გლოვა - რედაქტირების ისტორია

Tkenchoshvili 13:33, 10 ოქტომბერი 2018-ზე

2018-10-10T13:33:47Z

Tkenchoshvili 13:30, 10 ოქტომბერი 2018-ზე

2018-10-10T13:30:11Z

Tkenchoshvili 13:29, 10 ოქტომბერი 2018-ზე

2018-10-10T13:29:16Z

Tkenchoshvili 13:21, 10 ოქტომბერი 2018-ზე

2018-10-10T13:21:05Z

Tkenchoshvili 13:03, 10 ოქტომბერი 2018-ზე

2018-10-10T13:03:44Z

Tkenchoshvili: ახალი გვერდი: '''გლოვა''' - არის მძიმე დანაკლისზე უნებლიე ემოციური და ქცევითი...

2018-10-10T13:02:02Z

ახალი გვერდი: '''გლოვა''' - არის მძიმე დანაკლისზე უნებლიე ემოციური და ქცევითი...

ახალი გვერდი

'''გლოვა''' - არის მძიმე დანაკლისზე უნებლიე ემოციური და ქცევითი რეაქცია.

==წყარო==
[[ოქსფორდის მოკლე სახელმძღვანელო ფსიქიატრიაში]]
[[კატეგორია:ემოცია]]

←წინა ვერსია		13:33, 10 ოქტომბერი 2018-ის ვერსია
ხაზი 48:		ხაზი 48:
	* პიროვნება ვალდებულია მოუაროს ბავშვებს და ამიტომ იოლად ვერ ავლენს დარდს.		* პიროვნება ვალდებულია მოუაროს ბავშვებს და ამიტომ იოლად ვერ ავლენს დარდს.

		+	====დარდის მართვა====
		+	დარდი - ეს ნორმალური რეაქციაა. ადამიანების უმეტესობა დარდს ოჯახის წევრების, მეგობრების, მოძღვრის და გლოვის [[რიტუალი\|რიტუალების]] დახმარებით უმკლავდება. ზოგიერთ დასავლურ საზოგადოებაში ბევრ ადამიანს არ აქვს კავშირი [[რელიგია\|რელიგიასთან]]; მათი გლოვის რიტუალები შეიძლება არ იყოს მკვეთრად გამოხატული და ოჯახის წევრები შეიძლება მათგან შორს იმყოფებოდნენ. ამ და კიდევ სხვა მიზეზთა გამო ოჯახის ექიმი თამაშობს მნიშვნელოვან როლს იმ ადამიანების ცხოვრებაში, რომლებმაც მძიმე დანაკარგი განიცადეს. პათოლოგიური გლოვის შემთხვევაში ადამიანებმა შეიძლება ფსიქიატრსაც მიმართონ.

		+	ზოგიერთი საერთო პრობლემის გარდა, ამ ადამიანებს ინდივიდუალური ხასიათის პრობლემებიც აქვთ. მაგ., ახალგაზრდა ქვრივ მამაკაცს, რომელსაც მცირეწლოვანი შვილები ჰყავს, ბევრი ისეთი სირთულე ექმნება, რომელიც ხანშიშესული ქვრივი მამაკაცის წინაშე არ დგება, რადგან უკვე ზრდასრული შვილები ჰყავს და ისინი თავად ეხმარებიან მას. აგრეთვე, დედას, რომელიც მკვდრადშობილ შვილზე დარდობს, განსაკუთრებული პრობლემები აწუხებს. მართვის დაგეგმვისას, ზოგადი მიმართულების გარდა (რაზეც ქვემოთ იქნება ყურადღება გამახვილებული), მნიშვნელოვანია პაციენტის ინდივიდუალური
		+	ვითარებების გათვალისწინებაც.

←წინა ვერსია		13:30, 10 ოქტომბერი 2018-ის ვერსია
ხაზი 16:		ხაზი 16:

	მართალია, ამ საფეხურების ცოდნა სასარგებლოა, მაგრამ ისიც გასათვალისწინებელია, რომ ინდივიდუალური რეაქციები არ არის ყოველთვის ერთნაირი და არც ერთი მახასიათებელი არ არის უნივერსალური (Schuchter and Zisook, 1993		მართალია, ამ საფეხურების ცოდნა სასარგებლოა, მაგრამ ისიც გასათვალისწინებელია, რომ ინდივიდუალური რეაქციები არ არის ყოველთვის ერთნაირი და არც ერთი მახასიათებელი არ არის უნივერსალური (Schuchter and Zisook, 1993
−

	==== ანომალიური ანუ პათოლოგიური გლოვა ====		==== ანომალიური ანუ პათოლოგიური გლოვა ====

←წინა ვერსია		13:29, 10 ოქტომბერი 2018-ის ვერსია
ხაზი 29:		ხაზი 29:
	გვხვდება ჩვეულებრივი გლოვის დროს (Jacobs et al., 1989).		გვხვდება ჩვეულებრივი გლოვის დროს (Jacobs et al., 1989).

		+	==== გახანგრძლივებული გლოვა ====
		+	გახანგრძლივებულ (ქრონიკულ) გლოვას ხშირად განმარტავენ, როგორც გლოვას, რომელიც ექვს თვეზე მეტ ხანს გრძელდება. ამ დროს ნორმალური პროცესის გავლის ნაცვლად, პირველი და მეორე საფეხურების სიმპტომები დიდი ხნის მანძილზეა შენარჩუნებული. მიუხედავად ამისა, ნორმალური გლოვის ზუსტი ლიმიტის დადგენა ძნელია და მდგომარეობიდან სრულ გამოსვლას შეიძლება გაცილებით მეტი დრო დასჭირდეს. ერთ-ერთი გამოკვლევის შედეგად აღმოჩნდა, რომ დაქვრივებული ქალების მხოლოდ მცირე ნაწილი აღარ დარდობს მეუღლის გარდაცვალებას ერთი წლის შემდეგ (Parkes, 1971). გახანგრძლივებული გლოვა შეიძლება დაკავშირებული იყოს დეპრესიულ აშლილობასთან, მაგრამ შესაძლოა მის გარეშეც იჩინოს თავი. გახანგრძლივებულ დარდს „ტრავმულ გლოვასაც” უწოდებენ, რომლის დროსაც სუბიექტები მუდმივად „ეძებენ” გარდაცვლილ ადამიანს, აქვთ ძლიერი მონატრების განცდა, არ ეგუებიან სიკვდილის ფაქტს და მოცულები
		+	არიან გარდაცვლილზე ფიქრით (Boelen et al., 2003).

		+	====გადავადებული გლოვა====
		+	გადავადებული გლოვის დროს პირველი საფეხური თავს იჩენს გარდაცვალებიდან მხოლოდ ორი კვირის (ან უფრო დიდი ხნის) შემდეგ. ამგვარი დარდი და გლოვა უფრო ხშირია უეცარი, ტრავმული ან მოულოდნელი სიკვდილის დროს (Jacobs 1993, გვ. 175).

		+	==== შეკავებული და დეფორმირებული გლოვა ====
		+	ტერმინი „შეკავებული გლოვა” მიუთითებს ისეთ რეაქციაზე, რომელსაც ზოგიერთი ნორმალური მახასიათებელი აკლია. დეფორმირებულ დარდს აქვს დეპრესიული სიმპტომებისგან განსხვავებული ისეთი ნიშან-თვისებები, რომლებიც უჩვეულოა ან თავისი ხარისხის (მაგ., აშკარად გამოხატული მტრული დამოკიდებულება, ზეაქტიურობა და უკიდურესი სოციალური თვითიზოლაცია) ან თავისი ხასიათის მიხედვით (მაგ., ისეთი ფიზიკური სიმპტომების არსებობა, რომლებიც გარდაცვლილ ადამიანს უკანასკნელი ავადმყოფობის დროს ჰქონდა). ეს დეფორმირებული გამოვლინებები აღწერილი აქვს ლინდერმანს (Lindemann, 1944) თავის გამოკვლევაში, რომელიც ღამის კლუბში გაჩენილი ხანძრის დროს გადარჩენილ ადამიანებს ეხება.

		+	ამ ფორმის ნებისმიერი გლოვის დროს ჩვეულებრივ შეინიშნება მუდმივი თავის არიდება იმ სიტუაციებისა და ვითარებებისთვის, რომელიც სიკვდილთან დაკავშირებულ მოგონებებს იწვევს.
		+
		+	==== პათოლოგიური გლოვის გამომწვევი მიზეზები ====
		+	ჩვეულებრივ ითვლება, რომ პათოლოგიური გლოვის ალბათობა უფრო მაღალია მაშინ, როდესაც:
		+
		+	* სიკვდილი უეცარი და მოულოდნელია;
		+	* პიროვნებას ძალიან ახლო ან ამბივალენტური ურთიერთობა ჰქონდა გარდაცვლილ ადამიანთან ან მასზე იყო დამოკიდებული;
		+	* პიროვნება დაუცველია, უჭირს საკუთარი განცდების გამოვლენა ან ადრე აღენიშნებოდა [[ფსიქიკური აშლილობა]];
		+	* პიროვნება ვალდებულია მოუაროს ბავშვებს და ამიტომ იოლად ვერ ავლენს დარდს.

←წინა ვერსია		13:21, 10 ოქტომბერი 2018-ის ვერსია
ხაზი 1:		ხაზი 1:
−	'''გლოვა''' - არის მძიმე დანაკლისზე უნებლიე ემოციური და ქცევითი რეაქცია.	+	'''გლოვა''' - არის მძიმე დანაკლისზე უნებლიე ემოციური და ქცევითი რეაქცია. გლოვა უწყვეტი პროცესია, მაგრამ მეტი სიცხადისთვის ის შეიძლება სამ საფეხურად დაიყოს.
		+
		+	==== პირველი საფეხურის ====
		+	პირველი საფეხურის ხანგრძლივობა რამდენიმე საათი ან რამდენიმე დღე შეიძლება იყოს. ამ დროს ვხედავთ [[უარყოფა (სამედიცინო ტერმინი)\|უარყოფას]], რაც ვლინდება ემოციური რეაქციის სისუსტეში („ემოციური სიჩლუნგე”). მას ხშირად თან ახლავს არარეალურობის
		+	განცდა. პიროვნება ბოლომდე ვერ აღიქვამს ახლობელი [[ადამიანი\|ადამიანის]] გარდაცვალებას. ის შეიძლება მოუსვენრად იყოს და ისეთ შთაბეჭდილებას ტოვებდეს, თითქოს გარდაცვლილ ადამიანს ეძებს.
		+
		+	==== მეორე საფეხური ====
		+	მეორე საფეხური რამოდენიმე კვირიდან დაახლოებით 6 თვემდე გრძელდება, თუმცა, შეიძლება ბევრად უფრო დიდხანს გასტანოს. ამ დროს ადამიანი წუხს, ტირის, მას ეუფლება მარტოობის განცდა და პერიოდულად გარდაცვლილი ადამიანი ძლიერ ენატრება. ამ საფეხურზე [[შფოთვა]] ჩვეულებრივი მოვლენაა. პიროვნება, რომელმაც დანაკლისი განიცადა, შფოთვიანი და მოუსვენარია, აქვს ცუდი ძილი, უჩივის უმადობას და შეიძლება [[პანიკა\|პანიკის]] შეტევები ჰქონდეს. ბევრ ადამიანს აქვს დანაშაულის განცდა იმის გამო, რომ გარდაცვლილს საკმარისად კარგად ვერ მოუარა. ზოგიერთი ადამიანი განიცდის სიბრაზეს და საკუთარი დანაშაულის განცდის პროექციას ახდენს (მაგ., ადანაშაულებს ექიმებს ან სხვა ადამიანებს იმაში, რომ მათ მაქსიმალურად კარგად არ მოუარეს გარდაცვლილს). ბევრ მათგანს აგრეთვე ისეთი განცდა ეუფლება, თითქოს გარდაცვლილი
		+	ადამიანი მათ გვერდითაა. დაახლოებით ათიდან ერთს შეიძლება ხანმოკლე [[ჰალუცინაცია\|ჰალუცინაციებიც]] ჰქონდეს (Clayton, 1979). პიროვნება გამუდმებით იგონებს გარდაცვლილ ადამიანს და ხანდახან ამ მოგონებებს აკვიატებული ხატების სახე აქვს. ხშირია სოციალური ურთიერთობებისთვის თავის არიდება. გავრცელებულ მოვლენას წარმოადგენს
		+	ფიზიკური ხასიათის ჩივილები (Parkes and Brown, 1972). დაქვრივებული ქალები უფრო ხშირად ითხოვენ სამედიცინო დახმარებას, ვიდრე ისინი, ვისაც დანაკარგი არ
		+	განუცდია (Stein and Susser, 1969).
		+
		+	==== მესამე საფეხური ====
		+	მესამე საფეხურზე ეს სიმპტომები სუსტდება და ადამიანი ყოველდღიურ საქმიანობას უბრუნდება. [[პიროვნება]] თანდათანობით ურიგდება დანაკარგს და იხსენებს იმ სასიამოვნო წუთებს, რომლებიც გარდაცვლილ ადამიანთან ერთად გაუტარებია. ხშირად სიმპტომები ხელახლა იჩენს თავს, რაც გარკვეულ თარიღებთან არის დაკავშირებული
		+	(მაგ., გარდაცვალების დღე).
		+
		+	მართალია, ამ საფეხურების ცოდნა სასარგებლოა, მაგრამ ისიც გასათვალისწინებელია, რომ ინდივიდუალური რეაქციები არ არის ყოველთვის ერთნაირი და არც ერთი მახასიათებელი არ არის უნივერსალური (Schuchter and Zisook, 1993
		+
		+
		+	==== ანომალიური ანუ პათოლოგიური გლოვა ====
		+	გლოვა ანომალიურია, თუ ის უჩვეულოდ ინტენსიურია, გახანგრძლივებულია, დროში გადავადებული ან სახეშეცვლილია. პათოლოგიური ინტენსივობის კრიტერიუმები
		+	იგივეა, რაც დეპრესიული აშლილობის სიმპტომებისა. მიიჩნევა, რომ რეაქცია პათოლოგიური ხანგრძლივობისაა, თუ ის ექვს თვეზე მეტ ხანს გრძელდება. რეაქცია დაგვიანებულად მიიჩნევა, თუ ადამიანი არ გაივლის დარდის პირველ ეტაპს საყვარელი ადამიანის გარდაცვალებიდან ორი კვირის მანძილზე. დარდის ყველა ფორმისთვის დამახასიათებელია იმ სიტუაციებისა და ვითარებებისთვის მუდმივად თავის არიდება, რომლებიც სიკვდილს უკავშირდება.
		+
		+	==== პათოლოგიური ინტენსივობის დარდი ====
		+	სიმპტომები ნორმალური დარდის კომპონენტებია. იმ ადამიანების 35%-ს, რომლებმაც მძიმე დანაკარგი განიცადეს, გლოვის რომელიმე ეტაპზე უვითარდება დეპრესიული აშლილობის სიმპტომები (Schuchter and Zisook, 1993). უმეტეს შემთხვევაში დეპრესიული აშლილობა ექვსი თვის მერე აღარ აღინიშნება, მაგრამ დაახლოებით 20%-ს ის დიდი ხნის მანძილზე შეიძლება შეუნარჩუნდეს. თუ იმ ადამიანების ერთ მესამედს, რომელმაც დანაკარგი
		+	განიცადა, რომელიღაც ეტაპზე დეპრესიული აშლილობის სიმპტომები აღენიშნება, ეს შეიძლება იმას ნიშნავდეს, რომ დადგენილი ზღვარი ზედმეტად დაბალია. თუმცა,
		+	დეპრესიული აშლილობის სიმპტომების მქონე ადამიანების შემთხვევაში უფრო მეტია იმის ალბათობა, რომ მათ ჰქონდეთ ცუდი სოციალური ადაპტაცია, რომ ხშირად დადიოდნენ ექიმებთან და ავად მოიხმარდნენ [[ალკოჰოლი\|ალკოჰოლს]] (Schuchter and Zisook, 1993). ამიტომ, ამ კრიტერიუმების გამოყენებასა და დეპრესიული აშლილობის დამატებითი
		+	დიაგნოზის დასმას პრაქტიკული მნიშვნელობა აქვს. როდესაც არსებობს ეჭვი დეპრესიულ აშლილობაზე, განსაკუთრებული ყურადღება უნდა მივაქციოთ რეტარდაციისა და თვითშეფასების ზოგადი დაქვეითების სიმპტომებს, რადგანაც ეს მახასიათებლები იშვიათად
		+	გვხვდება ჩვეულებრივი გლოვის დროს (Jacobs et al., 1989).
		+
		+
		+
		+

@@ ხაზი 8: / ხაზი 8: @@
 ==წყარო==
 [[ოქსფორდის მოკლე სახელმძღვანელო ფსიქიატრიაში]]
-[[კატეგორია:ემოცია]]
+[[კატეგორია:ემოცია და გუნებ-განწყობა‏‎]]