https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90_%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AB%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90მასალათა გამძლეობა - რედაქტირების ისტორია2026-05-06T03:21:43Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90_%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AB%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=221807&oldid=prevEchelidze 08:57, 1 აპრილი 2024-ზე2024-04-01T08:57:08Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">08:57, 1 აპრილი 2024-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>'''მასალათა გამძლეობა''' – მექანიკის დარგი, რომელიც შეისწავლის გარე ძალების მოქმედებით სხეულში წარმოშობილ შიგა ძალებს დეფორმაციებს.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>'''მასალათა გამძლეობა''' – <ins class="diffchange diffchange-inline">[[მექანიკა|</ins>მექანიკის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>დარგი, რომელიც შეისწავლის გარე ძალების მოქმედებით <ins class="diffchange diffchange-inline">[[სხეული (გეომეტრიული)|</ins>სხეულში<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>წარმოშობილ შიგა ძალებს <ins class="diffchange diffchange-inline">[[დეფორმაცია|</ins>დეფორმაციებს<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>მასალათა გამძლეობის <del class="diffchange diffchange-inline">თეორიაში </del>ერთ-ერთი პირველი ნაშრომია გალილეის ტრაქტატი – „საუბრები და მათემატიკური დამტკიცება, რომელიც ეხება მეცნიერების ორ ახალ დარგს“ (1638). ერთ-ერთი ამ ახალი დარგებიდან იყო მასალათა გამძლეობის თეორია. აქ მან პირველმა დააყენა საკითხი გარე ძალების მოქმედებისას ღეროს წინააღმდეგობის შესაფასებლად ანალიზური გამოთვლების ჩატარების აუცილებლობაზე. იგი იხილავს <del class="diffchange diffchange-inline">ღეროს </del>გაჭიმვისა და ძელის გრეხის ამოცანებს, აკეთებს გარკვეულ თეორიულ დასკვნებს, რომელთაგან ზოგიერთი მცდარი იყო, რადგანაც არ ითვალისწინებდა დრეკადობის მოვლენას.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>მასალათა გამძლეობის <ins class="diffchange diffchange-inline">[[თეორია]]ში </ins>ერთ-ერთი პირველი ნაშრომია <ins class="diffchange diffchange-inline">[[გალილეი გალილეო|</ins>გალილეის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] [[</ins>ტრაქტატი<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>– „საუბრები და მათემატიკური დამტკიცება, რომელიც ეხება მეცნიერების ორ ახალ დარგს“ (1638). ერთ-ერთი ამ ახალი დარგებიდან იყო მასალათა გამძლეობის თეორია. აქ მან პირველმა დააყენა საკითხი გარე ძალების <ins class="diffchange diffchange-inline">[[მოქმედება (მათემატიკური)|</ins>მოქმედებისას<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ღეროს წინააღმდეგობის შესაფასებლად <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ანალიზი (მათემატიკა)|</ins>ანალიზური<ins class="diffchange diffchange-inline">]] [[გამოთვლა (მათემატიკა)|</ins>გამოთვლების<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ჩატარების აუცილებლობაზე. იგი იხილავს <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ღერო (ძელი)|ღერო]]ს </ins>გაჭიმვისა და <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ძელი|</ins>ძელის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>გრეხის <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ამოცანა (მათემატიკა)|</ins>ამოცანებს<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, აკეთებს გარკვეულ თეორიულ დასკვნებს, რომელთაგან ზოგიერთი მცდარი იყო, რადგანაც არ ითვალისწინებდა <ins class="diffchange diffchange-inline">[[დრეკადობა|</ins>დრეკადობის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>მოვლენას.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დრეკადობის მოვლენა ექსპერიმენტულად აღმოაჩინა რ. ჰუკმა (1678) და მანვე ჩამოაყალიბა დრეკადობის ძირითადი კანონი - დრეკადი სხეულის დეფორმაცია პირდაპირპროპორციულია მასზე მოდებული დატვირთვისა.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>დრეკადობის მოვლენა ექსპერიმენტულად აღმოაჩინა რ. ჰუკმა (1678) და მანვე ჩამოაყალიბა დრეკადობის ძირითადი კანონი - დრეკადი სხეულის დეფორმაცია პირდაპირპროპორციულია მასზე მოდებული დატვირთვისა.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>XVIII ს-ში ინტენსიურად იწყება ძელების გაჭიმვის, ღუნვის და გრეხის ამოცანების ამოხსნა, სადაც უკვე ითვალისწინებენ მასალათა დრეკად თვისებებს. მასალათა გამძლეობის ამოცანების კვლევის ანალიზური მეთოდების განვითარებაში დიდი წვლილი შეიტანეს ძმებმა იაკობ და იოჰან ბერნულებმა, <del class="diffchange diffchange-inline">დანილ </del>ბერნულმა, ეილერმა, ლაგრანჟმა, პარანმა, კულონმა და სხვა.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>XVIII ს-ში ინტენსიურად იწყება <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ძელი|</ins>ძელების<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>გაჭიმვის, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ღუნვა|</ins>ღუნვის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>და გრეხის ამოცანების <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ამოხსნა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, სადაც უკვე ითვალისწინებენ მასალათა დრეკად თვისებებს. მასალათა გამძლეობის ამოცანების კვლევის ანალიზური მეთოდების განვითარებაში დიდი წვლილი შეიტანეს ძმებმა <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>იაკობ <ins class="diffchange diffchange-inline">ბერნული|იაკობ]] </ins>და <ins class="diffchange diffchange-inline">[[იოჰან ბერნული|</ins>იოჰან ბერნულებმა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ბერნული დანიელ I|დანიელ </ins>ბერნულმა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ეილერი ლეონარდ|</ins>ეილერმა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ლაგრანჟი ჟოზეფ ლუი|</ins>ლაგრანჟმა<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, პარანმა, კულონმა და სხვა.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
</table>Echelidzehttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9A%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%90_%E1%83%92%E1%83%90%E1%83%9B%E1%83%AB%E1%83%9A%E1%83%94%E1%83%9D%E1%83%91%E1%83%90&diff=212991&oldid=prevEchelidze: ახალი გვერდი: '''მასალათა გამძლეობა''' – მექანიკის დარგი, რომელიც შეისწავლი...2023-11-11T21:51:03Z<p>ახალი გვერდი: '''მასალათა გამძლეობა''' – მექანიკის დარგი, რომელიც შეისწავლი...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''მასალათა გამძლეობა''' – მექანიკის დარგი, რომელიც შეისწავლის გარე ძალების მოქმედებით სხეულში წარმოშობილ შიგა ძალებს დეფორმაციებს.<br />
<br />
მასალათა გამძლეობის თეორიაში ერთ-ერთი პირველი ნაშრომია გალილეის ტრაქტატი – „საუბრები და მათემატიკური დამტკიცება, რომელიც ეხება მეცნიერების ორ ახალ დარგს“ (1638). ერთ-ერთი ამ ახალი დარგებიდან იყო მასალათა გამძლეობის თეორია. აქ მან პირველმა დააყენა საკითხი გარე ძალების მოქმედებისას ღეროს წინააღმდეგობის შესაფასებლად ანალიზური გამოთვლების ჩატარების აუცილებლობაზე. იგი იხილავს ღეროს გაჭიმვისა და ძელის გრეხის ამოცანებს, აკეთებს გარკვეულ თეორიულ დასკვნებს, რომელთაგან ზოგიერთი მცდარი იყო, რადგანაც არ ითვალისწინებდა დრეკადობის მოვლენას.<br />
<br />
დრეკადობის მოვლენა ექსპერიმენტულად აღმოაჩინა რ. ჰუკმა (1678) და მანვე ჩამოაყალიბა დრეკადობის ძირითადი კანონი - დრეკადი სხეულის დეფორმაცია პირდაპირპროპორციულია მასზე მოდებული დატვირთვისა.<br />
<br />
XVIII ს-ში ინტენსიურად იწყება ძელების გაჭიმვის, ღუნვის და გრეხის ამოცანების ამოხსნა, სადაც უკვე ითვალისწინებენ მასალათა დრეკად თვისებებს. მასალათა გამძლეობის ამოცანების კვლევის ანალიზური მეთოდების განვითარებაში დიდი წვლილი შეიტანეს ძმებმა იაკობ და იოჰან ბერნულებმა, დანილ ბერნულმა, ეილერმა, ლაგრანჟმა, პარანმა, კულონმა და სხვა.<br />
<br />
<br />
==წყარო==<br />
[[მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი]]<br />
<br />
[[კატეგორია:მათემატიკა]]<br />
[[კატეგორია:მექანიკა]]</div>Echelidze