https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%92%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90 2026-05-02T13:45:54Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=220189&oldid=prev 2024-02-29T07:46:08Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">ლიტერატურა</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">07:46, 29 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* გამყრელიძე თ. მაჭავარიანი გ. სონანტთა სისტემა და [[აბლაუტი]] ქართველურ ენებში, თბ., 1965; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* <ins class="diffchange diffchange-inline">[[გამყრელიძე თამაზ|</ins>გამყრელიძე თ<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>. მაჭავარიანი გ. სონანტთა სისტემა და [[აბლაუტი]] ქართველურ ენებში, თბ., 1965; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ლერნერი კ. გლოტოქრონოლოგიის მეთოდი და ლექსიკო-სტატისტიკის ამოცანები. – „მაცნე“ (ენისა და ლიტ. სერია). 1971, №1; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ლერნერი კ. გლოტოქრონოლოგიის მეთოდი და ლექსიკო-სტატისტიკის ამოცანები. – „მაცნე“ (ენისა და ლიტ. სერია). 1971, №1; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* ბერგსლანდი კ. ფოგტი ჰ. გლოტოქრონოლოგიის საფუძვლიანობისათვის (თარგმანი ინგლისურიდან. წინასიტყვაობა და კომენტარები შ. აფრიდონიძისა). „მიმომხილველი“, VI – IX. თბ., I969;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* ბერგსლანდი კ. <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ფოგტი ჰანს|</ins>ფოგტი ჰ<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>. გლოტოქრონოლოგიის საფუძვლიანობისათვის (თარგმანი ინგლისურიდან. წინასიტყვაობა და კომენტარები შ. აფრიდონიძისა). „მიმომხილველი“, VI – IX. თბ., I969;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=217460&oldid=prev 2024-01-21T13:11:20Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">13:11, 21 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გლოტოქრონოლოგია'''– (''ბერძ''. <del class="diffchange diffchange-inline">&lt; </del>glona [[ენა (მეტყველება)|ენა]], chronos დრო და logos სიტყვა, მოძღვრება),&#160; ლექსიკურ-სტატისტიკური მეთოდი, რომელიც მონათესავე ენებში შემონახულ საერთო სიტყვათა საფუძველზე ცდილობს დაადგინოს ამ ენათა დაშორების (ფუძეენის დიფერენციაციის) თარიღი. ე. ი. განსაზღვროს მონათესავე ენათა დამოუკიდებელი არსებობის დაწყების დრო. ისტორიულ-შედარებითი მეთოდისაგან განსხვავებით, რომელიც მხოლოდ რელატიური ქრონოლოგიის დადგენის საშუალებას იძლევა. გლოტოქრონოლოგია მიმართულია აბსოლუტური ქრონოლოგიის დასადგენად. გლოტოქრონოლოგიური მეთოდი გულისხმობს რადიოაქტიური ნახშირბადის იზოტოპების დაშლის პერიოდის განმსაზღვრელი ფორმულის გამოყენებას ენობრივი მასალისათვის (მ. სეოდეში. რ. ლიზი). ეს მეთოდი ემყარება ვარაუდს, რომ ყველა ენაში ლექსიკური მარაგის გარკვეული (სოციალურ და კულტურულ პირობებზე ნაკლებად დამოკიდებული) ნაწილი (200 ან I00 სიტყვა) დროის დიდ (დაახლოებით ათასწლეული) მონაკვეთში იცვლება ერთნაირი ტემპით. რაც უფრო მცირეა საერთო სიტყვათა (ელემენტთა) რაოდენობა მონათესავე ენებში, მით უფრო შორს გადაიწევს მათი დაშორების თარიღი და პირიქით. ამ მეთოდით მიღებული თარიღები მიახლოებითია (ცთომილება ±200 წელი) და მხოლოდ ადასტურებს ისტორიულ-შედარებითი მეთოდის საფუძველზე გამოთქმულ ვარაუდს. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გლოტოქრონოლოგია'''– (''ბერძ''. <ins class="diffchange diffchange-inline"> </ins>glona [[ენა (მეტყველება)|ენა]], chronos დრო და logos სიტყვა, მოძღვრება),&#160; ლექსიკურ-სტატისტიკური მეთოდი, რომელიც მონათესავე ენებში შემონახულ საერთო სიტყვათა საფუძველზე ცდილობს დაადგინოს ამ ენათა დაშორების (ფუძეენის დიფერენციაციის) თარიღი. ე. ი. განსაზღვროს მონათესავე ენათა დამოუკიდებელი არსებობის დაწყების დრო. ისტორიულ-შედარებითი მეთოდისაგან განსხვავებით, რომელიც მხოლოდ რელატიური ქრონოლოგიის დადგენის საშუალებას იძლევა. გლოტოქრონოლოგია მიმართულია აბსოლუტური ქრონოლოგიის დასადგენად. გლოტოქრონოლოგიური მეთოდი გულისხმობს რადიოაქტიური ნახშირბადის იზოტოპების დაშლის პერიოდის განმსაზღვრელი ფორმულის გამოყენებას ენობრივი მასალისათვის (მ. სეოდეში. რ. ლიზი). ეს მეთოდი ემყარება ვარაუდს, რომ ყველა ენაში ლექსიკური მარაგის გარკვეული (სოციალურ და კულტურულ პირობებზე ნაკლებად დამოკიდებული) ნაწილი (200 ან I00 სიტყვა) დროის დიდ (დაახლოებით ათასწლეული) მონაკვეთში იცვლება ერთნაირი ტემპით. რაც უფრო მცირეა საერთო სიტყვათა (ელემენტთა) რაოდენობა მონათესავე ენებში, მით უფრო შორს გადაიწევს მათი დაშორების თარიღი და პირიქით. ამ მეთოდით მიღებული თარიღები მიახლოებითია (ცთომილება ±200 წელი) და მხოლოდ ადასტურებს ისტორიულ-შედარებითი მეთოდის საფუძველზე გამოთქმულ ვარაუდს. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>გლოტოქრონოლოგიის მეთოდით შესწავლილ ქართველურ ენათა მასალაზედაც &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>გლოტოქრონოლოგიის მეთოდით შესწავლილ ქართველურ ენათა მასალაზედაც განსხვავებული ვარაუდები გამოითქვა. 100 სიტყვის ანალიზი გვიჩვენებს, რომ ქართველური ფუძეენის დიფერენციაცია, კერძოდ, სვანურის დაშორება, უნდა დაწყებულიყო დაახლოებით 4000 წლის წინ (ძვ. წ. XIX ს.). ზანურისა – დაახლოებით 2700 წლის წინ (ძვ. წ. VIII ს.), ზანურის დიალექტებისა კი – ახ. წ. VI ს. (გ. კლიმოვი). 200 სიტყვის ანალიზი სხვა სურათს იძლევა: სვანურის გამოყოფა უნდა მომხდარიყო დაახლ. ძვ. წ. X ს-ში, ხოლო ქართულ-ზანურის დიფერენციაცია – ჩვენი წელთაღრიცხვის მიჯნაზე ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. <ins class="diffchange diffchange-inline">მაჭავარიანი</ins>). ასეთი სხვაობა დათარიღებაში აშკარად მიანიშნებს &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>განსხვავებული ვარაუდები გამოითქვა. 100 სიტყვის ანალიზი გვიჩვენებს, რომ ქართველური ფუძეენის დიფერენციაცია, კერძოდ, სვანურის დაშორება, უნდა დაწყებულიყო დაახლოებით 4000 წლის წინ (ძვ. წ. XIX ს.). ზანურისა – დაახლოებით 2700 წლის წინ (ძვ. წ. VIII ს.), ზანურის დიალექტებისა კი – ახ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>წ. VI ს. (გ. კლიმოვი). 200 სიტყვის ანალიზი სხვა სურათს იძლევა: სვანურის გამოყოფა უნდა მომხდარიყო დაახლ. ძვ. წ. X ს-ში, ხოლო ქართულ-ზანურის დიფერენციაცია – ჩვენი წელთაღრიცხვის მიჯნაზე ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. <del class="diffchange diffchange-inline">მაჭაეარიანი</del>). ასეთი სხვაობა დათარიღებაში აშკარად მიანიშნებს &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მეთოდის ნაკლოვანებაზე. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მეთოდის ნაკლოვანებაზე. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 10:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* გამყრელიძე თ. მაჭავარიანი გ. სონანტთა სისტემა და [[აბლაუტი]] ქართველურ ენებში, თბ., 1965; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* გამყრელიძე თ. მაჭავარიანი გ. სონანტთა სისტემა და [[აბლაუტი]] ქართველურ ენებში, თბ., 1965; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* ლერნერი კ. გლოტოქრონოლოგიის მეთოდი და ლექსიკო-სტატისტიკის ამოცანები. – <del class="diffchange diffchange-inline">«მაცნე» </del>(ენისა და ლიტ. სერია). 1971, №1; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* ლერნერი კ. გლოტოქრონოლოგიის მეთოდი და ლექსიკო-სტატისტიკის ამოცანები. – <ins class="diffchange diffchange-inline">„მაცნე“ </ins>(ენისა და ლიტ. სერია). 1971, №1; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* ბერგსლანდი კ. ფოგტი ჰ. გლოტოქრონოლოგიის საფუძვლიანობისათვის (თარგმანი ინგლისურიდან. წინასიტყვაობა და კომენტარები შ. აფრიდონიძისა). <del class="diffchange diffchange-inline">«მიმომხილველი»</del>, VI – IX. თბ., I969;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* ბერგსლანდი კ. ფოგტი ჰ. გლოტოქრონოლოგიის საფუძვლიანობისათვის (თარგმანი ინგლისურიდან. წინასიტყვაობა და კომენტარები შ. აფრიდონიძისა). <ins class="diffchange diffchange-inline">„მიმომხილველი“</ins>, VI – IX. თბ., I969;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=215764&oldid=prev 2023-12-07T20:36:52Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:36, 7 დეკემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გლოტოქრონოლოგიის მეთოდით შესწავლილ ქართველურ ენათა მასალაზედაც &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გლოტოქრონოლოგიის მეთოდით შესწავლილ ქართველურ ენათა მასალაზედაც &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>განსხვავებული <del class="diffchange diffchange-inline">ეარაუდები </del>გამოითქვა. 100 სიტყვის ანალიზი გვიჩვენებს, რომ ქართველური ფუძეენის დიფერენციაცია, კერძოდ, სვანურის დაშორება, უნდა დაწყებულიყო დაახლოებით 4000 წლის წინ (ძვ. წ. XIX ს.). ზანურისა – დაახლოებით 2700 წლის წინ (ძვ. წ. VIII ს.), ზანურის დიალექტებისა კი – ახ. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>განსხვავებული <ins class="diffchange diffchange-inline">ვარაუდები </ins>გამოითქვა. 100 სიტყვის ანალიზი გვიჩვენებს, რომ ქართველური ფუძეენის დიფერენციაცია, კერძოდ, სვანურის დაშორება, უნდა დაწყებულიყო დაახლოებით 4000 წლის წინ (ძვ. წ. XIX ს.). ზანურისა – დაახლოებით 2700 წლის წინ (ძვ. წ. VIII ს.), ზანურის დიალექტებისა კი – ახ. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>წ. VI ს. (გ. კლიმოვი). 200 სიტყვის ანალიზი სხვა სურათს იძლევა: სვანურის გამოყოფა უნდა მომხდარიყო დაახლ. ძვ. წ. X ს-ში, ხოლო ქართულ-ზანურის დიფერენციაცია – ჩვენი წელთაღრიცხვის მიჯნაზე ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭაეარიანი). ასეთი სხვაობა დათარიღებაში აშკარად მიანიშნებს &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>წ. VI ს. (გ. კლიმოვი). 200 სიტყვის ანალიზი სხვა სურათს იძლევა: სვანურის გამოყოფა უნდა მომხდარიყო დაახლ. ძვ. წ. X ს-ში, ხოლო ქართულ-ზანურის დიფერენციაცია – ჩვენი წელთაღრიცხვის მიჯნაზე ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭაეარიანი). ასეთი სხვაობა დათარიღებაში აშკარად მიანიშნებს &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მეთოდის ნაკლოვანებაზე. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მეთოდის ნაკლოვანებაზე. &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==ლიტერატურა==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* გამყრელიძე თ. მაჭავარიანი გ. სონანტთა სისტემა და [[აბლაუტი]] ქართველურ ენებში, თბ., 1965; </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* ლერნერი კ. გლოტოქრონოლოგიის მეთოდი და ლექსიკო-სტატისტიკის ამოცანები. – «მაცნე» (ენისა და ლიტ. სერია). 1971, №1; </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* ბერგსლანდი კ. ფოგტი ჰ. გლოტოქრონოლოგიის საფუძვლიანობისათვის (თარგმანი ინგლისურიდან. წინასიტყვაობა და კომენტარები შ. აფრიდონიძისა). «მიმომხილველი», VI – IX. თბ., I969;</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=215763&oldid=prev 2023-12-07T20:32:09Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:32, 7 დეკემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გლოტოქრონოლოგია'''– (ბერძ &lt; glona ენა, chronos დრო და logos სიტყვა, მოძღვრება),&#160; ლექსიკურ-სტატისტიკური მეთოდი, რომელიც მონათესავე ენებში შემონახულ საერთო სიტყვათა საფუძველზე ცდილობს დაადგინოს ამ ენათა დაშორების (ფუძეენის დიფერენციაციის) თარიღი. ე. ი. განსაზღვროს მონათესავე ენათა დამოუკიდებელი არსებობის დაწყების დრო. ისტორიულ-შედარებითი მეთოდისაგან განსხვავებით, რომელიც მხოლოდ რელატიური ქრონოლოგიის დადგენის საშუალებას იძლევა. გლოტოქრონოლოგია მიმართულია აბსოლუტური ქრონოლოგიის დასადგენად. გლოტოქრონოლოგიური მეთოდი გულისხმობს რადიოაქტიური ნახშირბადის იზოტოპების დაშლის პერიოდის განმსაზღვრელი ფორმულის გამოყენებას ენობრივი მასალისათვის (მ. სეოდეში. რ. ლიზი). ეს მეთოდი ემყარება ვარაუდს, რომ ყველა ენაში ლექსიკური მარაგის გარკვეული (სოციალურ და კულტურულ პირობებზე ნაკლებად დამოკიდებული) ნაწილი (200 ან I00 სიტყვა) დროის დიდ (დაახლოებით ათასწლეული) მონაკვეთში იცვლება ერთნაირი ტემპით. რაც უფრო მცირეა საერთო სიტყვათა (ელემენტთა) რაოდენობა მონათესავე ენებში, მით უფრო შორს გადაიწევს მათი დაშორების თარიღი და პირიქით. ამ მეთოდით მიღებული თარიღები მიახლოებითია (ცთომილება ±200 წელი) და მხოლოდ ადასტურებს ისტორიულ-შედარებითი მეთოდის საფუძველზე გამოთქმულ ვარაუდს. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გლოტოქრონოლოგია'''– (<ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins>ბერძ<ins class="diffchange diffchange-inline">''. </ins>&lt; glona <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ენა <ins class="diffchange diffchange-inline">(მეტყველება)|ენა]]</ins>, chronos დრო და logos სიტყვა, მოძღვრება),&#160; ლექსიკურ-სტატისტიკური მეთოდი, რომელიც მონათესავე ენებში შემონახულ საერთო სიტყვათა საფუძველზე ცდილობს დაადგინოს ამ ენათა დაშორების (ფუძეენის დიფერენციაციის) თარიღი. ე. ი. განსაზღვროს მონათესავე ენათა დამოუკიდებელი არსებობის დაწყების დრო. ისტორიულ-შედარებითი მეთოდისაგან განსხვავებით, რომელიც მხოლოდ რელატიური ქრონოლოგიის დადგენის საშუალებას იძლევა. გლოტოქრონოლოგია მიმართულია აბსოლუტური ქრონოლოგიის დასადგენად. გლოტოქრონოლოგიური მეთოდი გულისხმობს რადიოაქტიური ნახშირბადის იზოტოპების დაშლის პერიოდის განმსაზღვრელი ფორმულის გამოყენებას ენობრივი მასალისათვის (მ. სეოდეში. რ. ლიზი). ეს მეთოდი ემყარება ვარაუდს, რომ ყველა ენაში ლექსიკური მარაგის გარკვეული (სოციალურ და კულტურულ პირობებზე ნაკლებად დამოკიდებული) ნაწილი (200 ან I00 სიტყვა) დროის დიდ (დაახლოებით ათასწლეული) მონაკვეთში იცვლება ერთნაირი ტემპით. რაც უფრო მცირეა საერთო სიტყვათა (ელემენტთა) რაოდენობა მონათესავე ენებში, მით უფრო შორს გადაიწევს მათი დაშორების თარიღი და პირიქით. ამ მეთოდით მიღებული თარიღები მიახლოებითია (ცთომილება ±200 წელი) და მხოლოდ ადასტურებს ისტორიულ-შედარებითი მეთოდის საფუძველზე გამოთქმულ ვარაუდს. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გლოტოქრონოლოგიის მეთოდით შესწავლილ ქართველურ ენათა მასალაზედაც &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გლოტოქრონოლოგიის მეთოდით შესწავლილ ქართველურ ენათა მასალაზედაც &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%A2%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A0%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%92%E1%83%98%E1%83%90&diff=215762&oldid=prev 2023-12-07T20:29:24Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;გლოტოქრონოლოგია&#039;&#039;&#039;– (ბერძ &lt; glona ენა, chronos დრო და logos სიტყვა, მოძღვრ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''გლოტოქრონოლოგია'''– (ბერძ &lt; glona ენა, chronos დრო და logos სიტყვა, მოძღვრება), ლექსიკურ-სტატისტიკური მეთოდი, რომელიც მონათესავე ენებში შემონახულ საერთო სიტყვათა საფუძველზე ცდილობს დაადგინოს ამ ენათა დაშორების (ფუძეენის დიფერენციაციის) თარიღი. ე. ი. განსაზღვროს მონათესავე ენათა დამოუკიდებელი არსებობის დაწყების დრო. ისტორიულ-შედარებითი მეთოდისაგან განსხვავებით, რომელიც მხოლოდ რელატიური ქრონოლოგიის დადგენის საშუალებას იძლევა. გლოტოქრონოლოგია მიმართულია აბსოლუტური ქრონოლოგიის დასადგენად. გლოტოქრონოლოგიური მეთოდი გულისხმობს რადიოაქტიური ნახშირბადის იზოტოპების დაშლის პერიოდის განმსაზღვრელი ფორმულის გამოყენებას ენობრივი მასალისათვის (მ. სეოდეში. რ. ლიზი). ეს მეთოდი ემყარება ვარაუდს, რომ ყველა ენაში ლექსიკური მარაგის გარკვეული (სოციალურ და კულტურულ პირობებზე ნაკლებად დამოკიდებული) ნაწილი (200 ან I00 სიტყვა) დროის დიდ (დაახლოებით ათასწლეული) მონაკვეთში იცვლება ერთნაირი ტემპით. რაც უფრო მცირეა საერთო სიტყვათა (ელემენტთა) რაოდენობა მონათესავე ენებში, მით უფრო შორს გადაიწევს მათი დაშორების თარიღი და პირიქით. ამ მეთოდით მიღებული თარიღები მიახლოებითია (ცთომილება ±200 წელი) და მხოლოდ ადასტურებს ისტორიულ-შედარებითი მეთოდის საფუძველზე გამოთქმულ ვარაუდს. <br /> <br /> გლოტოქრონოლოგიის მეთოდით შესწავლილ ქართველურ ენათა მასალაზედაც <br /> განსხვავებული ეარაუდები გამოითქვა. 100 სიტყვის ანალიზი გვიჩვენებს, რომ ქართველური ფუძეენის დიფერენციაცია, კერძოდ, სვანურის დაშორება, უნდა დაწყებულიყო დაახლოებით 4000 წლის წინ (ძვ. წ. XIX ს.). ზანურისა – დაახლოებით 2700 წლის წინ (ძვ. წ. VIII ს.), ზანურის დიალექტებისა კი – ახ. <br /> წ. VI ს. (გ. კლიმოვი). 200 სიტყვის ანალიზი სხვა სურათს იძლევა: სვანურის გამოყოფა უნდა მომხდარიყო დაახლ. ძვ. წ. X ს-ში, ხოლო ქართულ-ზანურის დიფერენციაცია – ჩვენი წელთაღრიცხვის მიჯნაზე ([[გამყრელიძე თამაზ|თ. გამყრელიძე]], გ. მაჭაეარიანი). ასეთი სხვაობა დათარიღებაში აშკარად მიანიშნებს <br /> მეთოდის ნაკლოვანებაზე. <br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br /> [[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div>

Tkenchoshvili