https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%96%E1%83%90 2026-04-29T07:56:04Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%96%E1%83%90&diff=246333&oldid=prev 2025-05-07T19:29:50Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:29, 7 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 11:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 11:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული ენა]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%96%E1%83%90&diff=219985&oldid=prev 2024-02-26T10:11:07Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">10:11, 26 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიათეზა''' – (ბერძნ. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, [[ირიბი დამატება]] და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – პირდაპირი დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული შესაძლებლობა მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა აღრიცხვი ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები სხვადასხვა [[ენა (მეტყველება)|ენის]] მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – უბრალო <del class="diffchange diffchange-inline">დამატებად</del>: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ შემთხვევაში, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (მორფოლოგიურად გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიათეზა''' – (ბერძნ. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, [[ირიბი დამატება]] და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – პირდაპირი დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული შესაძლებლობა მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა აღრიცხვი ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები სხვადასხვა [[ენა (მეტყველება)|ენის]] მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>უბრალო <ins class="diffchange diffchange-inline">დამატება]]დ</ins>: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ შემთხვევაში, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (მორფოლოგიურად გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''ლ. ენუქიძე''</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''ლ. ენუქიძე''</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%96%E1%83%90&diff=217525&oldid=prev 2024-01-22T09:48:56Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:48, 22 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიათეზა''' – (<del class="diffchange diffchange-inline">ბერინ</del>. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, [[ირიბი დამატება]] და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – პირდაპირი დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული შესაძლებლობა მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა აღრიცხვი ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები სხვადასხვა [[ენა (მეტყველება)|ენის]] მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – უბრალო დამატებად: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ <del class="diffchange diffchange-inline">შემთხეევაში</del>, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (<del class="diffchange diffchange-inline">მორფოლიოგიურად </del>გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიათეზა''' – (<ins class="diffchange diffchange-inline">ბერძნ</ins>. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, [[ირიბი დამატება]] და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – პირდაპირი დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული შესაძლებლობა მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა აღრიცხვი ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები სხვადასხვა [[ენა (მეტყველება)|ენის]] მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – უბრალო დამატებად: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ <ins class="diffchange diffchange-inline">შემთხვევაში</ins>, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (<ins class="diffchange diffchange-inline">მორფოლოგიურად </ins>გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''ლ. ენუქიძე''</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''ლ. ენუქიძე''</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%96%E1%83%90&diff=217318&oldid=prev 2024-01-19T19:39:21Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:39, 19 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიათეზა''' – (ბერინ. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, ირიბი დამატება და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – პირდაპირი დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული შესაძლებლობა მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა აღრიცხვი ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები სხვადასხვა [[ენა (მეტყველება)|ენის]] მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – უბრალო დამატებად: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ შემთხეევაში, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (მორფოლიოგიურად გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიათეზა''' – (ბერინ. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ირიბი დამატება<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – პირდაპირი დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული შესაძლებლობა მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა აღრიცხვი ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები სხვადასხვა [[ენა (მეტყველება)|ენის]] მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – უბრალო დამატებად: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ შემთხეევაში, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (მორფოლიოგიურად გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''ლ. ენუქიძე''</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''ლ. ენუქიძე''</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%96%E1%83%90&diff=216175&oldid=prev 2023-12-18T08:24:09Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:24, 18 დეკემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიათეზა''' – (ბერინ. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, ირიბი დამატება და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – <del class="diffchange diffchange-inline">პირდაპიეი </del>დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული <del class="diffchange diffchange-inline">შესაიძლებლობა </del>მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა <del class="diffchange diffchange-inline">აღრიცხეა </del>ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები <del class="diffchange diffchange-inline">სხვადასხეა </del>ენის მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – უბრალო დამატებად: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ შემთხეევაში, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (მორფოლიოგიურად გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიათეზა''' – (ბერინ. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, ირიბი დამატება და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – <ins class="diffchange diffchange-inline">პირდაპირი </ins>დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული <ins class="diffchange diffchange-inline">შესაძლებლობა </ins>მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა <ins class="diffchange diffchange-inline">აღრიცხვი </ins>ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები <ins class="diffchange diffchange-inline">სხვადასხვა [[ენა (მეტყველება)|</ins>ენის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – უბრალო დამატებად: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ შემთხეევაში, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (მორფოლიოგიურად გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ლ. ენუქიძე</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins>ლ. ენუქიძე<ins class="diffchange diffchange-inline">''</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%94%E1%83%96%E1%83%90&diff=216172&oldid=prev 2023-12-17T21:52:51Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;დიათეზა&#039;&#039;&#039; – (ბერინ. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსურ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''დიათეზა''' – (ბერინ. diatesis – გვარი), მიმართებათა სქემა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ერთეულებს შორის. სემანტიკური დონის ერთეულებია სიტუაციის ზმნით გამოხატული მონაწილენი: სუბიექტი (აგენსი), ობიექტი (პაციენსი), ინსტრუმენტი, ადრესატი და სხვ. სინტაქსური დონისა კი – წინადადების წევრები: ქვემდებარე, შემასმენელი, პირდაპირი დამატება, ირიბი დამატება და სხვ. ზოგჯერ გვაქვს პირდაპირი შესატყვისობა ამ ორი დონის ელემენტთა შორის: სუბიექტს გამოხატავს ქვემდებარე, ობიექტს – პირდაპიეი დამატება, ადრესატს – ირიბი დამატება. ასეთ მიმართებას ამოსავალი დიათეზა ეწოდება. ზოგჯერ მიმართება იცვლება. თეორიული შესაიძლებლობა მრავალგვარია. შესაძლებელია სიტუაცია გულისხმობდეს სუბიექტს, წინადადებაში კი არ იყოს ქვემდებარე. მაგ., „ჩვენთან აშენებენ მეტროს“. დიათეზათა აღრიცხეა ყველა შესაძლო ვარიანტის გათვალისწინებას გულისხმობს. შესაბამისი მაგალითები სხვადასხეა ენის მასალაზე ვლინდება. ამოსავალი დიათეზის ცვლის ყველაზე გავრცელებული შემთხვევაა, როდესაც ობიექტი ქვემდებარედ იქცევა, სუბიექტი კი – უბრალო დამატებად: „კაცი წერს წიგნს“ – „წიგნი იწერება კაცის მიერ“. ასეთი ცვლილება ხდება ენებით გვარში. გვარი დიათეზის ერთ-ერთი სახეობაა. კერძოდ, დიათეზა გვაძლევს გვარს იმ შემთხეევაში, როდესაც ზმნაში რეგულარულად აისახება (მორფოლიოგიურად გამოიხატება) შესატყვისობა სინტაქსური და სემანტიკური დონის ელემენტებს შორის. გვარი არის ზმნაში გრამატიკულად მარკირებული<br /> <br /> ლ. ენუქიძე<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> <br /> <br /> ==წყარო==<br /> * [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br /> [[კატეგორია:გრამატიკა]]</div>

Tkenchoshvili