https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%90 2026-05-01T08:51:43Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%AC%E1%83%98%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%90&diff=248634&oldid=prev 2025-05-27T14:12:30Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;გულწითელა&#039;&#039;&#039; (ლათ. Erithacus rubecula Linnaeus, 1768) − ფრინველი, ფრინველთა გვარი. ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''გულწითელა''' (ლათ. Erithacus rubecula Linnaeus, 1768) − ფრინველი, ფრინველთა გვარი. ამ გვარიდან [[საქართველო]]ში მოიპოვება ერთი სახეობა − გულწითელა.<br /> * კლასი − ფრინველები (AVES)<br /> * რიგი − [[ბეღურასნაირნი]] (Passeriformes)<br /> * ოჯახი − [[შაშვისებრნი]] (Turdidae)<br /> * გვარი − გულწითელა (Erithacus)<br /> გულწითელა პატარა ზომის ფრინველია, ფრთა 65-75 მმ-ია, [[ნისკარტი (ფრინველის)|ნისკარტი]] – 9-12 მმ, კუდი – 60-70 მმ, წონა − 15-20 გ. სქესთა შორის განსხვავება სიდიდესა და შეფერილობაში თითქმის არაა ან ძალიან უმნიშვნელოა. ზრდასრული ფრინველი ზურგის მხრიდან მორუხო-წენგოსფერია; მომქნევები და საჭის ბუმბულები მუქი მურაა, წენგოსფერი ვიწრო არშიებით. შუბლი, თავისა და კისრის გვერდები, ჩიჩახვი და მკერდი მუქი მოწითალო-ჟღალია, რითაც იგი ადვილი გამოსაცნობია. მკერდის გვერდებზე მოცისფრო-[[რუხი (ფერი)|რუხი]]ა, ხოლო სხეულის გვერდების სხვა ნაწილები<br /> მორუხო-წენგოსფერია. მუცლის შუა ნაწილი [[თეთრი (ფერი)|თეთრია]]. დედალს ყელი, ჩიჩახვი და მკერდი შედარებით უფრო მკრთალი აქვს, ნისკარტი და ფეხები მოშავო-მურა.<br /> <br /> აღწერილია 10 ქვესახეობა. საქართველოში მოიპოვება: კავკასიური გულწითელა – E. r caucasicus Buturlin, 1907 (გამოირჩევა ზურგის მხარეს წენგოსფერის სიმცირით, ყელის, ჩიჩახვისა და მკერდის არეში უფრო ინტენსიური მოწითალო-ჟღალი შეფერილობით) და ჩვეულებრივი გულწითელა – E. r. rubecula Linn., 1758. <br /> <br /> ====გავრცელება==== <br /> სახეობის ბუდობის არეალი მოიცავს თითქმის მთელ [[ევროპა]]ს. იგი არ არის სკანდინავიის უკიდურეს ჩრდილოეთში, კოლის ნახევარკუნძულზე და არხანგელსკის ჩრდილოეთით, აგრეთვე სამხრეთ [[უკრაინა]]ში, ვოლგისა და ურალის ქვემო დინების მიდამოებში. ევროპიდან არეალი ვიწრო ზოლად გადადის დასავლეთი ციმბირის ცენტრალურ ნაწილში დაახლოებით ტომსკამდე. იზოლირებული არეალი არის ყირიმში, ხოლო [[კავკასია]], მცირე [[აზია]] და [[ირანი]] ქმნიან დამოუკიდებელ არეალს. გარდა ამისა, ბუდობს ჩრდილო-დასავლეთ [[აფრიკა]]ში, აზორისა და კანარის კუნძულებზე. არეალის ჩრდილოეთი განედებიდან გადამფრენია, ხოლო სამხრეთში – მობინადრე. ზამთრობს დასავლეთ ევროპაში, ჩრდილოეთ აფრიკაში, მცირე აზიაში, კავკასიასა და ირანში. საქართველოში კავკასიური გულწითელა მობინადრეა, ხოლო ევროპული გვხვდება მიმოფრენის დროს და ზამთარში.<br /> <br /> ====ბიოტოპი==== <br /> უღრანი, ხშირი და ტენიანი ტყეები, უხვი ქვეტყით, როგორც ჭალებში, ისე მთის ფერდობებზე. ზამთარში ზოგჯერ მოიპოვება ბაღებში, პარკებში და სამოსახლოების მიდამოებშიც.<br /> <br /> ====გამრავლება==== <br /> ბუდეს იკეთებს [[ხე]]ების ნაპრალებში, ბუჩქებზე, ჯირკებზე, მიწასთან ახლოს, ზოგჯერ ხისა და ბუჩქების ძირში მიწაზეც, ხმელი [[ფოთოლი|ფოთლების]], ბალახების, [[ხავსი]]სა და სხვა მასალისაგან. წელიწადში ორჯერ მრავლდება. პირველად აპრილის ბოლოს ან მაისის დასაწყისში, მეორედ კი ივნისის პირველ ნახევარში დებს 5-6 კვერცხს. საინკუბაციო პერიოდი 14 დღემდე გრძელდება.<br /> <br /> ====კვება==== <br /> გულწითელა იკვებება პატარა ზომის ყოველგვარი უხერხემლოებით, რომელთაც ის პოულობს ტყის ტენიან მიწაზე ან მიწის სიახლოვეს. ესენია ობობები, უნიჟარო [[მოლუსკები]], წვრილი ჭიები, პატარა ხოჭოები დ სხვა. შემოდგომითა და ზამთარში ჭამს მრავალგვარ კენკრასაც.<br /> <br /> ====მნიშვნელობა==== <br /> მავნე მწერების მასობრივად განადგურებით მნიშვნელოვანი სარგებლობა მოაქვს სატყეო მეურნეობისათვის. ლამაზი გარეგნობისა და სასიამოვნო გალობის გამო ესთეტიკური მნიშვნელობაც აქვს.<br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[საქართველოს ფრინველების სარკვევი]]<br /> [[კატეგორია:ფრინველთა გვარი]]<br /> [[კატეგორია:ფრინველები]]<br /> [[კატეგორია:ბეღურასნაირნი]]<br /> [[კატეგორია:შაშვისებრნი]]</div>

Echelidze