ანიგოლი - რედაქტირების ისტორია

Tkenchoshvili 08:32, 29 იანვარი 2024-ზე

2024-01-29T08:32:43Z

Tkenchoshvili 19:17, 26 დეკემბერი 2023-ზე

2023-12-26T19:17:00Z

Tkenchoshvili 11:02, 26 დეკემბერი 2023-ზე

2023-12-26T11:02:22Z

Tkenchoshvili 09:22, 13 ნოემბერი 2023-ზე

2023-11-13T09:22:03Z

Tkenchoshvili: /* წყარო */

2018-12-18T12:41:57Z

‎წყარო

Tkenchoshvili: /* წყარო */

2017-07-10T08:19:16Z

‎წყარო

Echelidze: მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ანიგოლ-ი“ გადაიტანა გვერდზე „ანიგოლი“ გადამისამართებაზე

2017-07-05T08:52:32Z

მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ანიგოლ-ი“ გადაიტანა გვერდზე „ანიგოლი“ გადამისამართებაზე

Echelidze: მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ანიგოლი“ გადაიტანა გვერდზე „ანიგოლ-ი“

2017-07-05T08:52:22Z

მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ანიგოლი“ გადაიტანა გვერდზე „ანიგოლ-ი“

Echelidze: მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ნიქულა“ გადაიტანა გვერდზე „ანიგოლი“ გადამისამართებაზე

2017-07-05T08:52:12Z

მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ნიქულა“ გადაიტანა გვერდზე „ანიგოლი“ გადამისამართებაზე

Echelidze: მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ანიგოლი“ გადაიტანა გვერდზე „ნიქულა“

2017-07-05T08:51:52Z

მომხმარებელმა Echelidze გვერდი „ანიგოლი“ გადაიტანა გვერდზე „ნიქულა“

←წინა ვერსია		08:32, 29 იანვარი 2024-ის ვერსია
ხაზი 1:		ხაზი 1:
	'''ანიგოლ-ი დიგ., ნიქულა ირ.''' ''(ოს. Анигол /Ныкула)'' – მეფუტკრეობის მფარველი ღვთაება, რომლის წყალობაზე იყო დამოკიდებული [[თაფლი]]ს მოსავალი და ფუტკრის წარმატებული ნაყრიანობა. მისი სახელობის სპეციალური სამლოცველო ან დღეობა ოსებს არასოდეს ჰქონიათ. მეფუტკრეები თაფლის ამოღებისა და სკის გადაადგილების (სტეპში გაყვანის) დროს ანიგოლს (ნიქულას) საერთო სახსრებით შეძენილ ცხვარსა და თაფლის მცირე ნაწილს სწირავდნენ და ავი თვალისაგან სკის დაცვას, ფუტკრის კარგ ნაყრიანობას და ბარაქიან მოსავალს შესთხოვდნენ. დიგორში ფუტკრის გამოჩენისა და ანიგოლის [[კულტი]]ს დაფუძნების თაობაზე ა. მედოევს ჩაწერილი აქვს ერთი გადმოცემა, რომლის თანახმად დიგორში ფუტკრები ყაბარდოდან XIII საუკუნეში გადმოუყვანიათ: ახმათიხოხის (მთის სახელია) შორიახლო ცხოვრობდა ვინმე ღვთისმოშიში წინასწარმეტყველი, რომელსაც ერთხელ ღმერთი გაუწყრა და უამრავი თეთრი ჭია მიუსია. წინასწარმეტყველს მთელი სხეული ჭიებით ჰქონდა დაფარული და იტანჯებოდა, მაგრამ გადმოცვენილ ჭიებს კრებდა, კვლავ სხეულზე ისვამდა და დიდი მოთმინებით ემორჩილებოდა უზენაესის სასჯელს. ბოლოს ღმერთმა მიუტევა ცოდვები ტანჯულს და ბრძანა: „დე, ფრთები შეისხან ჭიებმა, გაფრინდნენ და ადამიანებს ტანჯვის ნაცვლად სიკეთე მოუტანონ!“ ჭიებსაც მაშინვე შეესხათ ფრთები და ახმათიხოხისკენ გაფრინდნენ. მცირე ხნის შემდეგ ამ მთის ნაპრალებში ერთმა მონადირემ უცნაური ბუზების გუნდი შენიშნა და მეგობართან ერთად დიდხანს უთვალთვალა. შემდეგ ახლოს მივიდნენ, ნახეს თაფლიანი ფიჭა, გასინჯეს და ძალზე გაკვირდნენ. გამოზაფხულზე მობრუნებულებს ნაპრალი თაფლით სავსე დახვდათ; წამოიღეს თაფლი და თან კონუსის ფორმით დახვეული [[ალუბალი\|ალუბლის]] ქერქით ფუტკრები წამოიყვანეს. იმ დღიდან მოყოლებული ოსი მეფუტკრეები ანიგოლის სახელზე ლოცულობენ, თუმცა ზუსტად არავინ იცის, ვინ იყო იგი; ზოგნი ამბობენ, რომ ანიგოლი არის ფუტკრების მფარველი ზეციური [[ანგელოზი]], ზოგნიც მთიდან ფუტკრების ჩამომყვან მონადირეს, სხვები კი ღვთისგან შერისხულ წინასწარმეტყველს უკავშირებენ.		'''ანიგოლ-ი დიგ., ნიქულა ირ.''' ''(ოს. Анигол /Ныкула)'' – მეფუტკრეობის მფარველი ღვთაება, რომლის წყალობაზე იყო დამოკიდებული [[თაფლი]]ს მოსავალი და ფუტკრის წარმატებული ნაყრიანობა. მისი სახელობის სპეციალური სამლოცველო ან დღეობა ოსებს არასოდეს ჰქონიათ. მეფუტკრეები თაფლის ამოღებისა და სკის გადაადგილების (სტეპში გაყვანის) დროს ანიგოლს (ნიქულას) საერთო სახსრებით შეძენილ ცხვარსა და თაფლის მცირე ნაწილს სწირავდნენ და ავი თვალისაგან სკის დაცვას, ფუტკრის კარგ ნაყრიანობას და ბარაქიან მოსავალს შესთხოვდნენ. დიგორში ფუტკრის გამოჩენისა და ანიგოლის [[კულტი]]ს დაფუძნების თაობაზე ა. მედოევს ჩაწერილი აქვს ერთი გადმოცემა, რომლის თანახმად დიგორში ფუტკრები ყაბარდოდან XIII საუკუნეში გადმოუყვანიათ: ახმათიხოხის (მთის სახელია) შორიახლო ცხოვრობდა ვინმე ღვთისმოშიში წინასწარმეტყველი, რომელსაც ერთხელ ღმერთი გაუწყრა და უამრავი თეთრი ჭია მიუსია. წინასწარმეტყველს მთელი სხეული ჭიებით ჰქონდა დაფარული და იტანჯებოდა, მაგრამ გადმოცვენილ ჭიებს კრებდა, კვლავ სხეულზე ისვამდა და დიდი მოთმინებით ემორჩილებოდა უზენაესის სასჯელს. ბოლოს ღმერთმა მიუტევა ცოდვები ტანჯულს და ბრძანა: „დე, ფრთები შეისხან ჭიებმა, გაფრინდნენ და ადამიანებს ტანჯვის ნაცვლად სიკეთე მოუტანონ!“ ჭიებსაც მაშინვე შეესხათ ფრთები და ახმათიხოხისკენ გაფრინდნენ. მცირე ხნის შემდეგ ამ მთის ნაპრალებში ერთმა მონადირემ უცნაური ბუზების გუნდი შენიშნა და მეგობართან ერთად დიდხანს უთვალთვალა. შემდეგ ახლოს მივიდნენ, ნახეს თაფლიანი ფიჭა, გასინჯეს და ძალზე გაკვირდნენ. გამოზაფხულზე მობრუნებულებს ნაპრალი თაფლით სავსე დახვდათ; წამოიღეს თაფლი და თან კონუსის ფორმით დახვეული [[ალუბალი\|ალუბლის]] ქერქით ფუტკრები წამოიყვანეს. იმ დღიდან მოყოლებული ოსი მეფუტკრეები ანიგოლის სახელზე ლოცულობენ, თუმცა ზუსტად არავინ იცის, ვინ იყო იგი; ზოგნი ამბობენ, რომ ანიგოლი არის ფუტკრების მფარველი ზეციური [[ანგელოზი]], ზოგნიც მთიდან ფუტკრების ჩამომყვან მონადირეს, სხვები კი ღვთისგან შერისხულ წინასწარმეტყველს უკავშირებენ.

−	როგორც ჩანს, ირონელ ოსთა ნიქულას ქვეშ ქრისტიანული წმინდანი ნიკოლოზი იგულისხმება, ტერმინ Анигол-ის წარმომავლობა კი გაურკვეველია. რ. შტაკელბერგის მიხედვით, იგი შედგენილი სიტყვაა, რომლის პირველი სეგმენტი მომდინარეობს სპარსულიდან – ānig „ფუტკარი“, მეორე კი უკავშირდება არაბულ ğul („[[დემონი]]ს ნაირსახეობა“) ცნებას. [[ვასილ აბაევი\|ვ. აბაევი]] უფრო მართებულად მიიჩნევს ჩვენთვის საინტერესო ტერმინი დაუკავშიროს მეფუტკრეობის მფარველი აფხაზური ქალ-ღმერთის „[[ანანა-გუნდა]]ს“ სახელს, რაც ლინგვისტური ანალიზით საეჭვოდ გამოიყურება [ანანა-გუნდა, უფრო სწორად ანა-აგუნდა, ე. ი. ხალხური გაგებით „დედა აგუნდა“, როგორც ჩანს, მიღებულია მეფუტკრეობის მფარველი მეგრული ღვთაების „[[აგუნა\|აგუნას]]“ ([[წმინდა გიორგი\|წმ. გიორგი]]ს [[ეპითეტი]]) სახელწოდებიდან აფხაზურ „[[აგუნდა]]“ სახელთან მისი ასოცირების გზით]. ანგარიშგასაწევი ჩანს ხალხური [[ეტიმოლოგია]], რომელიც Анигол-ს რუსულ Ангел ფორმას უკავშირებს. შესაძლოა, ტერმინი Анигол არის კომპოზიტი, რომლის პირველი ნაწილი „Ан“ უკავშირდება ოსურ ენაში „დედის“ აღსანიშნავად ბავშვების მიერ, ასევე მოფერების მიზნით გამოყენებულ სიტყვას „æна“, ხოლო მეორე „гол“ „[[თაფლი]]ს“, „ფიჭის“, „ფიჭიანი თაფლის“ აღმნიშვნელ ქართულ სიტყვას გოლი; ამდენად, Анигол გაიშიფრება როგორც „თაფლის (ფიჭის) დედა“.	+	როგორც ჩანს, ირონელ ოსთა ნიქულას ქვეშ ქრისტიანული წმინდანი ნიკოლოზი იგულისხმება, ტერმინ Анигол-ის წარმომავლობა კი გაურკვეველია. რ. შტაკელბერგის მიხედვით, იგი შედგენილი სიტყვაა, რომლის პირველი სეგმენტი მომდინარეობს სპარსულიდან – ānig „ფუტკარი“, მეორე კი უკავშირდება არაბულ ğul („[[დემონი]]ს ნაირსახეობა“) ცნებას. [[ვასილ აბაევი\|ვ. აბაევი]] უფრო მართებულად მიიჩნევს ჩვენთვის საინტერესო ტერმინი დაუკავშიროს მეფუტკრეობის მფარველი აფხაზური ქალ-ღმერთის „[[ანანა-გუნდა]]ს“ სახელს, რაც ლინგვისტური ანალიზით საეჭვოდ გამოიყურება [ანანა-გუნდა, უფრო სწორად ანა-აგუნდა, ე. ი. ხალხური გაგებით „დედა აგუნდა“, როგორც ჩანს, მიღებულია მეფუტკრეობის მფარველი მეგრული ღვთაების „[[აგუნა\|აგუნას]]“ ([[წმინდა გიორგი\|წმ. გიორგი]]ს [[ეპითეტი]]) სახელწოდებიდან აფხაზურ „[[აგუნდა]]“ სახელთან მისი ასოცირების გზით]. ანგარიშგასაწევი ჩანს ხალხური [[ეტიმოლოგია]], რომელიც Анигол-ს რუსულ Ангел ფორმას უკავშირებს. შესაძლოა, ტერმინი Анигол არის [[კომპოზიტი (ლინგვისტიკა)\|კომპოზიტი]], რომლის პირველი ნაწილი „Ан“ უკავშირდება ოსურ ენაში „დედის“ აღსანიშნავად ბავშვების მიერ, ასევე მოფერების მიზნით გამოყენებულ სიტყვას „æна“, ხოლო მეორე „гол“ „[[თაფლი]]ს“, „ფიჭის“, „ფიჭიანი თაფლის“ აღმნიშვნელ ქართულ სიტყვას გოლი; ამდენად, Анигол გაიშიფრება როგორც „თაფლის (ფიჭის) დედა“.

←წინა ვერსია		19:17, 26 დეკემბერი 2023-ის ვერსია
ხაზი 1:		ხაზი 1:
	'''ანიგოლ-ი დიგ., ნიქულა ირ.''' ''(ოს. Анигол /Ныкула)'' – მეფუტკრეობის მფარველი ღვთაება, რომლის წყალობაზე იყო დამოკიდებული [[თაფლი]]ს მოსავალი და ფუტკრის წარმატებული ნაყრიანობა. მისი სახელობის სპეციალური სამლოცველო ან დღეობა ოსებს არასოდეს ჰქონიათ. მეფუტკრეები თაფლის ამოღებისა და სკის გადაადგილების (სტეპში გაყვანის) დროს ანიგოლს (ნიქულას) საერთო სახსრებით შეძენილ ცხვარსა და თაფლის მცირე ნაწილს სწირავდნენ და ავი თვალისაგან სკის დაცვას, ფუტკრის კარგ ნაყრიანობას და ბარაქიან მოსავალს შესთხოვდნენ. დიგორში ფუტკრის გამოჩენისა და ანიგოლის [[კულტი]]ს დაფუძნების თაობაზე ა. მედოევს ჩაწერილი აქვს ერთი გადმოცემა, რომლის თანახმად დიგორში ფუტკრები ყაბარდოდან XIII საუკუნეში გადმოუყვანიათ: ახმათიხოხის (მთის სახელია) შორიახლო ცხოვრობდა ვინმე ღვთისმოშიში წინასწარმეტყველი, რომელსაც ერთხელ ღმერთი გაუწყრა და უამრავი თეთრი ჭია მიუსია. წინასწარმეტყველს მთელი სხეული ჭიებით ჰქონდა დაფარული და იტანჯებოდა, მაგრამ გადმოცვენილ ჭიებს კრებდა, კვლავ სხეულზე ისვამდა და დიდი მოთმინებით ემორჩილებოდა უზენაესის სასჯელს. ბოლოს ღმერთმა მიუტევა ცოდვები ტანჯულს და ბრძანა: „დე, ფრთები შეისხან ჭიებმა, გაფრინდნენ და ადამიანებს ტანჯვის ნაცვლად სიკეთე მოუტანონ!“ ჭიებსაც მაშინვე შეესხათ ფრთები და ახმათიხოხისკენ გაფრინდნენ. მცირე ხნის შემდეგ ამ მთის ნაპრალებში ერთმა მონადირემ უცნაური ბუზების გუნდი შენიშნა და მეგობართან ერთად დიდხანს უთვალთვალა. შემდეგ ახლოს მივიდნენ, ნახეს თაფლიანი ფიჭა, გასინჯეს და ძალზე გაკვირდნენ. გამოზაფხულზე მობრუნებულებს ნაპრალი თაფლით სავსე დახვდათ; წამოიღეს თაფლი და თან კონუსის ფორმით დახვეული [[ალუბალი\|ალუბლის]] ქერქით ფუტკრები წამოიყვანეს. იმ დღიდან მოყოლებული ოსი მეფუტკრეები ანიგოლის სახელზე ლოცულობენ, თუმცა ზუსტად არავინ იცის, ვინ იყო იგი; ზოგნი ამბობენ, რომ ანიგოლი არის ფუტკრების მფარველი ზეციური [[ანგელოზი]], ზოგნიც მთიდან ფუტკრების ჩამომყვან მონადირეს, სხვები კი ღვთისგან შერისხულ წინასწარმეტყველს უკავშირებენ.		'''ანიგოლ-ი დიგ., ნიქულა ირ.''' ''(ოს. Анигол /Ныкула)'' – მეფუტკრეობის მფარველი ღვთაება, რომლის წყალობაზე იყო დამოკიდებული [[თაფლი]]ს მოსავალი და ფუტკრის წარმატებული ნაყრიანობა. მისი სახელობის სპეციალური სამლოცველო ან დღეობა ოსებს არასოდეს ჰქონიათ. მეფუტკრეები თაფლის ამოღებისა და სკის გადაადგილების (სტეპში გაყვანის) დროს ანიგოლს (ნიქულას) საერთო სახსრებით შეძენილ ცხვარსა და თაფლის მცირე ნაწილს სწირავდნენ და ავი თვალისაგან სკის დაცვას, ფუტკრის კარგ ნაყრიანობას და ბარაქიან მოსავალს შესთხოვდნენ. დიგორში ფუტკრის გამოჩენისა და ანიგოლის [[კულტი]]ს დაფუძნების თაობაზე ა. მედოევს ჩაწერილი აქვს ერთი გადმოცემა, რომლის თანახმად დიგორში ფუტკრები ყაბარდოდან XIII საუკუნეში გადმოუყვანიათ: ახმათიხოხის (მთის სახელია) შორიახლო ცხოვრობდა ვინმე ღვთისმოშიში წინასწარმეტყველი, რომელსაც ერთხელ ღმერთი გაუწყრა და უამრავი თეთრი ჭია მიუსია. წინასწარმეტყველს მთელი სხეული ჭიებით ჰქონდა დაფარული და იტანჯებოდა, მაგრამ გადმოცვენილ ჭიებს კრებდა, კვლავ სხეულზე ისვამდა და დიდი მოთმინებით ემორჩილებოდა უზენაესის სასჯელს. ბოლოს ღმერთმა მიუტევა ცოდვები ტანჯულს და ბრძანა: „დე, ფრთები შეისხან ჭიებმა, გაფრინდნენ და ადამიანებს ტანჯვის ნაცვლად სიკეთე მოუტანონ!“ ჭიებსაც მაშინვე შეესხათ ფრთები და ახმათიხოხისკენ გაფრინდნენ. მცირე ხნის შემდეგ ამ მთის ნაპრალებში ერთმა მონადირემ უცნაური ბუზების გუნდი შენიშნა და მეგობართან ერთად დიდხანს უთვალთვალა. შემდეგ ახლოს მივიდნენ, ნახეს თაფლიანი ფიჭა, გასინჯეს და ძალზე გაკვირდნენ. გამოზაფხულზე მობრუნებულებს ნაპრალი თაფლით სავსე დახვდათ; წამოიღეს თაფლი და თან კონუსის ფორმით დახვეული [[ალუბალი\|ალუბლის]] ქერქით ფუტკრები წამოიყვანეს. იმ დღიდან მოყოლებული ოსი მეფუტკრეები ანიგოლის სახელზე ლოცულობენ, თუმცა ზუსტად არავინ იცის, ვინ იყო იგი; ზოგნი ამბობენ, რომ ანიგოლი არის ფუტკრების მფარველი ზეციური [[ანგელოზი]], ზოგნიც მთიდან ფუტკრების ჩამომყვან მონადირეს, სხვები კი ღვთისგან შერისხულ წინასწარმეტყველს უკავშირებენ.

−	როგორც ჩანს, ირონელ ოსთა ნიქულას ქვეშ ქრისტიანული წმინდანი ნიკოლოზი იგულისხმება, ტერმინ Анигол-ის წარმომავლობა კი გაურკვეველია. რ. შტაკელბერგის მიხედვით, იგი შედგენილი სიტყვაა, რომლის პირველი სეგმენტი მომდინარეობს სპარსულიდან – ānig „ფუტკარი“, მეორე კი უკავშირდება არაბულ ğul („[[დემონი]]ს ნაირსახეობა“) ცნებას. [[ვასილ აბაევი\|ვ. აბაევი]] უფრო მართებულად მიიჩნევს ჩვენთვის საინტერესო ტერმინი დაუკავშიროს მეფუტკრეობის მფარველი აფხაზური ქალ-ღმერთის „[[ანანა-გუნდა]]ს“ სახელს, რაც ლინგვისტური ანალიზით საეჭვოდ გამოიყურება [ანანა-გუნდა, უფრო სწორად ანა-აგუნდა, ე. ი. ხალხური გაგებით „დედა აგუნდა“, როგორც ჩანს, მიღებულია მეფუტკრეობის მფარველი მეგრული ღვთაების „[[აგუნა\|აგუნას]]“ ([[წმინდა გიორგი\|წმ. გიორგი]]ს [[ეპითეტი]]) სახელწოდებიდან აფხაზურ „[[აგუნდა]]“ სახელთან მისი ასოცირების გზით]. ანგარიშგასაწევი ჩანს ხალხური ეტიმოლოგია, რომელიც Анигол-ს რუსულ Ангел ფორმას უკავშირებს. შესაძლოა, ტერმინი Анигол არის კომპოზიტი, რომლის პირველი ნაწილი „Ан“ უკავშირდება ოსურ ენაში „დედის“ აღსანიშნავად ბავშვების მიერ, ასევე მოფერების მიზნით გამოყენებულ სიტყვას „æна“, ხოლო მეორე „гол“ „[[თაფლი]]ს“, „ფიჭის“, „ფიჭიანი თაფლის“ აღმნიშვნელ ქართულ სიტყვას გოლი; ამდენად, Анигол გაიშიფრება როგორც „თაფლის (ფიჭის) დედა“.	+	როგორც ჩანს, ირონელ ოსთა ნიქულას ქვეშ ქრისტიანული წმინდანი ნიკოლოზი იგულისხმება, ტერმინ Анигол-ის წარმომავლობა კი გაურკვეველია. რ. შტაკელბერგის მიხედვით, იგი შედგენილი სიტყვაა, რომლის პირველი სეგმენტი მომდინარეობს სპარსულიდან – ānig „ფუტკარი“, მეორე კი უკავშირდება არაბულ ğul („[[დემონი]]ს ნაირსახეობა“) ცნებას. [[ვასილ აბაევი\|ვ. აბაევი]] უფრო მართებულად მიიჩნევს ჩვენთვის საინტერესო ტერმინი დაუკავშიროს მეფუტკრეობის მფარველი აფხაზური ქალ-ღმერთის „[[ანანა-გუნდა]]ს“ სახელს, რაც ლინგვისტური ანალიზით საეჭვოდ გამოიყურება [ანანა-გუნდა, უფრო სწორად ანა-აგუნდა, ე. ი. ხალხური გაგებით „დედა აგუნდა“, როგორც ჩანს, მიღებულია მეფუტკრეობის მფარველი მეგრული ღვთაების „[[აგუნა\|აგუნას]]“ ([[წმინდა გიორგი\|წმ. გიორგი]]ს [[ეპითეტი]]) სახელწოდებიდან აფხაზურ „[[აგუნდა]]“ სახელთან მისი ასოცირების გზით]. ანგარიშგასაწევი ჩანს ხალხური [[ეტიმოლოგია]], რომელიც Анигол-ს რუსულ Ангел ფორმას უკავშირებს. შესაძლოა, ტერმინი Анигол არის კომპოზიტი, რომლის პირველი ნაწილი „Ан“ უკავშირდება ოსურ ენაში „დედის“ აღსანიშნავად ბავშვების მიერ, ასევე მოფერების მიზნით გამოყენებულ სიტყვას „æна“, ხოლო მეორე „гол“ „[[თაფლი]]ს“, „ფიჭის“, „ფიჭიანი თაფლის“ აღმნიშვნელ ქართულ სიტყვას გოლი; ამდენად, Анигол გაიშიფრება როგორც „თაფლის (ფიჭის) დედა“.

←წინა ვერსია		11:02, 26 დეკემბერი 2023-ის ვერსია
ხაზი 1:		ხაზი 1:
	'''ანიგოლ-ი დიგ., ნიქულა ირ.''' ''(ოს. Анигол /Ныкула)'' – მეფუტკრეობის მფარველი ღვთაება, რომლის წყალობაზე იყო დამოკიდებული [[თაფლი]]ს მოსავალი და ფუტკრის წარმატებული ნაყრიანობა. მისი სახელობის სპეციალური სამლოცველო ან დღეობა ოსებს არასოდეს ჰქონიათ. მეფუტკრეები თაფლის ამოღებისა და სკის გადაადგილების (სტეპში გაყვანის) დროს ანიგოლს (ნიქულას) საერთო სახსრებით შეძენილ ცხვარსა და თაფლის მცირე ნაწილს სწირავდნენ და ავი თვალისაგან სკის დაცვას, ფუტკრის კარგ ნაყრიანობას და ბარაქიან მოსავალს შესთხოვდნენ. დიგორში ფუტკრის გამოჩენისა და ანიგოლის [[კულტი]]ს დაფუძნების თაობაზე ა. მედოევს ჩაწერილი აქვს ერთი გადმოცემა, რომლის თანახმად დიგორში ფუტკრები ყაბარდოდან XIII საუკუნეში გადმოუყვანიათ: ახმათიხოხის (მთის სახელია) შორიახლო ცხოვრობდა ვინმე ღვთისმოშიში წინასწარმეტყველი, რომელსაც ერთხელ ღმერთი გაუწყრა და უამრავი თეთრი ჭია მიუსია. წინასწარმეტყველს მთელი სხეული ჭიებით ჰქონდა დაფარული და იტანჯებოდა, მაგრამ გადმოცვენილ ჭიებს კრებდა, კვლავ სხეულზე ისვამდა და დიდი მოთმინებით ემორჩილებოდა უზენაესის სასჯელს. ბოლოს ღმერთმა მიუტევა ცოდვები ტანჯულს და ბრძანა: „დე, ფრთები შეისხან ჭიებმა, გაფრინდნენ და ადამიანებს ტანჯვის ნაცვლად სიკეთე მოუტანონ!“ ჭიებსაც მაშინვე შეესხათ ფრთები და ახმათიხოხისკენ გაფრინდნენ. მცირე ხნის შემდეგ ამ მთის ნაპრალებში ერთმა მონადირემ უცნაური ბუზების გუნდი შენიშნა და მეგობართან ერთად დიდხანს უთვალთვალა. შემდეგ ახლოს მივიდნენ, ნახეს თაფლიანი ფიჭა, გასინჯეს და ძალზე გაკვირდნენ. გამოზაფხულზე მობრუნებულებს ნაპრალი თაფლით სავსე დახვდათ; წამოიღეს თაფლი და თან კონუსის ფორმით დახვეული [[ალუბალი\|ალუბლის]] ქერქით ფუტკრები წამოიყვანეს. იმ დღიდან მოყოლებული ოსი მეფუტკრეები ანიგოლის სახელზე ლოცულობენ, თუმცა ზუსტად არავინ იცის, ვინ იყო იგი; ზოგნი ამბობენ, რომ ანიგოლი არის ფუტკრების მფარველი ზეციური [[ანგელოზი]], ზოგნიც მთიდან ფუტკრების ჩამომყვან მონადირეს, სხვები კი ღვთისგან შერისხულ წინასწარმეტყველს უკავშირებენ.		'''ანიგოლ-ი დიგ., ნიქულა ირ.''' ''(ოს. Анигол /Ныкула)'' – მეფუტკრეობის მფარველი ღვთაება, რომლის წყალობაზე იყო დამოკიდებული [[თაფლი]]ს მოსავალი და ფუტკრის წარმატებული ნაყრიანობა. მისი სახელობის სპეციალური სამლოცველო ან დღეობა ოსებს არასოდეს ჰქონიათ. მეფუტკრეები თაფლის ამოღებისა და სკის გადაადგილების (სტეპში გაყვანის) დროს ანიგოლს (ნიქულას) საერთო სახსრებით შეძენილ ცხვარსა და თაფლის მცირე ნაწილს სწირავდნენ და ავი თვალისაგან სკის დაცვას, ფუტკრის კარგ ნაყრიანობას და ბარაქიან მოსავალს შესთხოვდნენ. დიგორში ფუტკრის გამოჩენისა და ანიგოლის [[კულტი]]ს დაფუძნების თაობაზე ა. მედოევს ჩაწერილი აქვს ერთი გადმოცემა, რომლის თანახმად დიგორში ფუტკრები ყაბარდოდან XIII საუკუნეში გადმოუყვანიათ: ახმათიხოხის (მთის სახელია) შორიახლო ცხოვრობდა ვინმე ღვთისმოშიში წინასწარმეტყველი, რომელსაც ერთხელ ღმერთი გაუწყრა და უამრავი თეთრი ჭია მიუსია. წინასწარმეტყველს მთელი სხეული ჭიებით ჰქონდა დაფარული და იტანჯებოდა, მაგრამ გადმოცვენილ ჭიებს კრებდა, კვლავ სხეულზე ისვამდა და დიდი მოთმინებით ემორჩილებოდა უზენაესის სასჯელს. ბოლოს ღმერთმა მიუტევა ცოდვები ტანჯულს და ბრძანა: „დე, ფრთები შეისხან ჭიებმა, გაფრინდნენ და ადამიანებს ტანჯვის ნაცვლად სიკეთე მოუტანონ!“ ჭიებსაც მაშინვე შეესხათ ფრთები და ახმათიხოხისკენ გაფრინდნენ. მცირე ხნის შემდეგ ამ მთის ნაპრალებში ერთმა მონადირემ უცნაური ბუზების გუნდი შენიშნა და მეგობართან ერთად დიდხანს უთვალთვალა. შემდეგ ახლოს მივიდნენ, ნახეს თაფლიანი ფიჭა, გასინჯეს და ძალზე გაკვირდნენ. გამოზაფხულზე მობრუნებულებს ნაპრალი თაფლით სავსე დახვდათ; წამოიღეს თაფლი და თან კონუსის ფორმით დახვეული [[ალუბალი\|ალუბლის]] ქერქით ფუტკრები წამოიყვანეს. იმ დღიდან მოყოლებული ოსი მეფუტკრეები ანიგოლის სახელზე ლოცულობენ, თუმცა ზუსტად არავინ იცის, ვინ იყო იგი; ზოგნი ამბობენ, რომ ანიგოლი არის ფუტკრების მფარველი ზეციური [[ანგელოზი]], ზოგნიც მთიდან ფუტკრების ჩამომყვან მონადირეს, სხვები კი ღვთისგან შერისხულ წინასწარმეტყველს უკავშირებენ.

−	როგორც ჩანს, ირონელ ოსთა ნიქულას ქვეშ ქრისტიანული წმინდანი ნიკოლოზი იგულისხმება, ტერმინ Анигол-ის წარმომავლობა კი გაურკვეველია. რ. შტაკელბერგის მიხედვით, იგი შედგენილი სიტყვაა, რომლის პირველი სეგმენტი მომდინარეობს სპარსულიდან – ānig „ფუტკარი“, მეორე კი უკავშირდება არაბულ ğul („[[დემონი]]ს ნაირსახეობა“) ცნებას. [[ვასილ აბაევი\|ვ. აბაევი]] უფრო მართებულად მიიჩნევს ჩვენთვის საინტერესო ტერმინი დაუკავშიროს მეფუტკრეობის მფარველი აფხაზური ქალ-ღმერთის „[[ანანა-გუნდა]]ს“ სახელს, რაც ლინგვისტური ანალიზით საეჭვოდ გამოიყურება [ანანა-გუნდა, უფრო სწორად ანა-აგუნდა, ე. ი. ხალხური გაგებით „დედა აგუნდა“, როგორც ჩანს, მიღებულია მეფუტკრეობის მფარველი მეგრული ღვთაების „[[აგუნა\|აგუნას]]“ (წმ. ~~გიორგის~~ ეპითეტი) სახელწოდებიდან აფხაზურ „[[აგუნდა]]“ სახელთან მისი ასოცირების გზით]. ანგარიშგასაწევი ჩანს ხალხური ეტიმოლოგია, რომელიც Анигол-ს რუსულ Ангел ფორმას უკავშირებს. შესაძლოა, ტერმინი Анигол არის კომპოზიტი, რომლის პირველი ნაწილი „Ан“ უკავშირდება ოსურ ენაში „დედის“ აღსანიშნავად ბავშვების მიერ, ასევე მოფერების მიზნით გამოყენებულ სიტყვას „æна“, ხოლო მეორე „гол“ ~~„თაფლის“~~, „ფიჭის“, „ფიჭიანი თაფლის“ აღმნიშვნელ ქართულ სიტყვას გოლი; ამდენად, Анигол გაიშიფრება როგორც „თაფლის (ფიჭის) დედა“.	+	როგორც ჩანს, ირონელ ოსთა ნიქულას ქვეშ ქრისტიანული წმინდანი ნიკოლოზი იგულისხმება, ტერმინ Анигол-ის წარმომავლობა კი გაურკვეველია. რ. შტაკელბერგის მიხედვით, იგი შედგენილი სიტყვაა, რომლის პირველი სეგმენტი მომდინარეობს სპარსულიდან – ānig „ფუტკარი“, მეორე კი უკავშირდება არაბულ ğul („[[დემონი]]ს ნაირსახეობა“) ცნებას. [[ვასილ აბაევი\|ვ. აბაევი]] უფრო მართებულად მიიჩნევს ჩვენთვის საინტერესო ტერმინი დაუკავშიროს მეფუტკრეობის მფარველი აფხაზური ქალ-ღმერთის „[[ანანა-გუნდა]]ს“ სახელს, რაც ლინგვისტური ანალიზით საეჭვოდ გამოიყურება [ანანა-გუნდა, უფრო სწორად ანა-აგუნდა, ე. ი. ხალხური გაგებით „დედა აგუნდა“, როგორც ჩანს, მიღებულია მეფუტკრეობის მფარველი მეგრული ღვთაების „[[აგუნა\|აგუნას]]“ ([[წმინდა გიორგი\|წმ. გიორგი]]ს [[ეპითეტი]]) სახელწოდებიდან აფხაზურ „[[აგუნდა]]“ სახელთან მისი ასოცირების გზით]. ანგარიშგასაწევი ჩანს ხალხური ეტიმოლოგია, რომელიც Анигол-ს რუსულ Ангел ფორმას უკავშირებს. შესაძლოა, ტერმინი Анигол არის კომპოზიტი, რომლის პირველი ნაწილი „Ан“ უკავშირდება ოსურ ენაში „დედის“ აღსანიშნავად ბავშვების მიერ, ასევე მოფერების მიზნით გამოყენებულ სიტყვას „æна“, ხოლო მეორე „гол“ „[[თაფლი]]ს“, „ფიჭის“, „ფიჭიანი თაფლის“ აღმნიშვნელ ქართულ სიტყვას გოლი; ამდენად, Анигол გაიშიფრება როგორც „თაფლის (ფიჭის) დედა“.

←წინა ვერსია		09:22, 13 ნოემბერი 2023-ის ვერსია
ხაზი 1:		ხაზი 1:
	'''ანიგოლ-ი დიგ., ნიქულა ირ.''' ''(ოს. Анигол /Ныкула)'' – მეფუტკრეობის მფარველი ღვთაება, რომლის წყალობაზე იყო დამოკიდებული [[თაფლი]]ს მოსავალი და ფუტკრის წარმატებული ნაყრიანობა. მისი სახელობის სპეციალური სამლოცველო ან დღეობა ოსებს არასოდეს ჰქონიათ. მეფუტკრეები თაფლის ამოღებისა და სკის გადაადგილების (სტეპში გაყვანის) დროს ანიგოლს (ნიქულას) საერთო სახსრებით შეძენილ ცხვარსა და თაფლის მცირე ნაწილს სწირავდნენ და ავი თვალისაგან სკის დაცვას, ფუტკრის კარგ ნაყრიანობას და ბარაქიან მოსავალს შესთხოვდნენ. დიგორში ფუტკრის გამოჩენისა და ანიგოლის [[კულტი]]ს დაფუძნების თაობაზე ა. მედოევს ჩაწერილი აქვს ერთი გადმოცემა, რომლის თანახმად დიგორში ფუტკრები ყაბარდოდან XIII საუკუნეში გადმოუყვანიათ: ახმათიხოხის (მთის სახელია) შორიახლო ცხოვრობდა ვინმე ღვთისმოშიში წინასწარმეტყველი, რომელსაც ერთხელ ღმერთი გაუწყრა და უამრავი თეთრი ჭია მიუსია. წინასწარმეტყველს მთელი სხეული ჭიებით ჰქონდა დაფარული და იტანჯებოდა, მაგრამ გადმოცვენილ ჭიებს კრებდა, კვლავ სხეულზე ისვამდა და დიდი მოთმინებით ემორჩილებოდა უზენაესის სასჯელს. ბოლოს ღმერთმა მიუტევა ცოდვები ტანჯულს და ბრძანა: „დე, ფრთები შეისხან ჭიებმა, გაფრინდნენ და ადამიანებს ტანჯვის ნაცვლად სიკეთე მოუტანონ!“ ჭიებსაც მაშინვე შეესხათ ფრთები და ახმათიხოხისკენ გაფრინდნენ. მცირე ხნის შემდეგ ამ მთის ნაპრალებში ერთმა მონადირემ უცნაური ბუზების გუნდი შენიშნა და მეგობართან ერთად დიდხანს უთვალთვალა. შემდეგ ახლოს მივიდნენ, ნახეს თაფლიანი ფიჭა, გასინჯეს და ძალზე გაკვირდნენ. გამოზაფხულზე მობრუნებულებს ნაპრალი თაფლით სავსე დახვდათ; წამოიღეს თაფლი და თან კონუსის ფორმით დახვეული [[ალუბალი\|ალუბლის]] ქერქით ფუტკრები წამოიყვანეს. იმ დღიდან მოყოლებული ოსი მეფუტკრეები ანიგოლის სახელზე ლოცულობენ, თუმცა ზუსტად არავინ იცის, ვინ იყო იგი; ზოგნი ამბობენ, რომ ანიგოლი არის ფუტკრების მფარველი ზეციური [[ანგელოზი]], ზოგნიც მთიდან ფუტკრების ჩამომყვან მონადირეს, სხვები კი ღვთისგან შერისხულ წინასწარმეტყველს უკავშირებენ.		'''ანიგოლ-ი დიგ., ნიქულა ირ.''' ''(ოს. Анигол /Ныкула)'' – მეფუტკრეობის მფარველი ღვთაება, რომლის წყალობაზე იყო დამოკიდებული [[თაფლი]]ს მოსავალი და ფუტკრის წარმატებული ნაყრიანობა. მისი სახელობის სპეციალური სამლოცველო ან დღეობა ოსებს არასოდეს ჰქონიათ. მეფუტკრეები თაფლის ამოღებისა და სკის გადაადგილების (სტეპში გაყვანის) დროს ანიგოლს (ნიქულას) საერთო სახსრებით შეძენილ ცხვარსა და თაფლის მცირე ნაწილს სწირავდნენ და ავი თვალისაგან სკის დაცვას, ფუტკრის კარგ ნაყრიანობას და ბარაქიან მოსავალს შესთხოვდნენ. დიგორში ფუტკრის გამოჩენისა და ანიგოლის [[კულტი]]ს დაფუძნების თაობაზე ა. მედოევს ჩაწერილი აქვს ერთი გადმოცემა, რომლის თანახმად დიგორში ფუტკრები ყაბარდოდან XIII საუკუნეში გადმოუყვანიათ: ახმათიხოხის (მთის სახელია) შორიახლო ცხოვრობდა ვინმე ღვთისმოშიში წინასწარმეტყველი, რომელსაც ერთხელ ღმერთი გაუწყრა და უამრავი თეთრი ჭია მიუსია. წინასწარმეტყველს მთელი სხეული ჭიებით ჰქონდა დაფარული და იტანჯებოდა, მაგრამ გადმოცვენილ ჭიებს კრებდა, კვლავ სხეულზე ისვამდა და დიდი მოთმინებით ემორჩილებოდა უზენაესის სასჯელს. ბოლოს ღმერთმა მიუტევა ცოდვები ტანჯულს და ბრძანა: „დე, ფრთები შეისხან ჭიებმა, გაფრინდნენ და ადამიანებს ტანჯვის ნაცვლად სიკეთე მოუტანონ!“ ჭიებსაც მაშინვე შეესხათ ფრთები და ახმათიხოხისკენ გაფრინდნენ. მცირე ხნის შემდეგ ამ მთის ნაპრალებში ერთმა მონადირემ უცნაური ბუზების გუნდი შენიშნა და მეგობართან ერთად დიდხანს უთვალთვალა. შემდეგ ახლოს მივიდნენ, ნახეს თაფლიანი ფიჭა, გასინჯეს და ძალზე გაკვირდნენ. გამოზაფხულზე მობრუნებულებს ნაპრალი თაფლით სავსე დახვდათ; წამოიღეს თაფლი და თან კონუსის ფორმით დახვეული [[ალუბალი\|ალუბლის]] ქერქით ფუტკრები წამოიყვანეს. იმ დღიდან მოყოლებული ოსი მეფუტკრეები ანიგოლის სახელზე ლოცულობენ, თუმცა ზუსტად არავინ იცის, ვინ იყო იგი; ზოგნი ამბობენ, რომ ანიგოლი არის ფუტკრების მფარველი ზეციური [[ანგელოზი]], ზოგნიც მთიდან ფუტკრების ჩამომყვან მონადირეს, სხვები კი ღვთისგან შერისხულ წინასწარმეტყველს უკავშირებენ.

−	როგორც ჩანს, ირონელ ოსთა ნიქულას ქვეშ ქრისტიანული წმინდანი ნიკოლოზი იგულისხმება, ტერმინ Анигол-ის წარმომავლობა კი გაურკვეველია. რ. შტაკელბერგის მიხედვით, იგი შედგენილი სიტყვაა, რომლის პირველი სეგმენტი მომდინარეობს სპარსულიდან – ānig „ფუტკარი“, მეორე კი უკავშირდება არაბულ ğul („[[დემონი]]ს ნაირსახეობა“) ცნებას. ვ. აბაევი უფრო მართებულად მიიჩნევს ჩვენთვის საინტერესო ტერმინი დაუკავშიროს მეფუტკრეობის მფარველი აფხაზური ქალ-ღმერთის „[[ანანა-გუნდა]]ს“ სახელს, რაც ლინგვისტური ანალიზით საეჭვოდ გამოიყურება [ანანა-გუნდა, უფრო სწორად ანა-აგუნდა, ე. ი. ხალხური გაგებით „დედა აგუნდა“, როგორც ჩანს, მიღებულია მეფუტკრეობის მფარველი მეგრული ღვთაების „[[აგუნა\|აგუნას]]“ (წმ. გიორგის ეპითეტი) სახელწოდებიდან აფხაზურ „[[აგუნდა]]“ სახელთან მისი ასოცირების გზით]. ანგარიშგასაწევი ჩანს ხალხური ეტიმოლოგია, რომელიც Анигол-ს რუსულ Ангел ფორმას უკავშირებს. შესაძლოა, ტერმინი Анигол არის კომპოზიტი, რომლის პირველი ნაწილი „Ан“ უკავშირდება ოსურ ენაში „დედის“ აღსანიშნავად ბავშვების მიერ, ასევე მოფერების მიზნით გამოყენებულ სიტყვას „æна“, ხოლო მეორე „гол“ „თაფლის“, „ფიჭის“, „ფიჭიანი თაფლის“ აღმნიშვნელ ქართულ სიტყვას გოლი; ამდენად, Анигол გაიშიფრება როგორც „თაფლის (ფიჭის) დედა“.	+	როგორც ჩანს, ირონელ ოსთა ნიქულას ქვეშ ქრისტიანული წმინდანი ნიკოლოზი იგულისხმება, ტერმინ Анигол-ის წარმომავლობა კი გაურკვეველია. რ. შტაკელბერგის მიხედვით, იგი შედგენილი სიტყვაა, რომლის პირველი სეგმენტი მომდინარეობს სპარსულიდან – ānig „ფუტკარი“, მეორე კი უკავშირდება არაბულ ğul („[[დემონი]]ს ნაირსახეობა“) ცნებას. [[ვასილ აბაევი\|ვ. აბაევი]] უფრო მართებულად მიიჩნევს ჩვენთვის საინტერესო ტერმინი დაუკავშიროს მეფუტკრეობის მფარველი აფხაზური ქალ-ღმერთის „[[ანანა-გუნდა]]ს“ სახელს, რაც ლინგვისტური ანალიზით საეჭვოდ გამოიყურება [ანანა-გუნდა, უფრო სწორად ანა-აგუნდა, ე. ი. ხალხური გაგებით „დედა აგუნდა“, როგორც ჩანს, მიღებულია მეფუტკრეობის მფარველი მეგრული ღვთაების „[[აგუნა\|აგუნას]]“ (წმ. გიორგის ეპითეტი) სახელწოდებიდან აფხაზურ „[[აგუნდა]]“ სახელთან მისი ასოცირების გზით]. ანგარიშგასაწევი ჩანს ხალხური ეტიმოლოგია, რომელიც Анигол-ს რუსულ Ангел ფორმას უკავშირებს. შესაძლოა, ტერმინი Анигол არის კომპოზიტი, რომლის პირველი ნაწილი „Ан“ უკავშირდება ოსურ ენაში „დედის“ აღსანიშნავად ბავშვების მიერ, ასევე მოფერების მიზნით გამოყენებულ სიტყვას „æна“, ხოლო მეორე „гол“ „თაფლის“, „ფიჭის“, „ფიჭიანი თაფლის“ აღმნიშვნელ ქართულ სიტყვას გოლი; ამდენად, Анигол გაიშიფრება როგორც „თაფლის (ფიჭის) დედა“.

←წინა ვერსია		12:41, 18 დეკემბერი 2018-ის ვერსია
ხაზი 12:		ხაზი 12:

	==წყარო==		==წყარო==
−	~~ნუგზარ ანთელავა.~~ კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები~~. - გამომცემლობა „უნივერსალი“,- თბილისი 2017~~	+	[[კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები]]

@@ ხაზი 18: / ხაზი 18: @@
 [[კატეგორია:კავკასიური მითები]]
 [[კატეგორია:ოსური მითები]]
 [[კატეგორია:ღმერთები]]
 [[კატეგორია:ოსური ღვთაებანი]]