https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94ლამეტრი ჟიულ ოფრე დე - რედაქტირების ისტორია2026-05-06T19:50:20Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94&diff=109562&oldid=prevTkenchoshvili 13:18, 19 სექტემბერი 2020-ზე2020-09-19T13:18:03Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">13:18, 19 სექტემბერი 2020-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 5:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 5:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არამარტო ფიზიკურად ასუსტებს ადამიანს, არამედ მის გონებრივ შესაძლებლობებსაც აქვეითებს. მაშასადამე, სულიერი მოქმედება გაპირობებულია სხეულებრივი ორგანიზაციით. ამ იდეით შეპყრობილმა მან ზედიზედ დაწერა ორი ნაშრომი „სულის ბუნებრივი ისტორია”  (1745) და „ადამიანი მანქანა”  (1748), რომლებიც დაწვეს, როგორც ერეტიკული ტრაქტატები. სიცოცხლის ბოლო წლები ბერლინში გაატარა. იყო განთლებული მონარქის, [[ფრიდრიხ II დიდი|ფრიდრიხ II]]-ის პირადი ექიმი და [[პრუსია|პრუსიის]] მეცნიერებათა აკადემიის წევრი.  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>არამარტო ფიზიკურად ასუსტებს ადამიანს, არამედ მის გონებრივ შესაძლებლობებსაც აქვეითებს. მაშასადამე, სულიერი მოქმედება გაპირობებულია სხეულებრივი ორგანიზაციით. ამ იდეით შეპყრობილმა მან ზედიზედ დაწერა ორი ნაშრომი „სულის ბუნებრივი ისტორია”  (1745) და „ადამიანი მანქანა”  (1748), რომლებიც დაწვეს, როგორც ერეტიკული ტრაქტატები. სიცოცხლის ბოლო წლები ბერლინში გაატარა. იყო განთლებული მონარქის, [[ფრიდრიხ II დიდი|ფრიდრიხ II]]-ის პირადი ექიმი და [[პრუსია|პრუსიის]] მეცნიერებათა აკადემიის წევრი.  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ლამეტრის აზრით, არსებობს მხოლოდ ერთი მატერიალური სუბსტანცია, რომელსაც აქვს შეგრძნებისა და აზროვნების უნარიც. ეს მატერიის (ტვინის) გარკვეული ორგანიზაციის შედეგია. ორგანიზაციის კატეგორია წამყვანია ლამეტრის მსჯელობაში. ადამიანი ბუნების ნაწილია. მცენარე, ცხოველი, ადამიანი - უწყვეტი კიბის საფეხურებია. მათ შორის განსხვავება სხეულის სხვადასხვა ორგანიზაციით არის გაპირობებული. აქ ლამეტრიმ წინასწარ განჭვრიტა უფრო გვიანდელი ევოლუციონისტების იდეები. ცოცხალი სხეულების, მათ შორის ადამიანის ორგანიზაცია, არის სახეობათა ხანგრძლივი ევოლუციის შედეგი. სიცოცხლის სხვადასხვა ფორმა ერთმანეთისაგან ორგანიზაციის სირთულით განსხვავდება. ცხოველის მსგავსად, ადამიანიც კარგად აწყობილი, თვითმართვადი და განსწავლული მანქანაა. ცხადია, სიტყვა „მანქანა”  აქ მხოლოდ მეტაფორად გამოიყენება და გულისხმობს მატერიალურად დეტერმინირებულ სისტემას <del class="diffchange diffchange-inline">(</del>რობოტომორფიზმი<del class="diffchange diffchange-inline">)</del>. მისი დახმარებით ავტორი ცდილობს, ბუნებისმეტყველების პოზიციებიდან ახსნას ადამიანის ყველა ურთულესი უნარიანობის, მათ შორის ცნობიერების მოქმედება და განვითარება.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ლამეტრის აზრით, არსებობს მხოლოდ ერთი მატერიალური სუბსტანცია, რომელსაც აქვს შეგრძნებისა და აზროვნების უნარიც. ეს მატერიის (ტვინის) გარკვეული ორგანიზაციის შედეგია. ორგანიზაციის კატეგორია წამყვანია ლამეტრის მსჯელობაში. ადამიანი ბუნების ნაწილია. მცენარე, ცხოველი, ადამიანი - უწყვეტი კიბის საფეხურებია. მათ შორის განსხვავება სხეულის სხვადასხვა ორგანიზაციით არის გაპირობებული. აქ ლამეტრიმ წინასწარ განჭვრიტა უფრო გვიანდელი ევოლუციონისტების იდეები. ცოცხალი სხეულების, მათ შორის ადამიანის ორგანიზაცია, არის სახეობათა ხანგრძლივი ევოლუციის შედეგი. სიცოცხლის სხვადასხვა ფორმა ერთმანეთისაგან ორგანიზაციის სირთულით განსხვავდება. ცხოველის მსგავსად, ადამიანიც კარგად აწყობილი, თვითმართვადი და განსწავლული მანქანაა. ცხადია, სიტყვა „მანქანა”  აქ მხოლოდ მეტაფორად გამოიყენება და გულისხმობს მატერიალურად დეტერმინირებულ სისტემას <ins class="diffchange diffchange-inline">{</ins>რობოტომორფიზმი<ins class="diffchange diffchange-inline">}</ins>. მისი დახმარებით ავტორი ცდილობს, ბუნებისმეტყველების პოზიციებიდან ახსნას ადამიანის ყველა ურთულესი უნარიანობის, მათ შორის ცნობიერების მოქმედება და განვითარება.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სულიერი ცხოვრების სპეციფიკის დახასიათებისას ლამეტრიმ ერთ-ერთმა პირველმა გამოკვეთა მოთხოვნილებათა მნიშვნელოვნება. მოთხოვნილება სულის მოქმედებაში გარკვეულწილად გონებასაც კი უთანაბრდება. ინდივიდები, რომლებიც მოკლებულნი არიან მოთხოვნილებებს, მოკლებულნი არიან გონებასაც. რაც უფრო მეტი მოთხოვნილება აქვს ორგანიზებულ სხეულს ანუ ორგანიზმს, მათ დასაკმაყოფილებლად მით უფრო მეტი საშუალებები აქვს ბუნებისაგან ბოძებული და პირიქით (ეს საყურადღებო აზრია, ინტერაქციონიზმის ჩანასახი). ამრიგად, ლამეტრიმ მოქმედების მანქანური (მექანიკური) პრინციპი სხეულიდან ([[დეკარტე რენე|რ. დეკარტესეული]] „სხეული - მანქანა”) გაავრცელა სულზეც, ფსიქიკურ ცხოვრებაზეც. ამით მან ადამიანის ქმედების სხვადასხვაგვარი მექანიცისტური (თუნდაც ბიჰევიორისტული) ინტერპრეტაციის წინაპირობა შექმნა <del class="diffchange diffchange-inline">(</del>მექანიციზმი<del class="diffchange diffchange-inline">)</del>.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>სულიერი ცხოვრების სპეციფიკის დახასიათებისას ლამეტრიმ ერთ-ერთმა პირველმა გამოკვეთა მოთხოვნილებათა მნიშვნელოვნება. მოთხოვნილება სულის მოქმედებაში გარკვეულწილად გონებასაც კი უთანაბრდება. ინდივიდები, რომლებიც მოკლებულნი არიან მოთხოვნილებებს, მოკლებულნი არიან გონებასაც. რაც უფრო მეტი მოთხოვნილება აქვს ორგანიზებულ სხეულს ანუ ორგანიზმს, მათ დასაკმაყოფილებლად მით უფრო მეტი საშუალებები აქვს ბუნებისაგან ბოძებული და პირიქით (ეს საყურადღებო აზრია, ინტერაქციონიზმის ჩანასახი). ამრიგად, ლამეტრიმ მოქმედების მანქანური (მექანიკური) პრინციპი სხეულიდან ([[დეკარტე რენე|რ. დეკარტესეული]] „სხეული - მანქანა”) გაავრცელა სულზეც, ფსიქიკურ ცხოვრებაზეც. ამით მან ადამიანის ქმედების სხვადასხვაგვარი მექანიცისტური (თუნდაც ბიჰევიორისტული) ინტერპრეტაციის წინაპირობა შექმნა <ins class="diffchange diffchange-inline">{</ins>მექანიციზმი<ins class="diffchange diffchange-inline">}</ins>.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>   </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>   </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94&diff=89647&oldid=prevTkenchoshvili: /* წყარო */2019-10-29T13:22:55Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">13:22, 29 ოქტომბერი 2019-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 15:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 15:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ლექსიკონი შეიქმნა შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით.</small></div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ლექსიკონი შეიქმნა შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით.</small></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:მექანიციზმი]] </ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:მატერიალიზმი]] </ins></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსები]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსები]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფრანგი ექიმები]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფრანგი ექიმები]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94&diff=89468&oldid=prevTkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი“ გადაიტანა გვერდზე „ლამეტრი ჟიულ ოფრე დე“...2019-10-21T12:21:52Z<p>მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94_%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98" class="mw-redirect" title="ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი">ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94" title="ლამეტრი ჟიულ ოფრე დე">ლამეტრი ჟიულ ოფრე დე“</a>...</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr valign='top'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">12:21, 21 ოქტომბერი 2019-ის ვერსია</td>
</tr></table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94&diff=89466&oldid=prevTkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „ლამეტრი ჟიულ ოფრე დე“ გადაიტანა გვერდზე „ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი“2019-10-21T12:21:43Z<p>მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94" title="ლამეტრი ჟიულ ოფრე დე">ლამეტრი ჟიულ ოფრე დე“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94_%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98" class="mw-redirect" title="ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი">ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი“</a></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr valign='top'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">12:21, 21 ოქტომბერი 2019-ის ვერსია</td>
</tr></table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%A2%E1%83%A0%E1%83%98_%E1%83%9F%E1%83%98%E1%83%A3%E1%83%9A_%E1%83%9D%E1%83%A4%E1%83%A0%E1%83%94_%E1%83%93%E1%83%94&diff=89465&oldid=prevTkenchoshvili: ახალი გვერდი: ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი '''ლამეტრი ჟიულ ...2019-10-21T12:21:25Z<p>ახალი გვერდი: <a href="/wikidict/index.php/%E1%83%A4%E1%83%90%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%98:La_Mettrie_Julien_Offray_de.JPG" title="ფაილი:La Mettrie Julien Offray de.JPG">ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი </a> '''ლამეტრი ჟიულ ...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>[[ფაილი:La Mettrie Julien Offray de.JPG|thumb|200pq|ჟიულ ოფრე დე ლამეტრი ]]<br />
'''ლამეტრი ჟიულ ოფრე დე''' - La Mettrie Julien Offray de, Ламетри, Жюльен Офре де, 1709-1751<br />
<br />
ფრანგი ფილოსოფოსი და ექიმი. სამედიცინო განათლება პარიზის უნივერსიტეტში მიიღო. სამხედრო ექიმად მუშაობისას მივიდა დასკვნამდე, რომ ავადმყოფობა <br />
არამარტო ფიზიკურად ასუსტებს ადამიანს, არამედ მის გონებრივ შესაძლებლობებსაც აქვეითებს. მაშასადამე, სულიერი მოქმედება გაპირობებულია სხეულებრივი ორგანიზაციით. ამ იდეით შეპყრობილმა მან ზედიზედ დაწერა ორი ნაშრომი „სულის ბუნებრივი ისტორია” (1745) და „ადამიანი მანქანა” (1748), რომლებიც დაწვეს, როგორც ერეტიკული ტრაქტატები. სიცოცხლის ბოლო წლები ბერლინში გაატარა. იყო განთლებული მონარქის, [[ფრიდრიხ II დიდი|ფრიდრიხ II]]-ის პირადი ექიმი და [[პრუსია|პრუსიის]] მეცნიერებათა აკადემიის წევრი. <br />
<br />
ლამეტრის აზრით, არსებობს მხოლოდ ერთი მატერიალური სუბსტანცია, რომელსაც აქვს შეგრძნებისა და აზროვნების უნარიც. ეს მატერიის (ტვინის) გარკვეული ორგანიზაციის შედეგია. ორგანიზაციის კატეგორია წამყვანია ლამეტრის მსჯელობაში. ადამიანი ბუნების ნაწილია. მცენარე, ცხოველი, ადამიანი - უწყვეტი კიბის საფეხურებია. მათ შორის განსხვავება სხეულის სხვადასხვა ორგანიზაციით არის გაპირობებული. აქ ლამეტრიმ წინასწარ განჭვრიტა უფრო გვიანდელი ევოლუციონისტების იდეები. ცოცხალი სხეულების, მათ შორის ადამიანის ორგანიზაცია, არის სახეობათა ხანგრძლივი ევოლუციის შედეგი. სიცოცხლის სხვადასხვა ფორმა ერთმანეთისაგან ორგანიზაციის სირთულით განსხვავდება. ცხოველის მსგავსად, ადამიანიც კარგად აწყობილი, თვითმართვადი და განსწავლული მანქანაა. ცხადია, სიტყვა „მანქანა” აქ მხოლოდ მეტაფორად გამოიყენება და გულისხმობს მატერიალურად დეტერმინირებულ სისტემას (რობოტომორფიზმი). მისი დახმარებით ავტორი ცდილობს, ბუნებისმეტყველების პოზიციებიდან ახსნას ადამიანის ყველა ურთულესი უნარიანობის, მათ შორის ცნობიერების მოქმედება და განვითარება.<br />
<br />
სულიერი ცხოვრების სპეციფიკის დახასიათებისას ლამეტრიმ ერთ-ერთმა პირველმა გამოკვეთა მოთხოვნილებათა მნიშვნელოვნება. მოთხოვნილება სულის მოქმედებაში გარკვეულწილად გონებასაც კი უთანაბრდება. ინდივიდები, რომლებიც მოკლებულნი არიან მოთხოვნილებებს, მოკლებულნი არიან გონებასაც. რაც უფრო მეტი მოთხოვნილება აქვს ორგანიზებულ სხეულს ანუ ორგანიზმს, მათ დასაკმაყოფილებლად მით უფრო მეტი საშუალებები აქვს ბუნებისაგან ბოძებული და პირიქით (ეს საყურადღებო აზრია, ინტერაქციონიზმის ჩანასახი). ამრიგად, ლამეტრიმ მოქმედების მანქანური (მექანიკური) პრინციპი სხეულიდან ([[დეკარტე რენე|რ. დეკარტესეული]] „სხეული - მანქანა”) გაავრცელა სულზეც, ფსიქიკურ ცხოვრებაზეც. ამით მან ადამიანის ქმედების სხვადასხვაგვარი მექანიცისტური (თუნდაც ბიჰევიორისტული) ინტერპრეტაციის წინაპირობა შექმნა (მექანიციზმი).<br />
<br />
==წყარო==<br />
<small>[[ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]<br />
<br /><br />
სტატიის ავტორი - [[ირაკლი იმედაძე]], [[დიმიტრი უზნაძის სახელობის საქართველოს ფსიქოლოგთა საზოგადოება]].<br /><br />
ლექსიკონი შეიქმნა შოთა რუსთაველის ეროვნული სამეცნიერო ფონდის გრანტით.</small><br />
<br />
[[კატეგორია:ფრანგი ფილოსოფოსები]]<br />
[[კატეგორია:ფრანგი ექიმები]]<br />
[[კატეგორია:ფსიქოლოგიის ქართული ლექსიკონი]]</div>Tkenchoshvili