დიგლოსია - რედაქტირების ისტორია

Tkenchoshvili 10:08, 22 იანვარი 2024-ზე

2024-01-22T10:08:00Z

Tkenchoshvili 21:25, 18 დეკემბერი 2023-ზე

2023-12-18T21:25:07Z

Tkenchoshvili 21:23, 18 დეკემბერი 2023-ზე

2023-12-18T21:23:00Z

Tkenchoshvili 21:21, 18 დეკემბერი 2023-ზე

2023-12-18T21:21:16Z

Tkenchoshvili 21:20, 18 დეკემბერი 2023-ზე

2023-12-18T21:20:07Z

Tkenchoshvili 21:17, 18 დეკემბერი 2023-ზე

2023-12-18T21:17:57Z

Tkenchoshvili 21:15, 18 დეკემბერი 2023-ზე

2023-12-18T21:15:16Z

Tkenchoshvili: ახალი გვერდი: '''დიგლოსია''' – (ბერძ. di– ორჯერ და glosa – ენა), ორი ...

2023-12-18T21:12:04Z

ახალი გვერდი: '''დიგლოსია''' – (ბერძ. di– ორჯერ და glosa – ენა), ორი ...

ახალი გვერდი

'''დიგლოსია''' – (ბერძ. di– ორჯერ და glosa – [[ენა (მეტყველება)|ენა]]), ორი ენის ან ერთი ეის ორი ეარიანტის ერთდროული არსებობა. ტერმინი დიგლოსია სოციოლინგვისტიკაში დანერგა ნ. ფერგიუსონმა (1959). [[ბერძნული ენა|ბერძნულში]] ეს სიტყვა [[ბილინგვიზმი|ბილინგვიზმსაც]] ნიშნავს, მაგრამ ფერგიუსონმა ამ ტერმინის მხოლოდ ერთი მნნიშენელობა გამოიყენა და მისი მეშვეობით ერთი ენის ვარიანტების მიმართება აღნიშნა. ფერგიუსონის მიხედ�ვით, დიგლოსია არის ერთი ენის ორი ვარიანტის სტაბილური მიმართების გამომხატველი მოვლენა. როგორც წესი, ამ ვარიანტებიდან ერთი „მაღალია“, მეორე – „დაბალი“
(მაგ., კლასიკური [[არაბული ენა|არაბული]] და სალაპარაკო არაბული, ხალხური ბერძნული და „სუფთა“ ბერძნული…). სტანდარტიზებულ ვარიანტსა და „ხალხურ“ ვარიანტს ერთი და იგივე მოდელი აქვს. სხვაობა ისაა, რომ შესაძლებელია მხოლოდ ერთის (სტანდარტიზებული ვარიანტის) კონტროლი (ნორმალიზაციის თვალსაზრისით)

@@ ხაზი 1: / ხაზი 1: @@
-'''დიგლოსია''' –  (ბერძ. di– ორჯერ და glosa – [[ენა (მეტყველება)|ენა]]), ორი ენის ან ერთი ენის ორი ვარიანტის ერთდროული არსებობა. ტერმინი დიგლოსია სოციოლინგვისტიკაში დანერგა ნ. ფერგიუსონმა (1959). [[ბერძნული ენა|ბერძნულში]] ეს სიტყვა [[ბილინგვიზმი|ბილინგვიზმსაც]] ნიშნავს, მაგრამ ფერგიუსონმა ამ ტერმინის მხოლოდ ერთი მნიშენელობა გამოიყენა და მისი მეშვეობით ერთი ენის ვარიანტების მიმართება აღნიშნა. ფერგიუსონის მიხედვით, დიგლოსია არის ერთი ენის ორი ვარიანტის სტაბილური მიმართების გამომხატველი მოვლენა. როგორც წესი, ამ ვარიანტებიდან ერთი „მაღალია“, მეორე – „დაბალი“
+'''დიგლოსია''' –  (ბერძნ. di– ორჯერ და glosa – [[ენა (მეტყველება)|ენა]]), ორი ენის ან ერთი ენის ორი ვარიანტის ერთდროული არსებობა. ტერმინი დიგლოსია სოციოლინგვისტიკაში დანერგა ნ. ფერგიუსონმა (1959). [[ბერძნული ენა|ბერძნულში]] ეს სიტყვა [[ბილინგვიზმი|ბილინგვიზმსაც]] ნიშნავს, მაგრამ ფერგიუსონმა ამ ტერმინის მხოლოდ ერთი მნიშვნელობა გამოიყენა და მისი მეშვეობით ერთი ენის ვარიანტების მიმართება აღნიშნა. ფერგიუსონის მიხედვით, დიგლოსია არის ერთი ენის ორი ვარიანტის სტაბილური მიმართების გამომხატველი მოვლენა. როგორც წესი, ამ ვარიანტებიდან ერთი „მაღალია“, მეორე – „დაბალი“  (მაგ., კლასიკური [[არაბული ენა|არაბული]] და სალაპარაკო არაბული, ხალხური ბერძნული და „სუფთა“ ბერძნული…). სტანდარტიზებულ ვარიანტსა და „ხალხურ“ ვარიანტს ერთი და იგივე მოდელი აქვს. სხვაობა ისაა, რომ შესაძლებელია მხოლოდ ერთის (სტანდარტიზებული ვარიანტის) კონტროლი (ნორმალიზაციის თვალსაზრისით).
 (მაგ., კლასიკური [[არაბული ენა|არაბული]] და სალაპარაკო არაბული, ხალხური ბერძნული და „სუფთა“ ბერძნული…). სტანდარტიზებულ ვარიანტსა და „ხალხურ“ ვარიანტს ერთი და იგივე მოდელი აქვს. სხვაობა ისაა, რომ შესაძლებელია მხოლოდ ერთის (სტანდარტიზებული ვარიანტის) კონტროლი (ნორმალიზაციის თვალსაზრისით).
-დიგლოსიის მოვლენის შესწავლა გულისხმობს როგორც ფსიქოლინგვისტიკურ (ინდივიდუალური ენობრივი პოზიცია), ისე სოციოლინგვისტიკურ (დიგლოსიის სოციალური სიგნიფიკანტები და მათი მეშვეობით საზოგადოების ჯგუფური დიფერენციაცია) განხილვას. ეს გაორება საფუძვლად დაედო მეორე ამერიკელი ლინგვისტის – ჯ. ფიშმანის იმ თეორიას ბილინგვიზმის შესახებ, რომელიც
+დიგლოსიის მოვლენის შესწავლა გულისხმობს როგორც ფსიქოლინგვისტიკურ (ინდივიდუალური ენობრივი პოზიცია), ისე სოციოლინგვისტიკურ (დიგლოსიის სოციალური სიგნიფიკანტები და მათი მეშვეობით საზოგადოების ჯგუფური დიფერენციაცია) განხილვას. ეს გაორება საფუძვლად დაედო მეორე ამერიკელი ლინგვისტის – ჯ. ფიშმანის იმ თეორიას ბილინგვიზმის შესახებ, რომელიც ენობრივი კონტაქტების საკითხებს ეხება.
 ენობრივი კონტაქტების საკითხებს ეხება.
-დიგლოსიაზე მსჯელობისას გასათვალისწინებელია სამი პირობა: 1. დიგლოსია
+დიგლოსიაზე მსჯელობისას გასათვალისწინებელია სამი პირობა: <br />
-ყველაზე ხშირად გვხვდება უნივერსალურ ოპოზიციაში – ფორმალური და არაფორმალური ენების მიმართებაში; 2. ერთი და იმავე ენის ფუნქციურ განაწილებაში; 3. დიგლოსიის ფენომენი უფრო ნაყოფიერად იკვლევს ფორმალური ენის გამოყენების თეორიულ პერსპექტივებსა და სოციალურ მნიშვნელობას, ვიდრე არაფორმალურისას.
+. დიგლოსია ყველაზე ხშირად გვხვდება უნივერსალურ ოპოზიციაში – ფორმალური და არაფორმალური ენების მიმართებაში; <br />
 დიგლოსიის მოვლენა რიგ შემთხვევებში ძნელი გასამიჯნია ბილინგვიზმისაგან. განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც გენეტიკურად მონათესავე ენები ახალი გეოპოლიტიკური საზღვრებით ეყოფიან ერთმანეთს ან გარკვეული ენობრივი პოლიტიკის შედეგად ფუნქციონირების სფეროთა განაწილებისას ერთმანეთის მეტოქეები ხდებიან.
-მ. ტაბიძე
+''მ. ტაბიძე''

@@ ხაზი 6: / ხაზი 6: @@
 დიგლოსიაზე მსჯელობისას გასათვალისწინებელია სამი პირობა: 1. დიგლოსია
-ყველაზე ხშირად გვხვდება უნივერსალურ ოპოზიციაში – ფორმალური და არაფორმალური ენების მიმართებაში; 2. ერთი და იმავე ენის ფუნქციურ განაწილებაში; 3. დიგლოსიის ფენომენი უფრო ნაყოფიერად იკვლევს ფორმალური ენის გამოყენების თეორიულ პერსპექტივებსა და სოციალურ მბიშვნელობას, ვიდრე არაფორმალურისას.
+ყველაზე ხშირად გვხვდება უნივერსალურ ოპოზიციაში – ფორმალური და არაფორმალური ენების მიმართებაში; 2. ერთი და იმავე ენის ფუნქციურ განაწილებაში; 3. დიგლოსიის ფენომენი უფრო ნაყოფიერად იკვლევს ფორმალური ენის გამოყენების თეორიულ პერსპექტივებსა და სოციალურ მნიშვნელობას, ვიდრე არაფორმალურისას.
 დიგლოსიის მოვლენა რიგ შემთხვევებში ძნელი გასამიჯნია ბილინგვიზმისაგან. განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც გენეტიკურად მონათესავე ენები ახალი გეოპოლიტიკური საზღვრებით ეყოფიან ერთმანეთს ან გარკვეული ენობრივი პოლიტიკის შედეგად ფუნქციონირების სფეროთა განაწილებისას ერთმანეთის მეტოქეები ხდებიან.

←წინა ვერსია		21:23, 18 დეკემბერი 2023-ის ვერსია
ხაზი 1:		ხაზი 1:
−	'''დიგლოსია''' – (ბერძ. di– ორჯერ და glosa – [[ენა (მეტყველება)\|ენა]]), ორი ენის ან ერთი ~~ეის~~ ორი ~~ეარიანტის~~ ერთდროული არსებობა. ტერმინი დიგლოსია სოციოლინგვისტიკაში დანერგა ნ. ფერგიუსონმა (1959). [[ბერძნული ენა\|ბერძნულში]] ეს სიტყვა [[ბილინგვიზმი\|ბილინგვიზმსაც]] ნიშნავს, მაგრამ ფერგიუსონმა ამ ტერმინის მხოლოდ ერთი ~~მნნიშენელობა~~ გამოიყენა და მისი მეშვეობით ერთი ენის ვარიანტების მიმართება აღნიშნა. ფერგიუსონის მიხედვით, დიგლოსია არის ერთი ენის ორი ვარიანტის სტაბილური მიმართების გამომხატველი მოვლენა. როგორც წესი, ამ ვარიანტებიდან ერთი „მაღალია“, მეორე – „დაბალი“	+	'''დიგლოსია''' – (ბერძ. di– ორჯერ და glosa – [[ენა (მეტყველება)\|ენა]]), ორი ენის ან ერთი ენის ორი ვარიანტის ერთდროული არსებობა. ტერმინი დიგლოსია სოციოლინგვისტიკაში დანერგა ნ. ფერგიუსონმა (1959). [[ბერძნული ენა\|ბერძნულში]] ეს სიტყვა [[ბილინგვიზმი\|ბილინგვიზმსაც]] ნიშნავს, მაგრამ ფერგიუსონმა ამ ტერმინის მხოლოდ ერთი მნიშენელობა გამოიყენა და მისი მეშვეობით ერთი ენის ვარიანტების მიმართება აღნიშნა. ფერგიუსონის მიხედვით, დიგლოსია არის ერთი ენის ორი ვარიანტის სტაბილური მიმართების გამომხატველი მოვლენა. როგორც წესი, ამ ვარიანტებიდან ერთი „მაღალია“, მეორე – „დაბალი“
	(მაგ., კლასიკური [[არაბული ენა\|არაბული]] და სალაპარაკო არაბული, ხალხური ბერძნული და „სუფთა“ ბერძნული…). სტანდარტიზებულ ვარიანტსა და „ხალხურ“ ვარიანტს ერთი და იგივე მოდელი აქვს. სხვაობა ისაა, რომ შესაძლებელია მხოლოდ ერთის (სტანდარტიზებული ვარიანტის) კონტროლი (ნორმალიზაციის თვალსაზრისით).		(მაგ., კლასიკური [[არაბული ენა\|არაბული]] და სალაპარაკო არაბული, ხალხური ბერძნული და „სუფთა“ ბერძნული…). სტანდარტიზებულ ვარიანტსა და „ხალხურ“ ვარიანტს ერთი და იგივე მოდელი აქვს. სხვაობა ისაა, რომ შესაძლებელია მხოლოდ ერთის (სტანდარტიზებული ვარიანტის) კონტროლი (ნორმალიზაციის თვალსაზრისით).

←წინა ვერსია		21:21, 18 დეკემბერი 2023-ის ვერსია
ხაზი 11:		ხაზი 11:

	მ. ტაბიძე		მ. ტაბიძე
		+
		+
		+	==წყარო==
		+	[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]
		+	[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]
		+	[[კატეგორია:სოციოლინგვისტიკა]]
		+	[[კატეგორია: ორენოვნება]]

←წინა ვერსია		21:20, 18 დეკემბერი 2023-ის ვერსია
ხაზი 7:		ხაზი 7:
	დიგლოსიაზე მსჯელობისას გასათვალისწინებელია სამი პირობა: 1. დიგლოსია		დიგლოსიაზე მსჯელობისას გასათვალისწინებელია სამი პირობა: 1. დიგლოსია
	ყველაზე ხშირად გვხვდება უნივერსალურ ოპოზიციაში – ფორმალური და არაფორმალური ენების მიმართებაში; 2. ერთი და იმავე ენის ფუნქციურ განაწილებაში; 3. დიგლოსიის ფენომენი უფრო ნაყოფიერად იკვლევს ფორმალური ენის გამოყენების თეორიულ პერსპექტივებსა და სოციალურ მბიშვნელობას, ვიდრე არაფორმალურისას.		ყველაზე ხშირად გვხვდება უნივერსალურ ოპოზიციაში – ფორმალური და არაფორმალური ენების მიმართებაში; 2. ერთი და იმავე ენის ფუნქციურ განაწილებაში; 3. დიგლოსიის ფენომენი უფრო ნაყოფიერად იკვლევს ფორმალური ენის გამოყენების თეორიულ პერსპექტივებსა და სოციალურ მბიშვნელობას, ვიდრე არაფორმალურისას.
		+
		+	დიგლოსიის მოვლენა რიგ შემთხვევებში ძნელი გასამიჯნია ბილინგვიზმისაგან. განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც გენეტიკურად მონათესავე ენები ახალი გეოპოლიტიკური საზღვრებით ეყოფიან ერთმანეთს ან გარკვეული ენობრივი პოლიტიკის შედეგად ფუნქციონირების სფეროთა განაწილებისას ერთმანეთის მეტოქეები ხდებიან.
		+
		+	მ. ტაბიძე

←წინა ვერსია		21:17, 18 დეკემბერი 2023-ის ვერსია
ხაზი 4:		ხაზი 4:
	დიგლოსიის მოვლენის შესწავლა გულისხმობს როგორც ფსიქოლინგვისტიკურ (ინდივიდუალური ენობრივი პოზიცია), ისე სოციოლინგვისტიკურ (დიგლოსიის სოციალური სიგნიფიკანტები და მათი მეშვეობით საზოგადოების ჯგუფური დიფერენციაცია) განხილვას. ეს გაორება საფუძვლად დაედო მეორე ამერიკელი ლინგვისტის – ჯ. ფიშმანის იმ თეორიას ბილინგვიზმის შესახებ, რომელიც		დიგლოსიის მოვლენის შესწავლა გულისხმობს როგორც ფსიქოლინგვისტიკურ (ინდივიდუალური ენობრივი პოზიცია), ისე სოციოლინგვისტიკურ (დიგლოსიის სოციალური სიგნიფიკანტები და მათი მეშვეობით საზოგადოების ჯგუფური დიფერენციაცია) განხილვას. ეს გაორება საფუძვლად დაედო მეორე ამერიკელი ლინგვისტის – ჯ. ფიშმანის იმ თეორიას ბილინგვიზმის შესახებ, რომელიც
	ენობრივი კონტაქტების საკითხებს ეხება.		ენობრივი კონტაქტების საკითხებს ეხება.
		+
		+	დიგლოსიაზე მსჯელობისას გასათვალისწინებელია სამი პირობა: 1. დიგლოსია
		+	ყველაზე ხშირად გვხვდება უნივერსალურ ოპოზიციაში – ფორმალური და არაფორმალური ენების მიმართებაში; 2. ერთი და იმავე ენის ფუნქციურ განაწილებაში; 3. დიგლოსიის ფენომენი უფრო ნაყოფიერად იკვლევს ფორმალური ენის გამოყენების თეორიულ პერსპექტივებსა და სოციალურ მბიშვნელობას, ვიდრე არაფორმალურისას.

←წინა ვერსია		21:15, 18 დეკემბერი 2023-ის ვერსია
ხაზი 1:		ხაზი 1:
−	'''დიგლოსია''' – (ბერძ. di– ორჯერ და glosa – [[ენა (მეტყველება)\|ენა]]), ორი ენის ან ერთი ეის ორი ეარიანტის ერთდროული არსებობა. ტერმინი დიგლოსია სოციოლინგვისტიკაში დანერგა ნ. ფერგიუსონმა (1959). [[ბერძნული ენა\|ბერძნულში]] ეს სიტყვა [[ბილინგვიზმი\|ბილინგვიზმსაც]] ნიშნავს, მაგრამ ფერგიუსონმა ამ ტერმინის მხოლოდ ერთი მნნიშენელობა გამოიყენა და მისი მეშვეობით ერთი ენის ვარიანტების მიმართება აღნიშნა. ფერგიუსონის ~~მიხედ�ვით~~, დიგლოსია არის ერთი ენის ორი ვარიანტის სტაბილური მიმართების გამომხატველი მოვლენა. როგორც წესი, ამ ვარიანტებიდან ერთი „მაღალია“, მეორე – „დაბალი“	+	'''დიგლოსია''' – (ბერძ. di– ორჯერ და glosa – [[ენა (მეტყველება)\|ენა]]), ორი ენის ან ერთი ეის ორი ეარიანტის ერთდროული არსებობა. ტერმინი დიგლოსია სოციოლინგვისტიკაში დანერგა ნ. ფერგიუსონმა (1959). [[ბერძნული ენა\|ბერძნულში]] ეს სიტყვა [[ბილინგვიზმი\|ბილინგვიზმსაც]] ნიშნავს, მაგრამ ფერგიუსონმა ამ ტერმინის მხოლოდ ერთი მნნიშენელობა გამოიყენა და მისი მეშვეობით ერთი ენის ვარიანტების მიმართება აღნიშნა. ფერგიუსონის მიხედვით, დიგლოსია არის ერთი ენის ორი ვარიანტის სტაბილური მიმართების გამომხატველი მოვლენა. როგორც წესი, ამ ვარიანტებიდან ერთი „მაღალია“, მეორე – „დაბალი“
−	(მაგ., კლასიკური [[არაბული ენა\|არაბული]] და სალაპარაკო არაბული, ხალხური ბერძნული და „სუფთა“ ბერძნული…). სტანდარტიზებულ ვარიანტსა და „ხალხურ“ ვარიანტს ერთი და იგივე მოდელი აქვს. სხვაობა ისაა, რომ შესაძლებელია მხოლოდ ერთის (სტანდარტიზებული ვარიანტის) კონტროლი (ნორმალიზაციის თვალსაზრისით)	+	(მაგ., კლასიკური [[არაბული ენა\|არაბული]] და სალაპარაკო არაბული, ხალხური ბერძნული და „სუფთა“ ბერძნული…). სტანდარტიზებულ ვარიანტსა და „ხალხურ“ ვარიანტს ერთი და იგივე მოდელი აქვს. სხვაობა ისაა, რომ შესაძლებელია მხოლოდ ერთის (სტანდარტიზებული ვარიანტის) კონტროლი (ნორმალიზაციის თვალსაზრისით).
		+
		+	დიგლოსიის მოვლენის შესწავლა გულისხმობს როგორც ფსიქოლინგვისტიკურ (ინდივიდუალური ენობრივი პოზიცია), ისე სოციოლინგვისტიკურ (დიგლოსიის სოციალური სიგნიფიკანტები და მათი მეშვეობით საზოგადოების ჯგუფური დიფერენციაცია) განხილვას. ეს გაორება საფუძვლად დაედო მეორე ამერიკელი ლინგვისტის – ჯ. ფიშმანის იმ თეორიას ბილინგვიზმის შესახებ, რომელიც
		+	ენობრივი კონტაქტების საკითხებს ეხება.