https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A8%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A1%E1%83%98 2026-05-08T06:51:53Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A8%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A1%E1%83%98&diff=248921&oldid=prev 2025-06-04T10:29:29Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">10:29, 4 ივნისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გილგამეშის ეპოსი ''' – შუამდინარეთის ხალხების [[ეპოსი]], აღმოსავლეთის ლიტერატურის უძველესი ძეგლი. მისი სრული სათაურია: „რომელმან სიღრმე იხილა“. ჩვენამდე მოღწეულ სიმღერათა ჩანაწერები დაშორებულია ერთმანეთისაგან 1500 წლით, რაც &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გილგამეშის ეპოსი ''' – შუამდინარეთის ხალხების [[ეპოსი]], აღმოსავლეთის ლიტერატურის უძველესი ძეგლი. მისი სრული სათაურია: „რომელმან სიღრმე იხილა“. ჩვენამდე მოღწეულ სიმღერათა ჩანაწერები დაშორებულია ერთმანეთისაგან 1500 წლით, რაც <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins>საშუალებას გვაძლევს ეპოსის განვითარების მთავარი ეტაპები გავითვალისწინოთ. პოემა ჩაწერილია ლურსმულად [[თიხა|თიხის]] ფირფიტებზე – ძველი აღმოსავლეთის ოთხ ენაზე: შუმერულ, აქადურ, ხურიტულსა და <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ხეთური ენა|</ins>ხეთურ ენებზე<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>. გილგამეშიანის უძველესი ზეპირი სიმღერები შუმერულია. მათი არსებობა ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის პირველ ნახევარს მიეკუთვნება. პირველი ჩანაწერები შესრულებულია შუმერულ ენაზე ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის ბოლოს. ამავე პერიოდს ეკუთვნის პოემის აქადური ვერსია, ხურიტული და ხეთური თარგმანები პოემისა ჩე. წ. ა-დე II ათასწლეულს ეკუთვნის. ყველაზე დამუშავებული და მხატვრულად &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>საშუალებას გვაძლევს ეპოსის განვითარების მთავარი ეტაპები გავითვალისწინოთ. პოემა ჩაწერილია ლურსმულად [[თიხა|თიხის]] ფირფიტებზე – ძველი აღმოსავლეთის ოთხ ენაზე: შუმერულ, აქადურ, ხურიტულსა და ხეთურ ენებზე. გილგამეშიანის უძველესი ზეპირი სიმღერები შუმერულია. მათი არსებობა ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის პირველ ნახევარს მიეკუთვნება. პირველი ჩანაწერები შესრულებულია შუმერულ ენაზე ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის ბოლოს. ამავე პერიოდს ეკუთვნის პოემის აქადური ვერსია, ხურიტული და ხეთური თარგმანები პოემისა ჩე. წ. ა-დე II ათასწლეულს ეკუთვნის. ყველაზე დამუშავებული და მხატვრულად &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სრულყოფილია ნინევიური ვერსია (II ათასწლ. ბოლო და VII- VI სს ჩვ. წ. ა-მდე). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სრულყოფილია ნინევიური ვერსია (II ათასწლ. ბოლო და VII- VI სს ჩვ. წ. ა-მდე). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>პოემის ჩასახვის ხანა – პატრიარქატის ეპოქა – ქვის ხანის ბოლო, ლითონის ხანის დასაწყისი. ეპოსის მთავარი გმირი ისტორიული პირი, სამხრეთ შუმერის ქალაქ [[ურუქი]]ს მეფე-მთავარი [[გილგამეში]]ა 2800–2700 წწ. ჩვ. წ. ა-დე). ჩანს გილგამეშის გარშემო მითოლოგიურ გადმოცემათა და ხალხურ საგმირო-საისტორიო სიმღერათა მთელი ციკლი შეიქმნა. ეპოსის ლიტერატურულად &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>პოემის ჩასახვის ხანა – პატრიარქატის ეპოქა – ქვის ხანის ბოლო, ლითონის ხანის დასაწყისი. ეპოსის მთავარი გმირი ისტორიული პირი, სამხრეთ შუმერის ქალაქ [[ურუქი]]ს მეფე-მთავარი [[გილგამეში]]ა 2800–2700 წწ. ჩვ. წ. ა-დე). ჩანს გილგამეშის გარშემო მითოლოგიურ გადმოცემათა და ხალხურ საგმირო-საისტორიო სიმღერათა მთელი ციკლი შეიქმნა. ეპოსის ლიტერატურულად <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins>დამუშავებულ რედაქციებში მითოლოგიური წარმოდგენები და სახეები მეტად ძლიერია. პოემაში აღწერილია გილგამეშის ძლევამოსილი ბრძოლები ურუქის მტრებთან, ურჩხულებთან, ცეცხლის მფრქვეველ ზეციურ ხართან, ურთიერთობა ღმერთქალ იშტართან, [[ენქიდუ]]სთან დაძმობილება, მეგობრის დაკარგვა და გლოვა, ბოლოს, გილგამეშის გამგზავრება მარადიული სიცოცხლისა და &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დამუშავებულ რედაქციებში მითოლოგიური წარმოდგენები და სახეები მეტად ძლიერია. პოემაში აღწერილია გილგამეშის ძლევამოსილი ბრძოლები ურუქის მტრებთან, ურჩხულებთან, ცეცხლის მფრქვეველ ზეციურ ხართან, ურთიერთობა ღმერთქალ იშტართან, [[ენქიდუ]]სთან დაძმობილება, მეგობრის დაკარგვა და გლოვა, ბოლოს, გილგამეშის გამგზავრება მარადიული სიცოცხლისა და &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>უკვდავების საძებრად. ამ ძეგლში დასმულია პრობლემა ადამიანის არსებობის მიზნისა და დანიშნულების შესახებ. „გილგამეშიანი“ კაცობრიობის ცივილიზაციის გარიჟრაჟზე შექმნილი ძეგლია. გილგამეშის ეპოსში შესული სახეები და მითები გვხვდება [[ბიბლია]]ში (მაგ., წარღვნის [[ლეგენდა]]) გილგამეშიანს საერთო მოტივები გააჩნია ქართულ ფოლკლორთან, კერძოდ, [[ამირანი]]ს ეპოსთან. უკვდავების მაძიებელი ჭაბუკის თემა რაც ასე რელიეფურად ჩანს გილგამეშის ეპოსში ქართული ფოლკლორის ორგანულ ნაწილს შეადგენს. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>უკვდავების საძებრად. ამ ძეგლში დასმულია პრობლემა ადამიანის არსებობის მიზნისა და დანიშნულების შესახებ. „გილგამეშიანი“ კაცობრიობის ცივილიზაციის გარიჟრაჟზე შექმნილი ძეგლია. გილგამეშის ეპოსში შესული სახეები და მითები გვხვდება [[ბიბლია]]ში (მაგ., წარღვნის [[ლეგენდა]]) გილგამეშიანს საერთო მოტივები გააჩნია ქართულ ფოლკლორთან, კერძოდ, [[ამირანი]]ს ეპოსთან. უკვდავების მაძიებელი ჭაბუკის თემა რაც ასე რელიეფურად ჩანს გილგამეშის ეპოსში ქართული ფოლკლორის ორგანულ ნაწილს შეადგენს. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A8%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A1%E1%83%98&diff=248862&oldid=prev 2025-06-02T11:50:15Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:50, 2 ივნისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 21:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 21:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ელ. ვირსალაძე, ქართული სამონადირო ეპოსი, თბ., 1964; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ელ. ვირსალაძე, ქართული სამონადირო ეპოსი, თბ., 1964; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* მიხ. ჩიქოვანი, ქართული ეპოსი, II, თბ., 1965; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* მიხ. ჩიქოვანი, ქართული ეპოსი, II, თბ., 1965; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* მისივე, ბერძნული და ქართული მითოლოგიის <del class="diffchange diffchange-inline">საკსთხები</del>, 1971.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* მისივე, ბერძნული და ქართული მითოლოგიის <ins class="diffchange diffchange-inline">საკითხები</ins>, 1971.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A8%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A1%E1%83%98&diff=203150&oldid=prev 2023-09-15T17:42:02Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">17:42, 15 სექტემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გილგამეშის ეპოსი ''' – შუამდინარეთის ხალხების ეპოსი, აღმოსავლეთის ლიტერატურის უძველესი ძეგლი. მისი სრული სათაურია: „რომელმან სიღრმე იხილა“. ჩვენამდე მოღწეულ სიმღერათა ჩანაწერები დაშორებულია ერთმანეთისაგან 1500 წლით, რაც &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გილგამეშის ეპოსი ''' – შუამდინარეთის ხალხების <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ეპოსი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, აღმოსავლეთის ლიტერატურის უძველესი ძეგლი. მისი სრული სათაურია: „რომელმან სიღრმე იხილა“. ჩვენამდე მოღწეულ სიმღერათა ჩანაწერები დაშორებულია ერთმანეთისაგან 1500 წლით, რაც &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საშუალებას გვაძლევს ეპოსის განვითარების მთავარი ეტაპები გავითვალისწინოთ. პოემა ჩაწერილია ლურსმულად [[თიხა|თიხის]] ფირფიტებზე – ძველი აღმოსავლეთის ოთხ ენაზე: შუმერულ, აქადურ, ხურიტულსა და ხეთურ ენებზე. გილგამეშიანის უძველესი ზეპირი სიმღერები შუმერულია. მათი არსებობა ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის პირველ ნახევარს მიეკუთვნება. პირველი ჩანაწერები შესრულებულია შუმერულ ენაზე ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის ბოლოს. ამავე პერიოდს ეკუთვნის პოემის აქადური ვერსია, ხურიტული და ხეთური თარგმანები პოემისა ჩე. წ. ა-დე II ათასწლეულს ეკუთვნის. ყველაზე დამუშავებული და მხატვრულად &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საშუალებას გვაძლევს ეპოსის განვითარების მთავარი ეტაპები გავითვალისწინოთ. პოემა ჩაწერილია ლურსმულად [[თიხა|თიხის]] ფირფიტებზე – ძველი აღმოსავლეთის ოთხ ენაზე: შუმერულ, აქადურ, ხურიტულსა და ხეთურ ენებზე. გილგამეშიანის უძველესი ზეპირი სიმღერები შუმერულია. მათი არსებობა ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის პირველ ნახევარს მიეკუთვნება. პირველი ჩანაწერები შესრულებულია შუმერულ ენაზე ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის ბოლოს. ამავე პერიოდს ეკუთვნის პოემის აქადური ვერსია, ხურიტული და ხეთური თარგმანები პოემისა ჩე. წ. ა-დე II ათასწლეულს ეკუთვნის. ყველაზე დამუშავებული და მხატვრულად &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სრულყოფილია ნინევიური ვერსია (II ათასწლ. ბოლო და VII- VI სს ჩვ. წ. ა-მდე). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სრულყოფილია ნინევიური ვერსია (II ათასწლ. ბოლო და VII- VI სს ჩვ. წ. ა-მდე). &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 5:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 5:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>პოემის ჩასახვის ხანა – პატრიარქატის ეპოქა – ქვის ხანის ბოლო, ლითონის ხანის დასაწყისი. ეპოსის მთავარი გმირი ისტორიული პირი, სამხრეთ შუმერის ქალაქ [[ურუქი]]ს მეფე-მთავარი [[გილგამეში]]ა 2800–2700 წწ. ჩვ. წ. ა-დე). ჩანს გილგამეშის გარშემო მითოლოგიურ გადმოცემათა და ხალხურ საგმირო-საისტორიო სიმღერათა მთელი ციკლი შეიქმნა. ეპოსის ლიტერატურულად &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>პოემის ჩასახვის ხანა – პატრიარქატის ეპოქა – ქვის ხანის ბოლო, ლითონის ხანის დასაწყისი. ეპოსის მთავარი გმირი ისტორიული პირი, სამხრეთ შუმერის ქალაქ [[ურუქი]]ს მეფე-მთავარი [[გილგამეში]]ა 2800–2700 წწ. ჩვ. წ. ა-დე). ჩანს გილგამეშის გარშემო მითოლოგიურ გადმოცემათა და ხალხურ საგმირო-საისტორიო სიმღერათა მთელი ციკლი შეიქმნა. ეპოსის ლიტერატურულად &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დამუშავებულ რედაქციებში მითოლოგიური წარმოდგენები და სახეები მეტად ძლიერია. პოემაში აღწერილია გილგამეშის ძლევამოსილი ბრძოლები ურუქის მტრებთან, ურჩხულებთან, ცეცხლის მფრქვეველ ზეციურ ხართან, ურთიერთობა ღმერთქალ იშტართან, [[ენქიდუ]]სთან დაძმობილება, მეგობრის დაკარგვა და გლოვა, ბოლოს, გილგამეშის გამგზავრება მარადიული სიცოცხლისა და &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დამუშავებულ რედაქციებში მითოლოგიური წარმოდგენები და სახეები მეტად ძლიერია. პოემაში აღწერილია გილგამეშის ძლევამოსილი ბრძოლები ურუქის მტრებთან, ურჩხულებთან, ცეცხლის მფრქვეველ ზეციურ ხართან, ურთიერთობა ღმერთქალ იშტართან, [[ენქიდუ]]სთან დაძმობილება, მეგობრის დაკარგვა და გლოვა, ბოლოს, გილგამეშის გამგზავრება მარადიული სიცოცხლისა და &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>უკვდავების საძებრად. ამ ძეგლში დასმულია პრობლემა ადამიანის არსებობის მიზნისა და დანიშნულების შესახებ. „გილგამეშიანი“ კაცობრიობის ცივილიზაციის გარიჟრაჟზე შექმნილი ძეგლია. გილგამეშის ეპოსში შესული სახეები და მითები გვხვდება [[ბიბლია]]ში (მაგ., წარღვნის ლეგენდა) გილგამეშიანს საერთო მოტივები გააჩნია ქართულ ფოლკლორთან, კერძოდ, [[ამირანი]]ს ეპოსთან. უკვდავების მაძიებელი ჭაბუკის თემა რაც ასე რელიეფურად ჩანს გილგამეშის ეპოსში ქართული ფოლკლორის ორგანულ ნაწილს შეადგენს. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>უკვდავების საძებრად. ამ ძეგლში დასმულია პრობლემა ადამიანის არსებობის მიზნისა და დანიშნულების შესახებ. „გილგამეშიანი“ კაცობრიობის ცივილიზაციის გარიჟრაჟზე შექმნილი ძეგლია. გილგამეშის ეპოსში შესული სახეები და მითები გვხვდება [[ბიბლია]]ში (მაგ., წარღვნის <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ლეგენდა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>) გილგამეშიანს საერთო მოტივები გააჩნია ქართულ ფოლკლორთან, კერძოდ, [[ამირანი]]ს ეპოსთან. უკვდავების მაძიებელი ჭაბუკის თემა რაც ასე რელიეფურად ჩანს გილგამეშის ეპოსში ქართული ფოლკლორის ორგანულ ნაწილს შეადგენს. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გილგამეშიანი ორჯერ არის თარგმნილი [[ქართული ენა|ქართულ ენაზე]]. პირველი თარგმანი შესრულებულია მ. წერეთლის მიერ 1924 წელს. მეორე აქადური ვერსიის მიხედვით ზ. კიკნაძის მიერ ყველა ცნობილი ვარიანტისა და ფრაგმენტების გათვალისწინებით. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გილგამეშიანი ორჯერ არის თარგმნილი [[ქართული ენა|ქართულ ენაზე]]. პირველი თარგმანი შესრულებულია მ. წერეთლის მიერ 1924 წელს. მეორე აქადური ვერსიის მიხედვით ზ. კიკნაძის მიერ ყველა ცნობილი ვარიანტისა და ფრაგმენტების გათვალისწინებით. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A8%E1%83%98%E1%83%A1_%E1%83%94%E1%83%9E%E1%83%9D%E1%83%A1%E1%83%98&diff=201836&oldid=prev 2023-08-19T16:59:49Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;გილგამეშის ეპოსი &#039;&#039;&#039; – შუამდინარეთის ხალხების ეპოსი, აღმოსა...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''გილგამეშის ეპოსი ''' – შუამდინარეთის ხალხების ეპოსი, აღმოსავლეთის ლიტერატურის უძველესი ძეგლი. მისი სრული სათაურია: „რომელმან სიღრმე იხილა“. ჩვენამდე მოღწეულ სიმღერათა ჩანაწერები დაშორებულია ერთმანეთისაგან 1500 წლით, რაც <br /> საშუალებას გვაძლევს ეპოსის განვითარების მთავარი ეტაპები გავითვალისწინოთ. პოემა ჩაწერილია ლურსმულად [[თიხა|თიხის]] ფირფიტებზე – ძველი აღმოსავლეთის ოთხ ენაზე: შუმერულ, აქადურ, ხურიტულსა და ხეთურ ენებზე. გილგამეშიანის უძველესი ზეპირი სიმღერები შუმერულია. მათი არსებობა ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის პირველ ნახევარს მიეკუთვნება. პირველი ჩანაწერები შესრულებულია შუმერულ ენაზე ჩვ. წ. ა-დე III ათასწლეულის ბოლოს. ამავე პერიოდს ეკუთვნის პოემის აქადური ვერსია, ხურიტული და ხეთური თარგმანები პოემისა ჩე. წ. ა-დე II ათასწლეულს ეკუთვნის. ყველაზე დამუშავებული და მხატვრულად <br /> სრულყოფილია ნინევიური ვერსია (II ათასწლ. ბოლო და VII- VI სს ჩვ. წ. ა-მდე). <br /> <br /> პოემის ჩასახვის ხანა – პატრიარქატის ეპოქა – ქვის ხანის ბოლო, ლითონის ხანის დასაწყისი. ეპოსის მთავარი გმირი ისტორიული პირი, სამხრეთ შუმერის ქალაქ [[ურუქი]]ს მეფე-მთავარი [[გილგამეში]]ა 2800–2700 წწ. ჩვ. წ. ა-დე). ჩანს გილგამეშის გარშემო მითოლოგიურ გადმოცემათა და ხალხურ საგმირო-საისტორიო სიმღერათა მთელი ციკლი შეიქმნა. ეპოსის ლიტერატურულად <br /> დამუშავებულ რედაქციებში მითოლოგიური წარმოდგენები და სახეები მეტად ძლიერია. პოემაში აღწერილია გილგამეშის ძლევამოსილი ბრძოლები ურუქის მტრებთან, ურჩხულებთან, ცეცხლის მფრქვეველ ზეციურ ხართან, ურთიერთობა ღმერთქალ იშტართან, [[ენქიდუ]]სთან დაძმობილება, მეგობრის დაკარგვა და გლოვა, ბოლოს, გილგამეშის გამგზავრება მარადიული სიცოცხლისა და <br /> უკვდავების საძებრად. ამ ძეგლში დასმულია პრობლემა ადამიანის არსებობის მიზნისა და დანიშნულების შესახებ. „გილგამეშიანი“ კაცობრიობის ცივილიზაციის გარიჟრაჟზე შექმნილი ძეგლია. გილგამეშის ეპოსში შესული სახეები და მითები გვხვდება [[ბიბლია]]ში (მაგ., წარღვნის ლეგენდა) გილგამეშიანს საერთო მოტივები გააჩნია ქართულ ფოლკლორთან, კერძოდ, [[ამირანი]]ს ეპოსთან. უკვდავების მაძიებელი ჭაბუკის თემა რაც ასე რელიეფურად ჩანს გილგამეშის ეპოსში ქართული ფოლკლორის ორგანულ ნაწილს შეადგენს. <br /> <br /> გილგამეშიანი ორჯერ არის თარგმნილი [[ქართული ენა|ქართულ ენაზე]]. პირველი თარგმანი შესრულებულია მ. წერეთლის მიერ 1924 წელს. მეორე აქადური ვერსიის მიხედვით ზ. კიკნაძის მიერ ყველა ცნობილი ვარიანტისა და ფრაგმენტების გათვალისწინებით. <br /> <br /> ''ე. ვირსალაძე'' <br /> <br /> <br /> <br /> <br /> <br /> ==ლიტერატურა==<br /> * გილგამეშიანი, ბაბილონური ეპოსი, თარგ. მიხეილ წერეთელმა, კონტანტ., 1924; <br /> * გილგამეშის ეპოსი, აქადურიდან თარგმნა და კომენტარები დაურთო [[ზურაბ კიკნაძე]]მ, თბ., 1968; <br /> * [[ნუცუბიძე შალვა|შ. ნუცუბიძე]], ქართული ფილოსოფიის ისტორია, ტ. I., თბ., 1956; <br /> * ელ. ვირსალაძე, ქართული სამონადირო ეპოსი, თბ., 1964; <br /> * მიხ. ჩიქოვანი, ქართული ეპოსი, II, თბ., 1965; <br /> * მისივე, ბერძნული და ქართული მითოლოგიის საკსთხები, 1971.<br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[ქართული ფოლკლორის ლექსიკონი: ნაწილი I]]<br /> [[კატეგორია:შუამდინარეთის ხალხების ეპოსი]]<br /> [[კატეგორია:შუმერული ეპოსი]]</div>

Tkenchoshvili