https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90 2026-05-08T04:17:04Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=246449&oldid=prev 2025-05-07T20:01:34Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:01, 7 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 29:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 29:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:დამწერლობა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:დამწერლობა]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული ენა]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=217891&oldid=prev 2024-01-25T11:49:43Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:49, 25 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Kidurwaisruli warwera.JPG|thumb|250პქ|მრავალძალის კიდურწაისრული წარწერა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Kidurwaisruli warwera.JPG|thumb|250პქ|მრავალძალის კიდურწაისრული წარწერა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''კიდურწაისრული დამწერლობა''' − [[ქართული დამწერლობა|<del class="diffchange diffchange-inline">ქართული </del>დამწერლობის]] ერთ-ერთი დეკორატიული<del class="diffchange diffchange-inline">, [[კალიგრაფია|კალიგრაფიული]] </del>სახეობა<del class="diffchange diffchange-inline">, რომლისთვისაც დამახასიათებელია </del>[[ასო (ნიშანი)|<del class="diffchange diffchange-inline">ასო</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">თა მოხაზულობის </del>კიდურებში <del class="diffchange diffchange-inline">(ან </del>სხვა <del class="diffchange diffchange-inline">ნაწილებში) სამკუთხედის ფორმის წაისრული დეკორატიული ელემენტები. ეს </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">დამწერლობა</del>]] <del class="diffchange diffchange-inline">ძირითადად X საუკუნის მიწურულიდან XI საუკუნის შუა ხანებამდე იყო </del>გავრცელებული, თუმცა, გამონაკლისის სახით, იგი XII <del class="diffchange diffchange-inline">საუკუნის </del>ორ ჭედურ <del class="diffchange diffchange-inline">წარწერაში – მეფე [[დავით აღმაშენებელი|</del>დავით აღმაშენებლის<del class="diffchange diffchange-inline">]] საწინამძღვრე </del>ჯვრისა და [[თამარ მეფე|თამარ მეფის]] გულსაკიდი ჯვრის <del class="diffchange diffchange-inline">წარწერებშიცაა გამოყენებული</del>. <del class="diffchange diffchange-inline">კიდურწაისრული დამწერლობის ნიმუშები დადასტურებულია აგრეთვე </del>XII <del class="diffchange diffchange-inline">საუკუნის </del>რამდენიმე ლაპიდარულ <del class="diffchange diffchange-inline">წარწერაშიც, მათ შორის </del>[[სამთავისის <del class="diffchange diffchange-inline">ტაძრის კომპლექსი</del>|სამთავისის ტაძრის]] (1156 <del class="diffchange diffchange-inline">წ.</del>)<del class="diffchange diffchange-inline">, </del>თიღვის <del class="diffchange diffchange-inline">ტაძრის </del>დავით <del class="diffchange diffchange-inline">აღმაშენებლის </del>ასულის – თამარის (<del class="diffchange diffchange-inline">დაახლოებით 1152 წ</del>.), [[ნიკორწმინდა (ტაძარი)|ნიკორწმინდის <del class="diffchange diffchange-inline">ტაძრი</del>]]<del class="diffchange diffchange-inline">ს </del>რატი <del class="diffchange diffchange-inline">ერისთავის </del>ასულის ეფემიას, <del class="diffchange diffchange-inline">მრავალძალის ეკლესიის ფასადის</del>, <del class="diffchange diffchange-inline">იშხნის ტაძრის კედლის წარწერებში და სხვ</del>. კიდურწაისრული დამწერლობის <del class="diffchange diffchange-inline">გადაგვარებულ სახეობად მიიჩნევა </del>აგრეთვე ეტიფანე <del class="diffchange diffchange-inline">კათოლიკოსის </del>1218 <del class="diffchange diffchange-inline">წლის ქართული წარწერა [[ანისის ქართული ეკლესია|</del>ანისის ქართულ ეკლესიაზე<del class="diffchange diffchange-inline">]]. ტერმინი „კიდურწაისრული“ პირველად გამოიყენა აკადემიკოსმა </del>[[<del class="diffchange diffchange-inline">ივანე </del>ჯავახიშვილი<del class="diffchange diffchange-inline">|</del>ივანე <del class="diffchange diffchange-inline">ჯავახიშვილმა</del>]].</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''კიდურწაისრული დამწერლობა''' − [[ქართული <ins class="diffchange diffchange-inline">ასომთავრული]] [[</ins>დამწერლობა|დამწერლობის]] ერთ-ერთი დეკორატიული სახეობა<ins class="diffchange diffchange-inline">. კიდურწაისრული დამწერლობის </ins>[[ასო (ნიშანი)|<ins class="diffchange diffchange-inline">ასოთა</ins>]] კიდურებში <ins class="diffchange diffchange-inline">აგრეთვე ასოს ტანის ზოგიერთ </ins>სხვა <ins class="diffchange diffchange-inline">ადგილას და ქარაგმის ხაზებში, ისრის მოყვანილობის პატარა </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">წაწვეტებული </ins>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">სამკუთხედი|სამკუთხედებია</ins>]] <ins class="diffchange diffchange-inline">დასმული. კიდურწაისრული დამწერლობა </ins>გავრცელებული <ins class="diffchange diffchange-inline">იყო XI ს-ში</ins>, თუმცა, გამონაკლისის სახით, იგი XII <ins class="diffchange diffchange-inline">ს. </ins>ორ ჭედურ <ins class="diffchange diffchange-inline">დამწერლობაშიც გვხვდება (</ins>დავით აღმაშენებლის <ins class="diffchange diffchange-inline">საწინამძღვრო </ins>ჯვრისა და [[თამარ მეფე|თამარ მეფის]] გულსაკიდი ჯვრის <ins class="diffchange diffchange-inline">წარწერა)</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">ასევე, დასტურდება </ins>XII <ins class="diffchange diffchange-inline">ს. </ins>რამდენიმე ლაპიდარულ <ins class="diffchange diffchange-inline">წარწერაში: </ins>[[სამთავისის <ins class="diffchange diffchange-inline">ტაძარი</ins>|სამთავისის ტაძრის]] (1156)<ins class="diffchange diffchange-inline">. </ins>თიღვის <ins class="diffchange diffchange-inline">ეკლესიაზე [[</ins>დავით <ins class="diffchange diffchange-inline">აღმაშენებელი|დავით აღმაშენებელი]]ს </ins>ასულის – თამარის (<ins class="diffchange diffchange-inline">დაახლ</ins>. <ins class="diffchange diffchange-inline">1152</ins>), [[ნიკორწმინდა (ტაძარი)|ნიკორწმინდის <ins class="diffchange diffchange-inline">ტაძარზე</ins>]] რატი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ერისთავი]]ს </ins>ასულის ეფემიას <ins class="diffchange diffchange-inline">წარწერებში</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">მაგრამ მათი პალეოგრაფიული ნიშნებისათვის კიდურწაისრულობა უკვე აღარ არის ძირითადი მახასიათებელი</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">განსხვავებით XI ს. წარწერებისაგან</ins>. კიდურწაისრული დამწერლობის <ins class="diffchange diffchange-inline">„გადაგვარებულ სახეობად” მიიჩნევენ </ins>აგრეთვე ეტიფანე <ins class="diffchange diffchange-inline">კათალიკოსის </ins>1218 <ins class="diffchange diffchange-inline">წარწერას </ins>ანისის ქართულ ეკლესიაზე <ins class="diffchange diffchange-inline">(</ins>[[ჯავახიშვილი ივანე<ins class="diffchange diffchange-inline">|ი. ჯავახიშვილი</ins>]]<ins class="diffchange diffchange-inline">). ამ სახის დამწერლობის აღსანიშნავად ი. ჯავახიშვილმა შემოიღო ტერმინი „ტყუპწვეტიანი დამწერლობა“ (1926). ამ დამწერლობით შესრულებული ეპიგრაფიკული ძეგლების აღწერისას&#160; ლ. მუსხელიშვილმა გამოიყენა ტერმინი „კიდურისრებიანი” (1942), თუმცა თვითონ მაინც „ტყუპწვეტიანი“ იხმარა, რ. შმერლინგმა კი – „ასოთა ბოლოების სამკუთხედებით გამშვენებილი“ უწოდა (1955), 1970-იანი წლების დასაწყისიდან ტერმინების – „კიდურყვავილოვანის“ და „კიდურწერტილოვანის“ ანალოგიით, აგრეთვე ტერმინთა უნიფიცირების მიზნით, დამკვიდრდა ტერმინი „კიდურწაისრული“ (ვ. სილოგავა, 1972), რომელმაც ფართო გავრცელება პოვა და ამჟამად გამოიყენება ამ სახის დამწერლობის აღსანიშნავად</ins>.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">კიდურწაისრული დამწერლობით შესრულებული წარწერების უძველესი თარიღიანი ნიმუშებია [[ხცისის ეკლესია|ხცისის ტაძრის]] (ისტორიული შიდა ქართლი, ხაშურის რ-ნი) წარწერები, რომლებიც სამშენებლო წარწერის თარიღის მიხედვით („ქრონიკონი იყო სკბ). 1002-ითაა დათარიღებული. მათზე ცოტა ადრინდელი ჩანს ერთი წარწერა, მართალია, უთარიღოთ, მაგრამ, მასში მოხსენებული პირების მოღვაწეობის მიხედვით, ზუსტად თარიღდება. ესაა [[ბაგრატის ტაძარი|ბაგრატის ტაძრის]] (ქუთაისი) სამშენებლო წარწერა, ამოკვეთილი ტაძრის აღმოსავლეთ ფასადზე, [[სარკმელი|სარკმელთა]] [[კამარა|კამარის]] ბრტყელ წახნაგზე, რომელშიც მეფე [[ბაგრატ III]] დასახელებულია [[კურაპალატი]]ს ტიტულის გარეშე (მიიღო. 1001, დავით კურაპალატის გარდაცვალების შემდებ) და ამიტომ წარწერა 973-1001-ით თარიღდება.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">ამჟამად ცნობილია კიდურწაისრული დამწერლობით შესრულებული 50-მდე წარწერა – ვრცელი, მოკლე ან ფრაგმენტული, მათგან ნახევარი თარიღიანია ან ზუსტად თარიღდება ტექსტის შინაარსით. გარდა უკვე დასახელებულისა, კიდურწაისრული დამწერლობის კარგი ნიმუშებია პატარა ონის, ნიკორწმინდის, [[სავანის წმინდა გიორგის ეკლესია|სავანის]], [[სვეტიცხოვლის საკათედრო ტაძარი|სვეტიცხოვლის]], [[სამთავისის ტაძარი|სამთავისის]], [[მანგლისის სიონი|მანგლისის]], [[ალავერდის ტაძარი|ალავერდის]], ჭყონდიდის, კაცხის, ანუხვის, წებელდისა და სხვ. ეკლესიებისა და ტაძრების წარწერები. მათი ქრონოლოგიური ფარგლები X-XI სს. მიჯნიდან XI ს-ის I ნახ-მდე ვრცელდება.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">კიდურწაისრული დამწერლობის წარმოშობის ადგილის შესახებ ვარაუდები გამოთქვეს ლ. მუსხელიშვილმა, რომელიც კიდურწაისრული დამწერლობის</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">ჩამოყალიბების ადგილად შიდა ქართლს თვლის, და [[ბარნაველი თეიმურაზ|თ. ბარნაველმა]], რომელიც კიდურწაისრული დამწერლობის</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">„აღმოსავლეთ საქართველოში გავრცელებულ ხერხად“ მიიჩნევს.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">ლ. მუსხელიშვილის ვარაუდი იმ ფაქტს ემყარებოდა, რომ XX ს. 30-40-იანი წლების დასაწყისში უმეტესად ცნობილი იყო მხოლოდ აღმოსავლეთ საქართველოს კიდურწაისრული დამწერლობით შესრულებული წარწერები. ამასთან, ის ძირითადად შეისწავლიდა შიდა ქართლში კიდურწაისრული დამწერლობის კლასიკურ ნიმუშებს, როგორიცაა სვეტიცხოვლის (მიახლ. 1029) და სამთავისის (1030), ასევე ხცისის ტაძრის (1002) წარწერები. კიდურწაისრული დამწერლობის უძველეს ქრონოლოგიურ ფენებს განეკუთვნება დასავლეთ საქართველოში [[ბაგრატის ტაძრის წარწერები (X-XVIII )|ბაგრატის ტაძრის ვრცელი სამშენებლო წარწერა]] (978–-1001); კიდურწაისრული დამწერლობის ძეგლები ცნობილია აფხაზეთში – ანუხვის, წებელდის [[კანკელი]]ს ფილის წარწერები. დასავლეთ საქართველოში რიცხობრივად მეტია კიდურწაისრული დამწერლობით შესრულებული როგორც პირველ ხარისხოვანი, ისე რიგითი ნიმუშები. ამიტომ, მკვლევართა განკარგულებაში არსებული მასალის მიხედვით, უფრო საფუძვლიანი ჩანს ვარაუდი კიდურწაისრული დამწერლობის დასავლეთ საქართველოში, ისტ. აფხაზთა სამეფოში ჩასახვის შესახებ.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">''ვ. სილოგავა''</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">== ლიტერატურა ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* ჯავახიშვილი ი. ქართული დამწერლობათმცოდნეობა ანუ პალეოგრაფია, თბ., 1949 (ისტორიის მიზანი, წყაროები და მეთოდები წინათ და ეხლა, წგ. 3. ნაკვ. I;</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">* სილოგავა ვ. კიდურწაისრული დამწერლობა. – იხ. მისი: დასავლეთ საქართველოს X-XVIII სს, ქართული ლაპიდარული წარწერები როგორც საისტორიო წყარო, თბ., 1972.</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==იხილე აგრეთვე ==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==იხილე აგრეთვე ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 7:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 25:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[<del class="diffchange diffchange-inline">სამშენებლო ენციკლოპედიური ლექსიკონი</del>]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[<ins class="diffchange diffchange-inline">ქართული ენა: ენციკლოპედია</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობის დეკორატიული სახეები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობის დეკორატიული სახეები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:დამწერლობა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:დამწერლობა]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=217865&oldid=prev 2024-01-24T21:18:07Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">21:18, 24 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Kidurwaisruli warwera.JPG|thumb|250პქ|მრავალძალის კიდურწაისრული წარწერა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ფაილი:Kidurwaisruli warwera.JPG|thumb|250პქ|მრავალძალის კიდურწაისრული წარწერა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''კიდურწაისრული დამწერლობა''' − ქართული დამწერლობის ერთ-ერთი დეკორატიული, კალიგრაფიული სახეობა, რომლისთვისაც დამახასიათებელია <del class="diffchange diffchange-inline">ასოთა </del>მოხაზულობის კიდურებში (ან სხვა ნაწილებში) სამკუთხედის ფორმის წაისრული დეკორატიული ელემენტები. ეს დამწერლობა ძირითადად X საუკუნის მიწურულიდან XI საუკუნის შუა ხანებამდე იყო გავრცელებული, თუმცა, გამონაკლისის სახით, იგი XII საუკუნის ორ ჭედურ წარწერაში – მეფე [[დავით აღმაშენებელი|დავით აღმაშენებლის]] საწინამძღვრე ჯვრისა და [[თამარ მეფე|თამარ მეფის]] გულსაკიდი ჯვრის წარწერებშიცაა გამოყენებული. კიდურწაისრული დამწერლობის ნიმუშები დადასტურებულია აგრეთვე XII საუკუნის რამდენიმე ლაპიდარულ წარწერაშიც, მათ შორის [[სამთავისის ტაძრის კომპლექსი|სამთავისის ტაძრის]] (1156 წ.), თიღვის ტაძრის დავით აღმაშენებლის ასულის – თამარის (დაახლოებით 1152 წ.), ნიკორწმინდის <del class="diffchange diffchange-inline">ტაძრის </del>რატი ერისთავის ასულის ეფემიას, მრავალძალის ეკლესიის ფასადის, იშხნის ტაძრის კედლის წარწერებში და სხვ. კიდურწაისრული დამწერლობის გადაგვარებულ სახეობად მიიჩნევა აგრეთვე ეტიფანე კათოლიკოსის 1218 წლის ქართული წარწერა [[ანისის ქართული ეკლესია|ანისის ქართულ ეკლესიაზე]]. ტერმინი „კიდურწაისრული“ პირველად გამოიყენა აკადემიკოსმა [[ივანე ჯავახიშვილი|ივანე ჯავახიშვილმა]].</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''კიდურწაისრული დამწერლობა''' − <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ქართული დამწერლობა|</ins>ქართული დამწერლობის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ერთ-ერთი დეკორატიული, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[კალიგრაფია|</ins>კალიგრაფიული<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>სახეობა, რომლისთვისაც დამახასიათებელია <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ასო (ნიშანი)|ასო]]თა </ins>მოხაზულობის კიდურებში (ან სხვა ნაწილებში) სამკუთხედის ფორმის წაისრული დეკორატიული ელემენტები. ეს <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>დამწერლობა<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ძირითადად X საუკუნის მიწურულიდან XI საუკუნის შუა ხანებამდე იყო გავრცელებული, თუმცა, გამონაკლისის სახით, იგი XII საუკუნის ორ ჭედურ წარწერაში – მეფე [[დავით აღმაშენებელი|დავით აღმაშენებლის]] საწინამძღვრე ჯვრისა და [[თამარ მეფე|თამარ მეფის]] გულსაკიდი ჯვრის წარწერებშიცაა გამოყენებული. კიდურწაისრული დამწერლობის ნიმუშები დადასტურებულია აგრეთვე XII საუკუნის რამდენიმე ლაპიდარულ წარწერაშიც, მათ შორის [[სამთავისის ტაძრის კომპლექსი|სამთავისის ტაძრის]] (1156 წ.), თიღვის ტაძრის დავით აღმაშენებლის ასულის – თამარის (დაახლოებით 1152 წ.), <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ნიკორწმინდა (ტაძარი)|</ins>ნიკორწმინდის <ins class="diffchange diffchange-inline">ტაძრი]]ს </ins>რატი ერისთავის ასულის ეფემიას, მრავალძალის ეკლესიის ფასადის, იშხნის ტაძრის კედლის წარწერებში და სხვ. კიდურწაისრული დამწერლობის გადაგვარებულ სახეობად მიიჩნევა აგრეთვე ეტიფანე კათოლიკოსის 1218 წლის ქართული წარწერა [[ანისის ქართული ეკლესია|ანისის ქართულ ეკლესიაზე]]. ტერმინი „კიდურწაისრული“ პირველად გამოიყენა აკადემიკოსმა [[ივანე ჯავახიშვილი|ივანე ჯავახიშვილმა]].</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=217108&oldid=prev 2024-01-09T20:31:10Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">20:31, 9 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 3:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 3:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">==იხილე აგრეთვე ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[თიღვის წარწერა (1152)]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=214507&oldid=prev 2023-11-21T09:49:58Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">09:49, 21 ნოემბერი 2023-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 8:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობის დეკორატიული სახეები]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობის დეკორატიული სახეები]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ქართული დამწერლობა]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:დამწერლობა]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=157643&oldid=prev 2022-06-01T08:10:40Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:10, 1 ივნისი 2022-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ფაილი:Kidurwaisruli warwera.JPG|thumb|250პქ|მრავალძალის კიდურწაისრული წარწერა]]</ins></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''კიდურწაისრული დამწერლობა''' − ქართული დამწერლობის ერთ-ერთი დეკორატიული, კალიგრაფიული სახეობა, რომლისთვისაც დამახასიათებელია ასოთა მოხაზულობის კიდურებში (ან სხვა ნაწილებში) სამკუთხედის ფორმის წაისრული დეკორატიული ელემენტები. ეს დამწერლობა ძირითადად X საუკუნის მიწურულიდან XI საუკუნის შუა ხანებამდე იყო გავრცელებული, თუმცა, გამონაკლისის სახით, იგი XII საუკუნის ორ ჭედურ წარწერაში – მეფე [[დავით აღმაშენებელი|დავით აღმაშენებლის]] საწინამძღვრე ჯვრისა და [[თამარ მეფე|თამარ მეფის]] გულსაკიდი ჯვრის წარწერებშიცაა გამოყენებული. კიდურწაისრული დამწერლობის ნიმუშები დადასტურებულია აგრეთვე XII საუკუნის რამდენიმე ლაპიდარულ წარწერაშიც, მათ შორის [[სამთავისის ტაძრის კომპლექსი|სამთავისის ტაძრის]] (1156 წ.), თიღვის ტაძრის დავით აღმაშენებლის ასულის – თამარის (დაახლოებით 1152 წ.), ნიკორწმინდის ტაძრის რატი ერისთავის ასულის ეფემიას, მრავალძალის ეკლესიის ფასადის, იშხნის ტაძრის კედლის წარწერებში და სხვ. კიდურწაისრული დამწერლობის გადაგვარებულ სახეობად მიიჩნევა აგრეთვე ეტიფანე კათოლიკოსის 1218 წლის ქართული წარწერა [[ანისის ქართული ეკლესია|ანისის ქართულ ეკლესიაზე]]. ტერმინი „კიდურწაისრული“ პირველად გამოიყენა აკადემიკოსმა [[ივანე ჯავახიშვილი|ივანე ჯავახიშვილმა]].</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''კიდურწაისრული დამწერლობა''' − ქართული დამწერლობის ერთ-ერთი დეკორატიული, კალიგრაფიული სახეობა, რომლისთვისაც დამახასიათებელია ასოთა მოხაზულობის კიდურებში (ან სხვა ნაწილებში) სამკუთხედის ფორმის წაისრული დეკორატიული ელემენტები. ეს დამწერლობა ძირითადად X საუკუნის მიწურულიდან XI საუკუნის შუა ხანებამდე იყო გავრცელებული, თუმცა, გამონაკლისის სახით, იგი XII საუკუნის ორ ჭედურ წარწერაში – მეფე [[დავით აღმაშენებელი|დავით აღმაშენებლის]] საწინამძღვრე ჯვრისა და [[თამარ მეფე|თამარ მეფის]] გულსაკიდი ჯვრის წარწერებშიცაა გამოყენებული. კიდურწაისრული დამწერლობის ნიმუშები დადასტურებულია აგრეთვე XII საუკუნის რამდენიმე ლაპიდარულ წარწერაშიც, მათ შორის [[სამთავისის ტაძრის კომპლექსი|სამთავისის ტაძრის]] (1156 წ.), თიღვის ტაძრის დავით აღმაშენებლის ასულის – თამარის (დაახლოებით 1152 წ.), ნიკორწმინდის ტაძრის რატი ერისთავის ასულის ეფემიას, მრავალძალის ეკლესიის ფასადის, იშხნის ტაძრის კედლის წარწერებში და სხვ. კიდურწაისრული დამწერლობის გადაგვარებულ სახეობად მიიჩნევა აგრეთვე ეტიფანე კათოლიკოსის 1218 წლის ქართული წარწერა [[ანისის ქართული ეკლესია|ანისის ქართულ ეკლესიაზე]]. ტერმინი „კიდურწაისრული“ პირველად გამოიყენა აკადემიკოსმა [[ივანე ჯავახიშვილი|ივანე ჯავახიშვილმა]].</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%98%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%AC%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%A1%E1%83%A0%E1%83%A3%E1%83%9A%E1%83%98_%E1%83%93%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AC%E1%83%94%E1%83%A0%E1%83%9A%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=157641&oldid=prev 2022-06-01T08:06:27Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;კიდურწაისრული დამწერლობა&#039;&#039;&#039; − ქართული დამწერლობის ერთ-ერთი...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''კიდურწაისრული დამწერლობა''' − ქართული დამწერლობის ერთ-ერთი დეკორატიული, კალიგრაფიული სახეობა, რომლისთვისაც დამახასიათებელია ასოთა მოხაზულობის კიდურებში (ან სხვა ნაწილებში) სამკუთხედის ფორმის წაისრული დეკორატიული ელემენტები. ეს დამწერლობა ძირითადად X საუკუნის მიწურულიდან XI საუკუნის შუა ხანებამდე იყო გავრცელებული, თუმცა, გამონაკლისის სახით, იგი XII საუკუნის ორ ჭედურ წარწერაში – მეფე [[დავით აღმაშენებელი|დავით აღმაშენებლის]] საწინამძღვრე ჯვრისა და [[თამარ მეფე|თამარ მეფის]] გულსაკიდი ჯვრის წარწერებშიცაა გამოყენებული. კიდურწაისრული დამწერლობის ნიმუშები დადასტურებულია აგრეთვე XII საუკუნის რამდენიმე ლაპიდარულ წარწერაშიც, მათ შორის [[სამთავისის ტაძრის კომპლექსი|სამთავისის ტაძრის]] (1156 წ.), თიღვის ტაძრის დავით აღმაშენებლის ასულის – თამარის (დაახლოებით 1152 წ.), ნიკორწმინდის ტაძრის რატი ერისთავის ასულის ეფემიას, მრავალძალის ეკლესიის ფასადის, იშხნის ტაძრის კედლის წარწერებში და სხვ. კიდურწაისრული დამწერლობის გადაგვარებულ სახეობად მიიჩნევა აგრეთვე ეტიფანე კათოლიკოსის 1218 წლის ქართული წარწერა [[ანისის ქართული ეკლესია|ანისის ქართულ ეკლესიაზე]]. ტერმინი „კიდურწაისრული“ პირველად გამოიყენა აკადემიკოსმა [[ივანე ჯავახიშვილი|ივანე ჯავახიშვილმა]].<br /> <br /> <br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[სამშენებლო ენციკლოპედიური ლექსიკონი]]<br /> [[კატეგორია:ქართული დამწერლობის დეკორატიული სახეები]]<br /> [[კატეგორია:ქართული დამწერლობა]]</div>

Tkenchoshvili