად ლაზურ გამოცემებში ქართული და ლათინური გრაფიკის საფუძველზე შექმნილი ანბანები თანაარსებობენ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''მ. ქურდიანი'' &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''მ. ქურდიანი'' &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98_%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%AB%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%96%E1%83%94&diff=216024&oldid=prev 2023-12-13T18:01:52Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">18:01, 13 დეკემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 23:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 23:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ანბანები ქართული გრაფიკზე]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ანბანები ქართული გრაფიკზე]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ანბანი]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:დამწერლობა]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98_%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%AB%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%96%E1%83%94&diff=216023&oldid=prev 2023-12-13T13:02:50Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">13:02, 13 დეკემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანბანები ქართული გრაფიკის საფუძველზე''' − სხვადასხვა დროის [[ანბანი|ანბანები]], რომელთაც ქართული გრაფიკული სახეები ([[ასომთავრული]], ნუსხური, მხედრული) დასდებიათ საფუძვლად. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანბანები ქართული გრაფიკის საფუძველზე''' − სხვადასხვა დროის [[ანბანი|ანბანები]], რომელთაც ქართული გრაფიკული სახეები ([[ასომთავრული]], ნუსხური, მხედრული) დასდებიათ საფუძვლად. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული ასომთაერული გრაფიკის დიდი გავლენა ჩანს [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანურ ასომთავრულზე]] (V ს), რასაც ცხადყოფს მასში ქართული ასომთავრულის რელევანტური მახასიათებლის – ზედა და ქვედა ჰორიზონტალური ხაზების არსებობა. ამით ქართული და ალბანური კაპიტალური დამწერლობები პრინციპულად განსხვავდებიან კავკასიური ანბანური სამყაროს მესამე წარმომადგენლის, სომხური კაპიტალური დამწერლობის – ერკათაგირისაგან (ალბანური ანბანური რიგის განსხვავება ქართულისაგან ადვილად აიხსნება მისი შედარებით გვიანდელი წარმოშობით). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული ასომთაერული <ins class="diffchange diffchange-inline">[[გრაფიკა (დამწერლობა)|</ins>გრაფიკის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>დიდი გავლენა ჩანს [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანურ ასომთავრულზე]] (V ს), რასაც ცხადყოფს მასში ქართული ასომთავრულის რელევანტური მახასიათებლის – ზედა და ქვედა ჰორიზონტალური ხაზების არსებობა. ამით ქართული და ალბანური კაპიტალური დამწერლობები პრინციპულად განსხვავდებიან კავკასიური ანბანური სამყაროს მესამე წარმომადგენლის, სომხური კაპიტალური დამწერლობის – ერკათაგირისაგან (ალბანური ანბანური რიგის განსხვავება ქართულისაგან ადვილად აიხსნება მისი შედარებით გვიანდელი წარმოშობით). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Osuri damwerlobis nimuSi.JPG|thumb|მარცხნივ|ოსური დამწერლობის ნიმუში]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Osuri damwerlobis nimuSi.JPG|thumb|მარცხნივ|ოსური დამწერლობის ნიმუში]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნუსხური გამოიყენა [[იოანე იალღუზიძე]]მ ოსური ენისათვის: 1820 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა მის მიერ ოსურად თარგმნილი „ლოცვანი, კათეხისმოსი და მოკლე ქრისტიანებრი ზნეობითი სწავლა“, 1821 მოსკოვში – „საღმრთო მსახურება“, პარალელური ქართული და ოსური (იალღუსიძის თარგმანი) ტექსტები; 1824 კი, მოსკოვშივე – „გამოკრებილი ესე კურთხეეანი ქართულისა და ოსურისა ენასა ზედა“. ნუსხური და მხედრული შრიფტები იოანე იალღუზიძემ ერთდროულად გამოიყენა ოსური ანბანის (ლოცვანითურთ) შესადგენად და გამოსაცემადაც. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ნუსხური გამოიყენა [[იოანე იალღუზიძე]]მ ოსური ენისათვის: 1820 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა მის მიერ ოსურად თარგმნილი „ლოცვანი, კათეხისმოსი და მოკლე ქრისტიანებრი ზნეობითი სწავლა“, 1821 მოსკოვში – „საღმრთო მსახურება“, პარალელური ქართული და ოსური (იალღუსიძის თარგმანი) ტექსტები; 1824 კი, მოსკოვშივე – „გამოკრებილი ესე კურთხეეანი ქართულისა და ოსურისა ენასა ზედა“. ნუსხური და მხედრული შრიფტები იოანე იალღუზიძემ ერთდროულად გამოიყენა ოსური ანბანის (ლოცვანითურთ) შესადგენად და გამოსაცემადაც. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98_%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%AB%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%96%E1%83%94&diff=215233&oldid=prev 2023-11-28T21:45:06Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:45, 28 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Afxazuri anbani qartuli.JPG|250პქ|thumb|აფხაზური დამწერლობის ნიმუში]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Afxazuri anbani qartuli.JPG|250პქ|thumb|აფხაზური დამწერლობის ნიმუში]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანბანები ქართული <del class="diffchange diffchange-inline">ბრაფიკის </del>საფუძველზე''' − <del class="diffchange diffchange-inline">სხვადასხეა </del>დროის [[ანბანი|ანბანები]], რომელთაც ქართული გრაფიკული სახეები (ასომთავრული, ნუსხური, მხედრული) დასდებიათ საფუძვლად. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ანბანები ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">გრაფიკის </ins>საფუძველზე''' − <ins class="diffchange diffchange-inline">სხვადასხვა </ins>დროის [[ანბანი|ანბანები]], რომელთაც ქართული გრაფიკული სახეები (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ასომთავრული<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, ნუსხური, მხედრული) დასდებიათ საფუძვლად. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული ასომთაერული გრაფიკის დიდი გავლენა ჩანს [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანურ ასომთავრულზე]] (V ს), რასაც ცხადყოფს მასში ქართული ასომთავრულის რელევანტური მახასიათებლის – ზედა და ქვედა ჰორიზონტალური ხაზების არსებობა. ამით ქართული და ალბანური კაპიტალური დამწერლობები პრინციპულად განსხვავდებიან კავკასიური ანბანური სამყაროს მესამე წარმომადგენლის, სომხური კაპიტალური დამწერლობის – ერკათაგირისაგან (ალბანური ანბანური რიგის განსხვავება ქართულისაგან ადვილად აიხსნება მისი შედარებით გვიანდელი წარმოშობით). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართული ასომთაერული გრაფიკის დიდი გავლენა ჩანს [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანურ ასომთავრულზე]] (V ს), რასაც ცხადყოფს მასში ქართული ასომთავრულის რელევანტური მახასიათებლის – ზედა და ქვედა ჰორიზონტალური ხაზების არსებობა. ამით ქართული და ალბანური კაპიტალური დამწერლობები პრინციპულად განსხვავდებიან კავკასიური ანბანური სამყაროს მესამე წარმომადგენლის, სომხური კაპიტალური დამწერლობის – ერკათაგირისაგან (ალბანური ანბანური რიგის განსხვავება ქართულისაგან ადვილად აიხსნება მისი შედარებით გვიანდელი წარმოშობით). &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 12:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 12:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1930–37 ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკაზე დაყრდნობით შეიქმნა და ფუნქციონირებდა ანბანი მეგრულისათვის. 1930 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა საანბანო წიგნი „ჭითა ჩხორია. ანბანი მოჭიშაფილეფიშო („წითელი სხივი. ანბანი მოზრდილთათვის“), ხოლო რაიონებში გამოდიოდა ოფიციალური პრესა და წიგნები. XX ს. 80-იან წლებში ქართული გრაფიკის შრიფტით პერიოდულად კვლავ გამოდიოდა წიგნები და გაზეთები მეგრულად. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1930–37 ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკაზე დაყრდნობით შეიქმნა და ფუნქციონირებდა ანბანი მეგრულისათვის. 1930 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა საანბანო წიგნი „ჭითა ჩხორია. ანბანი მოჭიშაფილეფიშო („წითელი სხივი. ანბანი მოზრდილთათვის“), ხოლო რაიონებში გამოდიოდა ოფიციალური პრესა და წიგნები. XX ს. 80-იან წლებში ქართული გრაფიკის შრიფტით პერიოდულად კვლავ გამოდიოდა წიგნები და გაზეთები მეგრულად. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>1927-37 საბჭოთა საქართველოში შემოღებულ იქნა ლაზური (ჭანური) ანბანი ლათინური გრაფიკის საფუძველზე. 1991 [[გერმანია]]ში, ქ. ფროიდენშტადტში, გამომცემლობა «Cavcasus Verlag-მა ქართული და ლათინური დამწერლობების საფუძველზე შექმნილი ანბანებით გამოსცა ოსმან ტამტრულის ლაზური (ჭანური) დედაენა – „ნანანენა“ (ოსმან ტამტრული ორი ქართვრლი მეცნიერის: ისტორიკოსის – წ. ბაწაშისა და ლინგვისტის – მ. ქურდიანის ფსევდონიმია). წიგნის გამოცემას წინ უძღოდა ოსმან ტამტრულისივე შედგენილი, ქართულ მხედრულ გრაფიკაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის პუბლიკაციები ლათინური პარალელური ანბანით როგორც პრესაში, ასევე ცალკე პლაკატების სახით. ქართულის გრაფიკულ სტრუქტურაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>1927-37 საბჭოთა საქართველოში შემოღებულ იქნა ლაზური (ჭანური) ანბანი ლათინური გრაფიკის საფუძველზე. 1991 [[გერმანია]]ში, ქ. ფროიდენშტადტში, გამომცემლობა «Cavcasus Verlag-მა ქართული და ლათინური დამწერლობების საფუძველზე შექმნილი ანბანებით გამოსცა ოსმან ტამტრულის ლაზური (ჭანური) დედაენა – „ნანანენა“ (ოსმან ტამტრული ორი ქართვრლი მეცნიერის: ისტორიკოსის – წ. ბაწაშისა და ლინგვისტის – მ. ქურდიანის ფსევდონიმია). წიგნის გამოცემას წინ უძღოდა ოსმან ტამტრულისივე შედგენილი, ქართულ მხედრულ გრაფიკაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის პუბლიკაციები ლათინური პარალელური ანბანით როგორც პრესაში, ასევე ცალკე პლაკატების სახით. ქართულის გრაფიკულ სტრუქტურაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის შექმნა, ისევე როგორც მისი ლათინური ვერსიისა, ნაკარნახევი იყო პრაქტიკული საჭიროებით, კერძოდ, დაიწყო ლაზურად, მაგრამ თურქულ ვარიანტზე დაფუძნებული ლათინური გრაფიკით, წიგნებისა და ჟურნალების გამოცემა, რაც არ იყო მიზანშეწონილი ლაზურისათვის. ამჟამად ლაზურ გამოცემებში ქართული და ლათინური გრაფიკის საფუძველზე შექმნილი ანბანები თანაარსებობენ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>შექმნა, ისევე როგორც მისი ლათინური ვერსიისა, ნაკარნახევი იყო პრაქტიკული საჭიროებით, კერძოდ, დაიწყო ლაზურად, მაგრამ თურქულ ვარიანტზე დაფუძნებული ლათინური გრაფიკით, წიგნებისა და ჟურნალების გამოცემა, რაც არ იყო მიზანშეწონილი ლაზურისათვის. ამჟამად ლაზურ გამოცემებში ქართული და ლათინური გრაფიკის საფუძველზე შექმნილი ანბანები თანაარსებობენ.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''მ. ქურდიანი'' &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''მ. ქურდიანი'' &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 23:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 22:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ანბანები ქართული <del class="diffchange diffchange-inline">ბრაფიკზე</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ანბანები ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">გრაფიკზე</ins>]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%91%E1%83%90%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%98_%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%AB%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%96%E1%83%94&diff=215232&oldid=prev 2023-11-28T21:42:45Z

<p>ახალი გვერდი: <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98:Afxazuri_anbani_qartuli.JPG" title="ფაილი:Afxazuri anbani qartuli.JPG">აფხაზური დამწერლობის ნიმუში</a> &#039;&#039;&#039;ანბა...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>[[ფაილი:Afxazuri anbani qartuli.JPG|250პქ|thumb|აფხაზური დამწერლობის ნიმუში]]<br /> '''ანბანები ქართული ბრაფიკის საფუძველზე''' − სხვადასხეა დროის [[ანბანი|ანბანები]], რომელთაც ქართული გრაფიკული სახეები (ასომთავრული, ნუსხური, მხედრული) დასდებიათ საფუძვლად. <br /> <br /> ქართული ასომთაერული გრაფიკის დიდი გავლენა ჩანს [[ალბანური დამწერლობა (კავკასია)|ალბანურ ასომთავრულზე]] (V ს), რასაც ცხადყოფს მასში ქართული ასომთავრულის რელევანტური მახასიათებლის – ზედა და ქვედა ჰორიზონტალური ხაზების არსებობა. ამით ქართული და ალბანური კაპიტალური დამწერლობები პრინციპულად განსხვავდებიან კავკასიური ანბანური სამყაროს მესამე წარმომადგენლის, სომხური კაპიტალური დამწერლობის – ერკათაგირისაგან (ალბანური ანბანური რიგის განსხვავება ქართულისაგან ადვილად აიხსნება მისი შედარებით გვიანდელი წარმოშობით). <br /> [[ფაილი:Osuri damwerlobis nimuSi.JPG|thumb|მარცხნივ|ოსური დამწერლობის ნიმუში]]<br /> ნუსხური გამოიყენა [[იოანე იალღუზიძე]]მ ოსური ენისათვის: 1820 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა მის მიერ ოსურად თარგმნილი „ლოცვანი, კათეხისმოსი და მოკლე ქრისტიანებრი ზნეობითი სწავლა“, 1821 მოსკოვში – „საღმრთო მსახურება“, პარალელური ქართული და ოსური (იალღუსიძის თარგმანი) ტექსტები; 1824 კი, მოსკოვშივე – „გამოკრებილი ესე კურთხეეანი ქართულისა და ოსურისა ენასა ზედა“. ნუსხური და მხედრული შრიფტები იოანე იალღუზიძემ ერთდროულად გამოიყენა ოსური ანბანის (ლოცვანითურთ) შესადგენად და გამოსაცემადაც. <br /> <br /> სხვადასხვა ენის ანბანების შესაქმნელად უფრო ფართოდ გამოიყენებოდა მხედრული დამწერლობის გრაფიკა. 1938-54 სამხრეთ ოსეთის ავტონომიურ ოლქში ([[საქართველო]]ში) ოფიციალურ დონეზე ფუნქციონირებდა ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკულ საფუძეელზე შექმნილი ოსური ანბანი, 1954 ეს ანბანი რუსულ გრაფიკაზე (კირილიცა) დაფუძნებული ანბანით შეიცვალა. <br /> [[ფაილი:Lazuri anbani.JPG|thumb|ლაზური ანბანი]]<br /> ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკა დაედო საფუძვლად აფხაზურ ანბანსაც, რომელიც 1938–54 ფუნქციონირებდა აფხაზეთის ასსრში. 1954 ეს ანბანიც რუსულ გრაფიკაზე – კირილიცაზე, დაფუძნებული ანბანით შეიცვალა. თუმცა, როგორც ლინგვისტური, ასევე პრაქტიკული თეალსაზრისით, ქართულ გრაფიკაზე დაფუძნებული ანბანის გამოყენება ყოველმხრივ მიზანშეწონილი იყო აფხაზური ღა ოსური ენებისათვის. <br /> <br /> 1930–37 ქართული მხედრული დამწერლობის გრაფიკაზე დაყრდნობით შეიქმნა და ფუნქციონირებდა ანბანი მეგრულისათვის. 1930 [[თბილისი|თბილისში]] გამოიცა საანბანო წიგნი „ჭითა ჩხორია. ანბანი მოჭიშაფილეფიშო („წითელი სხივი. ანბანი მოზრდილთათვის“), ხოლო რაიონებში გამოდიოდა ოფიციალური პრესა და წიგნები. XX ს. 80-იან წლებში ქართული გრაფიკის შრიფტით პერიოდულად კვლავ გამოდიოდა წიგნები და გაზეთები მეგრულად. <br /> <br /> 1927-37 საბჭოთა საქართველოში შემოღებულ იქნა ლაზური (ჭანური) ანბანი ლათინური გრაფიკის საფუძველზე. 1991 [[გერმანია]]ში, ქ. ფროიდენშტადტში, გამომცემლობა «Cavcasus Verlag-მა ქართული და ლათინური დამწერლობების საფუძველზე შექმნილი ანბანებით გამოსცა ოსმან ტამტრულის ლაზური (ჭანური) დედაენა – „ნანანენა“ (ოსმან ტამტრული ორი ქართვრლი მეცნიერის: ისტორიკოსის – წ. ბაწაშისა და ლინგვისტის – მ. ქურდიანის ფსევდონიმია). წიგნის გამოცემას წინ უძღოდა ოსმან ტამტრულისივე შედგენილი, ქართულ მხედრულ გრაფიკაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის პუბლიკაციები ლათინური პარალელური ანბანით როგორც პრესაში, ასევე ცალკე პლაკატების სახით. ქართულის გრაფიკულ სტრუქტურაზე დაფუძნებული ლაზური ანბანის<br /> შექმნა, ისევე როგორც მისი ლათინური ვერსიისა, ნაკარნახევი იყო პრაქტიკული საჭიროებით, კერძოდ, დაიწყო ლაზურად, მაგრამ თურქულ ვარიანტზე დაფუძნებული ლათინური გრაფიკით, წიგნებისა და ჟურნალების გამოცემა, რაც არ იყო მიზანშეწონილი ლაზურისათვის. ამჟამად ლაზურ გამოცემებში ქართული და ლათინური გრაფიკის საფუძველზე შექმნილი ანბანები თანაარსებობენ.<br /> <br /> ''მ. ქურდიანი'' <br /> <br /> <br /> <br /> <br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br /> [[კატეგორია:ანბანები ქართული ბრაფიკზე]]</div>

Tkenchoshvili