https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%9B%E1%83%98 2026-06-14T14:00:27Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%9B%E1%83%98&diff=249958&oldid=prev 2025-07-10T21:54:04Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:54, 10 ივლისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს სალიტერატურო <del class="diffchange diffchange-inline">ენაში</del>. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ [[მორფემა|მორფემათა]] მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი [[ქართული ენა|ქართული ენის]] აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება ([[კახური დიალექტი|კახური]]), მეიტანა ([[იმერული დიალექტი|იმერული]]), გუუჭყლეტია ([[გურული დიალექტი|გურული]]); გრამატიკულს ([[მორფოლოგია|მორფოლოგიური]], სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური [[გრამატიკა|გრამატიკული]] ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ ([[თუშური დიალექტი|თუშურში]]); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის ეთნოგრაფიულ რეალიათა აღმნიშვნელი [[ლექსიკა]]: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი სიტყვები.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>სალიტერატურო <ins class="diffchange diffchange-inline">ენა]]ში</ins>. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ [[მორფემა|მორფემათა]] მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი [[ქართული ენა|ქართული ენის]] აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება ([[კახური დიალექტი|კახური]]), მეიტანა ([[იმერული დიალექტი|იმერული]]), გუუჭყლეტია ([[გურული დიალექტი|გურული]]); გრამატიკულს ([[მორფოლოგია|მორფოლოგიური]], სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური [[გრამატიკა|გრამატიკული]] ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ ([[თუშური დიალექტი|თუშურში]]); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის ეთნოგრაფიულ რეალიათა აღმნიშვნელი [[ლექსიკა]]: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი სიტყვები.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი მხატვრულ-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს ვაჟას დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, იქცევა მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე შესიტყვება „[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი მხატვრულ-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს ვაჟას დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, იქცევა მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე შესიტყვება „[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%9B%E1%83%98&diff=218583&oldid=prev 2024-02-06T06:24:27Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">06:24, 6 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს სალიტერატურო ენაში. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ მორფემათა მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი ქართული ენის აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება (კახური), მეიტანა (იმერული), გუუჭყლეტია (გურული); გრამატიკულს (მორფოლოგიური, სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური გრამატიკული ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ (თუშურში); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის ეთნოგრაფიულ რეალიათა აღმნიშვნელი [[ლექსიკა]]: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი სიტყვები.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს სალიტერატურო ენაში. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ <ins class="diffchange diffchange-inline">[[მორფემა|</ins>მორფემათა<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ქართული ენა|</ins>ქართული ენის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>კახური <ins class="diffchange diffchange-inline">დიალექტი|კახური]]</ins>), მეიტანა (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>იმერული <ins class="diffchange diffchange-inline">დიალექტი|იმერული]]</ins>), გუუჭყლეტია (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[გურული დიალექტი|</ins>გურული<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>); გრამატიკულს (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[მორფოლოგია|</ins>მორფოლოგიური<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური <ins class="diffchange diffchange-inline">[[გრამატიკა|</ins>გრამატიკული<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ (<ins class="diffchange diffchange-inline">[[თუშური დიალექტი|</ins>თუშურში<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის ეთნოგრაფიულ რეალიათა აღმნიშვნელი [[ლექსიკა]]: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი სიტყვები.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი მხატვრულ-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს ვაჟას დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, იქცევა მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე შესიტყვება „[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი მხატვრულ-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს ვაჟას დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, იქცევა მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე შესიტყვება „[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%9B%E1%83%98&diff=218180&oldid=prev 2024-01-30T19:18:03Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:18, 30 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს სალიტერატურო ენაში. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ მორფემათა მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი ქართული ენის აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება (კახური), მეიტანა (იმერული), გუუჭყლეტია (გურული); გრამატიკულს (მორფოლოგიური, სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური გრამატიკული ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ (თუშურში); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის ეთნოგრაფიულ რეალიათა აღმნიშვნელი ლექსიკა: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი სიტყვები.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს სალიტერატურო ენაში. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ მორფემათა მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი ქართული ენის აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება (კახური), მეიტანა (იმერული), გუუჭყლეტია (გურული); გრამატიკულს (მორფოლოგიური, სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური გრამატიკული ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ (თუშურში); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის ეთნოგრაფიულ რეალიათა აღმნიშვნელი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ლექსიკა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი სიტყვები.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი მხატვრულ-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს ვაჟას დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, იქცევა მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე შესიტყვება „[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი მხატვრულ-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს ვაჟას დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, იქცევა მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე შესიტყვება „[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%9B%E1%83%98&diff=217528&oldid=prev 2024-01-22T09:59:16Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:59, 22 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს სალიტერატურო ენაში. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ მორფემათა მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი ქართული ენის აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება (კახური), მეიტანა (იმერული), გუუჭყლეტია (გურული); გრამატიკულს (მორფოლოგიური, სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური გრამატიკული ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ (თუშურში); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის <del class="diffchange diffchange-inline">ეთნოგრგრაფიულ </del>რეალიათა <del class="diffchange diffchange-inline">აღმნიშენელი </del>ლექსიკა: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი <del class="diffchange diffchange-inline">სიტყეები</del>.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს სალიტერატურო ენაში. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ მორფემათა მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი ქართული ენის აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება (კახური), მეიტანა (იმერული), გუუჭყლეტია (გურული); გრამატიკულს (მორფოლოგიური, სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური გრამატიკული ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ (თუშურში); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის <ins class="diffchange diffchange-inline">ეთნოგრაფიულ </ins>რეალიათა <ins class="diffchange diffchange-inline">აღმნიშვნელი </ins>ლექსიკა: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი <ins class="diffchange diffchange-inline">სიტყვები</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი <del class="diffchange diffchange-inline">მხატერულ</del>-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს <del class="diffchange diffchange-inline">ეაჟას </del>დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, <del class="diffchange diffchange-inline">იქცეეა </del>მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე <del class="diffchange diffchange-inline">შესიტვება </del>„[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი <ins class="diffchange diffchange-inline">მხატვრულ</ins>-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს <ins class="diffchange diffchange-inline">ვაჟას </ins>დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, <ins class="diffchange diffchange-inline">იქცევა </ins>მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე <ins class="diffchange diffchange-inline">შესიტყვება </ins>„[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>დიალექტიზმებს ლიტერატურაში მიმართავენ <del class="diffchange diffchange-inline">მხატერული </del>ეფექტის გასაძლიერებლად, მაგრამ თუ მწერალს მხატვრულმა ალღომ და ზომიერების გრძნობამ უღალატა, იგი დადებითის ნაცვლად უარყოფით ეფექტს <del class="diffchange diffchange-inline">იძლეეა</del>.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>დიალექტიზმებს ლიტერატურაში მიმართავენ <ins class="diffchange diffchange-inline">მხატვრული </ins>ეფექტის გასაძლიერებლად, მაგრამ თუ მწერალს მხატვრულმა ალღომ და ზომიერების გრძნობამ უღალატა, იგი დადებითის ნაცვლად უარყოფით ეფექტს <ins class="diffchange diffchange-inline">იძლევა</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''გ· ცოცანიძე''</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''გ· ცოცანიძე''</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 12:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 12:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ფოჩხუა ბ. ქართული ენის ლექსიკოლოგია, თბ., 1974; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ფოჩხუა ბ. ქართული ენის ლექსიკოლოგია, თბ., 1974; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* ვაჟა-ფშაველა, მცირე შენიშვნა (პასუხად ბ-ნ ჰ. <del class="diffchange diffchange-inline">მირიანაშეილს</del>). – იხ. მისი: თხზულებანი ორ ტომასდ ტ. 2. თბ.. 1979;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* ვაჟა-ფშაველა, მცირე შენიშვნა (პასუხად ბ-ნ ჰ. <ins class="diffchange diffchange-inline">მირიანაშვილს</ins>). – იხ. მისი: თხზულებანი ორ ტომასდ ტ. 2. თბ.. 1979;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ჭილაია ა. ჭილაია რ. ლიტერატურათმცოდნეობის ცნებები, თბ. 1984;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ჭილაია ა. ჭილაია რ. ლიტერატურათმცოდნეობის ცნებები, თბ. 1984;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ლომთათიძე ქ. დიალექტური ლექსიკის ადგილი ენისა ენაში. – კრ: „ქართული სიტყვის კულტურის საკითხები“. წგ. 6. თბ., 1984;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ლომთათიძე ქ. დიალექტური ლექსიკის ადგილი ენისა ენაში. – კრ: „ქართული სიტყვის კულტურის საკითხები“. წგ. 6. თბ., 1984;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%96%E1%83%9B%E1%83%98&diff=216187&oldid=prev 2023-12-18T11:51:35Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;დიალექტიზმი&#039;&#039;&#039; – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''დიალექტიზმი''' – ერთი (ან რამდენიმე) [[დიალექტი|დიალექტისათვის]] დამახასიათებელი ენობრივი ფორმა ან მოვლენა, რომელიც სხვადასხვა გარემოებაში თავს იჩენს სალიტერატურო ენაში. იგი ფასდება სალიტერატურო [[ენა (მეტყველება)|ენის]] პოზიციიდან. დიალექტიზმს არ ცნობს და ებრძვის სალიტერატურო ნორმა. გამოყოფენ სხვადასხვა ხასიათის დიალექტიზმს: ფონეტიკურს (ფონოლოგიურს), მაგ., პრეფიქსულ მორფემათა მიჯნის ხმოვანთა თანამიმდევრობის თავისებურებანი ქართული ენის აღმოსავლეთ და დასავლეთ დიალექტებში: მაეწონება (ფშაური), მეეწონება (კახური), მეიტანა (იმერული), გუუჭყლეტია (გურული); გრამატიკულს (მორფოლოგიური, სინტაქსური) – დიალექტურად თავისებური გრამატიკული ფორმები: მაგ., ე. წ არქაული ნამყო უსრულის, ხოლმეობითისა და თხოვნითი ბრძანებითის ფორმები აღმოსავლეთ საქართველოს დიალექტებში: ავიღი (ქისიყურში), უთხროდი, დამიტიროდი (ფშაურში), უთხრიდი (ხევსურულში), უთხრიდილღ (თუშურში); ლექსიკურს – დიალექტური სინონიმები: ბაბო, ბერდედა, დიდედა; ეთნოგრაფიულს – ამა თუ იმ კუთხის ეთნოგრგრაფიულ რეალიათა აღმნიშენელი ლექსიკა: უბიანები – ქალის საპატარძლო სამოსი [[თუშეთი|თუშეთში]], ფაფანაკი – მამაკაცის ქუდი [[იმერეთი|იმერეთში]], თათები – ნაქსოვი ფეხსამოსი [[ხევსურეთი|ხევსურეთში]]… დიალექტიზმი არის აგრეთვე საზოგადოების ფენების თუ პროფესიული ჯგუფების დამახასიათებელი მეტყველებიდან სალიტერატურო ენაში შემოტანილი სიტყეები.<br /> <br /> სალიტერატურო ენაში უნებლიე, გაუაზრებელი დიალექტიზმების ხმარება უარყოფითი მოვლენაა, მაგრამ მხატვრულ ლიტერატურაში მას იყენებენ როგორც გამომსახველობით ხერხს ლიტერატურული ტიპების ხასიათის სრულყოფილად გახსნისა და ადგილობრივი კოლორიტის ჩვენების მიზნით. ქართულ ლიტერატურაში დიალექტიზმი, როგორც მხატვრული ხერხი, თავს იჩენს XIX ს-ის შუა წლებიდან და უკავშირდება მწერლობაში კრიტიკული რეალიზმის, იმ დროისათვის ახალი მხატერულ-შემოქმედებითი მეთოდის, დამკვიდრებას. დიალექტიზმებს თავიანთ შემოქმედებაში მიმართავდნენ [[ერისთავი გიორგი|გ. ერისთავი]] (ქალაქელ ვაჭართა მეტყველება), [[ჭავჭავაძე ილია|ი. ჭავჭავაძე]] (მოხეური), [[ვაჟა-ფშაველა]] (ფშაური), [[ყაზბეგი ალექსანდრე|ა. ყაზბეგი]] (მოხეური), [[ნინოშვილი ეგნატე|ე. ნინოშვილი]] (გურული), [[კლდიაშვილი დავით|დ. კლდიაშვილი]] (იმერული). განსაკუთრებით უნდა აღინიშნოს ეაჟას დამოკიდებულება დიალექტიზმებისადმი. ლიტერატურაში წარმატებით გამოყენებული დიალექტიზმები ხშირად მკვიდრდება სამწერლობო ენაში, იქცეეა მის კუთვნილებად. ამის მაგალითად შეიძლება მივიჩნიოთ სალიტერატურო ქართულში ვაჟა-ფშაველას შემოქმედებიდან შემოსული, ხალხური პოეზიიდან მომდინარე შესიტვება „[[კაი ყმა]]“ (აქედან – „კაი ყმის ინსტიტუტი').<br /> <br /> დიალექტიზმებს ლიტერატურაში მიმართავენ მხატერული ეფექტის გასაძლიერებლად, მაგრამ თუ მწერალს მხატვრულმა ალღომ და ზომიერების გრძნობამ უღალატა, იგი დადებითის ნაცვლად უარყოფით ეფექტს იძლეეა.<br /> <br /> ''გ· ცოცანიძე''<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> ==ლიტერატურა==<br /> * ფოჩხუა ბ. ქართული ენის ლექსიკოლოგია, თბ., 1974; <br /> * ვაჟა-ფშაველა, მცირე შენიშვნა (პასუხად ბ-ნ ჰ. მირიანაშეილს). – იხ. მისი: თხზულებანი ორ ტომასდ ტ. 2. თბ.. 1979;<br /> * ჭილაია ა. ჭილაია რ. ლიტერატურათმცოდნეობის ცნებები, თბ. 1984;<br /> * ლომთათიძე ქ. დიალექტური ლექსიკის ადგილი ენისა ენაში. – კრ: „ქართული სიტყვის კულტურის საკითხები“. წგ. 6. თბ., 1984;<br /> * კოშორიძე ე. სალიტერატურო ქართულისა და დიალექტების ურთიერთობის ისტორიისათვის. – იქვე.<br /> <br /> ==წყარო==<br /> * [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br /> [[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]<br /> [[კატეგორია: დიალექტოლოგია]]</div>

Tkenchoshvili