https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?action=history&feed=atom&title=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90მენექსილა - რედაქტირების ისტორია2026-04-30T01:09:49Zამ გვერდის შესწორებათა ისტორია ვიკიშიMediaWiki 1.19.24https://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90&diff=161795&oldid=prevTkenchoshvili 11:34, 26 ივლისი 2022-ზე2022-07-26T11:34:22Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">11:34, 26 ივლისი 2022-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 1:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''მენექსილა''' − მთლიანი ხიდან გამოთლილი [[ნავი (წყლის ტრანსპორტი)|ნავი]].  </div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>'''მენექსილა''' − მთლიანი ხიდან გამოთლილი [[ნავი (წყლის ტრანსპორტი)|ნავი]].  </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>[[საქართველო]]ს მოსახლეობა უხსოვარი დროიდან სამდინარო და საზღვაო ტრანსპორტით სარგებლობდა. ამ მიზნით თავდაპირველად ერთ ხეში გამოთლილი, ხოლო მოგვიანებით − ფიცრული ნავები გამოიყენებოდა. დასავლეთ საქართველოში ერთ-ერთი დიდი სანაოსნო თავისი შენაკადებით მდინარე ჭოროხი იყო.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>[[საქართველო]]ს მოსახლეობა უხსოვარი დროიდან სამდინარო და საზღვაო ტრანსპორტით სარგებლობდა. ამ მიზნით თავდაპირველად ერთ ხეში გამოთლილი, ხოლო მოგვიანებით − ფიცრული ნავები გამოიყენებოდა. დასავლეთ საქართველოში ერთ-ერთი დიდი სანაოსნო თავისი შენაკადებით <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>მდინარე<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ჭოროხი იყო.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ჭოროხის სამდინარო გზით მთელი ჭოროხის მხარის − ყოფილი ბათუმის ოლქის მოსახლეობა სარგებლობდა. მხარის ქალაქ ბათუმთან დამაკავშირებელი ერთი მთავარი გზა სწორედ მდინარე ჭოროხზე გადიოდა. ფრანგი ორიენტალისტი ჟან მურიე, რომელმაც გასული საუკუნის 80-იან წლებში ბათუმის ოლქში იმოგზაურა, წერდა, რომ საგარეო ურთიერთობისათვის სავაჭრო გზების უქონლობის გამო, წარსული საუკუნეებიდანვე ბათუმის ოლქის მთავარ სატრანსპორტო არტერიას ჭოროხი წარმოადგენდა და ადგილობრივი მოსახლეობაც ვაჭრობას ამ მდინარის საშუალებით აწარმოებდა. მდინარე ჭოროხის ეს უპირატესობა მისი ჰიდროგრაფიული თავისებურებებით აიხსნებოდა. ჭოროხი სანაოსნოდ თითქმის მთელი წლის განმავლობაში გამოიყენებოდა. XVIII-XIX საუკუნეების მონაცემებით, მდინარე ჭოროხზე და შავ ზღვაზე სამოძრაოდ ბრტყელძირიან ნავებს იყენებდნენ. ასეთი ნავები, ე. წ. მენექსილა (მონოქსილა) კონსტრუქციულად ერთ ხეში გამოთლილი ნავებისაგან განსხვავდებოდა, რომლებიც ანტიკური ხანის ბერძენ და რომაელ ავტორებთან დაცული ცნობებით, კოლხებში საყოველთაოდ იყო გავრცელებული და, ბუნებრივია, იმ მოსახლეობაშიც, რომელიც დღევანდელი აჭარის ჭოროხისპირა და, საერთოდ, ზღვისპირა ზოლში ცხოვრობდა.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ჭოროხის სამდინარო გზით მთელი ჭოროხის მხარის − ყოფილი ბათუმის ოლქის მოსახლეობა სარგებლობდა. მხარის ქალაქ ბათუმთან დამაკავშირებელი ერთი მთავარი გზა სწორედ მდინარე ჭოროხზე გადიოდა. ფრანგი ორიენტალისტი ჟან მურიე, რომელმაც გასული საუკუნის 80-იან წლებში ბათუმის ოლქში იმოგზაურა, წერდა, რომ საგარეო ურთიერთობისათვის სავაჭრო გზების უქონლობის გამო, წარსული საუკუნეებიდანვე ბათუმის ოლქის მთავარ სატრანსპორტო არტერიას ჭოროხი წარმოადგენდა და ადგილობრივი მოსახლეობაც ვაჭრობას ამ მდინარის საშუალებით აწარმოებდა. მდინარე ჭოროხის ეს უპირატესობა მისი ჰიდროგრაფიული თავისებურებებით აიხსნებოდა. ჭოროხი სანაოსნოდ თითქმის მთელი წლის განმავლობაში გამოიყენებოდა. XVIII-XIX საუკუნეების მონაცემებით, მდინარე ჭოროხზე და შავ ზღვაზე სამოძრაოდ ბრტყელძირიან ნავებს იყენებდნენ. ასეთი ნავები, ე. წ. მენექსილა (მონოქსილა) კონსტრუქციულად ერთ ხეში გამოთლილი ნავებისაგან განსხვავდებოდა, რომლებიც ანტიკური ხანის ბერძენ და რომაელ ავტორებთან დაცული ცნობებით, კოლხებში საყოველთაოდ იყო გავრცელებული და, ბუნებრივია, იმ მოსახლეობაშიც, რომელიც დღევანდელი აჭარის ჭოროხისპირა და, საერთოდ, ზღვისპირა ზოლში ცხოვრობდა.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 11:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 11:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==ლიტერატურა==</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>მურიე, 1952:25, 95; კახიძე, 1990:66; 2009:411-415; ჩიქოვანი, ნიკოლაიშვილი, 1958:27, 74; ბერაძე, 1981:25, 85; 1990:66.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>მურიე, 1952:25, 95;  </div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>კახიძე, 1990:66; 2009:411-415;  </div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ჩიქოვანი, ნიკოლაიშვილი, 1958:27, 74;  </div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">* </ins>ბერაძე, 1981:25, 85; 1990:66.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>==წყარო==</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართველი ხალხის ეთნოლოგიური ლექსიკონი აჭარა]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[ქართველი ხალხის ეთნოლოგიური ლექსიკონი აჭარა]]</div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90&diff=93887&oldid=prevTkenchoshvili: /* წყარო */2020-02-11T12:42:14Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">წყარო</span></span></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">12:42, 11 თებერვალი 2020-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 17:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 17:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ეთნოგრაფია]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:ეთნოგრაფია]]</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:წყლის ტრანსპორტი]]</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[კატეგორია:წყლის ტრანსპორტი]]</div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins style="color: red; font-weight: bold; text-decoration: none;">[[კატეგორია:ნავები]]</ins></div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90&diff=93335&oldid=prevTkenchoshvili 06:43, 6 თებერვალი 2020-ზე2020-02-06T06:43:25Z<p></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<col class='diff-marker' />
<col class='diff-content' />
<tr valign='top'>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='2' style="background-color: white; color:black;">06:43, 6 თებერვალი 2020-ის ვერსია</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">ხაზი 2:</td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[საქართველო]]ს მოსახლეობა უხსოვარი დროიდან სამდინარო და საზღვაო ტრანსპორტით სარგებლობდა. ამ მიზნით თავდაპირველად ერთ ხეში გამოთლილი, ხოლო მოგვიანებით − ფიცრული ნავები გამოიყენებოდა. დასავლეთ საქართველოში ერთ-ერთი დიდი სანაოსნო თავისი შენაკადებით მდინარე ჭოროხი იყო.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>[[საქართველო]]ს მოსახლეობა უხსოვარი დროიდან სამდინარო და საზღვაო ტრანსპორტით სარგებლობდა. ამ მიზნით თავდაპირველად ერთ ხეში გამოთლილი, ხოლო მოგვიანებით − ფიცრული ნავები გამოიყენებოდა. დასავლეთ საქართველოში ერთ-ერთი დიდი სანაოსნო თავისი შენაკადებით მდინარე ჭოროხი იყო.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ჭოროხის სამდინარო გზით მთელი ჭოროხის მხარის − ყოფილი ბათუმის ოლქის მოსახლეობა სარგებლობდა. მხარის ქალაქ ბათუმთან დამაკავშირებელი ერთი მთავარი გზა სწორედ მდინარე ჭოროხზე გადიოდა. ფრანგი ორიენტალისტი ჟან მურიე, რომელმაც გასული საუკუნის 80-იან წლებში ბათუმის ოლქში იმოგზაურა, წერდა, რომ საგარეო ურთიერთობისათვის სავაჭრო გზების უქონლობის გამო, წარსული საუკუნეებიდანვე ბათუმის ოლქის მთავარ სატრანსპორტო არტერიას ჭოროხი წარმოადგენდა და ადგილობრივი მოსახლეობაც ვაჭრობას ამ მდინარის საშუალებით აწარმოებდა. მდინარე ჭოროხის ეს უპირატესობა მისი ჰიდროგრაფიული თავისებურებებით აიხსნებოდა. ჭოროხი სანაოსნოდ თითქმის მთელი წლის განმავლობაში გამოიყენებოდა. XVIII-XIX საუკუნეების მონაცემებით, მდინარე ჭოროხზე და შავ ზღვაზე სამოძრაოდ ბრტყელძირიან ნავებს იყენებდნენ. ასეთი ნავები, ე. წ. მენექსილა (მონოქსილა) კონსტრუქციულად ერთ ხეში გამოთლილი ნავებისაგან</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>ჭოროხის სამდინარო გზით მთელი ჭოროხის მხარის − ყოფილი ბათუმის ოლქის მოსახლეობა სარგებლობდა. მხარის ქალაქ ბათუმთან დამაკავშირებელი ერთი მთავარი გზა სწორედ მდინარე ჭოროხზე გადიოდა. ფრანგი ორიენტალისტი ჟან მურიე, რომელმაც გასული საუკუნის 80-იან წლებში ბათუმის ოლქში იმოგზაურა, წერდა, რომ საგარეო ურთიერთობისათვის სავაჭრო გზების უქონლობის გამო, წარსული საუკუნეებიდანვე ბათუმის ოლქის მთავარ სატრანსპორტო არტერიას ჭოროხი წარმოადგენდა და ადგილობრივი მოსახლეობაც ვაჭრობას ამ მდინარის საშუალებით აწარმოებდა. მდინარე ჭოროხის ეს უპირატესობა მისი ჰიდროგრაფიული თავისებურებებით აიხსნებოდა. ჭოროხი სანაოსნოდ თითქმის მთელი წლის განმავლობაში გამოიყენებოდა. XVIII-XIX საუკუნეების მონაცემებით, მდინარე ჭოროხზე და შავ ზღვაზე სამოძრაოდ ბრტყელძირიან ნავებს იყენებდნენ. ასეთი ნავები, ე. წ. მენექსილა (მონოქსილა) კონსტრუქციულად ერთ ხეში გამოთლილი ნავებისაგან განსხვავდებოდა, რომლებიც ანტიკური ხანის ბერძენ და რომაელ ავტორებთან დაცული ცნობებით, კოლხებში საყოველთაოდ იყო გავრცელებული და, ბუნებრივია, იმ მოსახლეობაშიც, რომელიც დღევანდელი აჭარის ჭოროხისპირა და, საერთოდ, ზღვისპირა ზოლში ცხოვრობდა.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>განსხვავდებოდა, რომლებიც ანტიკური ხანის ბერძენ და რომაელ ავტორებთან დაცული</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ცნობებით, კოლხებში საყოველთაოდ იყო გავრცელებული და, ბუნებრივია, იმ მოსახლეობაშიც,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>XVII საუკუნის ცნობილი თურქი ისტორიკოსის <ins class="diffchange diffchange-inline">− </ins>ევლია ჩელების ცნობით, ადგილობრივები სამი მსხვილი <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ალვის ხე|</ins>ალვის<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>ხისაგან გაკეთებულ ნავებსაც იყენებდნენ, რომლითაც მას გონიოდან სამეგრელოსაკენ უმგზავრია. როგორც ჩანს, გვერდებმოჭედილ ნავებსაც ძველებური, თავდაპირველად ერთ ხეში გამოთლილი ნავის ბერძნული სახელწოდების მიბაძვით <ins class="diffchange diffchange-inline">[[</ins>ლაზები<ins class="diffchange diffchange-inline">]] </ins>მენექსილას ეძახდნენ, რაც ბერძნული „მონოქსილას” სახენაცვალი ფორმა იყო. ეს ფაქტი</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>რომელიც დღევანდელი აჭარის ჭოროხისპირა და, საერთოდ, ზღვისპირა ზოლში ცხოვრობდა.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>იმაზე მიუთითებს, რომ საკვლევ რეგიონშიც მდინარე ჭოროხზე და შავ ზღვაზე სანაოსნოდ ადრე მასიური ხისაგან დამზადებულ ნავებს იყენებდნენ. მკვლევრები სათანადო მონაცემების საფუძველზე ასკვნიან, რომ ერთ ხეში გამოთლილი ნავები მსოფლიოს ყველა ზღვაოსან ხალხში იყო გავრცელებული, მათ შორის, <ins class="diffchange diffchange-inline">[[ქართველები|</ins>ქართველებშიც<ins class="diffchange diffchange-inline">]]</ins>, ოღონდ განსხვავება შეინიშნებოდა ნავის კონსტრუქციაში, მერქნის სახეობაში, მოხმარების ფუნქციებში და, ბუნებრივია,</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>XVII საუკუნის ცნობილი თურქი ისტორიკოსის <del class="diffchange diffchange-inline">_ </del>ევლია ჩელების ცნობით, ადგილობრივები</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სამი მსხვილი ალვის ხისაგან გაკეთებულ ნავებსაც იყენებდნენ, რომლითაც მას გონიოდან</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>სამეგრელოსაკენ უმგზავრია. როგორც ჩანს, გვერდებმოჭედილ ნავებსაც ძველებური,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>თავდაპირველად ერთ ხეში გამოთლილი ნავის ბერძნული სახელწოდების მიბაძვით ლაზები</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>მენექსილას ეძახდნენ, რაც ბერძნული „მონოქსილას” სახენაცვალი ფორმა იყო. ეს ფაქტი</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>იმაზე მიუთითებს, რომ საკვლევ რეგიონშიც მდინარე ჭოროხზე და შავ ზღვაზე სანაოსნოდ</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ადრე მასიური ხისაგან დამზადებულ ნავებს იყენებდნენ. მკვლევრები სათანადო მონაცემების</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>საფუძველზე ასკვნიან, რომ ერთ ხეში გამოთლილი ნავები მსოფლიოს ყველა ზღვაოსან</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ხალხში იყო გავრცელებული, მათ შორის, ქართველებშიც, ოღონდ განსხვავება შეინიშნებოდა</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ნავის კონსტრუქციაში, მერქნის სახეობაში, მოხმარების ფუნქციებში და, ბუნებრივია,</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div></div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ზღვაოსნობასთან დაკავშირებულ ტერმინოლოგიაში.</div></td><td class='diff-marker'> </td><td style="background: #eee; color:black; font-size: smaller;"><div>ზღვაოსნობასთან დაკავშირებულ ტერმინოლოგიაში.</div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div><del class="diffchange diffchange-inline">ლიტ.: </del>მურიე, 1952:25, 95; კახიძე, 1990:66; 2009:411-415; ჩიქოვანი, ნიკოლაიშვილი, 1958:27, 74;</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class='diff-marker'>−</td><td style="background: #ffa; color:black; font-size: smaller;"><div>ბერაძე, 1981:25, 85; 1990:66.</div></td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==ლიტერატურა==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div>მურიე, 1952:25, 95; კახიძე, 1990:66; 2009:411-415; ჩიქოვანი, ნიკოლაიშვილი, 1958:27, 74; ბერაძე, 1981:25, 85; 1990:66.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">==წყარო==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[ქართველი ხალხის ეთნოლოგიური ლექსიკონი აჭარა]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:ეთნოგრაფია]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2"> </td><td class='diff-marker'>+</td><td style="background: #cfc; color:black; font-size: smaller;"><div><ins class="diffchange diffchange-inline">[[კატეგორია:წყლის ტრანსპორტი]]</ins></div></td></tr>
</table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90&diff=93333&oldid=prevTkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „მონოქსილა“ გადაიტანა გვერდზე „მენექსილა“ გადამისამართებაზე2020-02-06T06:39:31Z<p>მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90" class="mw-redirect" title="მონოქსილა">მონოქსილა“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90" title="მენექსილა">მენექსილა“</a> გადამისამართებაზე</p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr valign='top'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">06:39, 6 თებერვალი 2020-ის ვერსია</td>
</tr></table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90&diff=93331&oldid=prevTkenchoshvili: მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „მენექსილა“ გადაიტანა გვერდზე „მონოქსილა“2020-02-06T06:39:23Z<p>მომხმარებელმა Tkenchoshvili გვერდი „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90" title="მენექსილა">მენექსილა“</a> გადაიტანა გვერდზე „<a href="/wikidict/index.php/%E1%83%9B%E1%83%9D%E1%83%9C%E1%83%9D%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90" class="mw-redirect" title="მონოქსილა">მონოქსილა“</a></p>
<table class='diff diff-contentalign-left'>
<tr valign='top'>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">←წინა ვერსია</td>
<td colspan='1' style="background-color: white; color:black;">06:39, 6 თებერვალი 2020-ის ვერსია</td>
</tr></table>Tkenchoshvilihttps://www.nplg.gov.ge/wikidict/index.php?title=%E1%83%9B%E1%83%94%E1%83%9C%E1%83%94%E1%83%A5%E1%83%A1%E1%83%98%E1%83%9A%E1%83%90&diff=93330&oldid=prevTkenchoshvili: ახალი გვერდი: '''მენექსილა''' − მთლიანი ხიდან გამოთლილი [[ნავი (წყლის ტრანსპო...2020-02-06T06:39:09Z<p>ახალი გვერდი: '''მენექსილა''' − მთლიანი ხიდან გამოთლილი [[ნავი (წყლის ტრანსპო...</p>
<p><b>ახალი გვერდი</b></p><div>'''მენექსილა''' − მთლიანი ხიდან გამოთლილი [[ნავი (წყლის ტრანსპორტი)|ნავი]]. <br />
<br />
[[საქართველო]]ს მოსახლეობა უხსოვარი დროიდან სამდინარო და საზღვაო ტრანსპორტით სარგებლობდა. ამ მიზნით თავდაპირველად ერთ ხეში გამოთლილი, ხოლო მოგვიანებით − ფიცრული ნავები გამოიყენებოდა. დასავლეთ საქართველოში ერთ-ერთი დიდი სანაოსნო თავისი შენაკადებით მდინარე ჭოროხი იყო.<br />
ჭოროხის სამდინარო გზით მთელი ჭოროხის მხარის − ყოფილი ბათუმის ოლქის მოსახლეობა სარგებლობდა. მხარის ქალაქ ბათუმთან დამაკავშირებელი ერთი მთავარი გზა სწორედ მდინარე ჭოროხზე გადიოდა. ფრანგი ორიენტალისტი ჟან მურიე, რომელმაც გასული საუკუნის 80-იან წლებში ბათუმის ოლქში იმოგზაურა, წერდა, რომ საგარეო ურთიერთობისათვის სავაჭრო გზების უქონლობის გამო, წარსული საუკუნეებიდანვე ბათუმის ოლქის მთავარ სატრანსპორტო არტერიას ჭოროხი წარმოადგენდა და ადგილობრივი მოსახლეობაც ვაჭრობას ამ მდინარის საშუალებით აწარმოებდა. მდინარე ჭოროხის ეს უპირატესობა მისი ჰიდროგრაფიული თავისებურებებით აიხსნებოდა. ჭოროხი სანაოსნოდ თითქმის მთელი წლის განმავლობაში გამოიყენებოდა. XVIII-XIX საუკუნეების მონაცემებით, მდინარე ჭოროხზე და შავ ზღვაზე სამოძრაოდ ბრტყელძირიან ნავებს იყენებდნენ. ასეთი ნავები, ე. წ. მენექსილა (მონოქსილა) კონსტრუქციულად ერთ ხეში გამოთლილი ნავებისაგან<br />
განსხვავდებოდა, რომლებიც ანტიკური ხანის ბერძენ და რომაელ ავტორებთან დაცული<br />
ცნობებით, კოლხებში საყოველთაოდ იყო გავრცელებული და, ბუნებრივია, იმ მოსახლეობაშიც,<br />
რომელიც დღევანდელი აჭარის ჭოროხისპირა და, საერთოდ, ზღვისპირა ზოლში ცხოვრობდა.<br />
XVII საუკუნის ცნობილი თურქი ისტორიკოსის _ ევლია ჩელების ცნობით, ადგილობრივები<br />
სამი მსხვილი ალვის ხისაგან გაკეთებულ ნავებსაც იყენებდნენ, რომლითაც მას გონიოდან<br />
სამეგრელოსაკენ უმგზავრია. როგორც ჩანს, გვერდებმოჭედილ ნავებსაც ძველებური,<br />
თავდაპირველად ერთ ხეში გამოთლილი ნავის ბერძნული სახელწოდების მიბაძვით ლაზები<br />
მენექსილას ეძახდნენ, რაც ბერძნული „მონოქსილას” სახენაცვალი ფორმა იყო. ეს ფაქტი<br />
იმაზე მიუთითებს, რომ საკვლევ რეგიონშიც მდინარე ჭოროხზე და შავ ზღვაზე სანაოსნოდ<br />
ადრე მასიური ხისაგან დამზადებულ ნავებს იყენებდნენ. მკვლევრები სათანადო მონაცემების<br />
საფუძველზე ასკვნიან, რომ ერთ ხეში გამოთლილი ნავები მსოფლიოს ყველა ზღვაოსან<br />
ხალხში იყო გავრცელებული, მათ შორის, ქართველებშიც, ოღონდ განსხვავება შეინიშნებოდა<br />
ნავის კონსტრუქციაში, მერქნის სახეობაში, მოხმარების ფუნქციებში და, ბუნებრივია,<br />
ზღვაოსნობასთან დაკავშირებულ ტერმინოლოგიაში.<br />
ლიტ.: მურიე, 1952:25, 95; კახიძე, 1990:66; 2009:411-415; ჩიქოვანი, ნიკოლაიშვილი, 1958:27, 74;<br />
ბერაძე, 1981:25, 85; 1990:66.</div>Tkenchoshvili