https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%90-%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%90 2026-04-27T15:50:38Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%90-%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%90&diff=202189&oldid=prev 2023-08-23T20:15:07Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:15, 23 აგვისტო 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Bjaiua-bjaza.jpg|thumb|250პქ|'''ბჟაიუა-ბჟაძა.''' ა. ბელიუკინი]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Bjaiua-bjaza.jpg|thumb|250პქ|'''ბჟაიუა-ბჟაძა.''' ა. ბელიუკინი]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ბჟაიუა-ბჟაძა''' ''(აფხ. Бжаҩа-Бжаӡа – „ნახევრადხმელი-ნახევრადნედლი“)'' — ნართულ გადმოცემათა მიწათმოქმედი პერსონაჟი (ზოგი ვარიანტით [[სათანეი-გვაშა]]ს „რჩეული“, [[სასრიყვა]]ს ბიოლოგიური მამა), რომელიც ნართებისათვის უცხო გმირია. იგი ცალი ხელით ხნავს და სასრიყვას სალამზეც არ პასუხობს.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ბჟაიუა-ბჟაძა''' ''(აფხ. Бжаҩа-Бжаӡа – „ნახევრადხმელი-ნახევრადნედლი“)'' — ნართულ გადმოცემათა მიწათმოქმედი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>პერსონაჟი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>(ზოგი ვარიანტით [[სათანეი-გვაშა]]ს „რჩეული“, [[სასრიყვა]]ს ბიოლოგიური მამა), რომელიც ნართებისათვის უცხო გმირია. იგი ცალი ხელით ხნავს და სასრიყვას სალამზეც არ პასუხობს.როცა შეურაცხყოფილი სასრიყვა მხვნელს მიეტია, ამ უკანასკნელმა ნართი რაინდი ცხენიანად ასწია და ბელტქვეშ ამოდო; ესეც არ აკმარა, გობზე დასვა, გობი ცოლს თავზე დაადგა და შინ გაისტუმრა ბავშვების გასართობად.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>როცა შეურაცხყოფილი სასრიყვა მხვნელს მიეტია, ამ უკანასკნელმა ნართი რაინდი ცხენიანად ასწია და ბელტქვეშ ამოდო; ესეც არ აკმარა, გობზე დასვა, გობი ცოლს თავზე დაადგა და შინ გაისტუმრა ბავშვების გასართობად.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>აღნიშნული თქმულების პარალელი განსხვავებული სახით მოცემულია <del class="diffchange diffchange-inline">ეპოსის </del>ადიღეურ და ოსურ ვერსიებშიც. უფრო ძლიერი გმირის ძიების მოტივს ვხვდებით მსოფლიო ფოლკლორის საგმირო და ზღაპრულ ძეგლებში. მიწათმოქმედისა და დაუმარცხებელი გმირის მსგავსი ურთიერთობების მოტივი კარგად არის ასახული ქართულ ხალხურ ზღაპრებშიც. ამ მხრივ განსაკუთრებით საინტერესოა ი. ყიფშიძის მიერ ჩაწერილი ერთი მეგრული ზღაპარი („ძლიერზე უფრო ძლიერი მუდამ იქნება“), რომელშიც მოთხრობილი ამბავი გმირი კაჟისა და ასი უღელი კამეჩით მხვნელი გოლიათის შესახებ ზუსტად იმეორებს სასრიყვასა და ბჟაიუა-ბჟაძას ეპიზოდს.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>აღნიშნული თქმულების პარალელი განსხვავებული სახით მოცემულია <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ეპოსი]]ს </ins>ადიღეურ და ოსურ ვერსიებშიც. უფრო ძლიერი გმირის ძიების მოტივს ვხვდებით მსოფლიო ფოლკლორის საგმირო და ზღაპრულ ძეგლებში. მიწათმოქმედისა და დაუმარცხებელი გმირის მსგავსი ურთიერთობების მოტივი კარგად არის ასახული ქართულ ხალხურ <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ზღაპარი|</ins>ზღაპრებშიც<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>. ამ მხრივ განსაკუთრებით საინტერესოა ი. ყიფშიძის მიერ ჩაწერილი ერთი მეგრული ზღაპარი („ძლიერზე უფრო ძლიერი მუდამ იქნება“), რომელშიც მოთხრობილი ამბავი გმირი კაჟისა და ასი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>უღელი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>კამეჩით მხვნელი გოლიათის შესახებ ზუსტად იმეორებს სასრიყვასა და ბჟაიუა-ბჟაძას ეპიზოდს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სასრიყვა და მეგრული ზღაპრის პერსონაჟი კაჟი მონადირეთა წრეში შექმნილი და ამდენად დაბერებულ-დაუძლურებული გმირები არიან მაშინ, როდესაც ბჟაიუა-ბჟაძა და მეგრული ზღაპრის გოლიათი მხვნელი მიწათმოქმედთა ახალგაზრდა, ახალი საწარმოო ძალების მატარებელ თაობას განეკუთვნებიან და იმარჯვებენ კიდეც.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სასრიყვა და მეგრული ზღაპრის პერსონაჟი კაჟი მონადირეთა წრეში შექმნილი და ამდენად დაბერებულ-დაუძლურებული გმირები არიან მაშინ, როდესაც ბჟაიუა-ბჟაძა და მეგრული ზღაპრის გოლიათი მხვნელი მიწათმოქმედთა ახალგაზრდა, ახალი საწარმოო ძალების მატარებელ თაობას განეკუთვნებიან და იმარჯვებენ კიდეც.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%90-%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%90&diff=65832&oldid=prev 2018-09-25T09:34:30Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:34, 25 სექტემბერი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Bjaiua-bjaza.jpg|thumb|ბჟაიუა-ბჟაძა. ა. ბელიუკინი]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Bjaiua-bjaza.jpg|thumb|<ins class="diffchange diffchange-inline">250პქ|'''</ins>ბჟაიუა-ბჟაძა.<ins class="diffchange diffchange-inline">''' </ins>ა. ბელიუკინი]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ბჟაიუა-ბჟაძა''' ''(აფხ. Бжаҩа-Бжаӡа – „ნახევრადხმელი-ნახევრადნედლი“)'' — ნართულ გადმოცემათა მიწათმოქმედი პერსონაჟი (ზოგი ვარიანტით [[სათანეი-გვაშა]]ს „რჩეული“, [[სასრიყვა]]ს ბიოლოგიური მამა), რომელიც ნართებისათვის უცხო გმირია. იგი ცალი ხელით ხნავს და სასრიყვას სალამზეც არ პასუხობს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ბჟაიუა-ბჟაძა''' ''(აფხ. Бжаҩа-Бжаӡа – „ნახევრადხმელი-ნახევრადნედლი“)'' — ნართულ გადმოცემათა მიწათმოქმედი პერსონაჟი (ზოგი ვარიანტით [[სათანეი-გვაშა]]ს „რჩეული“, [[სასრიყვა]]ს ბიოლოგიური მამა), რომელიც ნართებისათვის უცხო გმირია. იგი ცალი ხელით ხნავს და სასრიყვას სალამზეც არ პასუხობს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>როცა შეურაცხყოფილი სასრიყვა მხვნელს მიეტია, ამ უკანასკნელმა ნართი რაინდი ცხენიანად ასწია და ბელტქვეშ ამოდო; ესეც არ აკმარა, გობზე დასვა, გობი ცოლს თავზე დაადგა და შინ გაისტუმრა ბავშვების გასართობად.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>როცა შეურაცხყოფილი სასრიყვა მხვნელს მიეტია, ამ უკანასკნელმა ნართი რაინდი ცხენიანად ასწია და ბელტქვეშ ამოდო; ესეც არ აკმარა, გობზე დასვა, გობი ცოლს თავზე დაადგა და შინ გაისტუმრა ბავშვების გასართობად.</div></td></tr> </table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%90-%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%90&diff=65831&oldid=prev 2018-09-25T09:34:09Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:34, 25 სექტემბერი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ფაილი:Bjaiua-bjaza.jpg|thumb|ბჟაიუა-ბჟაძა. ა. ბელიუკინი]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ბჟაიუა-ბჟაძა''' ''(აფხ. Бжаҩа-Бжаӡа – „ნახევრადხმელი-ნახევრადნედლი“)'' — ნართულ გადმოცემათა მიწათმოქმედი პერსონაჟი (ზოგი ვარიანტით [[სათანეი-გვაშა]]ს „რჩეული“, [[სასრიყვა]]ს ბიოლოგიური მამა), რომელიც ნართებისათვის უცხო გმირია. იგი ცალი ხელით ხნავს და სასრიყვას სალამზეც არ პასუხობს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ბჟაიუა-ბჟაძა''' ''(აფხ. Бжаҩа-Бжаӡа – „ნახევრადხმელი-ნახევრადნედლი“)'' — ნართულ გადმოცემათა მიწათმოქმედი პერსონაჟი (ზოგი ვარიანტით [[სათანეი-გვაშა]]ს „რჩეული“, [[სასრიყვა]]ს ბიოლოგიური მამა), რომელიც ნართებისათვის უცხო გმირია. იგი ცალი ხელით ხნავს და სასრიყვას სალამზეც არ პასუხობს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>როცა შეურაცხყოფილი სასრიყვა მხვნელს მიეტია, ამ უკანასკნელმა ნართი რაინდი ცხენიანად ასწია და ბელტქვეშ ამოდო; ესეც არ აკმარა, გობზე დასვა, გობი ცოლს თავზე დაადგა და შინ გაისტუმრა ბავშვების გასართობად.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>როცა შეურაცხყოფილი სასრიყვა მხვნელს მიეტია, ამ უკანასკნელმა ნართი რაინდი ცხენიანად ასწია და ბელტქვეშ ამოდო; ესეც არ აკმარა, გობზე დასვა, გობი ცოლს თავზე დაადგა და შინ გაისტუმრა ბავშვების გასართობად.</div></td></tr> </table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%90-%E1%83%91%E1%83%9F%E1%83%90%E1%83%AB%E1%83%90&diff=65829&oldid=prev 2018-09-25T09:31:02Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;ბჟაიუა-ბჟაძა&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;(აფხ. Бжаҩа-Бжаӡа – „ნახევრადხმელი-ნახევრადნედ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''ბჟაიუა-ბჟაძა''' ''(აფხ. Бжаҩа-Бжаӡа – „ნახევრადხმელი-ნახევრადნედლი“)'' — ნართულ გადმოცემათა მიწათმოქმედი პერსონაჟი (ზოგი ვარიანტით [[სათანეი-გვაშა]]ს „რჩეული“, [[სასრიყვა]]ს ბიოლოგიური მამა), რომელიც ნართებისათვის უცხო გმირია. იგი ცალი ხელით ხნავს და სასრიყვას სალამზეც არ პასუხობს.<br /> როცა შეურაცხყოფილი სასრიყვა მხვნელს მიეტია, ამ უკანასკნელმა ნართი რაინდი ცხენიანად ასწია და ბელტქვეშ ამოდო; ესეც არ აკმარა, გობზე დასვა, გობი ცოლს თავზე დაადგა და შინ გაისტუმრა ბავშვების გასართობად.<br /> <br /> აღნიშნული თქმულების პარალელი განსხვავებული სახით მოცემულია ეპოსის ადიღეურ და ოსურ ვერსიებშიც. უფრო ძლიერი გმირის ძიების მოტივს ვხვდებით მსოფლიო ფოლკლორის საგმირო და ზღაპრულ ძეგლებში. მიწათმოქმედისა და დაუმარცხებელი გმირის მსგავსი ურთიერთობების მოტივი კარგად არის ასახული ქართულ ხალხურ ზღაპრებშიც. ამ მხრივ განსაკუთრებით საინტერესოა ი. ყიფშიძის მიერ ჩაწერილი ერთი მეგრული ზღაპარი („ძლიერზე უფრო ძლიერი მუდამ იქნება“), რომელშიც მოთხრობილი ამბავი გმირი კაჟისა და ასი უღელი კამეჩით მხვნელი გოლიათის შესახებ ზუსტად იმეორებს სასრიყვასა და ბჟაიუა-ბჟაძას ეპიზოდს.<br /> <br /> სასრიყვა და მეგრული ზღაპრის პერსონაჟი კაჟი მონადირეთა წრეში შექმნილი და ამდენად დაბერებულ-დაუძლურებული გმირები არიან მაშინ, როდესაც ბჟაიუა-ბჟაძა და მეგრული ზღაპრის გოლიათი მხვნელი მიწათმოქმედთა ახალგაზრდა, ახალი საწარმოო ძალების მატარებელ თაობას განეკუთვნებიან და იმარჯვებენ კიდეც.<br /> <br /> როგორც ჩანს, მონადირეთა და მიწათმოქმედთა [[ბრძოლა]]ს ანუ წარმავალი და პროგრესული საზოგადოების ბრძოლას ასახავს [[ამირანი]]ს ეპოსში ამირანისა და ამბრის ურთიერთობაც. ამირანი ვერ ახერხებს ასწიოს მიცვალებული ამბრის ფეხი, რომელიც [[გუთანი]]ვით მიჰღარავს და კვალავს მიწას, რადგან ამბრი მხვნელ-მთესველია. იგი მკვდარია თავისი ვეგეტატიური ბუნების გამო (სასაფლაოზე ამბრის ცოცხლად წაღება, რაც უცხოა ქართულ-კავკასიური ფოლკლორისათვის და მხოლოდ ამირანის ეპოსში გვხვდება, სწორედ მის ვეგეტატიურ მუხტს უსვამს ხაზს. იგი უნდა დასაფლავდეს, რათა ახალი ძალით აღდგეს). ვეგეტატიური ბუნების მატარებელია ბჟაიუაბჟაძაც. გმირის ეს თვისება მის ფიზიკურ მონაცემებში დევს. იგი ნახევრადხმელი და ნახევრადნედლია, რაც მიწათმოქმედის ფიზიონიმიაში<br /> ჩადებულ ბუნების კვდომისა და აღორძინების იდეას გამოხატავს.<br /> <br /> <br /> ==ლიტერატურა==<br /> *Приключения нарта Сасрыквы и его девяностадевяти братьев. Сух., М., 1962; Сух., 1988; <br /> *Н.П. Андреев.Указатель сказочных сюжетов по системе Аарне. Л., 1929; <br /> *ი. ყიფშიძე. რჩეული თხზულებანი. თბ., 1994; <br /> *მ. ჩიქოვანი, ქართული ეპოსი. წიგნი I. თბ., 1959.<br /> <br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები]] <br /> <br /> [[კატეგორია:მითოლოგია]]<br /> [[კატეგორია:კავკასიური მითები]]<br /> [[კატეგორია:აფხაზური მითები]]<br /> [[კატეგორია:ნართული ეპოსი]]<br /> [[კატეგორია:ნართული ეპოსის პერსონაჟები]]</div>

Echelidze