https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98_%28%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90%29 2026-05-06T03:12:31Z ამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიში MediaWiki 1.19.24 https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98_(%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90)&diff=246380&oldid=prev 2025-05-07T19:41:13Z

<p>‎<span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">19:41, 7 მაისი 2025-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 39:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 39:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ზმნის კატეგორია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ზმნის კატეგორია]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2">&#160;</td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ქართული ენა]]</ins></div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98_(%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90)&diff=219432&oldid=prev 2024-02-19T12:25:59Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:25, 19 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ზმნის ირიბი ობიექტი (ე. ი. ის პირი, რომელსაც ზმნის ფორმის მიხედვით „აიძულებენ“) სულიერი უნდა იყოს, შდრ. „ბატონი ყმას ამუშავებს“ და „ყმა მიწას ამუშავებს“ (ჭ. ქირია).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ზმნის ირიბი ობიექტი (ე. ი. ის პირი, რომელსაც ზმნის ფორმის მიხედვით „აიძულებენ“) სულიერი უნდა იყოს, შდრ. „ბატონი ყმას ამუშავებს“ და „ყმა მიწას ამუშავებს“ (ჭ. ქირია).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ფორმები აქვს ვნებითი გვარის ზმნასაც. ვნებითად მოქცევისას მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმა ორპირიანი ხდება (ეკვლევინება ის მას – აკვლევინებს ის მას მას (თავს)… ამოსავალ შუალობითის ფორმაში პირდაპირი ობიექტის ფუნქციას უკუქცევითი [[ნაცვალსახელი]] ასრულებს – შემოდის რეფლექსურობის სემანტიკა. შუალობით-რეფლექსური კონსტრუქცია ორაზროვანია; აჭერინებს ის მას თავს =</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ფორმები აქვს ვნებითი გვარის ზმნასაც. ვნებითად მოქცევისას მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმა ორპირიანი ხდება (ეკვლევინება ის მას – აკვლევინებს ის მას მას (თავს)… ამოსავალ შუალობითის ფორმაში პირდაპირი ობიექტის ფუნქციას უკუქცევითი [[ნაცვალსახელი]] ასრულებს – შემოდის რეფლექსურობის <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>სემანტიკა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>. შუალობით-რეფლექსური კონსტრუქცია ორაზროვანია; აჭერინებს ის მას თავს =</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს მის (ირ. O-ის) თავს; 2. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს საკუთარ (S-ის) თავს. როგორც ჩანს, სწორედ ამგვარი ორაზროვნების ლიკვიდაციის საჭიროებამ განაპირობა მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმების კონვერსია.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს მის (ირ. O-ის) თავს; 2. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს საკუთარ (S-ის) თავს. როგორც ჩანს, სწორედ ამგვარი ორაზროვნების ლიკვიდაციის საჭიროებამ განაპირობა მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმების კონვერსია.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98_(%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90)&diff=218660&oldid=prev 2024-02-07T07:19:38Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">07:19, 7 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 20:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ზმნის ირიბი ობიექტი (ე. ი. ის პირი, რომელსაც ზმნის ფორმის მიხედვით „აიძულებენ“) სულიერი უნდა იყოს, შდრ. „ბატონი ყმას ამუშავებს“ და „ყმა მიწას ამუშავებს“ (ჭ. ქირია).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ზმნის ირიბი ობიექტი (ე. ი. ის პირი, რომელსაც ზმნის ფორმის მიხედვით „აიძულებენ“) სულიერი უნდა იყოს, შდრ. „ბატონი ყმას ამუშავებს“ და „ყმა მიწას ამუშავებს“ (ჭ. ქირია).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ფორმები აქვს ვნებითი გვარის ზმნასაც. ვნებითად მოქცევისას მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმა ორპირიანი ხდება (ეკვლევინება ის მას – აკვლევინებს ის მას მას (თავს)… ამოსავალ შუალობითის ფორმაში პირდაპირი ობიექტის ფუნქციას უკუქცევითი ნაცვალსახელი ასრულებს – შემოდის რეფლექსურობის სემანტიკა. შუალობით-რეფლექსური კონსტრუქცია ორაზროვანია; აჭერინებს ის მას თავს =</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ფორმები აქვს ვნებითი გვარის ზმნასაც. ვნებითად მოქცევისას მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმა ორპირიანი ხდება (ეკვლევინება ის მას – აკვლევინებს ის მას მას (თავს)… ამოსავალ შუალობითის ფორმაში პირდაპირი ობიექტის ფუნქციას უკუქცევითი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ნაცვალსახელი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ასრულებს – შემოდის რეფლექსურობის სემანტიკა. შუალობით-რეფლექსური კონსტრუქცია ორაზროვანია; აჭერინებს ის მას თავს =</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს მის (ირ. O-ის) თავს; 2. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს საკუთარ (S-ის) თავს. როგორც ჩანს, სწორედ ამგვარი ორაზროვნების ლიკვიდაციის საჭიროებამ განაპირობა მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმების კონვერსია.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს მის (ირ. O-ის) თავს; 2. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს საკუთარ (S-ის) თავს. როგორც ჩანს, სწორედ ამგვარი ორაზროვნების ლიკვიდაციის საჭიროებამ განაპირობა მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმების კონვერსია.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98_(%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90)&diff=218546&oldid=prev 2024-02-05T11:47:05Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:47, 5 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 4:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>უშუალოა კონტაქტი, რომელიც აღნიშნავს,რომ სუბიექტური პირი მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე უშუალოდ, სხვა პირის ჩაურევლად (ვხატავ, ვაკეთებ, ვაშენებ…). შუალობითია კონტაქტი, რომელიც აღნიშნავს, რომ სუბიექტური პირი მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე სხვა პირის შუალობით (ვახატვინებ, ვაკეთებინებ, ვაშენებინებ…).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>უშუალოა კონტაქტი, რომელიც აღნიშნავს,რომ სუბიექტური პირი მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე უშუალოდ, სხვა პირის ჩაურევლად (ვხატავ, ვაკეთებ, ვაშენებ…). შუალობითია კონტაქტი, რომელიც აღნიშნავს, რომ სუბიექტური პირი მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე სხვა პირის შუალობით (ვახატვინებ, ვაკეთებინებ, ვაშენებინებ…).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის გრამატიკულ მნიშვნელობას ორი მორფემა გამოხატავს: -ინ და -ევინ (ისტორიულად -ეე) სუფიქსები, რომლებიც დამატებითი დისტრიბუციის დამოკიდებულებაში იმყოფებიან ერთმანეთთან: -ინ გვხვდება ერთ- ან მეტმარცვლიან საყრდენ მორფემასთან. -ევინ დაერთვის ნულმარცვლიან ან პოტენციურად ნულმარცვლიან საყრდენ მორფემას. მკვლევართა ნაწილი (არნ. ჩიქობავა, გ. მაჭავარიანი, ა. თაყაიშვილი, ე. გეურქოვა. [[გიგინეიშვილი ბაქარ|ბ. გიგინეიშვილი]], ი. ქავთარაძე…) აღნიშნულ სუფიქსებთან ერთად ა- პრეფიქსსაც ან მხოლოდ ა- პრეფიქსს გამოყოფს.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის გრამატიკულ მნიშვნელობას ორი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>მორფემა<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>გამოხატავს: -ინ და -ევინ (ისტორიულად -ეე) სუფიქსები, რომლებიც დამატებითი დისტრიბუციის დამოკიდებულებაში იმყოფებიან ერთმანეთთან: -ინ გვხვდება ერთ- ან მეტმარცვლიან საყრდენ მორფემასთან. -ევინ დაერთვის ნულმარცვლიან ან პოტენციურად ნულმარცვლიან საყრდენ მორფემას. მკვლევართა ნაწილი (არნ. ჩიქობავა, გ. მაჭავარიანი, ა. თაყაიშვილი, ე. გეურქოვა. [[გიგინეიშვილი ბაქარ|ბ. გიგინეიშვილი]], ი. ქავთარაძე…) აღნიშნულ სუფიქსებთან ერთად ა- პრეფიქსსაც ან მხოლოდ ა- პრეფიქსს გამოყოფს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ძველ ქართულში შუალობითი კონტაქტი ორნაირად იწარმოებოდა: აღწერითად და ორგანულად: ამათგან უფრო ნიშანდობლივია აღწერითი წარმოება: ვითარებით ბრუნვაში დასმული [[მასდარი]] + ზმნის ფორმა (მოკვეთად-ეც = მოაკვეთინე…). -ეე და -ინ მაწარმოებელთაგან -ევ უფრო ადრინდელ პერიოდში ფუნქციონირებს, -ინ X-XI სს-იდან იკიდებს ფეხს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ძველ ქართულში შუალობითი კონტაქტი ორნაირად იწარმოებოდა: აღწერითად და ორგანულად: ამათგან უფრო ნიშანდობლივია აღწერითი წარმოება: ვითარებით ბრუნვაში დასმული [[მასდარი]] + ზმნის ფორმა (მოკვეთად-ეც = მოაკვეთინე…). -ეე და -ინ მაწარმოებელთაგან -ევ უფრო ადრინდელ პერიოდში ფუნქციონირებს, -ინ X-XI სს-იდან იკიდებს ფეხს.</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98_(%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90)&diff=218308&oldid=prev 2024-02-01T11:31:35Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:31, 1 თებერვალი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის გრამატიკულ მნიშვნელობას ორი მორფემა გამოხატავს: -ინ და -ევინ (ისტორიულად -ეე) სუფიქსები, რომლებიც დამატებითი დისტრიბუციის დამოკიდებულებაში იმყოფებიან ერთმანეთთან: -ინ გვხვდება ერთ- ან მეტმარცვლიან საყრდენ მორფემასთან. -ევინ დაერთვის ნულმარცვლიან ან პოტენციურად ნულმარცვლიან საყრდენ მორფემას. მკვლევართა ნაწილი (არნ. ჩიქობავა, გ. მაჭავარიანი, ა. თაყაიშვილი, ე. გეურქოვა. [[გიგინეიშვილი ბაქარ|ბ. გიგინეიშვილი]], ი. ქავთარაძე…) აღნიშნულ სუფიქსებთან ერთად ა- პრეფიქსსაც ან მხოლოდ ა- პრეფიქსს გამოყოფს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის გრამატიკულ მნიშვნელობას ორი მორფემა გამოხატავს: -ინ და -ევინ (ისტორიულად -ეე) სუფიქსები, რომლებიც დამატებითი დისტრიბუციის დამოკიდებულებაში იმყოფებიან ერთმანეთთან: -ინ გვხვდება ერთ- ან მეტმარცვლიან საყრდენ მორფემასთან. -ევინ დაერთვის ნულმარცვლიან ან პოტენციურად ნულმარცვლიან საყრდენ მორფემას. მკვლევართა ნაწილი (არნ. ჩიქობავა, გ. მაჭავარიანი, ა. თაყაიშვილი, ე. გეურქოვა. [[გიგინეიშვილი ბაქარ|ბ. გიგინეიშვილი]], ი. ქავთარაძე…) აღნიშნულ სუფიქსებთან ერთად ა- პრეფიქსსაც ან მხოლოდ ა- პრეფიქსს გამოყოფს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ძველ ქართულში შუალობითი კონტაქტი ორნაირად იწარმოებოდა: აღწერითად და ორგანულად: ამათგან უფრო ნიშანდობლივია აღწერითი წარმოება: ვითარებით ბრუნვაში დასმული მასდარი + ზმნის ფორმა (მოკვეთად-ეც = მოაკვეთინე…). -ეე და -ინ მაწარმოებელთაგან -ევ უფრო ადრინდელ პერიოდში ფუნქციონირებს, -ინ X-XI სს-იდან იკიდებს ფეხს.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ძველ ქართულში შუალობითი კონტაქტი ორნაირად იწარმოებოდა: აღწერითად და ორგანულად: ამათგან უფრო ნიშანდობლივია აღწერითი წარმოება: ვითარებით ბრუნვაში დასმული <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>მასდარი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>+ ზმნის ფორმა (მოკვეთად-ეც = მოაკვეთინე…). -ეე და -ინ მაწარმოებელთაგან -ევ უფრო ადრინდელ პერიოდში ფუნქციონირებს, -ინ X-XI სს-იდან იკიდებს ფეხს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ზმნას სამივე ქცევის ფორმა მოეპოვება: საარვისო (აკეთებინებს), სათავისო (იკეთებინებს) და სასხვისო (უკეთებინებს).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ზმნას სამივე ქცევის ფორმა მოეპოვება: საარვისო (აკეთებინებს), სათავისო (იკეთებინებს) და სასხვისო (უკეთებინებს).</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98_(%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90)&diff=218051&oldid=prev 2024-01-29T12:11:29Z

<p></p> <table class='diff diff-contentalign-left'> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <col class='diff-marker' /> <col class='diff-content' /> <tr valign='top'> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td> <td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:11, 29 იანვარი 2024-ის ვერსია</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''კონტაქტი''' – (ლათ. contactus– შეხება, <del class="diffchange diffchange-inline">კაუსატიევი</del>, [[ზმნა|ზმნის]] კატეგორია, რომელიც ზმნის ფორმის მიხედვით გვიჩვენებს, სუბიექტური პირი უშუალოდ მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე, თუ სხვა პირის შუალობით</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''კონტაქტი''' – (ლათ. contactus– შეხება, <ins class="diffchange diffchange-inline">კაუზატივი</ins>, [[ზმნა|ზმნის]] კატეგორია, რომელიც ზმნის ფორმის მიხედვით გვიჩვენებს, სუბიექტური პირი უშუალოდ მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე, თუ სხვა პირის შუალობით</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>([[აკაკი შანიძე|ა. შანიძე]]).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>([[აკაკი შანიძე|ა. შანიძე]]).</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 6:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის გრამატიკულ მნიშვნელობას ორი მორფემა გამოხატავს: -ინ და -ევინ (ისტორიულად -ეე) სუფიქსები, რომლებიც დამატებითი დისტრიბუციის დამოკიდებულებაში იმყოფებიან ერთმანეთთან: -ინ გვხვდება ერთ- ან მეტმარცვლიან საყრდენ მორფემასთან. -ევინ დაერთვის ნულმარცვლიან ან პოტენციურად ნულმარცვლიან საყრდენ მორფემას. მკვლევართა ნაწილი (არნ. ჩიქობავა, გ. მაჭავარიანი, ა. თაყაიშვილი, ე. გეურქოვა. [[გიგინეიშვილი ბაქარ|ბ. გიგინეიშვილი]], ი. ქავთარაძე…) აღნიშნულ სუფიქსებთან ერთად ა- პრეფიქსსაც ან მხოლოდ ა- პრეფიქსს გამოყოფს.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის გრამატიკულ მნიშვნელობას ორი მორფემა გამოხატავს: -ინ და -ევინ (ისტორიულად -ეე) სუფიქსები, რომლებიც დამატებითი დისტრიბუციის დამოკიდებულებაში იმყოფებიან ერთმანეთთან: -ინ გვხვდება ერთ- ან მეტმარცვლიან საყრდენ მორფემასთან. -ევინ დაერთვის ნულმარცვლიან ან პოტენციურად ნულმარცვლიან საყრდენ მორფემას. მკვლევართა ნაწილი (არნ. ჩიქობავა, გ. მაჭავარიანი, ა. თაყაიშვილი, ე. გეურქოვა. [[გიგინეიშვილი ბაქარ|ბ. გიგინეიშვილი]], ი. ქავთარაძე…) აღნიშნულ სუფიქსებთან ერთად ა- პრეფიქსსაც ან მხოლოდ ა- პრეფიქსს გამოყოფს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ძველ ქართულში შუალობითი კონტაქტი ორნაირად იწარმოებოდა: აღწერითად და ორგანულად: ამათგან უფრო ნიშანდობლივია აღწერითი წარმოება: ვითარებით ბრუნვაში დასმული მასდარი + <del class="diffchange diffchange-inline">ზრმნიის </del>ფორმა (მოკვეთად-ეც = მოაკვეთინე…). -ეე და -ინ მაწარმოებელთაგან -ევ უფრო ადრინდელ პერიოდში ფუნქციონირებს, -ინ X-XI სს-იდან იკიდებს ფეხს.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ძველ ქართულში შუალობითი კონტაქტი ორნაირად იწარმოებოდა: აღწერითად და ორგანულად: ამათგან უფრო ნიშანდობლივია აღწერითი წარმოება: ვითარებით ბრუნვაში დასმული მასდარი + <ins class="diffchange diffchange-inline">ზმნის </ins>ფორმა (მოკვეთად-ეც = მოაკვეთინე…). -ეე და -ინ მაწარმოებელთაგან -ევ უფრო ადრინდელ პერიოდში ფუნქციონირებს, -ინ X-XI სს-იდან იკიდებს ფეხს.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ზმნას სამივე ქცევის ფორმა მოეპოვება: საარვისო (აკეთებინებს), სათავისო (იკეთებინებს) და სასხვისო (უკეთებინებს).</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>შუალობითი კონტაქტის ზმნას სამივე ქცევის ფორმა მოეპოვება: საარვისო (აკეთებინებს), სათავისო (იკეთებინებს) და სასხვისო (უკეთებინებს).</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 12:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 12:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საარვისო ქცევის ფორმაში, ჩვეულებრივ, სამი პირი დასტურდება: სუბიექტური, ირიბობიექტური და პირდაპირობიექტური. ზმნის ფორმა ამ შემთხვევაში გამოხატავს ვითარებას, როდესაც რეალურად მოქმედებს არა ერთი პირი, არამედ ორი: სუბიექტური პირი, რომელიც ხელმძღვანელობს მოქმედებასა და პირი, რომელიც უშუალოდ ასრულებს ხელმძღვანელის დავალებას. ხელმძღვანელი პირი – ეს არის საქმის მოთავე, ინიციატორი, მისი ორგანიზატორი. ხოლო ვინც უშუალოდ მოქმედებს, ერთგვარი იარაღია საქმის ორგანიზატორის ხელში. მესამე (პირდაპირობიექტური) პირი მათი მოქმედების საგანია.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>საარვისო ქცევის ფორმაში, ჩვეულებრივ, სამი პირი დასტურდება: სუბიექტური, ირიბობიექტური და პირდაპირობიექტური. ზმნის ფორმა ამ შემთხვევაში გამოხატავს ვითარებას, როდესაც რეალურად მოქმედებს არა ერთი პირი, არამედ ორი: სუბიექტური პირი, რომელიც ხელმძღვანელობს მოქმედებასა და პირი, რომელიც უშუალოდ ასრულებს ხელმძღვანელის დავალებას. ხელმძღვანელი პირი – ეს არის საქმის მოთავე, ინიციატორი, მისი ორგანიზატორი. ხოლო ვინც უშუალოდ მოქმედებს, ერთგვარი იარაღია საქმის ორგანიზატორის ხელში. მესამე (პირდაპირობიექტური) პირი მათი მოქმედების საგანია.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ორპირიანი საარვისო, რომელსაც ობიექტად II პირი აქვს, <del class="diffchange diffchange-inline">შუალობითმი </del>გადაყვანისას სამპირიან ფორმას <del class="diffchange diffchange-inline">გვაძლეეს </del>(აკეთებს ის მას, აკეთებინებს ის მას მას), <del class="diffchange diffchange-inline">შვალობითი </del>კონტაქტის სათავისო არ განსხვავდება უშუალო კონტაქტის სათავისოსაგან პირთა რაოდენობის თვალსაზრისით: ორივე ფორმა ორპირიანია: უშუალო კონტაქტის&#160; სასხვისო ყოველთვის სამპირიანია. შუალობითში გადაყვანით შემსრულებელი ობიექტური პირი ემატება და</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ორპირიანი საარვისო, რომელსაც ობიექტად II პირი აქვს, <ins class="diffchange diffchange-inline">შუალობითში </ins>გადაყვანისას სამპირიან ფორმას <ins class="diffchange diffchange-inline">გვაძლევს </ins>(აკეთებს ის მას, აკეთებინებს ის მას მას), <ins class="diffchange diffchange-inline">შუალობითი </ins>კონტაქტის სათავისო არ განსხვავდება უშუალო კონტაქტის სათავისოსაგან პირთა რაოდენობის თვალსაზრისით: ორივე ფორმა ორპირიანია: უშუალო კონტაქტის&#160; სასხვისო ყოველთვის სამპირიანია. შუალობითში გადაყვანით შემსრულებელი ობიექტური პირი ემატება და</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ოთხიანი უნდა გახდეს (დამიწერა მან მე ის – დამიწერინა მან მე იგი მას – ა. შანიძე). შუალობითი კონტაქტის &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ოთხიანი უნდა გახდეს (დამიწერა მან მე ის – დამიწერინა მან მე იგი მას – ა. შანიძე). შუალობითი კონტაქტის სასხვისო ქცევის ფორმები უფრო ხშირია, ვიდრე სათანადო სათავისოსი.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სასხვისო ქცევის ფორმები უფრო ხშირია, ვიდრე სათანადო სათავისოსი.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სამპირიანი შუალობითი კონტაქტის შემთხვევაში იძულება ეხება ირიბ ობიექტს, ორპირიანის შემთხვევაში – პირდაპირ ობიექტს. ამით განსხვავდება გარდამავალი ზმნისაგან ნაწარმოები შუალობითი კონტაქტის ფორმები გარდაუვალი ზმნისაგან ნაწარმოები შუალობითი კონტაქტის ფორმებისაგან… მო-ა-კუდ-ინ-ა ისეთივე შუალობითი კონტაქტია, როგორც და-ა-წერ-ინ-ა. მათ შორის მხოლოდ ის განსხვავებაა, რომ მო-ა-კუდ-ინ-ა ორპირიანია, და-ა-წერ-ინ-ა – სამპირიანი. ეს კი შედეგია საწარმოებელ ფუძეთა სხვადასხვაობისა: პირველი გარდაუვალი</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>სამპირიანი შუალობითი კონტაქტის შემთხვევაში იძულება ეხება ირიბ ობიექტს, ორპირიანის შემთხვევაში – პირდაპირ ობიექტს. ამით განსხვავდება გარდამავალი ზმნისაგან ნაწარმოები შუალობითი კონტაქტის ფორმები გარდაუვალი ზმნისაგან ნაწარმოები შუალობითი კონტაქტის ფორმებისაგან… მო-ა-კუდ-ინ-ა ისეთივე შუალობითი კონტაქტია, როგორც და-ა-წერ-ინ-ა. მათ შორის მხოლოდ ის განსხვავებაა, რომ მო-ა-კუდ-ინ-ა ორპირიანია, და-ა-წერ-ინ-ა – სამპირიანი. ეს კი შედეგია საწარმოებელ ფუძეთა სხვადასხვაობისა: პირველი გარდაუვალი</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 24:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 23:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს მის (ირ. O-ის) თავს; 2. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს საკუთარ (S-ის) თავს. როგორც ჩანს, სწორედ ამგვარი ორაზროვნების ლიკვიდაციის საჭიროებამ განაპირობა მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმების კონვერსია.</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>1. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს მის (ირ. O-ის) თავს; 2. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს საკუთარ (S-ის) თავს. როგორც ჩანს, სწორედ ამგვარი ორაზროვნების ლიკვიდაციის საჭიროებამ განაპირობა მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმების კონვერსია.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>კონტაქტის <del class="diffchange diffchange-inline">თვალსასრისით </del>გრამატიკულად დაპირისპირებულ ოპოზიციურ ცალებს წარმოადგენენ ზმნის უპირო ფორმები – მასდარები და მიმღეობები (გაკეთება – გა-კეთებ-ინ-ება – გაკეთებ-ინ-ებუ-ლი…). &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>კონტაქტის <ins class="diffchange diffchange-inline">თვალსაზრისით </ins>გრამატიკულად დაპირისპირებულ ოპოზიციურ ცალებს წარმოადგენენ ზმნის უპირო ფორმები – მასდარები და მიმღეობები (გაკეთება – გა-კეთებ-ინ-ება – გაკეთებ-ინ-ებუ-ლი…). &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 33:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 32:</td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* შანიძე ა. ქართული გრამატიკის საფუძვლები, I, თბ, 1951; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* შანიძე ა. ქართული გრამატიკის საფუძვლები, I, თბ, 1951; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქავთარაძე ი. ზმნის ძირითადი კატეგორიების ისტორიისათვის ძველ ქართულში, თბ., 1954;</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>* ქავთარაძე ი. ზმნის ძირითადი კატეგორიების ისტორიისათვის ძველ ქართულში, თბ., 1954;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* თაყაიშვილი ა. <del class="diffchange diffchange-inline">კაუსატივის </del>წარმოების ზოგი საკითხი ქართულში. – კრ.: „ქართველურ ენათა სტრუქტურის საკითხები“, IV, თბ., 1974; &#160;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* თაყაიშვილი ა. <ins class="diffchange diffchange-inline">კაუზატივის </ins>წარმოების ზოგი საკითხი ქართულში. – კრ.: „ქართველურ ენათა სტრუქტურის საკითხები“, IV, თბ., 1974; &#160;</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>* მაჭავარიანი გ. <del class="diffchange diffchange-inline">კაუსატივის </del>კატეგორია ქართველურ ენებში. – „იკე“, XXVII, თბ., 1988.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>* მაჭავარიანი გ. <ins class="diffchange diffchange-inline">კაუზატივის </ins>კატეგორია ქართველურ ენებში. – „იკე“, XXVII, თბ., 1988.</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td><td class='diff-marker'>&#160;</td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:გრამატიკა]]</div></td></tr> <tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<del class="diffchange diffchange-inline">ზმინს </del>კატეგორია]]</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:<ins class="diffchange diffchange-inline">ზმნის </ins>კატეგორია]]</div></td></tr> </table>

Tkenchoshvili https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%99%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%A2%E1%83%90%E1%83%A5%E1%83%A2%E1%83%98_(%E1%83%92%E1%83%A0%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A2%E1%83%98%E1%83%99%E1%83%90)&diff=218050&oldid=prev 2024-01-29T12:06:40Z

<p>ახალი გვერდი: &#039;&#039;&#039;კონტაქტი&#039;&#039;&#039; – (ლათ. contactus– შეხება, კაუსატიევი, <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%96%E1%83%9B%E1%83%9C%E1%83%90" title="ზმნა">ზმნის</a> კატე...</p> <p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''კონტაქტი''' – (ლათ. contactus– შეხება, კაუსატიევი, [[ზმნა|ზმნის]] კატეგორია, რომელიც ზმნის ფორმის მიხედვით გვიჩვენებს, სუბიექტური პირი უშუალოდ მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე, თუ სხვა პირის შუალობით<br /> ([[აკაკი შანიძე|ა. შანიძე]]).<br /> <br /> უშუალოა კონტაქტი, რომელიც აღნიშნავს,რომ სუბიექტური პირი მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე უშუალოდ, სხვა პირის ჩაურევლად (ვხატავ, ვაკეთებ, ვაშენებ…). შუალობითია კონტაქტი, რომელიც აღნიშნავს, რომ სუბიექტური პირი მოქმედებს პირდაპირ ობიექტზე სხვა პირის შუალობით (ვახატვინებ, ვაკეთებინებ, ვაშენებინებ…).<br /> <br /> შუალობითი კონტაქტის გრამატიკულ მნიშვნელობას ორი მორფემა გამოხატავს: -ინ და -ევინ (ისტორიულად -ეე) სუფიქსები, რომლებიც დამატებითი დისტრიბუციის დამოკიდებულებაში იმყოფებიან ერთმანეთთან: -ინ გვხვდება ერთ- ან მეტმარცვლიან საყრდენ მორფემასთან. -ევინ დაერთვის ნულმარცვლიან ან პოტენციურად ნულმარცვლიან საყრდენ მორფემას. მკვლევართა ნაწილი (არნ. ჩიქობავა, გ. მაჭავარიანი, ა. თაყაიშვილი, ე. გეურქოვა. [[გიგინეიშვილი ბაქარ|ბ. გიგინეიშვილი]], ი. ქავთარაძე…) აღნიშნულ სუფიქსებთან ერთად ა- პრეფიქსსაც ან მხოლოდ ა- პრეფიქსს გამოყოფს.<br /> <br /> ძველ ქართულში შუალობითი კონტაქტი ორნაირად იწარმოებოდა: აღწერითად და ორგანულად: ამათგან უფრო ნიშანდობლივია აღწერითი წარმოება: ვითარებით ბრუნვაში დასმული მასდარი + ზრმნიის ფორმა (მოკვეთად-ეც = მოაკვეთინე…). -ეე და -ინ მაწარმოებელთაგან -ევ უფრო ადრინდელ პერიოდში ფუნქციონირებს, -ინ X-XI სს-იდან იკიდებს ფეხს.<br /> <br /> შუალობითი კონტაქტის ზმნას სამივე ქცევის ფორმა მოეპოვება: საარვისო (აკეთებინებს), სათავისო (იკეთებინებს) და სასხვისო (უკეთებინებს).<br /> <br /> საარვისო ქცევის ფორმაში, ჩვეულებრივ, სამი პირი დასტურდება: სუბიექტური, ირიბობიექტური და პირდაპირობიექტური. ზმნის ფორმა ამ შემთხვევაში გამოხატავს ვითარებას, როდესაც რეალურად მოქმედებს არა ერთი პირი, არამედ ორი: სუბიექტური პირი, რომელიც ხელმძღვანელობს მოქმედებასა და პირი, რომელიც უშუალოდ ასრულებს ხელმძღვანელის დავალებას. ხელმძღვანელი პირი – ეს არის საქმის მოთავე, ინიციატორი, მისი ორგანიზატორი. ხოლო ვინც უშუალოდ მოქმედებს, ერთგვარი იარაღია საქმის ორგანიზატორის ხელში. მესამე (პირდაპირობიექტური) პირი მათი მოქმედების საგანია.<br /> <br /> ორპირიანი საარვისო, რომელსაც ობიექტად II პირი აქვს, შუალობითმი გადაყვანისას სამპირიან ფორმას გვაძლეეს (აკეთებს ის მას, აკეთებინებს ის მას მას), შვალობითი კონტაქტის სათავისო არ განსხვავდება უშუალო კონტაქტის სათავისოსაგან პირთა რაოდენობის თვალსაზრისით: ორივე ფორმა ორპირიანია: უშუალო კონტაქტის სასხვისო ყოველთვის სამპირიანია. შუალობითში გადაყვანით შემსრულებელი ობიექტური პირი ემატება და<br /> ოთხიანი უნდა გახდეს (დამიწერა მან მე ის – დამიწერინა მან მე იგი მას – ა. შანიძე). შუალობითი კონტაქტის <br /> სასხვისო ქცევის ფორმები უფრო ხშირია, ვიდრე სათანადო სათავისოსი.<br /> <br /> სამპირიანი შუალობითი კონტაქტის შემთხვევაში იძულება ეხება ირიბ ობიექტს, ორპირიანის შემთხვევაში – პირდაპირ ობიექტს. ამით განსხვავდება გარდამავალი ზმნისაგან ნაწარმოები შუალობითი კონტაქტის ფორმები გარდაუვალი ზმნისაგან ნაწარმოები შუალობითი კონტაქტის ფორმებისაგან… მო-ა-კუდ-ინ-ა ისეთივე შუალობითი კონტაქტია, როგორც და-ა-წერ-ინ-ა. მათ შორის მხოლოდ ის განსხვავებაა, რომ მო-ა-კუდ-ინ-ა ორპირიანია, და-ა-წერ-ინ-ა – სამპირიანი. ეს კი შედეგია საწარმოებელ ფუძეთა სხვადასხვაობისა: პირველი გარდაუვალი<br /> ზსმნისაგან არის ნაწარმოები, მეორე – გარდამავლისაგან (გ. მაჭავარიანი).<br /> <br /> შუალობითი კონტაქტის ზმნის ირიბი ობიექტი (ე. ი. ის პირი, რომელსაც ზმნის ფორმის მიხედვით „აიძულებენ“) სულიერი უნდა იყოს, შდრ. „ბატონი ყმას ამუშავებს“ და „ყმა მიწას ამუშავებს“ (ჭ. ქირია).<br /> <br /> შუალობითი კონტაქტის ფორმები აქვს ვნებითი გვარის ზმნასაც. ვნებითად მოქცევისას მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმა ორპირიანი ხდება (ეკვლევინება ის მას – აკვლევინებს ის მას მას (თავს)… ამოსავალ შუალობითის ფორმაში პირდაპირი ობიექტის ფუნქციას უკუქცევითი ნაცვალსახელი ასრულებს – შემოდის რეფლექსურობის სემანტიკა. შუალობით-რეფლექსური კონსტრუქცია ორაზროვანია; აჭერინებს ის მას თავს =<br /> 1. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს მის (ირ. O-ის) თავს; 2. ის (S) მას (ირ. O-ს) აჭერინებს საკუთარ (S-ის) თავს. როგორც ჩანს, სწორედ ამგვარი ორაზროვნების ლიკვიდაციის საჭიროებამ განაპირობა მოქმედებითი გვარის შუალობითის ფორმების კონვერსია.<br /> <br /> კონტაქტის თვალსასრისით გრამატიკულად დაპირისპირებულ ოპოზიციურ ცალებს წარმოადგენენ ზმნის უპირო ფორმები – მასდარები და მიმღეობები (გაკეთება – გა-კეთებ-ინ-ება – გაკეთებ-ინ-ებუ-ლი…). <br /> <br /> <br /> ''ჭ. ქირია''<br /> <br /> <br /> ==ლიტერატურა==<br /> * შანიძე ა. ქართული გრამატიკის საფუძვლები, I, თბ, 1951; <br /> * ქავთარაძე ი. ზმნის ძირითადი კატეგორიების ისტორიისათვის ძველ ქართულში, თბ., 1954;<br /> * თაყაიშვილი ა. კაუსატივის წარმოების ზოგი საკითხი ქართულში. – კრ.: „ქართველურ ენათა სტრუქტურის საკითხები“, IV, თბ., 1974; <br /> * მაჭავარიანი გ. კაუსატივის კატეგორია ქართველურ ენებში. – „იკე“, XXVII, თბ., 1988.<br /> <br /> ==წყარო==<br /> [[ქართული ენა: ენციკლოპედია]]<br /> [[კატეგორია:გრამატიკა]]<br /> [[კატეგორია:ზმინს კატეგორია]]</div>

Tkenchoshvili