https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94 2026-04-28T01:56:05Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=250401&oldid=prev 2025-07-24T11:42:04Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:42, 24 ივლისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Aristotle.JPG|thumb|200pq|არისტოტელე]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Aristotle.JPG|thumb|200pq|არისტოტელე]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''არისტოტელე''' - (ბერძ. Αριστοτέλης, დ. ძვ. წ. 384,&#160; ― გ. ძვ. წ. 322),&#160; უდიდესი ძველი ბერძენი ფილოსოფოსი და მეცნიერი. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''არისტოტელე''' - (ბერძ. Αριστοτέλης, დ. ძვ. წ. 384,&#160; ― გ. ძვ. წ. 322),&#160; უდიდესი ძველი ბერძენი ფილოსოფოსი და მეცნიერი. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">&#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; &#160; </ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==== ბიოგრაფია ====</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==== ბიოგრაფია ====</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დაიბადა ქალკიდიკის ნახევარკუნძულზე ქ. სტაგიროსში. წარმოშობით ეკუთვნოდა ასკლეპიადების (ანუ მკურნალთა) გვარს. არისტოტელეს მამა ნიკომაქე მაკედონიის მეფე ამინტა II-ის კარის ექიმი იყო. მას თავის შვილისათვის ახალგაზრდობაშივე უსწავლებია ექიმობა, რასაც არისტოტელე თვითონ შემდგომ სხვებსაც ასწავლიდა. ამის შესახებ [[პლუტარქე]] აღნიშნავს, „ალექსანდრეს საექიმო ხელოვნება სხვებზე უფრო მეტად არისტოტელემ შეასწავლაო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დაიბადა ქალკიდიკის ნახევარკუნძულზე ქ. სტაგიროსში. წარმოშობით ეკუთვნოდა ასკლეპიადების (ანუ მკურნალთა) გვარს. არისტოტელეს მამა ნიკომაქე მაკედონიის მეფე ამინტა II-ის კარის ექიმი იყო. მას თავის შვილისათვის ახალგაზრდობაშივე უსწავლებია ექიმობა, რასაც არისტოტელე თვითონ შემდგომ სხვებსაც ასწავლიდა. ამის შესახებ [[პლუტარქე]] აღნიშნავს, „ალექსანდრეს საექიმო ხელოვნება სხვებზე უფრო მეტად არისტოტელემ შეასწავლაო“.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 17:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 17:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ამის გამო, ძველი წყაროების (დიოგენე ლაერტელი და სხვ.) ცნობით, არისტოტელე ატიკიდან ორმოცი კილომეტრის მანძილით დაშორებულ კუნძულ ევბეაზე გაქცეულა ქ. ხალკოსში, სადაც მას დედისეული მამული ჰქონდა და იქვე გარდაიცვალა ძვ. წ. 322 წელს კუჭის ავადმყოფობით. აქედან მისი გვამი გადაუსვენებიათ მშობლიურ ქ. სტაგიროსში და იქ დაუკრძალავთ. სხვა წყაროების მიხედვით, არისტოტელემ თავი დაიხრჩო ზღვაში, თითქოს მას შემდეგ, რაც ვერ ახსნა ზღვის მოქცევის და უკუქცევის მიზეზები. ზოგი ცნობით კი, არისტოტელემ თავი მოიწამლა კ. ევბეაზე, რადგან არ უნდოდა ათენში არეოპაგის სასამართლოს წარსდგომოდა, ვინაიდან სიცოცხლის შენარჩუნების გარანტია არ ჰქონდაო. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ამის გამო, ძველი წყაროების (დიოგენე ლაერტელი და სხვ.) ცნობით, არისტოტელე ატიკიდან ორმოცი კილომეტრის მანძილით დაშორებულ კუნძულ ევბეაზე გაქცეულა ქ. ხალკოსში, სადაც მას დედისეული მამული ჰქონდა და იქვე გარდაიცვალა ძვ. წ. 322 წელს კუჭის ავადმყოფობით. აქედან მისი გვამი გადაუსვენებიათ მშობლიურ ქ. სტაგიროსში და იქ დაუკრძალავთ. სხვა წყაროების მიხედვით, არისტოტელემ თავი დაიხრჩო ზღვაში, თითქოს მას შემდეგ, რაც ვერ ახსნა ზღვის მოქცევის და უკუქცევის მიზეზები. ზოგი ცნობით კი, არისტოტელემ თავი მოიწამლა კ. ევბეაზე, რადგან არ უნდოდა ათენში არეოპაგის სასამართლოს წარსდგომოდა, ვინაიდან სიცოცხლის შენარჩუნების გარანტია არ ჰქონდაო. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ამ ბოლო დროს ყურადღება მიიპყრო ფრანგი მღვდლის ჟან მელიეს (1664-1729) ერთმა ცნობამ, რომელიც იუწყება, რომ პასუხისგებაში მიცემული არისტოტელე ათენიდან გაიქცა არა კუნძულ ევბეაზე ქ. ხალკისში, არამედ კოლხიდაში, სადაც გარდაიცვალა <del class="diffchange diffchange-inline">კადეც</del>. მელიეს წიგნის რუსულ თარგმანში აღნიშნულია, რომ „ასებეიაში“ ბრალდების გამო, არისტოტელე „იძულებული გამხდარა თავი შეეფარებინა კოლხეთში, სადაც იგი გარდაიცვალა 63 წლის ასაკში“, სამწუხაროდ, მელიე არ უთითებს, თუ საიდან მოაქვს ეს ცნობა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ამ ბოლო დროს ყურადღება მიიპყრო ფრანგი მღვდლის ჟან მელიეს (1664-1729) ერთმა ცნობამ, რომელიც იუწყება, რომ პასუხისგებაში მიცემული არისტოტელე ათენიდან გაიქცა არა კუნძულ ევბეაზე ქ. ხალკისში, არამედ კოლხიდაში, სადაც გარდაიცვალა <ins class="diffchange diffchange-inline">კიდეც</ins>. მელიეს წიგნის რუსულ თარგმანში აღნიშნულია, რომ „ასებეიაში“ ბრალდების გამო, არისტოტელე „იძულებული გამხდარა თავი შეეფარებინა კოლხეთში, სადაც იგი გარდაიცვალა 63 წლის ასაკში“, სამწუხაროდ, მელიე არ უთითებს, თუ საიდან მოაქვს ეს ცნობა. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საყოველთაოდ აღიარებულია, რომ არისტოტელე სტრაგირელი იყო განსაკუთრებული მოვლენა აზროვნების ისტორიაში. მან არა მარტო წინ წასწია მის დროს არსებული მეცნიერების დარგები, არამედ საფუძველი დაუდო ზოგიერთ ახალ მეცნიერებასაც და ბევრი ახალი დებულება შეიტანა ფილოსოფიაში, ეთიკაში, ესთეტიკაში, ენათმეცნიერებაში, ფიზიკაში, ზოოლოგიაში, ბოტანიკაში, მათემატიკაში, ისტორიაში, ლიტერატურაში, ასტრონომიაში, მეტეოროლოგიაში, იურისპრუდენციაში, ეკონომიკურ მეცნიერებაში და იმდროინდელი ცოდნის თითქმის ყველა სხვა დარგში. აზროვნების ისტორიამ არ იცის მეორე ადამიანი, რომელიც ისეთი ენციკლოპედიური მრავალმხრივობით იყო დაჯილდოებული, როგორც არისტოტელე. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საყოველთაოდ აღიარებულია, რომ არისტოტელე სტრაგირელი იყო განსაკუთრებული მოვლენა აზროვნების ისტორიაში. მან არა მარტო წინ წასწია მის დროს არსებული მეცნიერების დარგები, არამედ საფუძველი დაუდო ზოგიერთ ახალ მეცნიერებასაც და ბევრი ახალი დებულება შეიტანა ფილოსოფიაში, ეთიკაში, ესთეტიკაში, ენათმეცნიერებაში, ფიზიკაში, ზოოლოგიაში, ბოტანიკაში, მათემატიკაში, ისტორიაში, ლიტერატურაში, ასტრონომიაში, მეტეოროლოგიაში, იურისპრუდენციაში, ეკონომიკურ მეცნიერებაში და იმდროინდელი ცოდნის თითქმის ყველა სხვა დარგში. აზროვნების ისტორიამ არ იცის მეორე ადამიანი, რომელიც ისეთი ენციკლოპედიური მრავალმხრივობით იყო დაჯილდოებული, როგორც არისტოტელე. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=236554&oldid=prev 2024-10-17T18:57:24Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">18:57, 17 ოქტომბერი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 41:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 41:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ბერძენი ისტორიკოსები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ბერძენი ისტორიკოსები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოსოფოსები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოსოფოსები]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:არისტოტელე]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=236552&oldid=prev 2024-10-17T18:50:50Z

<p></p> <a href="https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&amp;diff=236552&amp;oldid=149801">ცვლილებების ჩვენება</a>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=149801&oldid=prev 2022-03-29T08:32:12Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:32, 29 მარტი 2022-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 19:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 19:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართულ ფსიქოლოგიაში არისტოტელეს მოძღვრება გაანალიზებული აქვთ ა. ბოჭორიშვილს (ფსიქოლოგიის ისტორია. თხზულებები, ტ.1. თბილისი, 1991) და ი. იმედაძეს (ფსიქოლოგიის ისტორია: ანტიკური ხანიდან ჩვენს დრომდე. თბილისი, 2014).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ქართულ ფსიქოლოგიაში არისტოტელეს მოძღვრება გაანალიზებული აქვთ ა. ბოჭორიშვილს (ფსიქოლოგიის ისტორია. თხზულებები, ტ.1. თბილისი, 1991) და ი. იმედაძეს (ფსიქოლოგიის ისტორია: ანტიკური ხანიდან ჩვენს დრომდე. თბილისი, 2014).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>თეორიული აზროვნების წესები - ლოგიკის კანონები - არისტოტელემ საგანგებოდ იკვლია. მან ჩამოაყალიბა მრავალი კანონი და დაწერა მსოფლიოში პირველი ტრაქტატი ლოგიკაზეც. ამით ლოგიკა მეცნიერების დარგად დაფუძნდა.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins>თეორიული აზროვნების წესები - ლოგიკის კანონები - არისტოტელემ საგანგებოდ იკვლია. მან ჩამოაყალიბა მრავალი კანონი და დაწერა მსოფლიოში პირველი ტრაქტატი ლოგიკაზეც. ამით ლოგიკა მეცნიერების დარგად დაფუძნდა<ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>არისტოტელეს ფილოსოფიაში ერთერთი უმნიშვნელოვანესი ცნებაა მიზნობრიობა - ენტელექია.&#160; მაგრამ ესაა არა პიროვნულ-სუბიექტური, არამედ ღვთაებრივი, კოსმოსური, ბუნების საერთო, სასიცოცხლო მისწრაფება. მიზანი - ესაა „საბოლოო მიზეზი”, რომელიც განსაზღვრავს ყოფიერის არსსა და არსებას, და რისი შემეცნებაც ყოფიერის დაფარული საზრისის წვდომაა. მიზანი, ენტელექიის სახით, მთელ ცოცხალ ბუნებას აქვს და (უმეტესად გაუცნობიერებლად) მისკენ მიისწრაფვის. ენტელექია სიცოცხლის არსია, სახელდობრ, მიზნის განხორციელებაა, ის ვლინდება სიცოცხლის თვითშენახვაში და სრულქმნისკენ მისწრაფებაში. მაშ არისტოტელემ სიცოცხლის ორი მისწრაფება გამოკვეთა - ადაპტაციურობა და მიღმასწრაფება. ამით მისი თეორია „ღია თეორიებს” განეკუთვნება და ამ მხრივ ახალი ფსიქოლოგიის 90 %-ზე უფრო მაღლაა {„ღია თეორია / დახურული თეორია”}. და სწორედ ესაა „მიზანშეწონილება”. [[უზნაძე დიმიტრი|დ. უზნაძის]] თეორიაშიც „მიზანშეწონილება” - საპირისპიროდ ცნებისა „მიზანდასახულობა” - უპიროვნოა, არაცნობიერია, მიზანშეწონილ ქცევას ცხოველიც ახორციელებს (ემპირისტული პოსტულატი). ესაა ისეთი ქცევა, რომლის შედეგადაც ინდივიდი (ცხოველი ან იმპულსურ-განწყობისეულ დონეზე მოქმედი ადამიანი) წარმატებით იკმაყოფილებს რომელიმე ბუნებისეულ-სასიცოცხლო მოთხოვნილებას, რისი მაჩვენებელი და განმამტკიცებელი სიამოვნების გრძნობაა. ესე იგი ესაა ქცევა ბუნების წესის შესაბამისად ანუ ამ წესთან შეწონილად, ენტელექიასთან შეწონილად. ეს აზრი შეიძლება არაორგანულ ბუნებაზეც, მთელ სამყაროზეც გავრცელდეს და, შესაბამისად, განირჩეს ვიწრო-ბიოლოგიური და საერთო-კოსმოლოგიური მიზნობრიობა-ენტელექია.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins>არისტოტელეს ფილოსოფიაში ერთერთი უმნიშვნელოვანესი ცნებაა მიზნობრიობა - ენტელექია.&#160; მაგრამ ესაა არა პიროვნულ-სუბიექტური, არამედ ღვთაებრივი, კოსმოსური, ბუნების საერთო, სასიცოცხლო მისწრაფება. მიზანი - ესაა „საბოლოო მიზეზი”, რომელიც განსაზღვრავს ყოფიერის არსსა და არსებას, და რისი შემეცნებაც ყოფიერის დაფარული საზრისის წვდომაა. მიზანი, ენტელექიის სახით, მთელ ცოცხალ ბუნებას აქვს და (უმეტესად გაუცნობიერებლად) მისკენ მიისწრაფვის. ენტელექია სიცოცხლის არსია, სახელდობრ, მიზნის განხორციელებაა, ის ვლინდება სიცოცხლის თვითშენახვაში და სრულქმნისკენ მისწრაფებაში. მაშ არისტოტელემ სიცოცხლის ორი მისწრაფება გამოკვეთა - ადაპტაციურობა და მიღმასწრაფება. ამით მისი თეორია „ღია თეორიებს” განეკუთვნება და ამ მხრივ ახალი ფსიქოლოგიის 90 %-ზე უფრო მაღლაა {„ღია თეორია / დახურული თეორია”}. და სწორედ ესაა „მიზანშეწონილება”. [[უზნაძე დიმიტრი|დ. უზნაძის]] თეორიაშიც „მიზანშეწონილება” - საპირისპიროდ ცნებისა „მიზანდასახულობა” - უპიროვნოა, არაცნობიერია, მიზანშეწონილ ქცევას ცხოველიც ახორციელებს (ემპირისტული პოსტულატი). ესაა ისეთი ქცევა, რომლის შედეგადაც ინდივიდი (ცხოველი ან იმპულსურ-განწყობისეულ დონეზე მოქმედი ადამიანი) წარმატებით იკმაყოფილებს რომელიმე ბუნებისეულ-სასიცოცხლო მოთხოვნილებას, რისი მაჩვენებელი და განმამტკიცებელი სიამოვნების გრძნობაა. ესე იგი ესაა ქცევა ბუნების წესის შესაბამისად ანუ ამ წესთან შეწონილად, ენტელექიასთან შეწონილად. ეს აზრი შეიძლება არაორგანულ ბუნებაზეც, მთელ სამყაროზეც გავრცელდეს და, შესაბამისად, განირჩეს ვიწრო-ბიოლოგიური და საერთო-კოსმოლოგიური მიზნობრიობა-ენტელექია<ins class="diffchange diffchange-inline">.''</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">''საკვირველია, ერთმა ადამიანმა როგორ გაუსწრო კაცობრიობას 2000-2300 წლით, თანაც მეცნიერების რამდენიმე დარგში! ეს იმდენად შთამბეჭდავია, რომ მთელი ევროპული ქრიატიანული კულტურა, მათ შორის [[ეკლესია|ეკლესიაც]], არისტოტელეს, „წარმართ მეცნიერს” აღიარებდა უმაღლეს ავტორიტეტად. არისტოტელესა და მისი მოძღვრის, პლატონის მოძღვრებანი 20 საუკუნის განმავლობაში იყო დასავლური აზროვნებისა და ზოგადად კულტურის ყველაზე ავტორიტეტული სიბრძნის წყარო. ეს დოგმატურად ჰქონდა აღიარებული ქრისტიანულ ეკლესიასაც კი, მიუხედავად ბრძენთა „წარმართობისა”. ამასთან, არისტოტელე ამბობდა, პლატონი ჩემი მეგობარია, მაგრამ ჭეშმარიტება უფრო დიდი მეგობარიაო. არისტოტელემ თავისი მოძღვრის ფილოსოფიისგან განსხვავებული და გაცილებით უფრო ფართო და ღრმადმეცნიერული მოძღვრება შექმნა.'' (ჩანამატის ავტორი [[ზურაბ ვახანია]])</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">საკვირველია, ერთმა ადამიანმა როგორ გაუსწრო კაცობრიობას 2000-2300 წლით, თანაც მეცნიერების რამდენიმე დარგში! ეს იმდენად შთამბეჭდავია, რომ მთელი ევროპული ქრიატიანული კულტურა, მათ შორის [[ეკლესია|ეკლესიაც]], არისტოტელეს, „წარმართ მეცნიერს” აღიარებდა უმაღლეს ავტორიტეტად. არისტოტელესა და მისი მოძღვრის, პლატონის მოძღვრებანი 20 საუკუნის განმავლობაში იყო დასავლური აზროვნებისა და ზოგადად კულტურის ყველაზე ავტორიტეტული სიბრძნის წყარო. ეს დოგმატურად ჰქონდა აღიარებული ქრისტიანულ ეკლესიასაც კი, მიუხედავად ბრძენთა „წარმართობისა”. ამასთან, არისტოტელე ამბობდა, პლატონი ჩემი მეგობარია, მაგრამ ჭეშმარიტება უფრო დიდი მეგობარიაო. არისტოტელემ თავისი მოძღვრის ფილოსოფიისგან განსხვავებული და გაცილებით უფრო ფართო და ღრმადმეცნიერული მოძღვრება შექმნა. (''ზურაბ ვახანია'')</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=131065&oldid=prev 2021-11-04T19:59:45Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:59, 4 ნოემბერი 2021-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 13:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 13:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არისტოტელე სულიერების ემოციურ მხარესაც განიხილავს. გრძნობა თან სდევს ორგანიზმის ყოველგვარ მოქმედებას. როცა ის ნორმალურად ანუ ბუნებითად მიმდინარეობს, მას სიამოვნება ახლავს, თუ არა - უსიამოვნება. ბუნებრივად და დაუბრკოლებლად მიმდინარე ყოველგვარი აქტივობა უკვე თავისთავად სასიამოვნოა; სიამოვნება ხელს უწყობს და ახანგრძლივებს ცხოველქმედებას. უსიამოვნება ფუნქციის დარღვევისა და სათანადო აქტივობის შეფერხების შესახებ გვამცნობს და ხელს უშლის მის ამგვარად გაგრძელებას (ჩვენ ვიტყოდით, რომ გრძნობას აქვს სასიგნალო და რეგულატორული ფუნქცია). ეს არ ნიშნავს, რომ ორგანიზმის აქტივობას მხოლოდ ემოციები მართავს. გრძნობებს გარკვეული თვისებები აქვს. გრძნობა შეიძლება იყოს ძლიერი ან სუსტი (დღევანდელი ტერმინოლოგიით - გრძნობის ინტენსივობა); არსებობს „შერეული გრძნობებიც” , რომლებიც მოიცავენ როგორც სიამოვნებას, ისე უსიამოვნებას (დღევანდელი ტერმინოლოგიით - გრძნობის ამბივალენტობა). აფექტი ყველაზე ძლიერი და მკვეთრად გამოხატული ემოციური მდგომარეობაა. ის არ ექვემდებარება რაციონალურ მართვას და თითქმის ყოველთვის იწვევს სპონტანურ აქტივობას. ამიტომაც ის რისკის შემცველია ადამიანის ქცევის მიზანშეწონილების კუთხით. აფექტის პრევენციისა და განმუხტვის ყველაზე ეფექტურ საშუალებად ხელოვნება გვევლინება. ხელოვნების ესთეტიკურ ზემოქმედებას მივყავართ კათარზისამდე, ანუ განწმენდამდე. მაგ., გმირთან თანაგანცდის გამო, პიესით გამოწვეული სიხარულისა თუ დარდის ცრემლები ამცირებს ადამიანის ემოციურ დაძაბულობას. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არისტოტელე სულიერების ემოციურ მხარესაც განიხილავს. გრძნობა თან სდევს ორგანიზმის ყოველგვარ მოქმედებას. როცა ის ნორმალურად ანუ ბუნებითად მიმდინარეობს, მას სიამოვნება ახლავს, თუ არა - უსიამოვნება. ბუნებრივად და დაუბრკოლებლად მიმდინარე ყოველგვარი აქტივობა უკვე თავისთავად სასიამოვნოა; სიამოვნება ხელს უწყობს და ახანგრძლივებს ცხოველქმედებას. უსიამოვნება ფუნქციის დარღვევისა და სათანადო აქტივობის შეფერხების შესახებ გვამცნობს და ხელს უშლის მის ამგვარად გაგრძელებას (ჩვენ ვიტყოდით, რომ გრძნობას აქვს სასიგნალო და რეგულატორული ფუნქცია). ეს არ ნიშნავს, რომ ორგანიზმის აქტივობას მხოლოდ ემოციები მართავს. გრძნობებს გარკვეული თვისებები აქვს. გრძნობა შეიძლება იყოს ძლიერი ან სუსტი (დღევანდელი ტერმინოლოგიით - გრძნობის ინტენსივობა); არსებობს „შერეული გრძნობებიც” , რომლებიც მოიცავენ როგორც სიამოვნებას, ისე უსიამოვნებას (დღევანდელი ტერმინოლოგიით - გრძნობის ამბივალენტობა). აფექტი ყველაზე ძლიერი და მკვეთრად გამოხატული ემოციური მდგომარეობაა. ის არ ექვემდებარება რაციონალურ მართვას და თითქმის ყოველთვის იწვევს სპონტანურ აქტივობას. ამიტომაც ის რისკის შემცველია ადამიანის ქცევის მიზანშეწონილების კუთხით. აფექტის პრევენციისა და განმუხტვის ყველაზე ეფექტურ საშუალებად ხელოვნება გვევლინება. ხელოვნების ესთეტიკურ ზემოქმედებას მივყავართ კათარზისამდე, ანუ განწმენდამდე. მაგ., გმირთან თანაგანცდის გამო, პიესით გამოწვეული სიხარულისა თუ დარდის ცრემლები ამცირებს ადამიანის ემოციურ დაძაბულობას. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქცევის საწყისი - მისწრაფებაა (თანამედროვე ტერმინით - მოტივაცია). მისწრაფების გარეშე შეუძლებელია მოძრაობის განხორციელება. არისტოტელე საგანგებოდ აღნიშნავს, რომ თავშეკავებულ ადამიანებს შეიძლება ჰქონდეთ რაიმეს გაკეთების სურვილი და მისწრაფება, მაგრამ არ აკეთებენ ამას, ვინაიდან მიჰყვებიან არა სურვილს, არამედ გონების კარნახს. ნებისყოფის უნარი სწორედ ამაში ვლინდება. უნებლიე ქცევის დროს მისწრაფებას უშუალოდ მოჰყვება მოძრაობა. ნებელობითი ქცევის შემთხვევაში სურვილს დაერთვის პრაქტიკული გონება, რომელიც უკარნახებს მისწრაფებას ასეთ თუ ისეთ მოძრაობას. ამიტომ სადაც არ არის გონება (ცხოველი, მცირეწლოვანი ბავშვი, შეშლილი), იქ არ არის ნებისყოფაც.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ქცევის საწყისი - მისწრაფებაა (თანამედროვე ტერმინით - მოტივაცია). მისწრაფების გარეშე შეუძლებელია მოძრაობის განხორციელება. არისტოტელე საგანგებოდ აღნიშნავს, რომ თავშეკავებულ ადამიანებს შეიძლება ჰქონდეთ რაიმეს გაკეთების სურვილი და მისწრაფება, მაგრამ არ აკეთებენ ამას, ვინაიდან მიჰყვებიან არა სურვილს, არამედ გონების კარნახს. ნებისყოფის <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>უნარი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>სწორედ ამაში ვლინდება. უნებლიე ქცევის დროს მისწრაფებას უშუალოდ მოჰყვება მოძრაობა. ნებელობითი ქცევის შემთხვევაში სურვილს დაერთვის პრაქტიკული გონება, რომელიც უკარნახებს მისწრაფებას ასეთ თუ ისეთ მოძრაობას. ამიტომ სადაც არ არის გონება (ცხოველი, მცირეწლოვანი ბავშვი, შეშლილი), იქ არ არის ნებისყოფაც.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>აფექტებს უპირისპირდება ხასიათი, როგორც ადამიანის თვისებათა მდგრადი სისტემა. ის გამოხატავს ცალკეული ადამიანის თავისებურებას, მის ზნეობრივ სახეს, რომლის შესაბამისადაც მოქმედებს. ხასიათი (ზნეობრიობა) არ არის ადამიანის ბუნებრივი თვისება. ის ცვალებადობს ასაკის, საზოგადოებრივი მდგომარეობის, პროფესიისა და სხვა ცხოვრებისეულ ვითარებათა შესაბამისად. ხასიათი ცხოვრების პროცესში ყალიბდება. საჭიროა, რომ ადამიანი ხშირად ხვდებოდეს რთულ სიტუაციებში, სადაც ამა თუ იმ ზნეობრივი თვისების გამოვლენა სჭირდება. მაშინ ხდება ადამიანი გულადი, კეთილშობილი და სხვა. არისტოტელემ ხასიათის გარკვეული ტიპების აღწერაც მოგვცა. ამდენად, იგი ქარაქტეროლოგიის სათავეებთანაც დგას.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>აფექტებს უპირისპირდება ხასიათი, როგორც ადამიანის თვისებათა მდგრადი სისტემა. ის გამოხატავს ცალკეული ადამიანის თავისებურებას, მის ზნეობრივ სახეს, რომლის შესაბამისადაც მოქმედებს. ხასიათი (ზნეობრიობა) არ არის ადამიანის ბუნებრივი თვისება. ის ცვალებადობს ასაკის, საზოგადოებრივი მდგომარეობის, პროფესიისა და სხვა ცხოვრებისეულ ვითარებათა შესაბამისად. ხასიათი ცხოვრების პროცესში ყალიბდება. საჭიროა, რომ ადამიანი ხშირად ხვდებოდეს რთულ სიტუაციებში, სადაც ამა თუ იმ ზნეობრივი თვისების გამოვლენა სჭირდება. მაშინ ხდება ადამიანი გულადი, კეთილშობილი და სხვა. არისტოტელემ ხასიათის გარკვეული ტიპების აღწერაც მოგვცა. ამდენად, იგი ქარაქტეროლოგიის სათავეებთანაც დგას.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=126159&oldid=prev 2021-08-24T14:17:31Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">14:17, 24 აგვისტო 2021-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 32:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 32:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ლექსიკონი შეიქმნა შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით.&lt;/small&gt;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ლექსიკონი შეიქმნა შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით.&lt;/small&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:ვეგეტაციური სული]] </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:ცხოველური სული]]</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:ადამიანური სული]] </del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:ნუსი]]</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:კათარზისი]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:კათარზისი]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენტელექია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენტელექია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოსოფოსები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოსოფოსები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=124268&oldid=prev 2021-06-28T17:55:57Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">17:55, 28 ივნისი 2021-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''არისტოტელე''' - Aristotle, Аристотель, 384-322 ძვ.წ.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''არისტოტელე''' - Aristotle, Аристотель, 384-322 ძვ.წ.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>უდიდესი ძველი ბერძენი სწავლული-ფილოსოფოსი,&#160; ორიგინალური ფსიქოლოგიური სისტემის შემქნელი, რომელშიც ინტეგრირებულია ანტიკური აზრის &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>უდიდესი ძველი ბერძენი სწავლული-ფილოსოფოსი,&#160; ორიგინალური ფსიქოლოგიური სისტემის შემქნელი, რომელშიც ინტეგრირებულია <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ანტიკური<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>აზრის &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მიღწევები და რომელსაც საუკუნეთა განმავლობაში ემყარებოდა შეხედულებები სულის შესახებ. ბავშვობა გაატარა [[მაკედონია|მაკედონიაში]], სადაც მამამისი მეფის კარის ექიმად მსახურობდა. მამამ მისცა არისტოტელეს პირველადი საექიმო და საბუნებისმეტყველო განათლება. ჩვიდმეტი წლისა არისტოტელე ჩავიდა [[ათენი|ათენში]] და პლატონის აკადემიაში ჩაირიცხა. აქ მან ოცი წელიწადი გაატარა, ჯერ - მოწაფედ, შემდეგ კი - მასწავლებლად. [[პლატონი|პლატონის]] სიკვდილის მერე არისტოტელე მცირე აზიის სხვადასხვა ქალაქებში ცხოვრობდა, ერთხანს - მშობლიურ მაკედონიაში&#160; და ახალგაზრდა [[ალექსანდრე მაკედონელი|ალექსანდრე მაკედონელს]] ასწავლიდა. 335 წელს არისტოტელე ათენში დაბრუნდა, სადაც სკოლა-ლიცეუმი დააარსა. ალექსანდრეს სიკვდილის შემდეგ, ანტიმაკედონურ დამოკიდებულებათა მომძლავრების გამო, არისტოტელე იძულებული გახდა, ათენი დაეტოვებინა. იგი დედამისის სამშობლოში, კუნძულ ევბეიზე დასახლდა. არისტოტელე გარდაიცვალა კუჭის სნეულებით, რომელიც მთელი ცხოვრების განმავლობაში აწუხებდა. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მიღწევები და რომელსაც საუკუნეთა განმავლობაში ემყარებოდა შეხედულებები სულის შესახებ. ბავშვობა გაატარა [[მაკედონია|მაკედონიაში]], სადაც მამამისი მეფის კარის ექიმად მსახურობდა. მამამ მისცა არისტოტელეს პირველადი საექიმო და საბუნებისმეტყველო განათლება. ჩვიდმეტი წლისა არისტოტელე ჩავიდა [[ათენი|ათენში]] და პლატონის აკადემიაში ჩაირიცხა. აქ მან ოცი წელიწადი გაატარა, ჯერ - მოწაფედ, შემდეგ კი - მასწავლებლად. [[პლატონი|პლატონის]] სიკვდილის მერე არისტოტელე მცირე აზიის სხვადასხვა ქალაქებში ცხოვრობდა, ერთხანს - მშობლიურ მაკედონიაში&#160; და ახალგაზრდა [[ალექსანდრე მაკედონელი|ალექსანდრე მაკედონელს]] ასწავლიდა. 335 წელს არისტოტელე ათენში დაბრუნდა, სადაც სკოლა-ლიცეუმი დააარსა. ალექსანდრეს სიკვდილის შემდეგ, ანტიმაკედონურ დამოკიდებულებათა მომძლავრების გამო, არისტოტელე იძულებული გახდა, ათენი დაეტოვებინა. იგი დედამისის სამშობლოში, კუნძულ ევბეიზე დასახლდა. არისტოტელე გარდაიცვალა კუჭის სნეულებით, რომელიც მთელი ცხოვრების განმავლობაში აწუხებდა. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=107098&oldid=prev 2020-07-27T10:54:56Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">10:54, 27 ივლისი 2020-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 21:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 21:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>თეორიული აზროვნების წესები - ლოგიკის კანონები - არისტოტელემ საგანგებოდ იკვლია. მან ჩამოაყალიბა მრავალი კანონი და დაწერა მსოფლიოში პირველი ტრაქტატი ლოგიკაზეც. ამით ლოგიკა მეცნიერების დარგად დაფუძნდა.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>თეორიული აზროვნების წესები - ლოგიკის კანონები - არისტოტელემ საგანგებოდ იკვლია. მან ჩამოაყალიბა მრავალი კანონი და დაწერა მსოფლიოში პირველი ტრაქტატი ლოგიკაზეც. ამით ლოგიკა მეცნიერების დარგად დაფუძნდა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>არისტოტელეს ფილოსოფიაში ერთერთი უმნიშვნელოვანესი ცნებაა მიზნობრიობა - ენტელექია.&#160; მაგრამ ესაა არა პიროვნულ-სუბიექტური, არამედ ღვთაებრივი, კოსმოსური, ბუნების საერთო, სასიცოცხლო მისწრაფება. მიზანი - ესაა „საბოლოო მიზეზი”, რომელიც განსაზღვრავს ყოფიერის არსსა და არსებას, და რისი შემეცნებაც ყოფიერის დაფარული საზრისის წვდომაა. მიზანი, ენტელექიის სახით, მთელ ცოცხალ ბუნებას აქვს და (უმეტესად გაუცნობიერებლად) მისკენ მიისწრაფვის. ენტელექია სიცოცხლის არსია, სახელდობრ, მიზნის განხორციელებაა, ის ვლინდება სიცოცხლის თვითშენახვაში და სრულქმნისკენ მისწრაფებაში. მაშ არისტოტელემ სიცოცხლის ორი მისწრაფება გამოკვეთა - ადაპტაციურობა და მიღმასწრაფება. ამით მისი თეორია „ღია თეორიებს” განეკუთვნება და ამ მხრივ ახალი ფსიქოლოგიის 90 %-ზე უფრო მაღლაა <del class="diffchange diffchange-inline">(</del>„ღია თეორია / დახურული თეორია”<del class="diffchange diffchange-inline">)</del>. და სწორედ ესაა „მიზანშეწონილება”. [[უზნაძე დიმიტრი|დ. უზნაძის]] თეორიაშიც „მიზანშეწონილება” - საპირისპიროდ ცნებისა „მიზანდასახულობა” - უპიროვნოა, არაცნობიერია, მიზანშეწონილ ქცევას ცხოველიც ახორციელებს (ემპირისტული პოსტულატი). ესაა ისეთი ქცევა, რომლის შედეგადაც ინდივიდი (ცხოველი ან იმპულსურ-განწყობისეულ დონეზე მოქმედი ადამიანი) წარმატებით იკმაყოფილებს რომელიმე ბუნებისეულ-სასიცოცხლო მოთხოვნილებას, რისი მაჩვენებელი და განმამტკიცებელი სიამოვნების გრძნობაა. ესე იგი ესაა ქცევა ბუნების წესის შესაბამისად ანუ ამ წესთან შეწონილად, ენტელექიასთან შეწონილად. ეს აზრი შეიძლება არაორგანულ ბუნებაზეც, მთელ სამყაროზეც გავრცელდეს და, შესაბამისად, განირჩეს ვიწრო-ბიოლოგიური და საერთო-კოსმოლოგიური მიზნობრიობა-ენტელექია.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>არისტოტელეს ფილოსოფიაში ერთერთი უმნიშვნელოვანესი ცნებაა მიზნობრიობა - ენტელექია.&#160; მაგრამ ესაა არა პიროვნულ-სუბიექტური, არამედ ღვთაებრივი, კოსმოსური, ბუნების საერთო, სასიცოცხლო მისწრაფება. მიზანი - ესაა „საბოლოო მიზეზი”, რომელიც განსაზღვრავს ყოფიერის არსსა და არსებას, და რისი შემეცნებაც ყოფიერის დაფარული საზრისის წვდომაა. მიზანი, ენტელექიის სახით, მთელ ცოცხალ ბუნებას აქვს და (უმეტესად გაუცნობიერებლად) მისკენ მიისწრაფვის. ენტელექია სიცოცხლის არსია, სახელდობრ, მიზნის განხორციელებაა, ის ვლინდება სიცოცხლის თვითშენახვაში და სრულქმნისკენ მისწრაფებაში. მაშ არისტოტელემ სიცოცხლის ორი მისწრაფება გამოკვეთა - ადაპტაციურობა და მიღმასწრაფება. ამით მისი თეორია „ღია თეორიებს” განეკუთვნება და ამ მხრივ ახალი ფსიქოლოგიის 90 %-ზე უფრო მაღლაა <ins class="diffchange diffchange-inline">{</ins>„ღია თეორია / დახურული თეორია”<ins class="diffchange diffchange-inline">}</ins>. და სწორედ ესაა „მიზანშეწონილება”. [[უზნაძე დიმიტრი|დ. უზნაძის]] თეორიაშიც „მიზანშეწონილება” - საპირისპიროდ ცნებისა „მიზანდასახულობა” - უპიროვნოა, არაცნობიერია, მიზანშეწონილ ქცევას ცხოველიც ახორციელებს (ემპირისტული პოსტულატი). ესაა ისეთი ქცევა, რომლის შედეგადაც ინდივიდი (ცხოველი ან იმპულსურ-განწყობისეულ დონეზე მოქმედი ადამიანი) წარმატებით იკმაყოფილებს რომელიმე ბუნებისეულ-სასიცოცხლო მოთხოვნილებას, რისი მაჩვენებელი და განმამტკიცებელი სიამოვნების გრძნობაა. ესე იგი ესაა ქცევა ბუნების წესის შესაბამისად ანუ ამ წესთან შეწონილად, ენტელექიასთან შეწონილად. ეს აზრი შეიძლება არაორგანულ ბუნებაზეც, მთელ სამყაროზეც გავრცელდეს და, შესაბამისად, განირჩეს ვიწრო-ბიოლოგიური და საერთო-კოსმოლოგიური მიზნობრიობა-ენტელექია.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საკვირველია, ერთმა ადამიანმა როგორ გაუსწრო კაცობრიობას 2000-2300 წლით, თანაც მეცნიერების რამდენიმე დარგში! ეს იმდენად შთამბეჭდავია, რომ მთელი ევროპული ქრიატიანული კულტურა, მათ შორის [[ეკლესია|ეკლესიაც]], არისტოტელეს, „წარმართ მეცნიერს” აღიარებდა უმაღლეს ავტორიტეტად. არისტოტელესა და მისი მოძღვრის, პლატონის მოძღვრებანი 20 საუკუნის განმავლობაში იყო დასავლური აზროვნებისა და ზოგადად კულტურის ყველაზე ავტორიტეტული სიბრძნის წყარო. ეს დოგმატურად ჰქონდა აღიარებული ქრისტიანულ ეკლესიასაც კი, მიუხედავად ბრძენთა „წარმართობისა”. ამასთან, არისტოტელე ამბობდა, პლატონი ჩემი მეგობარია, მაგრამ ჭეშმარიტება უფრო დიდი მეგობარიაო. არისტოტელემ თავისი მოძღვრის ფილოსოფიისგან განსხვავებული და გაცილებით უფრო ფართო და ღრმადმეცნიერული მოძღვრება შექმნა. (''ზურაბ ვახანია'')</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საკვირველია, ერთმა ადამიანმა როგორ გაუსწრო კაცობრიობას 2000-2300 წლით, თანაც მეცნიერების რამდენიმე დარგში! ეს იმდენად შთამბეჭდავია, რომ მთელი ევროპული ქრიატიანული კულტურა, მათ შორის [[ეკლესია|ეკლესიაც]], არისტოტელეს, „წარმართ მეცნიერს” აღიარებდა უმაღლეს ავტორიტეტად. არისტოტელესა და მისი მოძღვრის, პლატონის მოძღვრებანი 20 საუკუნის განმავლობაში იყო დასავლური აზროვნებისა და ზოგადად კულტურის ყველაზე ავტორიტეტული სიბრძნის წყარო. ეს დოგმატურად ჰქონდა აღიარებული ქრისტიანულ ეკლესიასაც კი, მიუხედავად ბრძენთა „წარმართობისა”. ამასთან, არისტოტელე ამბობდა, პლატონი ჩემი მეგობარია, მაგრამ ჭეშმარიტება უფრო დიდი მეგობარიაო. არისტოტელემ თავისი მოძღვრის ფილოსოფიისგან განსხვავებული და გაცილებით უფრო ფართო და ღრმადმეცნიერული მოძღვრება შექმნა. (''ზურაბ ვახანია'')</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=90445&oldid=prev 2019-11-20T13:13:55Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">13:13, 20 ნოემბერი 2019-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 9:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 9:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შეგრძნება წინაპირობა და მთელი შემეცნების პროცესის სათავეა და მას განსაკუთრებულ ყურადღება ეთმობა. არისტოტელემ გამოყო ხუთი შეგრძნების ორგანო და იმდრონდელ ცოდნაზე დაყრდნობით დაახასიათა კიდეც შეგრძნების&#160; წარმოქმნის პროცესი. ამასთან, არისტოტელე ლაპარაკობს ე.წ. „საერთო მგრძნობელობაზე” , რომელიც აღიქვამს ყველა ობიექტისთვის საერთო ნიშნებს (მოძრაობას, რაოდენობას, სიდიდეს). აღქმის ილუზიები უპირატესად მას უკავშირდება (ცნობილია ე.წ. არისტოტელეს ილუზია).&#160; სამყაროს თვალსაჩინო ასახვის შემდგომი საფეხური, ფანტაზია წარმოდგენის და წარმოსახვის სახით არის მოცემული. ძველ მოაზროვნეთაგან არისტოტელე პირველი იყო, ვინც ფანტაზიის საგანგებო დახასიათება სცადა. ფანტაზია მოაზრებულია, როგორც შუამავალი შეგრძნებად/გრძნობად და რაციონალურ/გონით ცოდნას შორის და აზროვნების წინაპირობაა. მეტად საინტერესოა მეხსიერების არისტოტელესეული დახასიათებაც: იმისთვის, რომ ადამიანმა რაიმე მოიგონოს, საჭიროა ამჟამად მოცემული შთაბეჭდილება ერთგვარად დაუკავშირდეს უკვე არსებულ წარმოდგენას. სულის ახლანდელი შთაბეჭდილებანი ძველებს მოგონებებს, ვინაიდან მათი შესაბამისი საგნები ერთმანეთს უკავშირდება ოთხგვარად: ან მსგავსია, ან პირიქით - ერთმანეთის კონტრასტულია, ან ოდესღაც ერთდროულად ან ერთმანეთის გვერდით იყო აღქმული. ორი ათასი წლის შემდეგ ამ მოვლენას ასოციაცია დაარქვეს, არისტოტელესეულ ოთხ კავშირს კი ასოციაციის კანონები ეწოდა; ასოციაცია&#160; დიდი ხნის განმავლობაში ფსიქიკური ცხოვრების უმთავრეს ამხსნელ მექანიზმად მოიაზრებოდა (ასოციაციონიზმი).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შეგრძნება წინაპირობა და მთელი შემეცნების პროცესის სათავეა და მას განსაკუთრებულ ყურადღება ეთმობა. არისტოტელემ გამოყო ხუთი შეგრძნების ორგანო და იმდრონდელ ცოდნაზე დაყრდნობით დაახასიათა კიდეც შეგრძნების&#160; წარმოქმნის პროცესი. ამასთან, არისტოტელე ლაპარაკობს ე.წ. „საერთო მგრძნობელობაზე” , რომელიც აღიქვამს ყველა ობიექტისთვის საერთო ნიშნებს (მოძრაობას, რაოდენობას, სიდიდეს). აღქმის ილუზიები უპირატესად მას უკავშირდება (ცნობილია ე.წ. არისტოტელეს ილუზია).&#160; სამყაროს თვალსაჩინო ასახვის შემდგომი საფეხური, ფანტაზია წარმოდგენის და წარმოსახვის სახით არის მოცემული. ძველ მოაზროვნეთაგან არისტოტელე პირველი იყო, ვინც ფანტაზიის საგანგებო დახასიათება სცადა. ფანტაზია მოაზრებულია, როგორც შუამავალი შეგრძნებად/გრძნობად და რაციონალურ/გონით ცოდნას შორის და აზროვნების წინაპირობაა. მეტად საინტერესოა მეხსიერების არისტოტელესეული დახასიათებაც: იმისთვის, რომ ადამიანმა რაიმე მოიგონოს, საჭიროა ამჟამად მოცემული შთაბეჭდილება ერთგვარად დაუკავშირდეს უკვე არსებულ წარმოდგენას. სულის ახლანდელი შთაბეჭდილებანი ძველებს მოგონებებს, ვინაიდან მათი შესაბამისი საგნები ერთმანეთს უკავშირდება ოთხგვარად: ან მსგავსია, ან პირიქით - ერთმანეთის კონტრასტულია, ან ოდესღაც ერთდროულად ან ერთმანეთის გვერდით იყო აღქმული. ორი ათასი წლის შემდეგ ამ მოვლენას ასოციაცია დაარქვეს, არისტოტელესეულ ოთხ კავშირს კი ასოციაციის კანონები ეწოდა; ასოციაცია&#160; დიდი ხნის განმავლობაში ფსიქიკური ცხოვრების უმთავრეს ამხსნელ მექანიზმად მოიაზრებოდა (ასოციაციონიზმი).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>შემეცნებითი პროცესების მწვერვალი აზროვნებაა. არისტოტელეს თანახმად მოაზროვნე სულის, გონის ერთი ნაწილი (ე.წ. „ნუსი”) „საყოველთაო გონის”&#160; სახით არსებობს, როგორც განსაკუთრებული ზეგრძნობადი (მეტაფიზიკური) არსი. მასში ადამიანის სიკვდილის შემდეგაც ინახება მისი გონიერი სული და, ამდენად, მთელი ის გამოცდილება, რაც კაცობრიობამ დააგროვა. ნუსი შედის ახალშობილის სხეულში და ვეგეტაციურ და შემგრძნობ სულთან ერთიანობას ქმნის. მაშასადამე, ადამიანი თავიდანვე აღჭურვილია ცოდნით, ოღონდ ეს არის პოტენციური, არაცნობიერი ცოდნა (ამ მოძღვრების შემდგომი განვითარება იყო გ. [[ლაიბნიცი გოტფრიდ ვილჰელმ|ლაიბნიცისა]] და კ.გ. იუნგის თეორიები). მიხვედრა (ამჟამინდელი „ინტელექტუალური ინტუიცია”), როგორც აქტიური სააზროვნო პროცესი, მის აქტუალიზაციას ახდენს და ზოგჯერ ინდივიდის მიერ მოპოვებულ ჭეშმარიტებებს ამატებს. მთელი ეს ცოდნა სიცოცხლის დასრულების შემდეგ უერთდება მარადიულ თვითჭვრეტაში მყოფ ნუსს, რის შედეგადაც, როგორც „საყოველთაო გონი”&#160; (ახლა ვიტყოდით - კულტურა), მუდმივად მდიდრდება და ივსება. არისტოტელე ასხვავებს თეორიულ და პრაქტიკულ გონებას. თეორიული გონების დანიშნულება ცოდნის მოპოვებაა, ცოდნისა არსებითის შესახებ. მისი მუშაობა თავისუფალია ყოველგვარი გარეგანი ზეგავლენებისგან და მხოლოდ ლოგიკის კანონებითაა შეზღუდული. პრაქტიკული აზროვნება ქმედების მართვას ემსახურება. შესაბამისად, ის შეიმეცნებს მოქმედების პრინციპებსა და ხერხებს. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>შემეცნებითი პროცესების მწვერვალი აზროვნებაა. არისტოტელეს თანახმად მოაზროვნე სულის, გონის ერთი ნაწილი (ე.წ. „ნუსი”) „საყოველთაო გონის”&#160; სახით არსებობს, როგორც განსაკუთრებული ზეგრძნობადი (მეტაფიზიკური) არსი. მასში ადამიანის სიკვდილის შემდეგაც ინახება მისი გონიერი სული და, ამდენად, მთელი ის გამოცდილება, რაც კაცობრიობამ დააგროვა. ნუსი შედის ახალშობილის სხეულში და ვეგეტაციურ და შემგრძნობ სულთან ერთიანობას ქმნის. მაშასადამე, ადამიანი თავიდანვე აღჭურვილია ცოდნით, ოღონდ ეს არის პოტენციური, არაცნობიერი ცოდნა (ამ მოძღვრების შემდგომი განვითარება იყო გ. [[ლაიბნიცი გოტფრიდ ვილჰელმ|ლაიბნიცისა]] და <ins class="diffchange diffchange-inline">[[იუნგი კარლ გუსტავ|</ins>კ.გ. იუნგის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>თეორიები). მიხვედრა (ამჟამინდელი „ინტელექტუალური ინტუიცია”), როგორც აქტიური სააზროვნო პროცესი, მის აქტუალიზაციას ახდენს და ზოგჯერ ინდივიდის მიერ მოპოვებულ ჭეშმარიტებებს ამატებს. მთელი ეს ცოდნა სიცოცხლის დასრულების შემდეგ უერთდება მარადიულ თვითჭვრეტაში მყოფ ნუსს, რის შედეგადაც, როგორც „საყოველთაო გონი”&#160; (ახლა ვიტყოდით - კულტურა), მუდმივად მდიდრდება და ივსება. არისტოტელე ასხვავებს თეორიულ და პრაქტიკულ გონებას. თეორიული გონების დანიშნულება ცოდნის მოპოვებაა, ცოდნისა არსებითის შესახებ. მისი მუშაობა თავისუფალია ყოველგვარი გარეგანი ზეგავლენებისგან და მხოლოდ ლოგიკის კანონებითაა შეზღუდული. პრაქტიკული აზროვნება ქმედების მართვას ემსახურება. შესაბამისად, ის შეიმეცნებს მოქმედების პრინციპებსა და ხერხებს. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არისტოტელე სულიერების ემოციურ მხარესაც განიხილავს. გრძნობა თან სდევს ორგანიზმის ყოველგვარ მოქმედებას. როცა ის ნორმალურად ანუ ბუნებითად მიმდინარეობს, მას სიამოვნება ახლავს, თუ არა - უსიამოვნება. ბუნებრივად და დაუბრკოლებლად მიმდინარე ყოველგვარი აქტივობა უკვე თავისთავად სასიამოვნოა; სიამოვნება ხელს უწყობს და ახანგრძლივებს ცხოველქმედებას. უსიამოვნება ფუნქციის დარღვევისა და სათანადო აქტივობის შეფერხების შესახებ გვამცნობს და ხელს უშლის მის ამგვარად გაგრძელებას (ჩვენ ვიტყოდით, რომ გრძნობას აქვს სასიგნალო და რეგულატორული ფუნქცია). ეს არ ნიშნავს, რომ ორგანიზმის აქტივობას მხოლოდ ემოციები მართავს. გრძნობებს გარკვეული თვისებები აქვს. გრძნობა შეიძლება იყოს ძლიერი ან სუსტი (დღევანდელი ტერმინოლოგიით - გრძნობის ინტენსივობა); არსებობს „შერეული გრძნობებიც” , რომლებიც მოიცავენ როგორც სიამოვნებას, ისე უსიამოვნებას (დღევანდელი ტერმინოლოგიით - გრძნობის ამბივალენტობა). აფექტი ყველაზე ძლიერი და მკვეთრად გამოხატული ემოციური მდგომარეობაა. ის არ ექვემდებარება რაციონალურ მართვას და თითქმის ყოველთვის იწვევს სპონტანურ აქტივობას. ამიტომაც ის რისკის შემცველია ადამიანის ქცევის მიზანშეწონილების კუთხით. აფექტის პრევენციისა და განმუხტვის ყველაზე ეფექტურ საშუალებად ხელოვნება გვევლინება. ხელოვნების ესთეტიკურ ზემოქმედებას მივყავართ კათარზისამდე, ანუ განწმენდამდე. მაგ., გმირთან თანაგანცდის გამო, პიესით გამოწვეული სიხარულისა თუ დარდის ცრემლები ამცირებს ადამიანის ემოციურ დაძაბულობას. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არისტოტელე სულიერების ემოციურ მხარესაც განიხილავს. გრძნობა თან სდევს ორგანიზმის ყოველგვარ მოქმედებას. როცა ის ნორმალურად ანუ ბუნებითად მიმდინარეობს, მას სიამოვნება ახლავს, თუ არა - უსიამოვნება. ბუნებრივად და დაუბრკოლებლად მიმდინარე ყოველგვარი აქტივობა უკვე თავისთავად სასიამოვნოა; სიამოვნება ხელს უწყობს და ახანგრძლივებს ცხოველქმედებას. უსიამოვნება ფუნქციის დარღვევისა და სათანადო აქტივობის შეფერხების შესახებ გვამცნობს და ხელს უშლის მის ამგვარად გაგრძელებას (ჩვენ ვიტყოდით, რომ გრძნობას აქვს სასიგნალო და რეგულატორული ფუნქცია). ეს არ ნიშნავს, რომ ორგანიზმის აქტივობას მხოლოდ ემოციები მართავს. გრძნობებს გარკვეული თვისებები აქვს. გრძნობა შეიძლება იყოს ძლიერი ან სუსტი (დღევანდელი ტერმინოლოგიით - გრძნობის ინტენსივობა); არსებობს „შერეული გრძნობებიც” , რომლებიც მოიცავენ როგორც სიამოვნებას, ისე უსიამოვნებას (დღევანდელი ტერმინოლოგიით - გრძნობის ამბივალენტობა). აფექტი ყველაზე ძლიერი და მკვეთრად გამოხატული ემოციური მდგომარეობაა. ის არ ექვემდებარება რაციონალურ მართვას და თითქმის ყოველთვის იწვევს სპონტანურ აქტივობას. ამიტომაც ის რისკის შემცველია ადამიანის ქცევის მიზანშეწონილების კუთხით. აფექტის პრევენციისა და განმუხტვის ყველაზე ეფექტურ საშუალებად ხელოვნება გვევლინება. ხელოვნების ესთეტიკურ ზემოქმედებას მივყავართ კათარზისამდე, ანუ განწმენდამდე. მაგ., გმირთან თანაგანცდის გამო, პიესით გამოწვეული სიხარულისა თუ დარდის ცრემლები ამცირებს ადამიანის ემოციურ დაძაბულობას. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%94&diff=89624&oldid=prev 2019-10-29T12:49:42Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:49, 29 ოქტომბერი 2019-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 32:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 32:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ლექსიკონი შეიქმნა შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით.&lt;/small&gt;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ლექსიკონი შეიქმნა შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით.&lt;/small&gt;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ვეგეტაციური სული]] </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ცხოველური სული]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ადამიანური სული]] </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ნუსი]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:კათარზისი]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ენტელექია]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოსოფოსები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ძველი ბერძენი ფილოსოფოსები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili