https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A8%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%A0%E1%83%AB%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90ვეშაპთმებრძოლობა - რედაქტირების ისტორია2026-05-05T08:15:02Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A8%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%A0%E1%83%AB%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=207125&oldid=prevTkenchoshvili 12:42, 10 ოქტომბერი 2023-ზე2023-10-10T12:42:28Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:42, 10 ოქტომბერი 2023-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ვეშაპთმებრძოლობა''' – საერთაშორისო ფოლკლორული [[სიუჟეტი]], რომელიც გავრცელებულია მსოფლიოს ხალხების ზეპირსიტყვიერებასა და ლიტერატურაში. გველ-ვეშაპებს ებრძვიან როგორც სასულიერო, ისე საერო გმირები: ძველქართულ მწერლობაში – ძლევამოსილი მხედარი [[წმინდა გიორგი|გიორგი კაპადოკიელი]], თედორე სტრატელატი, დავით გარეჯელი; [[ფოლკლორი|ფოლკლორში]] – [[ამირანი]], [[ბადრი (ამირანიანის პერსონაჟი)|ბადრი]], უსიპი და სხვა ზღაპრული პერსონაჟები.  </div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''ვეშაპთმებრძოლობა''' – საერთაშორისო ფოლკლორული [[სიუჟეტი]], რომელიც გავრცელებულია მსოფლიოს ხალხების ზეპირსიტყვიერებასა და ლიტერატურაში. გველ-ვეშაპებს ებრძვიან როგორც სასულიერო, ისე საერო გმირები: ძველქართულ მწერლობაში – ძლევამოსილი მხედარი [[წმინდა გიორგი|გიორგი კაპადოკიელი]], თედორე სტრატელატი, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>დავით გარეჯელი<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>; [[ფოლკლორი|ფოლკლორში]] – [[ამირანი]], [[ბადრი (ამირანიანის პერსონაჟი)|ბადრი]], უსიპი და სხვა ზღაპრული პერსონაჟები.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ტერმინი – „[[გველეშაპი]]“  მე-13 საუკუნეზე ადრინდელ ძეგლებში არ გვხვდება. უფრო ძველად იმავე მნიშვნელობით „დიდი გუელი“ ან „ვეშაპი“ იხმარებოდა. ამ აუკანასკნელმა, [[ბიბლია|ბიბლიის]] მიხედვით,  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ტერმინი – „[[გველეშაპი]]“  მე-13 საუკუნეზე ადრინდელ ძეგლებში არ გვხვდება. უფრო ძველად იმავე მნიშვნელობით „დიდი გუელი“ ან „ვეშაპი“ იხმარებოდა. ამ აუკანასკნელმა, [[ბიბლია|ბიბლიის]] მიხედვით,  </div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%95%E1%83%94%E1%83%A8%E1%83%90%E1%83%9E%E1%83%97%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%91%E1%83%A0%E1%83%AB%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=202136&oldid=prevTkenchoshvili: ახალი გვერდი: '''ვეშაპთმებრძოლობა''' – საერთაშორისო ფოლკლორული სიუჟეტი, რ...2023-08-23T13:49:34Z<p>ახალი გვერდი: '''ვეშაპთმებრძოლობა''' – საერთაშორისო ფოლკლორული <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9F%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%98" title="სიუჟეტი">სიუჟეტი</a>, რ...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''ვეშაპთმებრძოლობა''' – საერთაშორისო ფოლკლორული [[სიუჟეტი]], რომელიც გავრცელებულია მსოფლიოს ხალხების ზეპირსიტყვიერებასა და ლიტერატურაში. გველ-ვეშაპებს ებრძვიან როგორც სასულიერო, ისე საერო გმირები: ძველქართულ მწერლობაში – ძლევამოსილი მხედარი [[წმინდა გიორგი|გიორგი კაპადოკიელი]], თედორე სტრატელატი, დავით გარეჯელი; [[ფოლკლორი|ფოლკლორში]] – [[ამირანი]], [[ბადრი (ამირანიანის პერსონაჟი)|ბადრი]], უსიპი და სხვა ზღაპრული პერსონაჟები. <br />
<br />
ტერმინი – „[[გველეშაპი]]“ მე-13 საუკუნეზე ადრინდელ ძეგლებში არ გვხვდება. უფრო ძველად იმავე მნიშვნელობით „დიდი გუელი“ ან „ვეშაპი“ იხმარებოდა. ამ აუკანასკნელმა, [[ბიბლია|ბიბლიის]] მიხედვით, <br />
იონა შთანთქა. ვეშაპი სინათლის მტერია, არ ინდობს ადამიანებს და სასმელ წყალს ეუფლება. <br />
<br />
ქართულ ზღაპრებში, თქმულებებსა და ლეგენდებში ვეშაპთმებრძოლობა მრავალფეროვნადაა დამუშავებული. სახელოვანი ჭაბუკები საშინელ გველეშაპებს სპობენ. ამით ათავისუფლებენ მზეთუნახავებსა და მიტაცებულ წყალს. როგორც [[სულხან-საბა ორბელიანი|საბა]] ამბობს, ზოგან გველეშაპი [[დევი]]თ შეუცვლიათ. სიუჟეტურ ფუნქციაში ეს ორი მითიური არსება ერთმანეთს ხშირად ენაცვლება. ვეშაპთმებრძოლობა ყოველთვის ადამიანთა საკეთილდღეოდ ზრუნვას ნიშნავს, ასეთი საგმირო საქმის მოქმედი ან ღვთაებაა, ანდა დიდათ მამაცი რეალური პიროვნება, არაიშვიათად ბედნიერი უმცროსი ძმა. <br />
<br />
გენეზისის თვალსაზრისით, სიუჟეტს საფუძვლად უდევს წყლის ღვთაების კულტი. ზოგან მოწიფულ ქალს [[მდინარე]]ზე „აქორწინებდნენ“, მსხვერპლად სწირავდენ წყლის ღვთაებას. სამსხვერპლოდ განწირულისათვის სიბრალულის გრძნობის წარმოშობის ნიადაგზე რეალური მსხვერპლი სიმბოლიურით (თოჯინით) შეიცვალა. მოგვიანებით ურჩხულისმძლეველთა საგმირო-რომანტიკული სიუჟეტი რელიგიური თვალსაზრისითაც გადამუშავდა ([[ჩინეთი|ჩინეთში]] –– [[ბუდიზმი]], [[საბერძნეთი|საბერძნეთში]] –– [[ქრისტიანობა]]) ქართული საერო მწერლობის ვეშაპთმებრძოლ გმირებს პროტოტიპები ეროვნულ სიტყვიერებაში მოეპოვებათ. <br />
<br />
''მ. ჩიქოვანი''<br />
<br />
==ლიტერატურა==<br />
* კ. კეკელიძე, წმიდა მხედარი. ეტიუედები, 1, 1945; <br />
* მ. ჩიქოვანი, ქართ. ხალხ. სიტყე. ისტ., 1956, გე. 360-97.<br />
<br />
<br />
==წყარო==<br />
[[ქართული ფოლკლორის ლექსიკონი: ნაწილი I]]<br />
[[კატეგორია:ფოლკლორი]]</div>Tkenchoshvili