https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90 2026-04-30T01:30:59Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=228229&oldid=prev 2024-06-01T08:18:48Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:18, 1 ივნისი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკავშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკავშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, [[ბალანთა]], გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, ქურთა.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, [[ბალანთა]], გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ქურთა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საკმაოდ ხშირად გვხვდებოდა; ბაკთა, თავი შეშათა, [[ვანთა]], მოწამეთა, მოგვთა, ბერთა, ჭურთა, ჯვართა, ჯავახთა.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საკმაოდ ხშირად გვხვდებოდა; ბაკთა, თავი შეშათა, [[ვანთა]], მოწამეთა, მოგვთა, ბერთა, ჭურთა, ჯვართა, ჯავახთა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=227738&oldid=prev 2024-05-26T14:59:47Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">14:59, 26 მაისი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში.&#160; (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. [[ცხინვალი]]-ონის საავტომობილო გზაზე.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში.&#160; (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. [[ცხინვალი]]-ონის საავტომობილო გზაზე.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==== სახელწოდბა ====</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკავშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკავშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=224916&oldid=prev 2024-05-01T21:24:14Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:24, 1 მაისი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, [[ბალანთა]], გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, ქურთა.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, [[ბალანთა]], გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, ქურთა.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>საკმაოდ ხშირად გვხვდებოდა; ბაკთა, თავი შეშათა, ვანთა, მოწამეთა, მოგვთა, ბერთა, ჭურთა, ჯვართა, ჯავახთა.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>საკმაოდ ხშირად გვხვდებოდა; ბაკთა, თავი შეშათა, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ვანთა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, მოწამეთა, მოგვთა, ბერთა, ჭურთა, ჯვართა, ჯავახთა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გეოგრაფიული სახელწოდება გუფთა, ჩვენი ვარაუდით, წარმოქმნილი ჩანს გუბე სიტყვისაგან. -თა სუფიქსის დართვას გამოუწვევია ბ მჟღერის დაყრუება და მისი ფ [[თანხმოვნები|თანხმოვნად]] ქცევა (ნაწილობრივი [[ასიმილაცია]]) გუბ-ითა - გუფ-თა. საამისო მაგალითი ენაში არაერთი იძებნება. [[მთიულეთი|მთიულეთში]], ხადის ხეობის დასაწყისში, კლდოვანი ადგილის სახელად დასტურდება ქოფთა, რომელიც სხვა არაფერია, თუ არა &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გეოგრაფიული სახელწოდება გუფთა, ჩვენი ვარაუდით, წარმოქმნილი ჩანს გუბე სიტყვისაგან. -თა სუფიქსის დართვას გამოუწვევია ბ მჟღერის დაყრუება და მისი ფ [[თანხმოვნები|თანხმოვნად]] ქცევა (ნაწილობრივი [[ასიმილაცია]]) გუბ-ითა - გუფ-თა. საამისო მაგალითი ენაში არაერთი იძებნება. [[მთიულეთი|მთიულეთში]], ხადის ხეობის დასაწყისში, კლდოვანი ადგილის სახელად დასტურდება ქოფთა, რომელიც სხვა არაფერია, თუ არა &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=224181&oldid=prev 2024-04-24T15:11:30Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">15:11, 24 აპრილი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 3:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 3:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკავშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკავშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, ბალანთა, გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, ქურთა.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ბალანთა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, ქურთა.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საკმაოდ ხშირად გვხვდებოდა; ბაკთა, თავი შეშათა, ვანთა, მოწამეთა, მოგვთა, ბერთა, ჭურთა, ჯვართა, ჯავახთა.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საკმაოდ ხშირად გვხვდებოდა; ბაკთა, თავი შეშათა, ვანთა, მოწამეთა, მოგვთა, ბერთა, ჭურთა, ჯვართა, ჯავახთა.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=223421&oldid=prev 2024-04-18T11:32:10Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:32, 18 აპრილი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში.&#160; (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. ცხინვალი-ონის საავტომობილო გზაზე.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში.&#160; (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ცხინვალი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>-ონის საავტომობილო გზაზე.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკავშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკავშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=223222&oldid=prev 2024-04-17T11:35:42Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:35, 17 აპრილი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 18:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 18:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:სოფლები ჯავის მუნიციპალიტეტში]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:სოფლები ჯავის მუნიციპალიტეტში]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:სოფლები აღმოსავლეთ საქართველოში]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:სოფლები აღმოსავლეთ საქართველოში]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:სოფლები <del class="diffchange diffchange-inline">ლიახვის ხეობაში</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:სოფლები <ins class="diffchange diffchange-inline">შიდა ქართლში</ins>]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=221030&oldid=prev 2024-03-20T16:18:33Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">16:18, 20 მარტი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში.&#160; (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. ცხინვალი-ონის საავტომობილო გზაზე.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში.&#160; (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. ცხინვალი-ონის საავტომობილო გზაზე.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას <del class="diffchange diffchange-inline">უკაგშირებს</del>. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას <ins class="diffchange diffchange-inline">უკავშირებს</ins>. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, ბალანთა, გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, ქურთა.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, ბალანთა, გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, ქურთა.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში &#160;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გეოგრაფიული სახელწოდება გუფთა, ჩვენი ვარაუდით, წარმოქმნილი ჩანს გუბე სიტყვისაგან. -თა სუფიქსის დართვას გამოუწვევია ბ მჟღერის დაყრუება და მისი ფ [[თანხმოვნები|თანხმოვნად]] ქცევა (ნაწილობრივი [[ასიმილაცია]]) გუბ-ითა - გუფ-თა. საამისო მაგალითი ენაში არაერთი იძებნება. [[მთიულეთი|მთიულეთში]], ხადის ხეობის დასაწყისში, კლდოვანი ადგილის სახელად დასტურდება ქოფთა, რომელიც სხვა არაფერია, თუ არა &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>გეოგრაფიული სახელწოდება გუფთა, ჩვენი ვარაუდით, წარმოქმნილი ჩანს გუბე სიტყვისაგან. -თა სუფიქსის დართვას გამოუწვევია ბ მჟღერის დაყრუება და მისი ფ [[თანხმოვნები|თანხმოვნად]] ქცევა (ნაწილობრივი [[ასიმილაცია]]) გუბ-ითა - გუფ-თა. საამისო მაგალითი ენაში არაერთი იძებნება. [[მთიულეთი|მთიულეთში]], ხადის ხეობის დასაწყისში, კლდოვანი ადგილის სახელად დასტურდება ქოფთა, რომელიც სხვა არაფერია, თუ არა &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ქობ-თა, იგივე ქვაბ-თა („გამოქვაბული კლდეები“). აქაც ზუსტად ისეთი ფონეტიკური ცვლილება განუცდია სიტყვას, როგორც გუფ-თა სახელში დავადასტურეთ. აღმოსავლეთ საქართველოს მიკროტოპონიმიაში შეიძლება მოიძებნოს ათეულობით ისეთი ერთეული, რომლებიც გუბე სიტყვისაგან მომდინარეობენ. ისინი ხან იმავე -თა, სუფიქსით არიან გაფორმებულნი, ხან კი – მრავლ. რიცხვის აღმნიშვნელი სართებით. სოფ. ალისში (მცხეთის რ.), მაგალითად, არის ადგილი, რომელსაც გუფთა ეწოდება. ადგილობრივმა მცხოვრებმა ნინო კახურაშვილმა იგი ასე განმარტა: „სველი ადგილია, ერთავად წყლის გუბე დგას, წვიმების დროსაც და მშრალშიც“. ზუსტად <del class="diffchange diffchange-inline">ეგევე </del>სახელი (მჟღერი ვარიანტით) ადგილს ეწოდება [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], სოფ. ბახანში. აქაური ინფორმატორის ცნობითაც: „გუბე დგას იქ, წყარო გამოდის“, მთიულეთში, ს.დუმაცხო აღმოსავლეთით გამოედინება წყარო, რომელსაც გუბთკრის||გუფტკრის) წყარო ეწოდება. ამოსავალი აქაც, რა თქმა უნდა გუბთკარია („გუბეებიანი ადგილი“)“. ს. ართხმოში (ყაზბ. რ.) სათიბი მინდვრის სახელად დასტურდება გუბნი, იქვე ახლოს კი არის მეორე სათიბი მამული გუბთკალთა. ს. კალერთაში (ახალგორის რ.) სასაძოვრე მინდვრების სახელად ჩვენ დავადასტურეთ გუფთებ-ი. ადგილობრივი მცხოვრების ვგ. ბალაშვილის სიტყვებით: „გუფთებს მამულებს ვეძახით. ჰანერობი ადგილებია, წვიმების დროს პატარა გუბე-ტბები დგება“. ს. ხევშაში (მთიულეთი, დუშეთის რ) ერთ-ერთ ადგილს გუფთის ხევ-ი ეწოდება. ადგილთა სახელებად გუფთა||გუფთი არც თუ იშვიათად <del class="diffchange diffchange-inline">დასტურედბა </del>ზემო იმერეთისა და ზემო აჭარის მიკროტოპონიმიაში (ს.ს. სარგვეში, ვაჭევი, ჩრდილი; ზედა მახუნცეთი...). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ქობ-თა, იგივე ქვაბ-თა („გამოქვაბული კლდეები“). აქაც ზუსტად ისეთი ფონეტიკური ცვლილება განუცდია სიტყვას, როგორც გუფ-თა სახელში დავადასტურეთ. აღმოსავლეთ საქართველოს მიკროტოპონიმიაში შეიძლება მოიძებნოს ათეულობით ისეთი ერთეული, რომლებიც გუბე სიტყვისაგან მომდინარეობენ. ისინი ხან იმავე -თა, სუფიქსით არიან გაფორმებულნი, ხან კი – მრავლ. რიცხვის აღმნიშვნელი სართებით. სოფ. ალისში (მცხეთის რ.), მაგალითად, არის ადგილი, რომელსაც გუფთა ეწოდება. ადგილობრივმა მცხოვრებმა ნინო კახურაშვილმა იგი ასე განმარტა: „სველი ადგილია, ერთავად წყლის გუბე დგას, წვიმების დროსაც და მშრალშიც“. ზუსტად <ins class="diffchange diffchange-inline">იგევე </ins>სახელი (მჟღერი ვარიანტით) ადგილს ეწოდება [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], სოფ. ბახანში. აქაური ინფორმატორის ცნობითაც: „გუბე დგას იქ, წყარო გამოდის“, მთიულეთში, ს.დუმაცხო აღმოსავლეთით გამოედინება წყარო, რომელსაც გუბთკრის||გუფტკრის) წყარო ეწოდება. ამოსავალი აქაც, რა თქმა უნდა გუბთკარია („გუბეებიანი ადგილი“)“. ს. ართხმოში (ყაზბ. რ.) სათიბი მინდვრის სახელად დასტურდება გუბნი, იქვე ახლოს კი არის მეორე სათიბი მამული გუბთკალთა. ს. კალერთაში (ახალგორის რ.) სასაძოვრე მინდვრების სახელად ჩვენ დავადასტურეთ გუფთებ-ი. ადგილობრივი მცხოვრების ვგ. ბალაშვილის სიტყვებით: „გუფთებს მამულებს ვეძახით. ჰანერობი ადგილებია, წვიმების დროს პატარა გუბე-ტბები დგება“. ს. ხევშაში (მთიულეთი, დუშეთის რ) ერთ-ერთ ადგილს გუფთის ხევ-ი ეწოდება. ადგილთა სახელებად გუფთა||გუფთი არც თუ იშვიათად <ins class="diffchange diffchange-inline">დასტურდება </ins>ზემო იმერეთისა და ზემო აჭარის მიკროტოპონიმიაში (ს.ს. სარგვეში, ვაჭევი, ჩრდილი; ზედა მახუნცეთი...). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელწოდება გუფთის ასეთი გავრცელებულობა, ბუნებრივია, გამოგვარიცხვინებს ლიახვის ხეობაში არსებულ ტოპონიმ გუფთა-ს ჩაჩნურ წარმომავლობას; იგი, როგორც ვთქვით, ქართული ენის ფაქტია. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელწოდება გუფთის ასეთი გავრცელებულობა, ბუნებრივია, გამოგვარიცხვინებს ლიახვის ხეობაში არსებულ ტოპონიმ გუფთა-ს ჩაჩნურ წარმომავლობას; იგი, როგორც ვთქვით, ქართული ენის ფაქტია. &#160;</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=221020&oldid=prev 2024-03-20T06:52:56Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">06:52, 20 მარტი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში.&#160; (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. ცხინვალი-ონის საავტომობილო გზაზე.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში.&#160; (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. ცხინვალი-ონის საავტომობილო გზაზე.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია [[რუსეთის ფედერაცია|რუსეთის ფედერაციის]] სამხედრო აგრესიის შედეგად.</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკაგშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკაგშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც&#160; ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 13:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 11:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელწოდება გუფთის ასეთი გავრცელებულობა, ბუნებრივია, გამოგვარიცხვინებს ლიახვის ხეობაში არსებულ ტოპონიმ გუფთა-ს ჩაჩნურ წარმომავლობას; იგი, როგორც ვთქვით, ქართული ენის ფაქტია. &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახელწოდება გუფთის ასეთი გავრცელებულობა, ბუნებრივია, გამოგვარიცხვინებს ლიახვის ხეობაში არსებულ ტოპონიმ გუფთა-ს ჩაჩნურ წარმომავლობას; იგი, როგორც ვთქვით, ქართული ენის ფაქტია. &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია [[რუსეთის ფედერაცია|რუსეთის ფედერაციის]] სამხედრო აგრესიის შედეგად.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%93%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%98_%E1%83%92%E1%83%A3%E1%83%A4%E1%83%97%E1%83%90&diff=221015&oldid=prev 2024-03-19T21:39:27Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;დიდი გუფთა&#039;&#039;&#039; – სოფელი <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%90%E1%83%A0%E1%83%97%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%9A%E1%83%9D" title="საქართველო">საქართველოში</a>, ლიახვის ხეობაში. (ჯავი...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''დიდი გუფთა''' – სოფელი [[საქართველო]]ში, ლიახვის ხეობაში. (ჯავის მუნიციპალიტეტი). მდებარეობს მდინარე დიდი ლიახვის მარჯვენა ნაპირზე. ცხინვალი-ონის საავტომობილო გზაზე.<br /> <br /> 2008 წლის 23 ოქტომბრის ოკუპირებული ტერიტორიების შესახებ საქართველოს კანონის საფუძველზე, ტერიტორია ოკუპირებულია [[რუსეთის ფედერაცია|რუსეთის ფედერაციის]] სამხედრო აგრესიის შედეგად.<br /> <br /> ხალხური გადმოცემა ამ ტოპონიმის წარმოშობას რატომღაც საჭმლის სახელწოდება გუფთას, ქუფთას უკაგშირებს. შესაძლებელია ეს ხალხური ტრადიციული ცნობა ჰქონდა ხელთ კ. ჰანს, რომელიც სოფლის სახელ გუფთას სწორედ ასეთნაირად განმარტავდა: რომელიღაც თურქი ფაშა [[ბრძოლა|ბრძოლიდან]] დაბრუნებისას ამ სოფელში გარდაცვლილა; მისთვის მოუწყვიათ ქელეხი და ხალხს გუფთით გამასპინძლებიანო. ეტიმოლოგიას თავისი ძალა და დამაჯერებლობა დღემდე, როგორც ჩანს, არ დაუკარგავს: გორის რაიონის სოფელ ხიდისთავში არსებულ ვენახების სახელწოდება გუფთას ასევე რატომღაც საჭმლის სახელს ქუფთას უკავშირებენ: „ქუფთებივით დაჭრილ-დანაწევრებული მიწებია და ხალხიც ამიტომ ეძახის გუფთებსო“.<br /> <br /> ტოპონიმ გუფთის მეცნიერული ახსნა პირველად ვ. გამრეკელმა სცადა. მან, კერძოდ, დაუშვა, რომ გუფთა ქისტური ჩაჩნური) ენობრივი სამყაროდან უნდა ყოფილიყო ქართულში შემოსული. გუფ- ქისტურად ბორცვს ნიშნავს, -თა ელემენტიც ქისტურია და ქართულ -ზე თანდებულს უდრისო. ამ ვარაუდის მიხედვით გუფთა უნდა გაგვეგო როგორც ბორცვზე („ბორცვზე გაშენებული სოფელი“, „ბორცვთან“). ამ ვარაუდს არსებითი ხასიათის დაბრკოლებები ეღობება. პირველ რიგში სუფიქსი -თა არამც და არამც არ შეიძლება ჩაჩნურ (ქისტურ) ელემენტად მივიჩნიოთ, რადგან მისი ქართული წარმომავლობა ეჭვს არ იწვევს: იგი არის მრავლობითი [[რიცხვი (გრამატიკა)|რიცხვი]]ს [[ნათესაობითი ბრუნვა|ნათესაობითი ბრუნვის]] დაბოლოება; როგორც საწარმოებელი [[სუფიქსი]], იგი დღეს მკვდარია, მაგრამ ისტორიულად მისი სამოქმედო არეალი საკმაოდ ფართო ყოფილა. ჯერ კიდევ ჩვენი საუკუნის 20-იან წლებში პროფ. ვ. თოფურია გარკვევით მიუთითებდა, რომ საქართველოს ის გეოგრაფიული სახელები, რომელთაც -თა მოეპოვებათ დაბოლოებად, „ქართულს ნიადაგზე უნდა აიხსნასო“, ამის კვალობაზე დიდი მეცნიერი ქართულ სახელებად მიიჩნევდა ისეთ -თა სუფიქსიან ტოპონიმებს, როგორიცაა: აკაურთა, ბალანთა, გომართა, გურიანთა, იკორთა, დვალთა, ხორანთა, მცხეთა, ქურთა.. მათ გვერდით იყო წარმოდგენილი ჩვენთვის საინტერესო ტოპონიმი გუფთა-ც. -თა სუფიქსიანი ტოპონიმები უძველეს ხანებშივე ენაში <br /> საკმაოდ ხშირად გვხვდებოდა; ბაკთა, თავი შეშათა, ვანთა, მოწამეთა, მოგვთა, ბერთა, ჭურთა, ჯვართა, ჯავახთა.<br /> <br /> გეოგრაფიული სახელწოდება გუფთა, ჩვენი ვარაუდით, წარმოქმნილი ჩანს გუბე სიტყვისაგან. -თა სუფიქსის დართვას გამოუწვევია ბ მჟღერის დაყრუება და მისი ფ [[თანხმოვნები|თანხმოვნად]] ქცევა (ნაწილობრივი [[ასიმილაცია]]) გუბ-ითა - გუფ-თა. საამისო მაგალითი ენაში არაერთი იძებნება. [[მთიულეთი|მთიულეთში]], ხადის ხეობის დასაწყისში, კლდოვანი ადგილის სახელად დასტურდება ქოფთა, რომელიც სხვა არაფერია, თუ არა <br /> ქობ-თა, იგივე ქვაბ-თა („გამოქვაბული კლდეები“). აქაც ზუსტად ისეთი ფონეტიკური ცვლილება განუცდია სიტყვას, როგორც გუფ-თა სახელში დავადასტურეთ. აღმოსავლეთ საქართველოს მიკროტოპონიმიაში შეიძლება მოიძებნოს ათეულობით ისეთი ერთეული, რომლებიც გუბე სიტყვისაგან მომდინარეობენ. ისინი ხან იმავე -თა, სუფიქსით არიან გაფორმებულნი, ხან კი – მრავლ. რიცხვის აღმნიშვნელი სართებით. სოფ. ალისში (მცხეთის რ.), მაგალითად, არის ადგილი, რომელსაც გუფთა ეწოდება. ადგილობრივმა მცხოვრებმა ნინო კახურაშვილმა იგი ასე განმარტა: „სველი ადგილია, ერთავად წყლის გუბე დგას, წვიმების დროსაც და მშრალშიც“. ზუსტად ეგევე სახელი (მჟღერი ვარიანტით) ადგილს ეწოდება [[გუდამაყარი|გუდამაყარში]], სოფ. ბახანში. აქაური ინფორმატორის ცნობითაც: „გუბე დგას იქ, წყარო გამოდის“, მთიულეთში, ს.დუმაცხო აღმოსავლეთით გამოედინება წყარო, რომელსაც გუბთკრის||გუფტკრის) წყარო ეწოდება. ამოსავალი აქაც, რა თქმა უნდა გუბთკარია („გუბეებიანი ადგილი“)“. ს. ართხმოში (ყაზბ. რ.) სათიბი მინდვრის სახელად დასტურდება გუბნი, იქვე ახლოს კი არის მეორე სათიბი მამული გუბთკალთა. ს. კალერთაში (ახალგორის რ.) სასაძოვრე მინდვრების სახელად ჩვენ დავადასტურეთ გუფთებ-ი. ადგილობრივი მცხოვრების ვგ. ბალაშვილის სიტყვებით: „გუფთებს მამულებს ვეძახით. ჰანერობი ადგილებია, წვიმების დროს პატარა გუბე-ტბები დგება“. ს. ხევშაში (მთიულეთი, დუშეთის რ) ერთ-ერთ ადგილს გუფთის ხევ-ი ეწოდება. ადგილთა სახელებად გუფთა||გუფთი არც თუ იშვიათად დასტურედბა ზემო იმერეთისა და ზემო აჭარის მიკროტოპონიმიაში (ს.ს. სარგვეში, ვაჭევი, ჩრდილი; ზედა მახუნცეთი...). <br /> <br /> სახელწოდება გუფთის ასეთი გავრცელებულობა, ბუნებრივია, გამოგვარიცხვინებს ლიახვის ხეობაში არსებულ ტოპონიმ გუფთა-ს ჩაჩნურ წარმომავლობას; იგი, როგორც ვთქვით, ქართული ენის ფაქტია. <br /> <br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[ქართულ ტოპონიმთა განმარტებით-ეტიმოლოგიური ლექსიკონი]]<br /> [[კატეგორია:საქართველოს სოფლები]]<br /> [[კატეგორია:სოფლები ჯავის მუნიციპალიტეტში]]<br /> [[კატეგორია:სოფლები აღმოსავლეთ საქართველოში]]<br /> [[კატეგორია:სოფლები ლიახვის ხეობაში]]</div>

Tkenchoshvili