https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90 2026-05-08T07:39:21Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=246337&oldid=prev 2025-05-07T19:30:49Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:30, 7 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 17:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 17:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული ენა]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=219732&oldid=prev 2024-02-22T12:38:21Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:38, 22 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი [[ზმნა]], პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური სუბიექტი. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე [[ენა (მეტყველება)|ენებს]] არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვის]] მიხედვით ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის [[დრო (გრამატიკა)|დრო]]ზეა დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-კავკასიურ ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის ყველა დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-კავკასიური ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი თავისებური სახეობები დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის თვალსაზრისითაც ახლოს დგას იბერიულ-კავკასიურ ენებთან).</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი [[ზმნა]], პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>სუბიექტი <ins class="diffchange diffchange-inline">(ლინგვისტიკა)|სუბიექტი]]</ins>. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე [[ენა (მეტყველება)|ენებს]] არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვის]] მიხედვით ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის [[დრო (გრამატიკა)|დრო]]ზეა დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-კავკასიურ ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის ყველა დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-კავკასიური ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი თავისებური სახეობები დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის თვალსაზრისითაც ახლოს დგას იბერიულ-კავკასიურ ენებთან).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>იბერიულ-კავკასიურ ენებში ძირითადად ორი სახის ერგატივი განირჩევა: 1. თავისთავადი, დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც მხოლოდ სუბიექტის ბრუნვაა და სხვა ფუნქცია მას არა აქვს (ასეა ქართველურ და რამდენიმე მთის იბერიული-კავკასიურ ენაში) და 2. საზიარო, ფუნქციათა შემთავსებელი ერგატივი, რომელიც</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>იბერიულ-კავკასიურ ენებში ძირითადად ორი სახის ერგატივი განირჩევა: 1. თავისთავადი, დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც მხოლოდ სუბიექტის ბრუნვაა და სხვა ფუნქცია მას არა აქვს (ასეა ქართველურ და რამდენიმე მთის იბერიული-კავკასიურ ენაში) და 2. საზიარო, ფუნქციათა შემთავსებელი ერგატივი, რომელიც</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=217575&oldid=prev 2024-01-22T12:37:54Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:37, 22 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი [[ზმნა]], პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური სუბიექტი. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე [[ენა (მეტყველება)|ენებს]] არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვის]] <del class="diffchange diffchange-inline">მიხედეით </del>ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის [[დრო (გრამატიკა)|დრო]]ზეა დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-<del class="diffchange diffchange-inline">კაეკასიურ </del>ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის ყველა დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-<del class="diffchange diffchange-inline">იკავკასიური </del>ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი <del class="diffchange diffchange-inline">თავისებურისახეობები </del>დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის <del class="diffchange diffchange-inline">თეალსაზრისითაც </del>ახლოს დგას იბერიულ-<del class="diffchange diffchange-inline">კაეკასიურ </del>ენებთან).</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი [[ზმნა]], პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური სუბიექტი. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე [[ენა (მეტყველება)|ენებს]] არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვის]] <ins class="diffchange diffchange-inline">მიხედვით </ins>ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის [[დრო (გრამატიკა)|დრო]]ზეა დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-<ins class="diffchange diffchange-inline">კავკასიურ </ins>ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის ყველა დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-<ins class="diffchange diffchange-inline">კავკასიური </ins>ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი <ins class="diffchange diffchange-inline">თავისებური სახეობები </ins>დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის <ins class="diffchange diffchange-inline">თვალსაზრისითაც </ins>ახლოს დგას იბერიულ-<ins class="diffchange diffchange-inline">კავკასიურ </ins>ენებთან).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>იბერიულ-<del class="diffchange diffchange-inline">კაეკასიურ </del>ენებში ძირითადად ორი სახის ერგატივი განირჩევა: 1. თავისთავადი, დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც მხოლოდ სუბიექტის ბრუნვაა და სხვა ფუნქცია მას არა აქვს (ასეა ქართველურ და რამდენიმე მთის იბერიული-<del class="diffchange diffchange-inline">კაეკასიურ </del>ენაში) და 2. საზიარო, ფუნქციათა შემთავსებელი ერგატივი, რომელიც</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>იბერიულ-<ins class="diffchange diffchange-inline">კავკასიურ </ins>ენებში ძირითადად ორი სახის ერგატივი განირჩევა: 1. თავისთავადი, დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც მხოლოდ სუბიექტის ბრუნვაა და სხვა ფუნქცია მას არა აქვს (ასეა ქართველურ და რამდენიმე მთის იბერიული-<ins class="diffchange diffchange-inline">კავკასიურ </ins>ენაში) და 2. საზიარო, ფუნქციათა შემთავსებელი ერგატივი, რომელიც</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სხვა ბრუნვის (მოქმ., ნათ., ადგილობითი ბრუნვის) ფუნქციასაც ითავსებს… საზიარო ერგატივი სხვადასხვა ვარიაციულობით დამახასიათებელია მთის იბერიულ-</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სხვა ბრუნვის (მოქმ., ნათ., ადგილობითი ბრუნვის) ფუნქციასაც ითავსებს… საზიარო ერგატივი სხვადასხვა ვარიაციულობით დამახასიათებელია მთის იბერიულ-</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>კავკასიურ ენათა დიდი <del class="diffchange diffchange-inline">უმრაელესობისათვის</del>. ერგატივის ეს მრავალსახეობა არის სწორედ საფუძველი იმ ნაირგვარი, სხვადასხვა თეორიულ პოსტულატებზე დამყარებული თვალსაზრისებისა, რომლებიც არსებობს ერგატიული წყობის რაობისა და ბუნების შესახებ, კერძოდ, ამ კონსტრუქციის <del class="diffchange diffchange-inline">აქტიეობა</del>-პასიურობის პრობლემასთან დაკავშირებით. გარკვეულია, რომ ისტორიულად ერგატიული წყობა ნეიტრალური (ინდიფერენტული) ბუნებისა იყო და ბევრ მთის იბერიულ-კავკასიურ ენაში ეს ნეიტრალური ბუნება დღესაც დაცულია. თანამედროვე ქართულ და სხვა ქართველურ ენებში, სადაც ფუნქციონირებს დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც არ არის საზიარო, ერგატიული წყობა <del class="diffchange diffchange-inline">ყოველოვის </del>აქტიურია.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>კავკასიურ ენათა დიდი <ins class="diffchange diffchange-inline">უმრავლესობისათვის</ins>. ერგატივის ეს მრავალსახეობა არის სწორედ საფუძველი იმ ნაირგვარი, სხვადასხვა თეორიულ პოსტულატებზე დამყარებული თვალსაზრისებისა, რომლებიც არსებობს ერგატიული წყობის რაობისა და ბუნების შესახებ, კერძოდ, ამ კონსტრუქციის <ins class="diffchange diffchange-inline">აქტივობა</ins>-პასიურობის პრობლემასთან დაკავშირებით. გარკვეულია, რომ ისტორიულად ერგატიული წყობა ნეიტრალური (ინდიფერენტული) ბუნებისა იყო და ბევრ მთის იბერიულ-კავკასიურ ენაში ეს ნეიტრალური ბუნება დღესაც დაცულია. თანამედროვე ქართულ და სხვა ქართველურ ენებში, სადაც ფუნქციონირებს დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც არ არის საზიარო, ერგატიული წყობა <ins class="diffchange diffchange-inline">ყოველთვის </ins>აქტიურია.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''გ· თოფურია''</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>''გ· თოფურია''</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=216812&oldid=prev 2024-01-06T23:18:48Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">23:18, 6 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი ზმნა, პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური სუბიექტი. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე [[ენა (მეტყველება)|ენებს]] არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი ბრუნვის მიხედეით ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის <del class="diffchange diffchange-inline">დროზეა </del>დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-კაეკასიურ ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის ყველა დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-იკავკასიური ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი <del class="diffchange diffchange-inline">თავისებური</del></div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ზმნა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური სუბიექტი. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე [[ენა (მეტყველება)|ენებს]] არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ბრუნვა (გრამატიკა)|</ins>ბრუნვის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>მიხედეით ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის <ins class="diffchange diffchange-inline">[[დრო (გრამატიკა)|დრო]]ზეა </ins>დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-კაეკასიურ ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის ყველა დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-იკავკასიური ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი <ins class="diffchange diffchange-inline">თავისებურისახეობები </ins>დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის თეალსაზრისითაც ახლოს დგას იბერიულ-კაეკასიურ ენებთან).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">სახეობები </del>დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის თეალსაზრისითაც ახლოს დგას იბერიულ-კაეკასიურ ენებთან).</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>იბერიულ-კაეკასიურ ენებში ძირითადად ორი სახის ერგატივი განირჩევა: 1. თავისთავადი, დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც მხოლოდ სუბიექტის ბრუნვაა და სხვა ფუნქცია მას არა აქვს (ასეა ქართველურ და რამდენიმე მთის იბერიული-კაეკასიურ ენაში) და 2. საზიარო, ფუნქციათა შემთავსებელი ერგატივი, რომელიც</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>იბერიულ-კაეკასიურ ენებში ძირითადად ორი სახის ერგატივი განირჩევა: 1. თავისთავადი, დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც მხოლოდ სუბიექტის ბრუნვაა და სხვა ფუნქცია მას არა აქვს (ასეა ქართველურ და რამდენიმე მთის იბერიული-კაეკასიურ ენაში) და 2. საზიარო, ფუნქციათა შემთავსებელი ერგატივი, რომელიც</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=216581&oldid=prev 2023-12-26T12:20:08Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:20, 26 დეკემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი ზმნა, პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური სუბიექტი. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე ენებს არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი ბრუნვის მიხედეით ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის დროზეა დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-კაეკასიურ ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის <del class="diffchange diffchange-inline">ყეელა </del>დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-იკავკასიური ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი თავისებური</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი ზმნა, პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური სუბიექტი. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ენა (მეტყველება)|</ins>ენებს<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი ბრუნვის მიხედეით ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის დროზეა დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-კაეკასიურ ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის <ins class="diffchange diffchange-inline">ყველა </ins>დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-იკავკასიური ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი თავისებური</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახეობები დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის თეალსაზრისითაც ახლოს დგას იბერიულ-კაეკასიურ ენებთან).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სახეობები დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის თეალსაზრისითაც ახლოს დგას იბერიულ-კაეკასიურ ენებთან).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 16:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 16:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ენათმეცნიერება]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:წინადადება]]</del></div></td><td colspan="2">&#160;</td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%AC%E1%83%A7%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=216580&oldid=prev 2023-12-26T12:15:43Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;ერგატიული წყობა&#039;&#039;&#039; – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტ...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''ერგატიული წყობა''' – სინტაქსური კონსტრუქცია, წინადადების ტიპი, რომელიც შედგება სამწევროვანი სინტაგმისაგან: – გარდამავალი ზმნა, პირდაპირი (უახლოესი) ობიექტი და რეალური სუბიექტი. გარდამავალ ზმნასთან პირდაპირი ობიექტი დაისმის სახელობით ან მიცემით [[ბრუნვა (გრამატიკა)|ბრუნვა]]ში, ხოლო რეალური სუბიექტი დგას სპეციფიკურ ბრუნვაში, რომელსაც ერგატივს (ბერძნ. „მოქმედი პირი“) ან აქტივს უწოდებენ (ქართულად – მოთხრობითი). დამახასიათებელია, რომ ერგატიული წყობის მქონე ენებს არა აქვთ ბრალდებითი ბრუნვა ანუ აკუზატივი, რომელიც ერგატიული ტიპოლოგიის ენებში სახელობითით ან მიცემითით გადმოიცემა, მაგ., ქართულში: კაცმა ააშენა სახლი, შდრ.: კაცი აშენებს სახლს. ქართველურ ენებში სუბიექტი და პირდაპირი ობიექტი ბრუნვის მიხედეით ცვალებადია და ეს ცვალებადობა გარდამავალი ზმნის დროზეა დამოკიდებული – ქართულსა და სვანურში ერგატიული წყობა გვაქვს მხოლოდ [[აორისტი]]ს სერიაში, ჭანურში – სამივე სერიაში, მეგრულში კი – ნამყო ძირითადის სერიაში, მაგრამ, ყველა (როგორც გარდამავალ, ისე გარდაუვალ) ზმნასთან. მთის იბერიულ-კაეკასიურ ენებში გარდამავალი ზმნა ერგატიული წყობას ქმნის ყეელა დროში. მისი ძირითადი მორფოლოგიური მახასიათებელია ერგატიული ბრუნვა. ეს კონსტრუქცია აღწერის თვალსაზრისით შეიძლება სხვადასხვა ანომალიური (დეფექტური) სისტემით იყოს წარმოდგენილი. ასევე ზოგ შემთხვევაში (და ზოგ ენაში) ერგატიული წყობა გამოყენებულია გარდაუვალ ზმნებთანაც. ყველა ამ გადახრას თავისი ახსნა და განმარტება აქვს. ერგატიული წყობა ყველა იბერიულ-იკავკასიური ენისათვის ერთ-ერთი ძირითადი ნიშან-თვისებაა. მისი თავისებური<br /> სახეობები დასტურდება პალეო-აზიურ და ახალ ინდურ ენებში, [[ბასკური ენა|ბასკურში]] (ეს უკანასკნელი ერგატიული ტიპოლოგიის თეალსაზრისითაც ახლოს დგას იბერიულ-კაეკასიურ ენებთან).<br /> <br /> იბერიულ-კაეკასიურ ენებში ძირითადად ორი სახის ერგატივი განირჩევა: 1. თავისთავადი, დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც მხოლოდ სუბიექტის ბრუნვაა და სხვა ფუნქცია მას არა აქვს (ასეა ქართველურ და რამდენიმე მთის იბერიული-კაეკასიურ ენაში) და 2. საზიარო, ფუნქციათა შემთავსებელი ერგატივი, რომელიც<br /> სხვა ბრუნვის (მოქმ., ნათ., ადგილობითი ბრუნვის) ფუნქციასაც ითავსებს… საზიარო ერგატივი სხვადასხვა ვარიაციულობით დამახასიათებელია მთის იბერიულ-<br /> კავკასიურ ენათა დიდი უმრაელესობისათვის. ერგატივის ეს მრავალსახეობა არის სწორედ საფუძველი იმ ნაირგვარი, სხვადასხვა თეორიულ პოსტულატებზე დამყარებული თვალსაზრისებისა, რომლებიც არსებობს ერგატიული წყობის რაობისა და ბუნების შესახებ, კერძოდ, ამ კონსტრუქციის აქტიეობა-პასიურობის პრობლემასთან დაკავშირებით. გარკვეულია, რომ ისტორიულად ერგატიული წყობა ნეიტრალური (ინდიფერენტული) ბუნებისა იყო და ბევრ მთის იბერიულ-კავკასიურ ენაში ეს ნეიტრალური ბუნება დღესაც დაცულია. თანამედროვე ქართულ და სხვა ქართველურ ენებში, სადაც ფუნქციონირებს დამოუკიდებელი ერგატივი, რომელიც არ არის საზიარო, ერგატიული წყობა ყოველოვის აქტიურია.<br /> <br /> ''გ· თოფურია''<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> == ლიტერატურა == <br /> * ჩიქობავა არნ. ერგატიული კონსტრუქციის პრობლემა იბერიულ-კავკასიურ ენებში, I ნომინატიური და ერგატიული კონსტრუქციების ისტორიული ურთიერთობა ძველი ქართული სალიტერატურო ენის მონაცემთა მიხედვით, თბ. 1948; II. ერგატიული კონსტრუქციის რაობის თეორიები, თბ. 1961.<br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br /> [[კატეგორია:გრამატიკა]]<br /> [[კატეგორია:წინადადება]]</div>

Tkenchoshvili