https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3 2026-04-29T06:38:25Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3&diff=203521&oldid=prev 2023-09-19T19:50:30Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:50, 19 სექტემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გოლლუ''' ''(ბალყ.-ყარაჩ. Голлу)'' – მოსავლის ღმერთი, ბუნების კვდომისა და აღორძინების განსახიერება ბალყარულ-ყარაჩულ <del class="diffchange diffchange-inline">მითოლოგიაში</del>. მორწმუნეთა წარმოდგენით, იგი „ოქროსქურქიანი და ვერცხლისხელებაა“ (Алтын тонлу, кюмюш къоллу). ღვთაების [[კულტი]] მთელ ყარაჩსა და ბალყარეთში განსაკუთრებული პოპულარობით სარგებლობდა. მისი სახელობის დღეობა ზოგჯერ საერთო ეროვნული ხასიათისა იყო. თუკი კულტის ცენტრი, დიდ ყარაჩში მდებარეობდა, შედარებით გრანდიოზული საღვთაებო [[დღესასწაული|დღესასწაულითა]] და საწესო მოქმედებებით დიდ ბალყარეთი იყო ცნობილი (იწვევდნენ სტუმრებს დიგორიდან, ყუმიხეთიდან, ყაბარდოდან და სვანეთიდან). გოლლუს სახელობის საგაზაფხულო წეს-ჩვეულებები, დაკავშირებული ბუნების აღორძინებასთან, თანხლებული იყო სპორტული და თეატრალიზებული სანახაობით, რომელშიც თხის ნიღბიანი [[პერსონაჟი]] ღვთაების პრივილეგიით აღიჭურვებოდა. ეს იყო გროტესკული და სამხიარულო ხასიათის კარნავალური მოქმედებები, რომლის დროსაც შეუძლებელიც დაიშვებოდა: ღატაკს თავადისა და აზნაურის ქალთან „ქორწინება“ (ამ წესს „сюек ауштургъан“ – „ძვლის გაცვლა“ ეწოდებოდა), მამაკაცებს – ქალის, ხოლო ქალებს მამაკაცის სამოსის ჩაცმა და სხვ. შეეძლოთ. კოლექტიური საწესო მოქმედებების ლაიტმოტივს კულტურით დადგენილი ნორმების დროებითი უარყოფა წარმოადგენდა.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გოლლუ''' ''(ბალყ.-ყარაჩ. Голлу)'' – მოსავლის ღმერთი, ბუნების კვდომისა და აღორძინების განსახიერება ბალყარულ-ყარაჩულ <ins class="diffchange diffchange-inline">[[მითოლოგია]]ში</ins>. მორწმუნეთა წარმოდგენით, იგი „ოქროსქურქიანი და ვერცხლისხელებაა“ (Алтын тонлу, кюмюш къоллу). ღვთაების [[კულტი]] მთელ ყარაჩსა და ბალყარეთში განსაკუთრებული პოპულარობით სარგებლობდა. მისი სახელობის დღეობა ზოგჯერ საერთო ეროვნული ხასიათისა იყო. თუკი კულტის ცენტრი, დიდ ყარაჩში მდებარეობდა, შედარებით გრანდიოზული საღვთაებო [[დღესასწაული|დღესასწაულითა]] და საწესო მოქმედებებით დიდ ბალყარეთი იყო ცნობილი (იწვევდნენ სტუმრებს დიგორიდან, ყუმიხეთიდან, ყაბარდოდან და სვანეთიდან). გოლლუს სახელობის საგაზაფხულო წეს-ჩვეულებები, დაკავშირებული ბუნების აღორძინებასთან, თანხლებული იყო სპორტული და თეატრალიზებული სანახაობით, რომელშიც თხის ნიღბიანი [[პერსონაჟი]] ღვთაების პრივილეგიით აღიჭურვებოდა. ეს იყო გროტესკული და სამხიარულო ხასიათის კარნავალური მოქმედებები, რომლის დროსაც შეუძლებელიც დაიშვებოდა: ღატაკს თავადისა და აზნაურის ქალთან „ქორწინება“ (ამ წესს „сюек ауштургъан“ – „ძვლის გაცვლა“ ეწოდებოდა), მამაკაცებს – ქალის, ხოლო ქალებს მამაკაცის სამოსის ჩაცმა და სხვ. შეეძლოთ. კოლექტიური საწესო მოქმედებების ლაიტმოტივს კულტურით დადგენილი ნორმების დროებითი უარყოფა წარმოადგენდა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გოლლუს მთავარი დღეობა, ვ. ფილონენკოს ცნობით, „რამდენიმე დღე-ღამე გრძელდებოდა. ერთ-ერთი ბოლო ღამე მიცვალებულებს ეძღვნებოდა: აცხობდნენ ღვეზელებს, წვავდნენ და ხარშავდნენ ცხვრის ხორცს, რომლის საუკეთესო ნაწილები მიცვალებულთათვის იყო განკუთვნილი. მორწმუნეები ფიქრობდნენ, რომ ამ ღამით წინაპრები საფლავებიდან გამოდიოდნენ და მათთვის პატივის მიგება კარგი მოსავლის საწინდარი იყო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გოლლუს მთავარი დღეობა, ვ. ფილონენკოს ცნობით, „რამდენიმე დღე-ღამე გრძელდებოდა. ერთ-ერთი ბოლო ღამე მიცვალებულებს ეძღვნებოდა: აცხობდნენ ღვეზელებს, წვავდნენ და ხარშავდნენ ცხვრის ხორცს, რომლის საუკეთესო ნაწილები მიცვალებულთათვის იყო განკუთვნილი. მორწმუნეები ფიქრობდნენ, რომ ამ ღამით წინაპრები საფლავებიდან გამოდიოდნენ და მათთვის პატივის მიგება კარგი მოსავლის საწინდარი იყო“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საწესო [[ცეკვა]] „გოლლუ“, რომელიც დღეობაზე სრულდებოდა, თანხლებული იყო სიმღერით:</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საწესო [[ცეკვა]] „გოლლუ“, რომელიც დღეობაზე სრულდებოდა, თანხლებული იყო სიმღერით:</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::ოჲრა, გოლლუ, ნათელო გოლლუ!</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::ოჲრა, გოლლუ, ნათელო გოლლუ!</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::ოჲრა, გოლლუ, ყვითელ ქურქში!</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::ოჲრა, გოლლუ, ყვითელ ქურქში!</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 14:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 15:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::კალოზე (მარცვლის) გორები დავდგათ,</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::კალოზე (მარცვლის) გორები დავდგათ,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>:::: [[ნიჩაბი (სამეურნეო ხელსაწყო)|ნიჩბებით]] ვანიავოთ იგი.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>:::: [[ნიჩაბი (სამეურნეო ხელსაწყო)|ნიჩბებით]] ვანიავოთ იგი.</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არსებობდა ცეკვა-სიმღერის სხვადასხვა ვარიანტი, მათ შორის საქორწილო „გოლლუც“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არსებობდა ცეკვა-სიმღერის სხვადასხვა ვარიანტი, მათ შორის საქორწილო „გოლლუც“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მოსავლის ღმერთს ახსენებდნენ ჭექა-ქუხილის ღვთაების სახელობის დღეობაზე, ფრინველთა მფარველისათვის მიძღვნილ წეს-ჩვეულებებში, აგრეთვე წვიმის გამოწვევასთან დაკავშირებული [[მაგია|მაგიური]] ქმედებების დროს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მოსავლის ღმერთს ახსენებდნენ ჭექა-ქუხილის ღვთაების სახელობის დღეობაზე, ფრინველთა მფარველისათვის მიძღვნილ წეს-ჩვეულებებში, აგრეთვე წვიმის გამოწვევასთან დაკავშირებული [[მაგია|მაგიური]] ქმედებების დროს.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3&diff=192240&oldid=prev 2023-05-01T12:49:21Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:49, 1 მაისი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გოლლუ''' ''(ბალყ.-ყარაჩ. Голлу)'' – მოსავლის ღმერთი, ბუნების კვდომისა და აღორძინების განსახიერება ბალყარულ-ყარაჩულ მითოლოგიაში. მორწმუნეთა წარმოდგენით, იგი „ოქროსქურქიანი და ვერცხლისხელებაა“ (Алтын тонлу, кюмюш къоллу). ღვთაების [[კულტი]] მთელ ყარაჩსა და ბალყარეთში განსაკუთრებული პოპულარობით სარგებლობდა. მისი სახელობის დღეობა ზოგჯერ საერთო ეროვნული ხასიათისა იყო. თუკი კულტის ცენტრი, დიდ ყარაჩში მდებარეობდა, შედარებით გრანდიოზული საღვთაებო [[დღესასწაული|დღესასწაულითა]] და საწესო მოქმედებებით დიდ ბალყარეთი იყო ცნობილი (იწვევდნენ სტუმრებს დიგორიდან, ყუმიხეთიდან, ყაბარდოდან და სვანეთიდან). გოლლუს სახელობის საგაზაფხულო წეს-ჩვეულებები, დაკავშირებული ბუნების აღორძინებასთან, თანხლებული იყო სპორტული და თეატრალიზებული სანახაობით, რომელშიც თხის ნიღბიანი პერსონაჟი ღვთაების პრივილეგიით აღიჭურვებოდა. ეს იყო გროტესკული და სამხიარულო ხასიათის კარნავალური მოქმედებები, რომლის დროსაც შეუძლებელიც დაიშვებოდა: ღატაკს თავადისა და აზნაურის ქალთან „ქორწინება“ (ამ წესს „сюек ауштургъан“ – „ძვლის გაცვლა“ ეწოდებოდა), მამაკაცებს – ქალის, ხოლო ქალებს მამაკაცის სამოსის ჩაცმა და სხვ. შეეძლოთ. კოლექტიური საწესო მოქმედებების ლაიტმოტივს კულტურით დადგენილი ნორმების დროებითი უარყოფა წარმოადგენდა.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''გოლლუ''' ''(ბალყ.-ყარაჩ. Голлу)'' – მოსავლის ღმერთი, ბუნების კვდომისა და აღორძინების განსახიერება ბალყარულ-ყარაჩულ მითოლოგიაში. მორწმუნეთა წარმოდგენით, იგი „ოქროსქურქიანი და ვერცხლისხელებაა“ (Алтын тонлу, кюмюш къоллу). ღვთაების [[კულტი]] მთელ ყარაჩსა და ბალყარეთში განსაკუთრებული პოპულარობით სარგებლობდა. მისი სახელობის დღეობა ზოგჯერ საერთო ეროვნული ხასიათისა იყო. თუკი კულტის ცენტრი, დიდ ყარაჩში მდებარეობდა, შედარებით გრანდიოზული საღვთაებო [[დღესასწაული|დღესასწაულითა]] და საწესო მოქმედებებით დიდ ბალყარეთი იყო ცნობილი (იწვევდნენ სტუმრებს დიგორიდან, ყუმიხეთიდან, ყაბარდოდან და სვანეთიდან). გოლლუს სახელობის საგაზაფხულო წეს-ჩვეულებები, დაკავშირებული ბუნების აღორძინებასთან, თანხლებული იყო სპორტული და თეატრალიზებული სანახაობით, რომელშიც თხის ნიღბიანი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>პერსონაჟი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ღვთაების პრივილეგიით აღიჭურვებოდა. ეს იყო გროტესკული და სამხიარულო ხასიათის კარნავალური მოქმედებები, რომლის დროსაც შეუძლებელიც დაიშვებოდა: ღატაკს თავადისა და აზნაურის ქალთან „ქორწინება“ (ამ წესს „сюек ауштургъан“ – „ძვლის გაცვლა“ ეწოდებოდა), მამაკაცებს – ქალის, ხოლო ქალებს მამაკაცის სამოსის ჩაცმა და სხვ. შეეძლოთ. კოლექტიური საწესო მოქმედებების ლაიტმოტივს კულტურით დადგენილი ნორმების დროებითი უარყოფა წარმოადგენდა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გოლლუს მთავარი დღეობა, ვ. ფილონენკოს ცნობით, „რამდენიმე დღე-ღამე გრძელდებოდა. ერთ-ერთი ბოლო ღამე მიცვალებულებს ეძღვნებოდა: აცხობდნენ ღვეზელებს, წვავდნენ და ხარშავდნენ ცხვრის ხორცს, რომლის საუკეთესო ნაწილები მიცვალებულთათვის იყო განკუთვნილი. მორწმუნეები ფიქრობდნენ, რომ ამ ღამით წინაპრები საფლავებიდან გამოდიოდნენ და მათთვის პატივის მიგება კარგი მოსავლის საწინდარი იყო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გოლლუს მთავარი დღეობა, ვ. ფილონენკოს ცნობით, „რამდენიმე დღე-ღამე გრძელდებოდა. ერთ-ერთი ბოლო ღამე მიცვალებულებს ეძღვნებოდა: აცხობდნენ ღვეზელებს, წვავდნენ და ხარშავდნენ ცხვრის ხორცს, რომლის საუკეთესო ნაწილები მიცვალებულთათვის იყო განკუთვნილი. მორწმუნეები ფიქრობდნენ, რომ ამ ღამით წინაპრები საფლავებიდან გამოდიოდნენ და მათთვის პატივის მიგება კარგი მოსავლის საწინდარი იყო“.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3&diff=136036&oldid=prev 2022-01-20T09:49:54Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:49, 20 იანვარი 2022-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 3:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 3:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გოლლუს მთავარი დღეობა, ვ. ფილონენკოს ცნობით, „რამდენიმე დღე-ღამე გრძელდებოდა. ერთ-ერთი ბოლო ღამე მიცვალებულებს ეძღვნებოდა: აცხობდნენ ღვეზელებს, წვავდნენ და ხარშავდნენ ცხვრის ხორცს, რომლის საუკეთესო ნაწილები მიცვალებულთათვის იყო განკუთვნილი. მორწმუნეები ფიქრობდნენ, რომ ამ ღამით წინაპრები საფლავებიდან გამოდიოდნენ და მათთვის პატივის მიგება კარგი მოსავლის საწინდარი იყო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გოლლუს მთავარი დღეობა, ვ. ფილონენკოს ცნობით, „რამდენიმე დღე-ღამე გრძელდებოდა. ერთ-ერთი ბოლო ღამე მიცვალებულებს ეძღვნებოდა: აცხობდნენ ღვეზელებს, წვავდნენ და ხარშავდნენ ცხვრის ხორცს, რომლის საუკეთესო ნაწილები მიცვალებულთათვის იყო განკუთვნილი. მორწმუნეები ფიქრობდნენ, რომ ამ ღამით წინაპრები საფლავებიდან გამოდიოდნენ და მათთვის პატივის მიგება კარგი მოსავლის საწინდარი იყო“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>საწესო ცეკვა „გოლლუ“, რომელიც დღეობაზე სრულდებოდა, თანხლებული იყო სიმღერით:</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>საწესო <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ცეკვა<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>„გოლლუ“, რომელიც დღეობაზე სრულდებოდა, თანხლებული იყო სიმღერით:</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::ოჲრა, გოლლუ, ნათელო გოლლუ!</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::ოჲრა, გოლლუ, ნათელო გოლლუ!</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::ოჲრა, გოლლუ, ყვითელ ქურქში!</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::ოჲრა, გოლლუ, ყვითელ ქურქში!</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 28:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 28:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Кудаев М. Ч. Древние танцы балкарцев и карачаевцев. Нальчик, 1997; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Кудаев М. Ч. Древние танцы балкарцев и карачаевцев. Нальчик, 1997; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Шаманов И. М. Календарь и календарная обрядность // Карачаевцы. Балкарцы. М.,2014.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Шаманов И. М. Календарь и календарная обрядность // Карачаевцы. Балкарцы. М.,2014.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:მითოლოგია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:მითოლოგია]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3&diff=71110&oldid=prev 2018-12-19T11:54:10Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:54, 19 დეკემბერი 2018-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 31:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 31:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ნუგზარ ანთელავა. </del>კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები<del class="diffchange diffchange-inline">. - გამომცემლობა „უნივერსალი“,- თბილისი 2017</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3&diff=31978&oldid=prev 2017-10-05T10:36:54Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">10:36, 5 ოქტომბერი 2017-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 28:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 28:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Кудаев М. Ч. Древние танцы балкарцев и карачаевцев. Нальчик, 1997; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Кудаев М. Ч. Древние танцы балкарцев и карачаевцев. Нальчик, 1997; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Шаманов И. М. Календарь и календарная обрядность // Карачаевцы. Балкарцы. М.,2014.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* Шаманов И. М. Календарь и календарная обрядность // Карачаевцы. Балкарцы. М.,2014.</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==წყარო==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">ნუგზარ ანთელავა. კავკასიის ხალხთა მითები და რიტუალები. - გამომცემლობა „უნივერსალი“,- თბილისი 2017</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3&diff=31951&oldid=prev 2017-10-05T10:20:37Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">10:20, 5 ოქტომბერი 2017-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 13:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 13:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::წყვილი ხარებით წავიღოთ,</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::წყვილი ხარებით წავიღოთ,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::კალოზე (მარცვლის) გორები დავდგათ,</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>::::კალოზე (მარცვლის) გორები დავდგათ,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>::::[[ნიჩაბი (სამეურნეო ხელსაწყო)|ნიჩბებით]] ვანიავოთ იგი.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>:::: [[ნიჩაბი (სამეურნეო ხელსაწყო)|ნიჩბებით]] ვანიავოთ იგი.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არსებობდა ცეკვა-სიმღერის სხვადასხვა ვარიანტი, მათ შორის საქორწილო „გოლლუც“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არსებობდა ცეკვა-სიმღერის სხვადასხვა ვარიანტი, მათ შორის საქორწილო „გოლლუც“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მოსავლის ღმერთს ახსენებდნენ ჭექა-ქუხილის ღვთაების სახელობის დღეობაზე, ფრინველთა მფარველისათვის მიძღვნილ წეს-ჩვეულებებში, აგრეთვე წვიმის გამოწვევასთან დაკავშირებული [[მაგია|მაგიური]] ქმედებების დროს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მოსავლის ღმერთს ახსენებდნენ ჭექა-ქუხილის ღვთაების სახელობის დღეობაზე, ფრინველთა მფარველისათვის მიძღვნილ წეს-ჩვეულებებში, აგრეთვე წვიმის გამოწვევასთან დაკავშირებული [[მაგია|მაგიური]] ქმედებების დროს.</div></td></tr> </table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3&diff=31949&oldid=prev 2017-10-05T10:19:53Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">10:19, 5 ოქტომბერი 2017-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საწესო ცეკვა „გოლლუ“, რომელიც დღეობაზე სრულდებოდა, თანხლებული იყო სიმღერით:</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საწესო ცეკვა „გოლლუ“, რომელიც დღეობაზე სრულდებოდა, თანხლებული იყო სიმღერით:</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ოჲრა, გოლლუ, ნათელო გოლლუ!</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>ოჲრა, გოლლუ, ნათელო გოლლუ!</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ოჲრა, გოლლუ, ყვითელ ქურქში!</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>ოჲრა, გოლლუ, ყვითელ ქურქში!</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ოჲრა, გოლლუ, ბარაქით ხელდატვირთულო!</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>ოჲრა, გოლლუ, ბარაქით ხელდატვირთულო!</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დე, ყანები მოსავლიანი გახადე,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>დე, ყანები მოსავლიანი გახადე,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დე, ხალხს ბარაქა ჰქონდეს,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>დე, ხალხს ბარაქა ჰქონდეს,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ჯეჯილი [[ხორბალი|ხორბლითა]] და [[ქერი]]თ აავსე,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>ჯეჯილი [[ხორბალი|ხორბლითა]] და [[ქერი]]თ აავსე,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>რათა დიდი ძნები დავდგათ,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>რათა დიდი ძნები დავდგათ,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>წყვილი ხარებით წავიღოთ,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>წყვილი ხარებით წავიღოთ,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>კალოზე (მარცვლის) გორები დავდგათ,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>კალოზე (მარცვლის) გორები დავდგათ,</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ნიჩაბი (სამეურნეო ხელსაწყო)|ნიჩბებით]] ვანიავოთ იგი.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">::::</ins>[[ნიჩაბი (სამეურნეო ხელსაწყო)|ნიჩბებით]] ვანიავოთ იგი.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>&#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არსებობდა ცეკვა-სიმღერის სხვადასხვა ვარიანტი, მათ შორის საქორწილო „გოლლუც“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არსებობდა ცეკვა-სიმღერის სხვადასხვა ვარიანტი, მათ შორის საქორწილო „გოლლუც“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მოსავლის ღმერთს ახსენებდნენ ჭექა-ქუხილის ღვთაების სახელობის დღეობაზე, ფრინველთა მფარველისათვის მიძღვნილ წეს-ჩვეულებებში, აგრეთვე წვიმის გამოწვევასთან დაკავშირებული [[მაგია|მაგიური]] ქმედებების დროს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>მოსავლის ღმერთს ახსენებდნენ ჭექა-ქუხილის ღვთაების სახელობის დღეობაზე, ფრინველთა მფარველისათვის მიძღვნილ წეს-ჩვეულებებში, აგრეთვე წვიმის გამოწვევასთან დაკავშირებული [[მაგია|მაგიური]] ქმედებების დროს.</div></td></tr> </table>

Echelidze https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9A%E1%83%A3&diff=31948&oldid=prev 2017-10-05T10:19:22Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;გოლლუ&#039;&#039;&#039; &#039;&#039;(ბალყ.-ყარაჩ. Голлу)&#039;&#039; – მოსავლის ღმერთი, ბუნების კვდომი...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''გოლლუ''' ''(ბალყ.-ყარაჩ. Голлу)'' – მოსავლის ღმერთი, ბუნების კვდომისა და აღორძინების განსახიერება ბალყარულ-ყარაჩულ მითოლოგიაში. მორწმუნეთა წარმოდგენით, იგი „ოქროსქურქიანი და ვერცხლისხელებაა“ (Алтын тонлу, кюмюш къоллу). ღვთაების [[კულტი]] მთელ ყარაჩსა და ბალყარეთში განსაკუთრებული პოპულარობით სარგებლობდა. მისი სახელობის დღეობა ზოგჯერ საერთო ეროვნული ხასიათისა იყო. თუკი კულტის ცენტრი, დიდ ყარაჩში მდებარეობდა, შედარებით გრანდიოზული საღვთაებო [[დღესასწაული|დღესასწაულითა]] და საწესო მოქმედებებით დიდ ბალყარეთი იყო ცნობილი (იწვევდნენ სტუმრებს დიგორიდან, ყუმიხეთიდან, ყაბარდოდან და სვანეთიდან). გოლლუს სახელობის საგაზაფხულო წეს-ჩვეულებები, დაკავშირებული ბუნების აღორძინებასთან, თანხლებული იყო სპორტული და თეატრალიზებული სანახაობით, რომელშიც თხის ნიღბიანი პერსონაჟი ღვთაების პრივილეგიით აღიჭურვებოდა. ეს იყო გროტესკული და სამხიარულო ხასიათის კარნავალური მოქმედებები, რომლის დროსაც შეუძლებელიც დაიშვებოდა: ღატაკს თავადისა და აზნაურის ქალთან „ქორწინება“ (ამ წესს „сюек ауштургъан“ – „ძვლის გაცვლა“ ეწოდებოდა), მამაკაცებს – ქალის, ხოლო ქალებს მამაკაცის სამოსის ჩაცმა და სხვ. შეეძლოთ. კოლექტიური საწესო მოქმედებების ლაიტმოტივს კულტურით დადგენილი ნორმების დროებითი უარყოფა წარმოადგენდა.<br /> <br /> გოლლუს მთავარი დღეობა, ვ. ფილონენკოს ცნობით, „რამდენიმე დღე-ღამე გრძელდებოდა. ერთ-ერთი ბოლო ღამე მიცვალებულებს ეძღვნებოდა: აცხობდნენ ღვეზელებს, წვავდნენ და ხარშავდნენ ცხვრის ხორცს, რომლის საუკეთესო ნაწილები მიცვალებულთათვის იყო განკუთვნილი. მორწმუნეები ფიქრობდნენ, რომ ამ ღამით წინაპრები საფლავებიდან გამოდიოდნენ და მათთვის პატივის მიგება კარგი მოსავლის საწინდარი იყო“.<br /> <br /> საწესო ცეკვა „გოლლუ“, რომელიც დღეობაზე სრულდებოდა, თანხლებული იყო სიმღერით:<br /> ოჲრა, გოლლუ, ნათელო გოლლუ!<br /> ოჲრა, გოლლუ, ყვითელ ქურქში!<br /> ოჲრა, გოლლუ, ბარაქით ხელდატვირთულო!<br /> დე, ყანები მოსავლიანი გახადე,<br /> დე, ხალხს ბარაქა ჰქონდეს,<br /> ჯეჯილი [[ხორბალი|ხორბლითა]] და [[ქერი]]თ აავსე,<br /> რათა დიდი ძნები დავდგათ,<br /> წყვილი ხარებით წავიღოთ,<br /> კალოზე (მარცვლის) გორები დავდგათ,<br /> [[ნიჩაბი (სამეურნეო ხელსაწყო)|ნიჩბებით]] ვანიავოთ იგი.<br /> <br /> არსებობდა ცეკვა-სიმღერის სხვადასხვა ვარიანტი, მათ შორის საქორწილო „გოლლუც“.<br /> მოსავლის ღმერთს ახსენებდნენ ჭექა-ქუხილის ღვთაების სახელობის დღეობაზე, ფრინველთა მფარველისათვის მიძღვნილ წეს-ჩვეულებებში, აგრეთვე წვიმის გამოწვევასთან დაკავშირებული [[მაგია|მაგიური]] ქმედებების დროს.<br /> <br /> <br /> <br /> ==ლიტერატურა==<br /> * Филоненко В. И. Грамматика балкарского языка. Фонетика и морфология. Нальчик, 1940;<br /> * Лавров Л. И. Карачай и Балкария до 30-их годов XIX в. // Кавказский этнографический сборник. М., 1969. Т. 4; <br /> * Азаматов К. Г. Пережитки язычества в верованиях балкарцев // Из истории феодальной Кабарды и Балкарии. Нальчик, 1980; <br /> * Холаев А. К вопросу о трансформации обрядовой песни-пляски «Голлу» у балкарцев и карачаевцев // Художественный язык фольклора кабардинцев и балкарцев. Нальчик, 1981;<br /> * Малкондуев Х. Мифология балкарцев и карачаевцев // Фольклор народов Карачаево-Черкесии. Жанр и образ. Черкесск, 1988; <br /> * Каракетов М. Д. Из традиционной обрядово-культовой жизни карачаевцев. М., 1995;<br /> * Кудаев М. Ч. Древние танцы балкарцев и карачаевцев. Нальчик, 1997; <br /> * Шаманов И. М. Календарь и календарная обрядность // Карачаевцы. Балкарцы. М.,2014.<br /> <br /> <br /> [[კატეგორია:მითოლოგია]]<br /> [[კატეგორია:ბალყარულ-ყარაჩული მითები]]<br /> [[კატეგორია:მითოლოგიური პერსონაჟები]]<br /> [[კატეგორია:ბალყარულ-ყარაჩული ღვთაებანი]]<br /> [[კატეგორია:საკულტო დღესასწაულები]]</div>

Echelidze